II SA/Sz 161/17

WyrokWSA w Szczecinie2017-06-29

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Ewa Wojtysiak, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, nałożona na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, może zostać wymierzona w sytuacji braku notyfikacji projektu tej ustawy Komisji Europejskiej?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, nałożona na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, może zostać wymierzona pomimo braku notyfikacji projektu tej ustawy Komisji Europejskiej. Przepis ten nie stanowi 'przepisu technicznego' w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, a jego stosowanie nie jest uzależnione od takiej notyfikacji. Odpowiedzialność za urządzanie gier na automatach poza kasynem ma charakter obiektywny i służy restytucji niepobranych należności oraz prewencji.
Stan faktyczny
Spółka A. została ukarana karą pieniężną za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Organ pierwszej instancji i Dyrektor Izby Celnej utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary. Spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że przepisy ustawy o grach hazardowych, w tym art. 89 ust. 1 pkt 2, nie mogły być stosowane z powodu braku notyfikacji projektu ustawy Komisji Europejskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, opierając się na uchwale NSA i orzecznictwie TSUE.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 14.12.2016 r., znak: [...] – wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) – dalej w skrócie "O.p.", w związku z art. 1, art. 2 ust. 3, ust. 4, art. 3, art. 6 ust. 1, art. 23a, art. 32 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 2 i art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr z 2016 r., poz. 471) - dalej w skrócie "u.g.h.", Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] nr [...] z dnia 30 września 2016 r., na podstawie której organ pierwszej instancji wymierzył "[...]" Spółka z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (dalej także "Spółka", "Skarżąca") karę pieniężną w wysokości [....] zł z tytułu urządzania gier na automacie do gry [...] poza kasynem gry. Wyżej opisana zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia organu. W dniu 25.07.2014 r. funkcjonariusze Referatu Dozoru Urzędu Celnego w [...] przeprowadzili w lokalu "[....]", znajdującym się w [...] przy ul. [...], którym to lokalem dysponowała Spółka, kontrolę, z której to czynności sporządzono protokół z kontroli urządzania gier hazardowych poza ośrodkami gier z dnia 25.07.2014 r. W toku kontroli funkcjonariusze stwierdzili, że w ww. lokalu znajduje się zainstalowany i włączony do eksploatacji automat do gier o nazwie [....]. Z treści naklejonej na ujawnionym automacie etykiety wynikało, że automat stanowi własność Spółki z o.o. [...] z siedzibą w [...] Funkcjonariuszom organu nie przedstawiono koncesji na prowadzenie kasyna gry ani zezwolenia na urządzanie gier na automatach w salonach gier lub gier na automatach o niskich wygranych, o którym mowa w art. 129 ust. 1 u.g.h. Funkcjonariusze podjęli czynności polegające na przeprowadzeniu eksperymentu oraz oględzin zewnętrznych ww. automatu. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych funkcjonariusze stwierdzili, że przedmiotowy automat jest automatem do gier losowych według definicji zawartej w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Przebieg dokonanych oględzin utrwalony został na płycie DVD-R. Kontrolujący dokonali pierwszych czynności procesowych zatrzymując jako dowód rzeczowy ww. automat do gier. Zgromadzone w toku kontroli materiały przekazane zostały następnie do równoległego prowadzenia postępowania administracyjnego oraz postępowania karnego skarbowego. Mając powyższe na względzie, kierując się dyspozycją art. 89 u.g.h., postanowieniem z dnia 30.12.2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wszczął z urzędu postępowanie w stosunku do Spółki w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Powyższe postanowienie doręczone zostało Stronie w dniu 08.01.2015 r. W dniu 22.01.2015 r. do Urzędu Celnego w [...] wpłynęło pismo pełnomocnika Spółki z dnia 15.01.2015 r. zawierające wniosek o zawieszenie przedmiotowego postępowania do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczącym pytania prawnego skierowanego przez NSA Izba Gospodarcza Wydział HI, sygn. akt II GSK 686/13, o zgodność art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych z przepisami art. 2 i art. 7 oraz art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Po rozpatrzeniu ww. wniosku postanowieniem z dnia 05.03.2015 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] odmówił zawieszenia przedmiotowego postępowania. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi Spółki w dniu 09.03.2015 r. Po rozpoznaniu zażalenia postanowieniem z dnia 24.07.2015 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia 05.03.2015 r. W toku prowadzonego postępowania postanowieniem z dnia 06.06.2016 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] powołał z urzędu na biegłego [...] - biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w [...], w celu wydania opinii z badania automatu [...] nr [....], dla ustalenia charakteru gier urządzanych na ww. automacie. Opinia nr [...] z badań automatów lub urządzeń do gier wpłynęła do tut. organu w dniu 09.06.2016 r. Następnie postanowieniem z dnia 02.09.2016 r., Naczelnik Urzędu Celnego w [...] włączył do akt niniejszej sprawy dokumenty sporządzone i zgromadzone w toku przeprowadzonych w dniu 25.07.2014 r. w lokalu "[...]" w [...] przy ul. [...] czynności kontrolnych oraz materiał zgromadzony w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w postaci opinii nr [...] z badań automatu do gier o nazwie [...] nr [...]. W dniu 12.09.2016 r. do kancelarii Urzędu Celnego w [...] wpłynęło pismo pełnomocnika Spółki z dnia 08.09.2016 r., w odpowiedzi na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia 02.09.2016 r. o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zawierające w swej treści m.in. ponowny wniosek o zawieszenie postępowania do czasu wydania rozstrzygnięcia wstępnego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-303/15. Pełnomocnik Spółki w ww. piśmie wskazał ponadto, że: "(...) Dyrektywa (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, która ujednoliciła wcześniej obowiązującą dyrektywę 98/34/WE, wyklucza możliwość zastosowania kar na jednostkę za naruszenie nienotyfikowanego zakazu urządzania gier poza kasynem z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, co jasno wynika z wykładni Trybunału Sprawiedliwości UE ". Organ I instancji postanowieniem z dnia 30 września 2016 r. odmówił zawieszenia postępowania. Decyzją z dnia 30 września 2016 r., Naczelnik Urzędu Celnego [...] wymierzył Spółce karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu urządzania gier na automacie [...] nr [...], poza kasynem gry, od której pismem z dnia 20 października 2016 r. pełnomocnik Spółki wniósł odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. W odwołaniu Strona zarzuciła organowi naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust.2 pkt 2 u.g.h. przewidującego możliwość wymierzenia kary pieniężnej przez jego zastosowanie wobec Spółki w niniejszej sprawie, podczas gdy powołany przepis, wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 u.g.h., współtworzy "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego a w konsekwencji, w braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, nie może być stosowany, zaś postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej wobec Strony powinno zostać w tym stanie rzeczy umorzone. Dyrektor Izby Celnej w [...], po rozpoznaniu całości akt sprawy, postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. wyznaczył Spółce siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego. Postanowienie to zostało doręczone w dniu 21 listopada 2016 r. Spółka, w piśmie z dnia 30 listopada 2016 r. wskazała, że Dyrektywa 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady, wyklucza możliwość zastosowania kar na jednostkę za naruszenie nienotyfikowanego zakazu urządzania gier poza kasynem z art. 14 ust. 1 u.g.h., wnosząc zatem o umorzenie postępowania. Wyżej opisaną zaskarżoną decyzją z dnia 14.12.2016 r., Dyrektor Izby Celnej w [...], po przeanalizowaniu zarzutów odwołania w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie zgodził się z tymi zarzutami i utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji z dnia 30.09.2016 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że będąca przedmiotem odwołania decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w [...] dnia 30.09.2016 r. wymierzająca Spółce kary pieniężną w wysokości [...] zł, została wydana na podstawie art. 207 O.p. oraz art. 1, art. 2 ust. 3, ust. 4, art. 3, art. 6 ust. 1, 23a, art. 32 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90, art. 91 u.g.h., po czym wyjaśniono, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają zarówno przepisy ustawy o grach hazardowych, jak odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa, stosownie do art. 91 u.g.h., a następnie odniesiono się do poszczególnych przepisów. Mając na uwadze treść powyższego uregulowania, dokonano oceny, czy w dniu 25.07.2014 r. w lokalu "[...]" znajdującym się w [...] przy ul. [....], na zatrzymanym w toku kontroli automacie [...] nr [...] urządzane były gry w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Po przywołaniu art. 180 O.p., Dyrektor Izby Celnej w [...] dokonał analizy zgromadzonych w aktach sprawy materiałów dowodowych, tj.: dokumentów zgromadzonych w toku przeprowadzonej kontroli oraz postępowania karnego skarbowego prowadzonego pod sygn. akt [...], w tym: z przeprowadzonym eksperymentem przeprowadzonym przez funkcjonariuszy celnych z przeprowadzenia czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gier na automacie [...] nr [...], z protokołem zewnętrznych oględzin automatu z dnia 25 lipca 2014 r. (z którego wynika, że ww. urządzenie wyposażone jest m.in. w dwa monitory, panele z przyciskami do sterowania grą oraz wrzutnik monet i akceptor banknotów), opinią biegłego sądowego (wskazującą, że zatrzymany automat umożliwia realizację wypłat wygranych pieniężnych. Automat wyposażony jest bowiem w tzw. "hopper" - urządzenie niezbędne do automatycznego wypłacania przez automat wygranych pieniężnych) – potwierdzających jednoznacznie, że gry na zatrzymanym w toku kontroli ww. automacie posiadają cechy gry w rozumieniu art. 2 ust. 3 w zw. z ust. 4 u.g.h., tj. są grami na urządzeniach komputerowych, o wygrane pieniężne i rzeczowe, mają charakter losowy i organizowane były w celach komercyjnych. Następnie Organ odwoławczy wyjaśnił, że gry na automatach, zdefiniowane w art. 2 ust. 3, ust. 4 i ust. 5 u.g.h., mogą być urządzane wyłącznie w kasynach gry, prowadzonych przez podmioty posiadające koncesję na ich prowadzenie. Zatem, podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry, podejmujący tę działalność wbrew przepisom ustawy o grach hazardowych, urządza je nielegalnie. Konsekwencje naruszenia przepisów ustawy o grach hazardowych zostały unormowane w art. 89 ust. 1 i 2 u.g.h., który statuuje odpowiedzialność administracyjną w postaci kary pieniężnej, której podlega: 1) urządzający gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry; 2) urządzający gry na automatach poza kasynem gry; 3) uczestnik w grze hazardowej urządzanej bez koncesji lub zezwolenia. Wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa: 1) w ust. 1 pkt 1 - wynosi 100% przychodu, w rozumieniu odpowiednio przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych albo przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych, uzyskanego z urządzanej gry; 2) w ust. 1 pkt 2 - wynosi [...] zł od każdego automatu; 3) w ust. 1 pkt 3 - wynosi 100% uzyskanej wygranej. W wyniku przeprowadzonej wykładni przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie urządzającym gry jest Spółka [...], która będąc prawnym dysponentem urządzenia służącego do gier na automatach jest osobą, która te gry (przedsięwzięcie) zorganizowała. Spółka umiejscowiła bowiem przedmiotowy automat w lokalu "[...]" w [...], celem urządzania na nich gier hazardowych, co stanowiło "zorganizowanie przedsięwzięcia". Ponadto, na żadnym etapie prowadzonego postępowania Spółka nie kwestionowała faktu bycia prawnym dysponentem przedmiotowego automatu. Nadto, Organ odwoławczy podniósł, że pismem z dnia 28.07.2014 r., pełnomocnik Spółki zwrócił się o zwrot zatrzymanych rzeczy, wskazując przy tym m. in., że podmiotem uprawnionym na zasadzie wyłączności do posiadania i eksploatacji automatu do gry [...] jest Spółka z o.o. [...] z siedzibą w [...]. Dlatego też mając na uwadze ustalony na podstawie zgromadzonych dowodów stan faktyczny niniejszej sprawy oraz przeprowadzoną wykładnię mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, Organ odwoławczy stwierdził, że Spółka w skontrolowanej lokalizacji urządzała gry na automacie, na którym prowadzone gry spełniały przesłanki określone w art. 2 ust. 3 w związku z ust. 4 u.g.h. Tym samym, zdaniem Dyrektora Izby Celnej w [...], okoliczności faktyczne występujące w niniejszej sprawie podlegają subsumcji pod normę prawną zawartą w art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h., a w konsekwencji słusznie wymierzono Spółce karę pieniężną w wysokości [...] zł. Na potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska jak i niezasadności zarzutów odwołania, Organ odwoławczy powołał uchwałę NSA z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, w której przytoczono także orzeczenia TSUE. Zdaniem Organu odwoławczego, argumenty kwestionujące moc obowiązującą ustawy o grach hazardowych są całkowicie chybione i brak jest podstaw do umorzenia postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Sumując, Organ odwoławczy stwierdził, że Naczelnik Urzędu Celnego w [...], wydając decyzję dnia 30.09.2016 r., działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. ustawą z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych i prawidłowo uznał, że w rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki wydania decyzji w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Tym samym Organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, czego domagała się Spółka w odwołaniu z dnia 20.10.2016 r. Nie zgadzając się z ww. decyzją Organu odwoławczego, Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], wnosząc o jej uchylenie w całości oraz utrzymanej w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła: - naruszenie prawa materialnego w postaci obrazy art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., przewidującego możliwość wymierzenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł od każdego automatu, za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry przez jego zastosowanie wobec Spółki w niniejszej sprawie, podczas gdy powołany przepis, wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 u.g.h., stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.), jak również aktualnie obowiązującej dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r., a w konsekwencji, w braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany, zaś postępowanie wobec Strony powinno zostać w tym stanie rzeczy umorzone. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] z w aż y ł co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów ani prawa krajowego, ani prawa unijnego. Istota zarzutu skargi sprowadza się do kwestionowania w niniejszej sprawie kwalifikacji urządzenia [...] nr [...] - zatrzymanego w dniu 25.07.2014 r. w czasie kontroli lokalu "[...]" znajdującego się w [...] przy ulicy [...] – jako automatu do gry w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych oraz kwestionowania oceny Organów obu instancji, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji, wymierzającą Skarżącej karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych na tym urządzeniu poza kasynem gry, stanowić może art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. z uwagi na brak notyfikacji Komisji Europejskiej projektu ustawy o grach hazardowych. Skarżąca Spółka kwestionuje ocenę prawną, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji, wskazując na brak podstaw prawnych do nałożenia kary pieniężnej z uwagi na brak notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych. W tak zakreślonych granicach sporu rację należało przyznać Organowi odwoławczemu. W pierwszej kolejności wskazać należy, że nie są sporne ustalenia faktyczne dokonane przez Organ, a tym samym Sąd orzekający w niniejszej sprawie przyjał te ustalenia za podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięcia. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu ma przede wszystkim uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r. wydana w sprawie o sygn. akt II GPS 1/16, w której Sąd ten rozstrzygnął wątpliwości dotyczące stosowania ustawy o grach hazardowych i nakładania kar pieniężnych za urządzanie gier poza kasynem. Uchwałą tą bowiem Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie stwierdził, że: - po pierwsze - art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.) nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy; - po drugie - urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.). W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny w składzie powiększonym stwierdził, że za uzasadnione uznać należy to podejście interpretacyjne do spornej w sprawie kwestii, którego rezultat prowadzi do wniosku, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym, a w konsekwencji, że nie podlegał obowiązkowi notyfikacji. Podkreślono także, że relacji między sankcją administracyjną a deliktem prawa administracyjnego towarzyszy założenie, że (pieniężna) kara administracyjna nakładana jest wobec podmiotu dopuszczającego się deliktu bez związku z jego zawinieniem, albowiem odpowiedzialność za ten delikt ma charakter obiektywny. Z tego wynika, że instytucja kary administracyjnej stanowi nieodłączny element przymusu państwowego, który polega na stosowaniu przymusu typu administracyjnego, zwłaszcza w sytuacjach dotyczących wykonywania nakazów bądź przestrzegania zakazów ustanowionych przez administrację albo wprost wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Aktywność administracji publicznej w omawianej sferze zawsze więc będzie/jest determinowana prawnym obowiązkiem podjęcia skutecznych działań zmierzających do pełnej ich realizacji i doprowadzenia do stanu korespondencji zaistniałych stanów, sytuacji, czy zdarzeń z obowiązującymi aktami normatywnymi. Sankcja w postaci administracyjnej kary pieniężnej stanowi więc dolegliwość za popełniony delikt administracyjny, przez który z kolei należałoby rozumieć czyn polegający na bezprawnym działaniu lub bezprawnym zaniechaniu podjęcia nakazanego działania skutkujący naruszeniem norm prawa administracyjnego i zagrożony sankcją administracyjną. zatem kara pieniężna, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 2 u.g.h., rekompensuje nieopłacony podatek od gier i inne należności uiszczane przez legalnie działające podmioty. Celem tej kary nie jest więc odpłata za popełniony czyn, co charakteryzuje sankcje karne, ale przede wszystkim restytucja niepobranych należności i podatku od gier, a także prewencja. Kara pieniężna jest więc reakcją ustawodawcy na fakt czerpania zysków z nielegalnego urządzania gier hazardowych przez podmioty nieodprowadzające z tego tytułu podatku od gier, należności i opłat. Zaakcentowano także, że przepis art. 89 ust. 1 u.g.h. stanowi, że karze pieniężnej podlega: 1) urządzający gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia – od 14 lipca 2011 r., także bez dokonania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry; 2) urządzający gry na automatach poza kasynem gry; 3) uczestnik w grze hazardowej urządzanej bez koncesji lub zezwolenia. Z tego jasno i wyraźnie wynika więc, że na jego gruncie ustawodawca penalizuje zasadniczo (dwa) różne rodzaje nagannych i niepożądanych zachowań, stanowiących dwa odrębne delikty prawa administracyjnego. Stąd też nie bez powodu - gdy odwołać się do argumentu racjonalności działań prawodawcy oraz zasady określoności przepisów prawa represyjnego - ich znamiona podmiotowe oraz przedmiotowe, w celu zindywidualizowania tych deliktów w zakresie odnoszącym się do penalizowania naruszeń odrębnych od siebie sankcjonowanych przepisów ustawy o grach hazardowych, ustawodawca opisał w wyraźnie różny i odbiegający od siebie sposób. Dlatego też w świetle jednoznacznej treści przywołanego przepisu, za prawnie relewantne fakty podlegające ustaleniu w postępowaniu administracyjnym w sprawie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach niezgodnie z ustawą, uznać należy po pierwsze, fakt urządzania gier na automatach do gry, o których mowa w art. 2 ust. 3 lub ust. 4 u.g.h., a po drugie, ten zasadniczy dla bytu omawianego deliktu administracyjnego fakt, że gra na automatach jest urządzana poza kasynem gry. Z powyższego wynika, że na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. penalizowane jest zachowanie naruszające zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach, nie zaś zachowanie naruszające zasady dotyczące warunków, od spełnienia których w ogóle uzależnione jest rozpoczęcie, a następnie prowadzenie działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier hazardowych, w tym gier na automatach. Zatem, gdy chodzi o zagadnienie odnoszące się do ustalenia podmiotu, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność administracyjna za popełnienie deliktu polegającego na urządzaniu gier na automatach poza kasynem gry, to za nie bez znaczenia uznać należy okoliczność, że w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. ustawodawca operuje pojęciem "urządzającego gry". Tego rodzaju zabieg służący identyfikacji sprawcy naruszenia prowadzi do wniosku, że podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność za omawiany delikt, jest każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. I to bez względu na to, czy legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry, której przecież - jak to wynika z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. - nie może uzyskać, ani osoba fizyczna, ani jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, ani też osoba prawna niemająca formy spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, które to spółki prawa handlowego, jako jedyne, o koncesję taką mogą się ubiegać. Z powyższego wynika, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niespornego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, zaistniała podstawa do uznania, że Organy wykazały, iż w lokalu "[...]" w [...] przy ulicy [...] zlokalizowany był automat do gier o charakterze komercyjnym i losowym, co potwierdził przeprowadzony eksperyment. W chwili kontroli w lokalu automat był włączony i gotowy do gry, zaś właścicielem zatrzymanego w toku kontroli urządzenia była skarżąca Spółka. Okoliczności te potwierdza zgromadzony w sprawie (w toku przeprowadzonej kontroli oraz postępowania karnego skarbowego prowadzonego pod sygn. akt RKS [...]) materiał dowodowy, w tym przeprowadzony przez funkcjonariuszy celnych eksperyment z przeprowadzenia czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gier na automacie [...] nr [...] (protokół z dnia 25.07.2014 r. z kontroli urządzania gier hazardowych poza ośrodkami gier), protokół zewnętrznych oględzin automatu z dnia 25.07.2014 r. (z którego wynika, że ww. urządzenie wyposażone jest m.in. w dwa monitory, panele z przyciskami do sterowania grą oraz wrzutnik monet i akceptor banknotów), opinia biegłego sądowego (wskazująca, że zatrzymany automat jest urządzeniem elektronicznym, umożliwia realizację uzyskanie wygranej rzeczowej jak i wypłaty wygranej pieniężnej, wyposażony jest bowiem w tzw. "hopper" - urządzenie niezbędne do automatycznego wypłacania przez automat wygranych pieniężnych. Tym samym nie budzi wątpliwości, że gry prowadzone na zatrzymanym w toku kontroli ww. automacie posiadają cechy gry w rozumieniu art. 2 ust. 3 w zw. z ust. 4 u.g.h., tj. są grami na urządzeniach komputerowych, o wygrane pieniężne i rzeczowe, mają charakter losowy i organizowane były w celach komercyjnych. Jak już wyżej wskazano, poza sporem jest także okoliczność, że właścicielem zatrzymanego w toku kontroli urządzenia była skarżąca Spółka. Skoro więc za urządzającego gry na automatach poza kasynem w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., będzie osoba, stwarzająca komuś odpowiednie warunki do udziału w grach na automatach poza kasynem gry, to tym bardziej nie budzi wątpliwości, że zasadnie Organy przyjęły, iż w niniejszej sprawie za urządzającą gry na automatach poza kasynem gry należało uznać skarżącą Spółkę jako właściciela urządzenia. Zdaniem Sądu, Organ odwoławczy w sposób wyczerpujący i przekonujący odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, Sąd zaś podzielił zaprezentowane stanowisko Organu i jego argumentację. Organ zatem prawidłowo wskazał podstawę prawną wymierzenia Skarżącej karę pieniężną. Mając na uwadze powyższe oraz niesporny stan faktyczny znajdujący oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał, że w sposób uprawniony Organy obu instancji przyjęły, że Skarżąca urządzała gry hazardowe w rozumieniu u.g.h. na zatrzymanym w toku kontroli automacie poza kasynem gry. Sumując, Sąd stwierdził, że brak było podstaw do stwierdzenia, iż organy rozstrzygając rozpoznawaną sprawę dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego. Organy prowadziły postępowanie z poszanowaniem zasad postępowania. Natomiast, co istotne w niniejszej sprawie – powołana wyżej uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., II GPS 1/16, podjęta w poszerzonym składzie 7 sędziów, ma moc wiążącą sądy stosownie do o art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z póżn. zm.) – dalej w skrócie "p.p.s.a.". Zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. W myśl zaś art. 187 § 1 i 2, jeżeli przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej wyłoni się zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, Naczelny Sąd Administracyjny może odroczyć rozpoznanie sprawy i przedstawić to zagadnienie do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów tego Sądu (§ 1). Uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jest w danej sprawie wiążąca (§ 2). A zatem, przepis art. 269 § 1 p.p.s.a. nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z art. 269 § 1 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca takiej uchwały poszerzonego składu NSA, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis, a pogląd wyrażony w tej uchwale NSA może zostać zmieniony tylko stosowną uchwałą takiego samego składu NSA. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela wykładnię zaprezentowaną w przedstawionej uchwale, a tym samym zarzuty skargi w powyższym zakresie uznał za niezasadne. Na poparcie prawidłowości tego stanowiska należy również przywołać wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 13.10.2016 r. w sprawie C-303/15, dotyczący wykładni art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34, w którym Trybunał w pkt. 23 wskazał, że: "Przede wszystkim należy stwierdzić, że takie przepisy, które uzależniają prowadzenie działalności w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach od uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry, nie stanowią "przepisów technicznych" w rozumieniu art. 1 pkt 3 dyrektywy 98/34, ponieważ nie odnoszą się one do produktu lub do jego opakowania jako takich i nie określają wymaganych cech produktu.". Dalej, w pkt. 30 i 31 ww. wyroku C-303/15, Trybunał także wskazał, że: "Ponadto zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepisy krajowe, które ograniczają się do ustanowienia warunków zakładania przedsiębiorstw lub świadczenia usług przez przedsiębiorstwa, jak na przykład przepisy poddające wykonywanie jakiejś działalności zawodowej uprzedniemu uzyskaniu zezwolenia, nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34 (zob. podobnie wyrok z dnia 4 lutego 2016 r., Ince, C-336/14, EU:C:2016:72, pkt 76 i przytoczone tam orzecznictwo). Należy zatem stwierdzić, że przepis taki jak art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie stanowi "przepisu technicznego" w rozumieniu dyrektywy 98/34.". Wobec takiej argumentacji zawartej w ww. wyroku TSUE w sprawie C-303/15 oraz w związku ze związaniem wykładnią prawną zawartą w uchwale 7 Sędziów NSA z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podzielił stanowiska Skarżącego. W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako niezasadnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło