II SA/Sz 189/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lipca 2013r. sprawy ze skargi U. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz adwokata A. W. kwotę [...] złotych zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu cofnięcia odwołania U. P. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej Nr [...]. umarzającej postępowanie w sprawie przyznania pomocy finansowej, umorzyło postępowanie odwoławcze. Z okoliczności sprawy wynika, że w dniu [...] U. P. wniosła odwołanie od ww. decyzji wydanej przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] którą umorzono - wszczęte na wniosek z dnia [...] - postępowanie w sprawie przyznania U. P. pomocy finansowej. W dniu [...] strona złożyła, w obecności pracownika Ośrodka, oświadczenie, w którym zrezygnowała ze swojego odwołania od decyzji Nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w uzasadnieniu decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze, wskazało, że zgodnie z art. 137 kpa strona może cofnąć odwołanie przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Organ administracji państwowej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym (art. 105 § 2 kpa). W przedmiotowej sprawie taka sytuacja, zdaniem Kolegium, wystąpiła. Bezprzedmiotowość postępowania oraz, fakt, że strona cofnęła odwołanie jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy spowodowało, że należało umorzyć postępowanie odwoławcze (art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 Kpa.). Pismem z dnia [...], U. P. złożyła skargę na ww. decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu [...] pełnomocnik skarżącej złożył do Sądu pismo, będące uzupełnieniem skargi, w którym potwierdził, że skarga U. P. dotyczy decyzji Kolegium z dnia [...] umarzającej postępowanie odwoławcze. Ponadto, pełnomocnik skarżącej wskazał, że złożenie przez nią w toku postępowania administracyjnego oświadczenia o rezygnacji z odwołania zostało dokonane nieświadomie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: W ocenie Sądu, skarga U. P. zasługuje na uwzględnienie, ponieważ ocena legalności zaskarżonego aktu, dokonana stosownie do postanowień art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), doprowadziła do wniosku, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Kwestię sporną w rozpatrywanej sprawie stanowi to, czego w istocie chciała skarżąca, składając oświadczenie z dnia [...], w treści którego wskazała, że "rezygnuje z odwołania do SKO w związku z decyzją MOPS nr [...] oraz że chce skorzystać - w związku z orzeczeniem o niepełnosprawności - z prawa do ubiegania się o większe mieszkanie i że kupno stanowi duży wydatek dla jej budżetu. Mając na uwadze treść ww. pisma oraz okoliczności niniejszej sprawy, należało uznać, że przyjęcie przez organ odwoławczy, że ww. oświadczenie stanowiło de facto cofnięcie wniesionego pismem z dnia [...] odwołania od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] Nr [...], którą umorzono postępowanie w sprawie przyznania U. P. pomocy finansowej na zakup, było przedwczesne. Zdaniem Sądu brak jednoznacznego wyjaśnienia przez Kolegium treści żądania skarżącej, stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego, określonych w art. 7, 8, 9 i 10 k.p.a. Jeżeli bowiem wniosek strony wywołuje wątpliwości, to organ administracji ma obowiązek, stosownie do postanowień powołanych wyżej przepisów, wyjaśnić rzeczywistą wolę strony i treść jej żądania. Stwierdzić zatem należy, iż budzi uzasadnione wątpliwości to, czy organ II instancji prawidłowo potraktował i zakwalifikował pismo skarżącej z dnia [...]. Rozstrzygnięcie tej kwestii ma podstawowe znaczenie dla sytuacji procesowej strony i w konsekwencji oceny prawidłowości działania organów w przedmiotowej sprawie. Organ powinien, kierując się dyspozycją przepisu art. 9 k.p.a., wyjaśnić rzeczywistą wolę strony, udzielając jej przy tym odpowiednich wyjaśnień i wskazówek, co do konsekwencji rozpatrzenia żądania w określonym trybie. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia treści żądania strony wynika również z zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji publicznej, o której mowa w art. 8 k.p.a. Nierozpoznanie złożonego wniosku we właściwy sposób i we właściwym terminie powoduje faktyczne uchylenie się organu od merytorycznego załatwienia sprawy. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu, z udziałem strony skarżącej, Kolegium powinno wyjaśnić jednoznacznie rzeczywisty zakres jej żądania zawartego w piśmie z dnia [...]. i podjąć czynności mające na celu załatwienie przedmiotowej sprawy. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne i prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt I sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 wyżej wymienionej ustawy.