II SA/Sz 201/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Asesor WSA Joanna Wojciechowska /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2006 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zasiłku rodzinnego i dodatku do tego zasiłku oraz zwrotu nienależnie pobranego świadczenia o d d a l a skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z póź. zm./ w związku z art. 7 pkt 2, art. 3 pkt 7, art. 25, art. 32, art. 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych / Dz. U. nr 228, poz. 2255 z póź. zm./ po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zasiłku rodzinnego i dodatku do tego zasiłku oraz zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, utrzymało mocy decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że Prezydent Miasta uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka M. S. oraz orzekł o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia za okres od [...] do [...] wraz z ustawowymi odsetkami w łącznej kwocie [...] zł. Organ ustalił na podstawie zaświadczenia z dnia [...] wydanego przez Pogotowie Opiekuńcze, iż M. S. jest wychowanką tejże placówki od dnia [...] i została tam umieszczona na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego Wydział IX Rodzinny i Nieletnich w Szczecinie. Pogotowie Opiekuńcze jest placówką zapewniającą całodobowe utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Bez znaczenia jest okoliczność ponoszenia części kosztów utrzymania dziecka przez T. S.. Kolegium wskazało, że przepis art. 7 ust 2 ww. ustawy stanowi, że zasiłek rodzinny /dodatki do tegoż zasiłku/ nie przysługują jeżeli dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie alb w rodzinie zastępczej. Pouczenie o tej treści zawarte było we wniosku o świadczenia rodzinne, które T. S. podpisał. W dniu [...] zgodnie z art. 25 ustawy oraz informacją zawartą w decyzji z dnia [...] strona miała obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu wypłacającego świadczenia o fakcie umieszczenia dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym. Powinności tej T. S. nie dopełnił, a ponadto złożył oświadczenie w dniu [...] o przebywaniu córki M. w domu, bez wskazania o umieszczeniu jej w Pogotowiu Opiekuńczym. Organ stwierdził, że z tych względów świadczenia rodzinne wypłacone stronie w okresie od [...] do [...] są świadczeniami nienależnie pobranymi w rozumieniu art. 30 ust. 2 ustawy i ma ona obowiązek je zwrócić. Dodatkowo Kolegium pouczyło T. S., że ma prawo złożyć wniosek o umorzenie w całości lub części kwoty nienależnie pobranego świadczenia lub o raty do organu I instancji. T. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję i wniósł o "anulowanie kwoty, którą ma do zwrotu". Skarżący wskazał, że córka przebywała w Pogotowiu Opiekuńczym, ale też bywała w domu. Kupował jej książki, zeszyty i przybory szkolne oraz opłacił badania szkolne. W ww. Pogotowiu jego córka była okradana z różnych rzeczy. Do szkoły wychodziła poza teren Pogotowia. Podał, że jest w trudnej sytuacjami majątkowej i korzysta z opieki społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło w odpowiedzi na skargę o jej oddalenie, podtrzymując argumentację jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Uzasadnienie decyzji zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, ich ocena nie jest dowolna, lecz wynika z analizy zebranego materiału, zaś jej uzasadnienie prawne wyjaśnia podstawę prawną orzeczenia z przytoczeniem przepisów. Zgodnie z art. 7 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny nie przysługuje jeżeli dziecko umieszczone jest w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie. Do takich instytucji należy Pogotowie Opiekuńcze / art. 3 pkt 7 ww. ustawy /. Na mocy art. 25 ust. 1 ww. ustawy, osoba korzystająca ze świadczeń rodzinnych zobowiązana jest do niezwłocznego zawiadomienia organu wypłacającego jej te świadczenia o zmianach mających wpływ na prawo do nich. Zmianą, o której mowa w ww. przepisie jest umieszczenie dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym, o czym skarżący był poinformowany, gdyż wynika to z treści złożonego przez niego wniosku o świadczenia rodzinne. Powyższego obowiązku T. S. nie dopełnił. Fakt ponoszenia przez skarżącego wydatków na rzecz córki nie ma znaczenia dla sprawy i nie zwalnia go ze zwrotu pobranych nienależnie świadczeń rodzinnych. Utrzymanie dziecka w pierwszej kolejności spoczywa na jego rodzicach. Państwo jedynie pomaga w częściowym zaspokojeniu potrzeb dzieci, których rodzice znajdują się w trudnej sytuacji majątkowej. W związku z zawartym w skardze wnioskiem strony o "anulowanie kwoty, którą ma do zwrotu", wyjaśnić należy, iż sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania merytorycznego w konkretnej sprawie i nie może zastępować organów administracji w ich kompetencjach. Dlatego też nie było podstaw do wydania przez Sąd wyroku zgodnie z żądaniem skarżącego. Podkreślić należy, że w tej kwestii władny jest organ I instancji, który posiada uprawnienia do umorzenia całości lub części kwoty nienależnie pobranego świadczenia albo rozłożenia jej na raty. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270 z póź. zm. /.