II SA/Sz 191/11
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-03-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z pomocy społecznej, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli sytuacja materialna i osobista strony to uzasadnia. Wnioskodawca, będący osobą schorowaną i niepełnosprawną, wykazał przesłanki do ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
J. B. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą decyzję w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Po przekazaniu sprawy do WSA, skarżący uzupełnił wniosek na urzędowym formularzu, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla J. B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: ustanowić adwokata
J. B. pismem z dnia [...] r. złożył do Sądu Okręgowego
skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego
z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego. Jednocześnie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz przyznanie pełnomocnika z urzędu.
Do skargi załączył dwie karty informacyjne leczenia szpitalnego, które potwierdzały pobyt skarżącego w szpitalu w dniach [...] r. Ponadto J. B. załączył kserokopię legitymacji osoby niepełnosprawnej, potwierdzającej, że jest osobą z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności.
Postanowieniem z dnia [...]r. w sprawie o sygn. akt [...]Sąd Okręgowy [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przekazał niniejszą skargę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu
- według właściwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia [...]r. wezwał J. B. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez jego wypełnienie na urzędowym formularzu PPF.
W dniu [...]r. skarżący osobiście złożył, sporządzony na urzędowym formularzu PPF, wniosek o przyznanie prawa pomocy. Uzasadniając wniosek wskazał, że jest osobą przewlekle chorą oraz znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej.
Wnioskodawca oświadczył, że mieszka w [...] metrowym domu, a wspólne gospodarstwo domowe prowadzi wraz ze swoją żoną oraz córką. Źródło dochodu rodziny stanowi emerytura skarżącego w kwocie [...] zł, emerytura żony skarżącego
w wysokości [...] zł, a także wynagrodzenie córki skarżącego z tytułu pracy na pół etatu w kwocie [...] zł. Ponadto J. B. oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że mimo nie wskazania przez J. B. na urzędowym formularzu PPF zakresu, w jakim wnosi o przyznanie prawa pomocy, Sąd przyjął, stosownie do oświadczenia zawartego w treści skargi, że wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskujący o taką pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Natomiast w zakresie całkowitym – gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1).
Przedmiotem sprawy, w której został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy, jest decyzja w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego, będącego świadczeniem stanowiącym formę szeroko pojętej pomocy społecznej. W tej sytuacji zastosowanie znajduje art. 239 pkt 1 lit. a powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Wobec ustawowego zwolnienia skarżącej od ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, brak jest możliwości przyznania prawa pomocy w tym zakresie na mocy orzeczenia sądu.
Zgodnie z art. 262 ustawy przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Po analizie informacji zwartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, że obecna sytuacja materialna oraz osobista skarżącego, będącego osobą schorowaną, legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
W tych okolicznościach, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło