II SA/Sz 179/08

WyrokWSA w Szczecinie2008-06-05

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Henryk Dolecki, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę została wydana prawidłowo, jeśli inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych postanowieniem wstrzymującym roboty budowlane, a następnie organ wydał decyzję nakazującą rozbiórkę po upływie terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego jest nieuzasadniony, ponieważ przepis ten nie miał zastosowania w sprawie. Postanowienie wstrzymujące roboty budowlane zostało wydane na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, a nie art. 50 i 51, które dotyczą innych sytuacji niż budowa obiektu bez pozwolenia. W przypadku niewykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 48 ust. 3, organ obligatoryjnie stosuje art. 48 ust. 1, nakazujący rozbiórkę. Skarżący świadomie nie skorzystał z możliwości legalizacji samowoli budowlanej, co skutkuje utrzymaniem w mocy decyzji nakazującej rozbiórkę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki hali wzniesionej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych postanowieniem wstrzymującym roboty budowlane. Organ I instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, którą utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę po upływie 2 miesięcy od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót, powołując się na art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z.R., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. z dnia (...(, nakazującą "F." Z.R., rozbiórkę hali, oznaczonej nr 4 wg załącznika do protokołu z oględzin przeprowadzonych w dniu 5 kwietnia 2006 r., zlokalizowanej na działce nr (...( w obrębie Ś., gm. Ś.", realizowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jak wynika z uzasadnienia tejże decyzji, zobligowany decyzją WINB znak: (...( z dnia (...(, po ponownym rozpoznaniu sprawy dotyczącej budowy obiektów realizowanych na działkach nr (...( w obr. geodezyjnym Ś. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., przeprowadził w dniu 5 kwietnia 2006 r. wizję lokalną w/w działek, która wykazała, że inwestor – "F." Z.R. na działce oznaczonej nr ewidencyjnym gruntu (...( wznosi dwunawową halę, oznaczoną nr 5 wg załącznika do sporządzonego w dniu kontroli protokołu, o wymiarach 36,13m x 36,13m + 10,57m x 6,50m, o konstrukcji stalowej. Na wykonanie w/w robót budowlanych inwestor nie posiada stosownego pozwolenia. Stwierdzono, że wznoszony obiekt jest zgodny z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wobec czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia (...( wezwał inwestora do wstrzymania prowadzonych robót budowlanych i przedłożenia w terminie do dnia 31 sierpnia 2006 r. określonych dokumentów, w celu doprowadzenia realizowanej inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Wobec niewykonania przez inwestora obowiązku nałożonego w/w postanowieniem, PINB w Ś. w dniu (...(, na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wydał decyzję znak: (...(, na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego nakazującą rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego, wskazując, iż zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 w/w ustawy, które określają jakich obiektów budowa i wykonanie jakich robót budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę oraz które można rozpocząć dokonując zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru ich wykonania a ten, w terminie 30 dni od dnia doręczenia, nie zgłosi sprzeciwu. W odwołaniu od powyższej decyzji Z.R. wniósł o jej uchylenie oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia, z uwagi na wadliwe ustalenie przez organ stanu faktycznego co do zgodności przedmiotu postępowania z ostateczna w dniu wszczęcia postępowania decyzja o ustaleniu warunków zabudowy. Zdaniem odwołującego się, decyzja nr (...( z dnia (...( o warunkach zabudowy nie dotyczy obiektu wskazanego w zaskarżonej decyzji, w związku z czym wniesione odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy uznał powyższa argumentację za bezzasadną, a decyzję organu I instancji za trafną. Jak bowiem wynika z akt sprawy "F." – Z.R. nie uzyskał wymaganej prawem decyzji właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej o pozwoleniu na budowę, realizowanej na budowie na terenie działki oznaczonej nr (...( w obr. Ś., dwunawowej hali z elementów stalowych. Zgodnie z art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, jeżeli budowa, obiektu lub jego części wzniesionego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcie postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 w/w ustawy. W przypadku niespełnienia przez inwestora w wyznaczonym terminie tych obowiązków, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego, wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W świetle powyższych przepisów należy stwierdzić, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo, i wydana przez organ I instancji zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Na dzień wszczęcia postępowania decyzja o ustaleniu warunków zabudowy z dnia (...(, którą skarżący odebrał 27 lutego 2004 r., była ostateczna i obowiązująca. Powyższa decyzja, dotycząca określenia warunków zabudowy dla działek nr (...( w obr. Ś., zawiera załącznik graficzny, który w swojej treści zawiera obiekt (oznaczony nr 5) będący przedmiotem niniejszego postępowania. Zawarty w odwołaniu zarzut wadliwego ustalenia przez organ I instancji stanu faktycznego i prawnego jest zatem bezpodstawny. Powyższą decyzję ostateczną Z.R. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. nakazującej rozbiórkę pomimo jej wydania po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, co stanowi naruszenie przepisu art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. z 2006 r. Dz. U. Nr 156, poz. 1118). Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wywodzi, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. z dnia (...( została wydana w postępowaniu, w którym, ten sam organ, w dniu (...( wydał postanowienie o sygn. (...(, wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych związanych z budowa hali nr 5, realizowaną na działce nr (...( w m. Ś. Zgodnie z art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, postanowienie o wstrzymaniu robót traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia stronie. Zgodnie z tezą wyroku Sądu Najwyższego – Izby Administracyjnej, Pracy i ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 maja 1999 r. o sygn. III RN 2/99 (OSNPiUS rok 2000, Nr 9, poz. 336) "...utrata ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych stanowi podstawę umorzenia postępowania (art. 105 § 1 Kpa w związku z art. 50 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.)..." W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., wydał decyzję o sygn. (...(, nakazującą rozbiórkę hali, w dniu (...(, to jest po upływie blisko 5 miesięcy od daty doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, a więc z naruszeniem wskazanego wyżej przepisu. Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm., dalej P.p.s.a.) sady administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych was w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu. W świetle powyższych zasad wniesiona przez Z.R. skarga okazała się nieuzasadniona, a jej zarzuty chybione. Poprzedzające zaskarżoną decyzję postanowienie z dnia (...( nakładające na inwestora obowiązek przedstawienia wskazanych dokumentów nie zostało bowiem wydane na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, lecz art. 48 ust. 3, który stosuje się do budowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Art. 50 i 51 odnoszą się zaś do innych przypadków niż budowa obiektu budowlanego tj. wykonywania robót budowlanych. W tej sytuacji zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego jest więc całkowicie nieuzasadniony, skoro przepis ten w tej sprawie nie znajdował zastosowania. Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja wydana została w ramach postępowania legalizacyjnego, którego przesłanki określa art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego dostrzegł bowiem możliwości takiej legalizacji, stwierdziwszy, iż wydana skarżącemu decyzja o warunkach zabudowy obejmowała realizowany obiekt, a zatem spełniona została jedna z przesłanek legalizacji wskazanych w art. 48 ust. 2. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Podnoszony przez skarżącego w odwołaniu zarzut błędnego ustalenia przez organ I instancji, iż decyzja o warunkach zabudowy z dnia (...( przedmiotowego obiektu (hali oznaczonej nr 5) jest sprzeczny ze zgromadzonym przez organ materiałem. Zarzutu tego zresztą skarżący w skardze już nie powtórzył. Warunkiem legalizacji było spełnienie przez inwestora pozostałych przesłanek wskazanych w art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. ustalenia, iż realizowany samowolnie obiekt budowlany nie narusza przepisów w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Służyć temu miało wykonanie obowiązku wskazanego w wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego postanowieniu z dnia (...(, dzięki czemu organ mógłby stwierdzić, że realizowany obiekt odpowiada wymogom prawa budowlanego, w tym przepisom techniczno-budowlanym. Tymczasem skarżący, zamiast wykonać nałożony w/w postanowieniem obowiązek, którego to postanowienia nie zakwestionował, swą energię skierował w innym kierunku. Tymczasem w sytuacji niewykonania nałożonego na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego obowiązku organ nadzoru budowlanego z mocy art. 4 tego przepisu stosuje obligatoryjnie art. 48 ust. 1, nakazujący rozbiórkę realizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu budowlanego. Z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika więc, iż skarżący świadomie nie skorzystał z możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Zaskarżona decyzja jest przewidzianym prawem następstwem niezrealizowania obowiązku nałożonego na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego i odpowiada dyspozycji art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 3 i 4. Odwoływanie się przez skarżącego do art. 50 lub art. 51 Prawa budowlanego jest natomiast całkowicie chybione. W tej sytuacji uznać należało, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, zaś skarga jest nieuzasadniona, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło