II SA/Sz 195/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka - Kuligowska po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jej skargi na czynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Pismem z dnia 23 stycznia 2014 r. B. J. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmowę udostępnienia jej dokumentacji medycznej po zmarłym małżonku. Skarżąca wyjaśniła w skardze, że wnioskiem z dnia [...] zwróciła się do Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpital Miejski o udostępnienie i przesłanie dokumentacji medycznej z przeprowadzonego badania autopsyjnego jej zmarłego męża. Pismem z dnia [...] odmówiono jej udostepnienia żądanej dokumentacji medycznej zmarłego S. J. z uwagi na fakt, że nie została upoważniona przez męża za jego życia do udostępnienia jej dokumentacji medycznej zmarłego męża. Jednocześnie skarżąca wskazała, że Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia [...] uznał się niewłaściwym do rozpoznania tej sprawy i wskazał na właściwość sądów administracyjnych w tym zakresie. Do skargi B. J. dołączyła pismo z dnia [...] stanowiące czynność odmowy udostepnienia dokumentacji medycznej. Jednocześnie w skardze skarżąca zwróciła się do Sądu o zwolnienie jej od kosztów sądowych w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu Szpitala Miejskiego wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jako wniesionej przedwcześnie. W uzasadnieniu pisma organ wyjaśnił, że obecnie stroną postępowania jest Szpital Miejski reprezentowana przez Prezesa Zarządu, która powstała w wyniku przekształcenia SPZOZ Szpitala Miejskiego i wstąpiła we wszelkie prawa i obowiązki dotychczasowego podmiotu. Prezes Zarządu podkreślił w piśmie, że skarżąca nie wyczerpała trybu niezbędnego do wniesienia skargi, przewidzianego w art. 52 P.p.s.a. Zarządzeniem z dnia 11 marca 2014 r. Przewodniczący Wydziału II WSA wezwał skarżąca do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi wniesionej na czynność odmowy udostepnienia dokumentacji medycznej poprzez podpisanie skargi oraz wskazanie i udokumentowanie, czy przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego kierowała do Dyrektora SPZOZ Szpitala Miejskiego ( ) pisemne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zaskarżoną czynnością odmowy udostępnienia dokumentacji medycznej (art. 52 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Jednocześnie pouczono skarżącą, że nie uzupełnienie w zakreślonym terminie wymienionych braków formalnych skargi spowoduje jej odrzucenie. Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 25 marca 2014 r. W odpowiedzi na nie skarżąca złożyła do akt podpisany własnoręcznie egzemplarz jej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Przedmiotem rozpoznania Sądu jest wniosek skarżącej o zwolnienie jej od kosztów sądowych w postępowaniu sądowym wszczętym na skutek skargi na czynność odmowy udostepnienia jej dokumentacji medycznej zmarłego męża. W myśl art. 243 § 1 pkt 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże, zgodnie z art. 247 P.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że skarga ta nie może zostać uwzględniona. Przy czym bezzasadność skargi powinna wynikać z jasnych, bezwzględnie obowiązujących przepisów, niepodlegających różnej wykładni. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania strony skarżącej. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Zaznaczyć należy, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli przed wniesieniem skargi w postępowaniu administracyjnym nie zostały wykorzystane określone środki weryfikacji kwestionowanych indywidualnych aktów lub czynności administracyjnych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany został pogląd, że zarówno udostępnienie dokumentacji medycznej przez podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, jak i odmowa udostępnienia tej dokumentacji są czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por.: wyrok składu 7 Sędziów z dnia 19 maja 2003 r. OSA 1/03 opubl. ONSA 2003/4/114). Podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, a w szczególności, jak w niniejszej sprawie szpital, jest zakładem administracyjnym, który z uwagi na unormowania stanowiące podstawę tworzenia i działalności tego rodzaju zakładów, w określonym zakresie wykonuje funkcję z zakresu administracji publicznej. W przypadku skargi na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a którą jest odmowa udostepnienia dokumentacji medycznej, ustawodawca przewidział szczególny tryb postępowania, którego wyczerpanie decyduje o dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden przewidziany w ustawie środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W przypadku, gdy ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu- w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 P.p.s.a.). Z powyższego unormowania jednoznacznie wynika, że warunkiem wniesienia skargi do sądu jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego zaskarżoną czynnością. Brak podjęcia takiego działania przez skarżącą, czyni wniesienie skargi do sądu administracyjnego niedopuszczalnym. W niniejszej sprawie brak jest dowodów na to, że skarżąca złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a zatem przyjąć należało, że nie wyczerpała trybu zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 3 P.p.s.a. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżąca nie spełniła jednego z niezbędnych warunków do skutecznego wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co czyni skargę oczywiście bezzasadną. W tej sytuacji Sąd stwierdził, ze zachodzą przesłanki do odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy na podstawie art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym Sąd orzekł na wstępie.