II SA/Sz 183/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder /spr/ Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant st.sekr.sąd. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004r. sprawy ze skargi Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu miejscowego o d d a l a skargę .- Rada Gminy podjęła w dniu [...]r. uchwałę w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu miejscowego dla działki nr [...], obręb [...]. Podstawą prawną dla uchwały jest art. 14 ust.1 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 2003r. Nr 80, poz. 717/. Przedmiotem planu jest przeznaczenie terenu pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne z usługami towarzyszącymi nieuciążliwymi ze wskazaniem minimalnej powierzchni działki budowlanej - [...] m2. Rozstrzygnięciem nadzorczym z 29 grudnia [...]r. Wojewoda na podstawie art. 91 ust.1 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym /Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./ stwierdził nieważność tej uchwały. Organ nadzoru podkreślił, iż zgodnie z art. 14 ust.3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, plan miejscowy, w wyniku którego następuje zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, sporządza się dla całego obszaru wyznaczonego w studium. Wojewoda zaznaczył, iż wyznaczony do opracowania planów miejscowych teren, o którym mowa w § 1 uchwały aktualnie jest terenem rolnym, a wskutek uchwalenia planu zmieni swoje przeznaczenie na budowlany. Zatem w tej sytuacji organ stanowiący Gminy powinien przystąpić do porządzenia planu miejscowego dla całego obszaru wyznaczonego w Studium /rozdział III pkt 2.1/. Mając powyższe na uwadze Wojewoda stwierdził, że Rada Gminy przystąpiła do sporządzenia planu miejscowego z rażącym naruszeniem przepisów art. 14 ust.3 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik Rady Gminy zarzucił rozstrzygnięciu nadzorczemu naruszenie przepisów art. 14 i 15 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717/ przez przyjęcie, iż Gmina miała obowiązek sporządzić plan dla całego obszaru wyznaczonego w Studium, a nie dla obszaru, o którym traktuje unieważniona uchwała. Pełnomocnik zaznaczył, że teren wymieniony w uchwale znajduje się na obszarze objętym aktualnym planem zagospodarowania przestrzennego, a nadto przewidywana funkcja terenu objętego uchwałą o przystąpieniu jest zgodna z kierunkami rozwoju gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków rozwoju przestrzennego gminy, a dla tego właśnie terenu studium przewiduje strefę rozwoju funkcji mieszkalnej jedno- i wielorodzinnej niskiej intensywności z towarzyszącymi usługami i publicznymi. Ponadto Gmina zauważyła, że przepis art. 14 ust.3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie precyzuje jednoznacznie, jakich określonych w studium terenów to dotyczy, gdyż jeżeli zapis dotyczy terenów objętych obowiązkiem sporządzenia planów to mowa jest tylko o terenach, dla których obowiązek ten wynika z przepisów prawa. Jeżeli jednak dotyczy to terenu, który w Studium określono jako strefa funkcjonalno-przestrzenna, to mamy też do czynienia, zdaniem pełnomocnika, z nieznajomością przez ustawodawcę zasad realizacji planów, a tym samym nieznajomością możliwości finansowych gmin. Taka interpretacja w/w przepisu przez organ nadzoru zaczyna powodować zastój inwestycyjny gmin. Pełnomocnik skarżącej stwierdził też, że Wójt Gminy wykonał wszystkie obowiązki wynikające z art. 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł , co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ wykazała, że skarga jest niezasadna. Sąd ustalił, że uchwała Rady Gminy podjęta została [...]r. a więc w okresie obowiązywania ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717/. Wśród wielu zmian wprowadzonych powyższą ustawą trzeba podkreślić zmienioną i znacznie zwiększoną rolę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W myśl art. 9 ust.4 tej ustawy ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Kolejne art. od 10 do 13 określają zakres przedmiotowy studium oraz ustalają szczegółowy tryb uchwalania studium. Podjęta przez Radę Gminy uchwała z [...]r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu miejscowego dla działki nr [...], obręb [...] dotyczyła terenów rolnych, która wskutek uchwalenia planu miała zmienić swoje przeznaczenie na budowlane. Zgodnie z art. 14 ust.3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym plan miejscowy, w wyniku którego następuje zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, sporządza się dla całego obszaru wyznaczonego w studium. Sąd nie analizował w niniejszym postępowaniu wskazanego przez Wojewodę w rozstrzygnięciu nadzorczym naruszenia prawa z art. 14 ust.5, gdyż pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że wszystkie wskazane tam obowiązki zostały przez Wójta wykonane, a pełnomocnik Wojewody nie zaprzeczył tym twierdzeniom. Zagadnieniem, które kontrolował Sąd jest więc naruszenie art. 14 ust.3 w/w ustawy. Studium uwarunkowań i kierunków rozwoju przestrzennego Gminy zostało przyjęte uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z [...]r. i wobec tego zgodnie z art. 87 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zachowało moc obowiązującą. W ustawie z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, /tekst jedn. Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm./, która była podstawą przyjęcia Studium Gminy , w art. 6 ust. 5 wymienia się obszary, które należy w szczególności określić. Wśród wymienionych w art. 6 ust. 5 są m.in. obszary rolniczej przestrzeni produkcyjnej a także obszary, które mogą być przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową wynikającą z potrzeby zaspakajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej oraz obszary, które mogą być przeznaczone pod zabudowę, ze wskazaniem, w miarę potrzeby , obszarów przewidzianych do zorganizowanej działalności inwestycyjnej. O obszarach stanowi też ustawa z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która w słowniku w art. 2 wymienia obszary przestrzeni publicznej, obszary problemowe, obszary wsparcia i obszary metropolitalne. Przy czym obszary przestrzeni publicznej i obszary problemowe określane są w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Zdaniem Sądu, wspomniany art. 14 ust.3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi o obszarze wyznaczonym w studium i stąd obejmuje każdy obszar wyznaczony w studium, którego dotyczy zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. W Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy wydzielono obszary, dla których ze względu na istniejące uwarunkowania oraz przepisy szczególne ustala się potrzebę opracowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W Studium przyjęto oznaczenie A,B,C dla poszczególnych jednostek strukturalno przestrzennych o preferowanych, dominujących funkcjach podstawowych, a więc w części graficznej granice stref funkcjonalnych wyznaczają obszary do opracowania planów miejscowych. W ocenie Sądu nie można utożsamiać poszczególnych działek z obszarami wyznaczonymi w studium. Wspomniany obszar dotyczy miejscowości [...] i plan miejscowy, w wyniku którego następuje zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze powinien być sporządzony dla całego tego obszaru. Skoro skarżąca gmina stwierdza, że teren objęty uchwałą znajduje się na obszarze objętym aktualnym planem, to przedmiotem uchwały o przystąpieniu winna być zmiana obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczyć jednak należy, że w taka sytuacja nie wyłącza stosowania art. 14 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd nie podziela argumentów skarżącej, że przepis art. 14 ust.3 nie precyzuje jakich określonych w studium terenów to dotyczy, gdyż Gmina samodzielnie uchwala studium i określa w nim obszary, które zawsze będą podlegały rygorowi wyznaczonemu w art. 14 ust.3. Zdaniem Sądu ranga Studium znacznie wzrosła i Gmina przystępując do sporządzenia planu miejscowego lub do jego zmiany musi uwzględniać fakt, że to co zostało określone w Studium jest dla Gminy wiążące. Wojewoda zasadnie uznał, że Gmina postąpiła niezgodnie z prawem przystępując do sporządzenia planu miejscowego dla jednej działki na terenie [...], zmieniając przeznaczenie terenu z rolniczego na budowlany czym naruszyła przepis art. 14 ust.3 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.