II SA/Sz 174/26
PostanowienieWSA w Szczecinie2026-04-02
Skład orzekający: asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji informujące o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu jako strona, w sytuacji gdy nie toczy się postępowanie administracyjne, a jedynie czynności wyjaśniające, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Pismo organu administracji informujące o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu jako strony, w sytuacji gdy nie toczy się postępowanie administracyjne, a jedynie czynności wyjaśniające, nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne są właściwe do rozpatrywania skarg na akty i czynności enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 PPSA, a takie pismo nie mieści się w tej kategorii. W związku z tym skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Fundacja złożyła skargę na pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Myśliborzu z dnia 5 czerwca 2025 r., w którym organ odmówił dopuszczenia Fundacji do udziału w postępowaniu o wygaśnięcie pozwolenia na budowę strzelnicy. Fundacja podniosła, że skarga dotyczy także odmowy dopuszczenia jej jako strony w postępowaniach administracyjnych o wygaszenie pozwolenia na budowę. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na niedopuszczalność postępowania.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w W. na pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Myśliborzu z dnia 5 czerwca 2025 r., nr NB.0133.7.2025.MK w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu o wygaśnięcie pozwolenia na budowę postanawia odrzucić skargę.
W piśmie z dnia 30 października 2025 r. złożonym w sprawie I SAB/Sz 89/25, dotyczącej skargi Fundacji N. z siedzibą w W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej objętej wnioskami Fundacji z dnia 14 kwietnia 2025 r. oraz 22 maja 2025 r. dotyczącymi budowy strzelnicy na działce nr [...] w P. , Fundacja oświadczyła, że jej skarga dotyczy także odmowy dopuszczenia Fundacji jako strony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w M. pismem z dnia 5 czerwca 2025 r., nr NB.0133.7.2025.MK w postępowaniach administracyjnych o wygaszenie pozwolenia na budowę strzelnicy na ww. działce.
Skarga Fundacji na odmowę dopuszczenia do udziału w postępowaniu o wygaszeniu pozwolenia na budowę zawarta w piśmie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w M. z dnia 5 czerwca 2025 r. została zarejestrowana pod sygn. II SA/SZ 174/26.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego w M. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143) - dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ramy tej kontroli zakreśla przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. stanowiąc, że kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W światle powyższego, sądy administracyjne są właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanych wyżej przepisach. Wskazane regulacje prawne określają właściwość rzeczową sądów administracyjnych w sprawowaniu kontroli nad działalnością organów administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na indywidualne akty administracyjne.
Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 5 czerwca 2025 r. informujące pełnomocnika skarżącej Fundacji będącego adwokatem, że czynności wyjaśniające dotyczące budowy strzelnicy otwartej w P. (dz. nr [...]) prowadzone przez ten organ nie stanowią w świetle prawa postępowania wymagającego udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w związku z czym Fundacja nie będzie informowana o tych czynnościach na zasadach strony. Z pisma tego wynika, że nie toczy się postępowanie administracyjne dotyczące wygaszenia pozwolenia na budowę strzelnicy otwartej w P. , jedynie są podejmowane czynności wyjaśniające przez organ nadzoru budowlanego, oraz że o czynnościach tych nie będzie informowana skarżąca Fundacja, z uwagi na brzmienie art. 28 ust. 3 ustawy Prawo budowlane.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowalne (Dz. U. z 2025 r., poz. 418) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przepisu art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającego udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (art. 28 ust. 4 Prawa Budowlanego).
Zatem postępowanie administracyjne, w którym Fundacja chce uczestniczyć jako strona nie toczy się, a czynności wyjaśniające dotyczące budowy strzelnicy nie są elementem postępowania wymagającego udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku, dlatego Fundacja nie będzie o nich informowana na zasadach strony.
Pismo informujące, że określonej osobie fizycznej lub prawnej nie przysługuje status strony w czynnościach podejmowanych przez organ administracji nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jeżeli postępowanie administracyjne zostanie wszczęte, a osoba której przysługuje status strony w takim postępowaniu nie została o nim zawiadomiona, może złożyć odwołanie od decyzji organu I instancji, a następnie skargę do sądu administracyjnego na decyzję lub postanowienie organu odwoławczego, stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 1 i 2 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. Nie jest dopuszczalna skarga na pismo informujące organu, że prowadzone są czynności wyjaśniające, o których dany podmiot nie będzie informowany.
Z powodów wskazanych powyżej, skarga w jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło