II SA/Sz 163/08

PostanowienieWSA w Szczecinie2008-07-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Gebel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która z mocy ustawy jest zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, może być przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która z mocy ustawy jest zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, nie może być przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów, ponieważ prawo pomocy może być przyznane jedynie w zakresie, w jakim strona nie jest w stanie ponieść kosztów. Ponadto, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego jest niedopuszczalny.
Stan faktyczny
Skarżąca L. K. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku rodzinnego. Po oddaleniu skargi przez WSA, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a następnie rozszerzyła go o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd uznał, że skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, a wniosek o ustanowienie adwokata jest niedopuszczalny z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. Odrzucono wniosek w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku. postanawia: 1. oddalić wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odrzucić wniosek w zakresie ustanowienia adwokata Wyrokiem z dnia 7 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku. Skarżąca wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia oraz doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem złożyła jednocześnie, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 28 maja 2008r., co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru (k. 37 akt sądowych). Pismem z dnia 28 maja 2008 r. L. K. rozszerzyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 30 maja 2008 r. Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Wobec wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych zarządzeniem z dnia 3 lipca 2008 r., Sąd poinformował wnioskodawczynię o treści art. 239 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaznaczając, że należy ona do kręgu osób zwolnionych od ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Ponadto Sąd zobowiązał wnioskodawczynię do złożenia wniosku, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na urzędowym formularzu PPF. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wnioskodawczyni podała, że nie jest w stanie, z uwagi na sytuację rodzinną i majątkową, ponieść "kosztów opłat sądowych i kosztów adwokata". Pismem z dnia 10 lipca 2008 r., wyznaczony dla skarżącej adwokat, L. M. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu. Wskazując jednocześnie, że koszty te nie zostały opłacone przez stronę zarówno w całości, jak i w części. Do wniosku pełnomocnik załączył opinię, o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w rozpatrywanej sprawie, przedkładając jednocześnie odpis z książki nadawczej kancelarii, stanowiącej dowód przesłania przedmiotowej opinii skarżącej w dniu 10 lipca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 w/w ustawy) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). W rozpatrywanej sprawie skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie, zgodnie bowiem z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Z uwagi na fakt, że na skarżącej nie ciąży obowiązek opłacenia kosztów sądowych, nie może być jej przyznane prawo pomocy w tym zakresie. Odnosząc się z kolei do kolejnego wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata należy wskazać, że stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, aż do jego prawomocnego zakończenia. W okolicznościach przedmiotowej sprawy w związku z oddaleniem skargi wyrok Sądu z dnia 7 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Sz 163/08 uprawomocnił się w dniu 27 czerwca 2008 r. W tych okolicznościach, wobec zakończenia postępowania sądowego, a także w sytuacji przyznania już skarżącej pełnomocnika z urzędu prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 30 maja 2008 r., wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata należy uznać za niedopuszczalny /por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 718/06, oraz postanowienie NSA z dani 4 lipca 2006 r., sygn. akt II OZ 684/06/. Wobec powyższego, w oparciu o art. 246 § 1, a także art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło