II SA/Sz 180/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-06-05
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Henryk Dolecki, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest zgodna z prawem, jeśli inwestor powołuje się na utratę ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z uwagi na upływ terminu 2 miesięcy od jego doręczenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego jest nieuzasadniony, ponieważ postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych zostało wydane na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, a nie art. 50 i 51, które dotyczą innych przypadków niż budowa obiektu bez pozwolenia. W związku z tym, przepis art. 50 ust. 4 nie miał zastosowania. Skoro inwestor nie wykonał nałożonego obowiązku legalizacyjnego, organ miał podstawę do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki hali produkcyjnej wzniesionej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestor, Z.R., nie przedłożył wymaganych dokumentów po wstrzymaniu robót budowlanych. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji nakazującej rozbiórkę, wskazując na utratę ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z uwagi na upływ 2 miesięcy od jego doręczenia, zgodnie z art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z.R. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. Z dnia (...(, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, nakazującą "F." Z.R. z siedzibą w m. Ś., rozbiórkę hali, oznaczonej nr 4 wg załącznika do protokołu z oględzin przeprowadzonych w dniu 5 kwietnia 2006 r., zlokalizowanej na działce nr (...( w obrębie Ś., gm. Ś.", realizowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę,
Jak wynika z uzasadnienia tejże decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. zobligowany decyzją WINB znak: (...( z dnia (...(, po ponownym rozpoznaniu sprawy dotyczącej budowy obiektów realizowanych na działkach nr (...( w obr. geodezyjnym Ś. gm. Ś., przeprowadził w dniu 5 kwietnia 2006 r. wizję lokalną w/w działek, która wykazała, że inwestor – "F." Z.R. na działce oznaczonej nr ewidencyjnym gruntu (...( wznosi halę produkcyjną – oznaczoną nr 4 wg załącznika do sporządzonego w dniu kontroli protokołu, o wymiarach 35,85m x 24,50m, o konstrukcji stalowej, obłożonej płytą obornicką.
Na wykonanie w/w robót budowlanych inwestor nie posiadał stosownego pozwolenia.
Stwierdzono, że wznoszony obiekt jest zgodny z ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wobec czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia (...( na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wezwał inwestora do wstrzymania prowadzonych robót budowlanych i przedłożenia w terminie do dnia 31 sierpnia 2006 r. określonych dokumentów w celu doprowadzenia realizowanej inwestycji do stanu zgodnego z prawem.
Wobec niewykonania przez inwestora obowiązku nałożonego w/w postanowieniem, PINB w Ś. w dniu (...(, na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wydał zaskarżoną decyzję znak: (...(, nakazującą rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego, wskazując, iż zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31 w/w ustawy, które określają jakich obiektów budowa i wykonanie jakich robót budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę oraz, które spośród wymienionych można rozpocząć dokonując zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru ich wykonania, a ten w terminie 30 dni od dnia doręczenia nie zgłosi sprzeciwu.
W odwołaniu od powyższej decyzji Z.R. wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia z uwagi na wadliwe ustalenie przez organ stanu faktycznego, co do zgodności przedmiotu postępowania z ostateczna w dniu wszczęcia postępowania decyzją o ustaleniu warunków zabudowy. Zdaniem odwołującego się, decyzja nr (...( z dnia (...( o warunkach zabudowy nie dotyczy obiektu wskazanego w zaskarżonej decyzji, w związku z czym wniesione odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Organ odwoławczy uznał powyższa argumentację za bezzasadną, stwierdzając,
iż – jak wynika z akt sprawy "F." Z.R. na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie dwunawowej hali z elementów stalowych na terenie działki oznaczonej nr (...( w obr. Ś. nie uzyskał wymaganej prawem decyzji właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej o pozwoleniu na budowę.
Zgodnie z art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, jeżeli budowa, obiektu lub jego części wzniesionego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcie postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem,
- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 w/w ustawy.
W przypadku niespełnienia przez inwestora w wyznaczonym terminie tych obowiązków, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego, wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W świetle powyższych przepisów należy stwierdzić, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo, i wydana przez organ I instancji zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Na dzień wszczęcia postępowania decyzja o ustaleniu warunków zabudowy z dnia (...(, którą skarżący odebrał 27 lutego 2004 r., była ostateczna i obowiązująca. Powyższa decyzja, dotycząca określenia warunków zabudowy dla działek nr (...( w obr. Ś., zawiera załącznik graficzny, który w swojej treści zawiera obiekt (oznaczony nr 5) będący przedmiotem niniejszego postępowania. Zawarty w odwołaniu zarzut wadliwego ustalenia przez organ I instancji stanu faktycznego i prawnego jest zatem bezpodstawny.
Powyższą decyzję ostateczną Z.R. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. nakazującej rozbiórkę pomimo jej wydania po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, co stanowi naruszenie przepisu art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. z 2006 r. Dz. U. Nr 156, poz. 1118).
Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący wywodzi, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. z dnia (...( została wydana w postępowaniu, w którym, ten sam organ, w dniu (...( wydał postanowienie o sygn. (...(, wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych związanych z budowa hali nr 4, realizowaną na działce nr (...( w m. Ś. Zgodnie z art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, postanowienie o wstrzymaniu robót traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia stronie. Zgodnie z tezą wyroku Sądu Najwyższego – Izby Administracyjnej, Pracy i ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 maja 1999 r. o sygn. III RN 2/99 (OSNPiUS rok 2000, Nr 9, poz. 336) "...utrata ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych stanowi podstawę umorzenia postępowania (art. 105 § 1 Kpa w związku z art. 50 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.)..."
W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., wydał decyzję o sygn. (...(, nakazującą rozbiórkę hali, w dniu (...(, to jest po upływie blisko 5 miesięcy od daty doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, a więc z naruszeniem wskazanego wyżej przepisu.
Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) sady administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych was w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu.
W świetle powyższych zasad wniesiona przez Z.R. skarga okazała się nieuzasadniona, a jej zarzuty chybione. Poprzedzające zaskarżoną decyzję postanowienie z dnia (...( nakładające na inwestora obowiązek przedstawienia wskazanych dokumentów nie zostało bowiem wydane na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, lecz art. 48 ust. 3, który stosuje się do budowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Art. 50 i 51 odnoszą się zaś do innych przypadków niż budowa obiektu budowlanego tj. wykonywania robót budowlanych. W tej sytuacji zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego jest więc całkowicie nieuzasadniony, skoro przepis ten w tej sprawie nie znajdował zastosowania.
Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja wydana została w ramach postępowania legalizacyjnego, którego przesłanki określa art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego dostrzegł bowiem możliwości takiej legalizacji, stwierdziwszy, iż wydana skarżącemu decyzja o warunkach zabudowy obejmowała realizowany obiekt, a zatem spełniona została jedna z przesłanek legalizacji wskazanych w art. 48 ust. 2. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie.
Podnoszony przez skarżącego w odwołaniu zarzut błędnego ustalenia przez organ I instancji, iż decyzja o warunkach zabudowy z dnia (...( przedmiotowego obiektu (hali oznaczonej nr 5) jest sprzeczny ze zgromadzonym przez organ materiałem. Zarzutu tego zresztą skarżący w skardze już nie powtórzył.
Warunkiem legalizacji było spełnienie przez inwestora pozostałych przesłanek wskazanych w art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. ustalenia, iż realizowany samowolnie obiekt budowlany nie narusza przepisów w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Służyć temu miało wykonanie obowiązku wskazanego w wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego postanowieniu z dnia (...(, dzięki czemu organ mógłby stwierdzić, że realizowany obiekt odpowiada wymogom prawa budowlanego, w tym przepisom techniczno-budowlanym.
Tymczasem skarżący, zamiast wykonać nałożony w/w postanowieniem obowiązek, którego to postanowienia nie zakwestionował, swą energię skierował w innym kierunku. Tymczasem w sytuacji niewykonania nałożonego na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego obowiązku organ nadzoru budowlanego z mocy art. 4 tego przepisu stosuje obligatoryjnie art. 48 ust. 1, nakazujący rozbiórkę realizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu budowlanego.
Z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika więc, iż skarżący świadomie nie skorzystał z możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Zaskarżona decyzja jest przewidzianym prawem następstwem niezrealizowania obowiązku nałożonego na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego i odpowiada dyspozycji art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 3 i 4.
Odwoływanie się przez skarżącego do art. 50 lub art. 51 Prawa budowlanego jest natomiast całkowicie chybione.
W tej sytuacji uznać należało, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, zaś skarga jest nieuzasadniona, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło