II SA/Sz 206/25
WyrokWSA w Szczecinie2025-08-14
Skład orzekający: Renata Bukowiecka-Kleczaj, Wiesław Drabik, Krzysztof Szydłowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza teren działki właściciela pod zieleń naturalną nieprzekształconą, podczas gdy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego przewidywało na tym terenie zabudowę mieszkaniowo-usługową, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność części uchwały dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ przeznaczenie działki pod zieleń naturalną nieprzekształconą było sprzeczne z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które przewidywało na tym terenie zabudowę mieszkaniowo-usługową. Sprzeczność ta stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały w części dotyczącej tej działki.Stan faktyczny
Skarżąca J. M. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej Mielna w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając niezgodność z prawem przeznaczenia jej działki pod tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej. Skarżąca podniosła, że takie przeznaczenie jest sprzeczne ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które przewidywało na tym terenie zabudowę mieszkaniowo-usługową, co narusza jej prawo własności. Rada Miejska Mielna wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że przeznaczenie terenu wynikało z konieczności ochrony przyrodniczej i było zgodne ze studium.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność § 72 w części tekstowej zaskarżonej uchwały oraz w części graficznej w zakresie dotyczącym terenu w odniesieniu do działki o numerze ewidencyjnym [...]. W pozostałej części skargę oddalił. Zasądził od Gminy Mielno na rzecz skarżącej kwotę 797 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi J. M. na uchwałę Rady Miejskiej Mielna z dnia 3 marca 2017 r. nr XXXIII/395/2017 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym Sarbinowo I. stwierdza nieważność § 72 w części tekstowej zaskarżonej uchwały oraz w części graficznej w zakresie dotyczącym terenu [...], w odniesieniu do działki o numerze ewidencyjnym [...] obręb S., II. oddala skargę w pozostałej części, III. zasądza od Gminy Mielno na rzecz skarżącej J. M. kwotę 797 zł (siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Rada Miejska Mielna działając na podstawie art. 20 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2016 r., poz. 778 ze zm.), podjęła w dniu 3 marca 2017 r. uchwałę nr XXXIII/395/2017 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym Sarbinowo.
Pismem z dnia 26 lutego 2025 r. J. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą uchwałę Rady Miejskiej Mielna z dnia 3 marca 2017 r. w części dotyczącej § 6 ust. 1 pkt 7 lit. n, § 7 ust. 3 pkt 1 i pkt 3, § 72 ust. 1, ust. 3, ust. 4 pkt 1, 2 i 3 - 6.
Strona wniosła o stwierdzenie niezgodności wspomnianej uchwały w zakresie w jakim w kolejnych postanowieniach:
a) w § 6 ust. 1 pkt 7 lit. n) wprowadza pozaustawowe oznaczenie przeznaczenia terenu nieruchomości "ZNN – tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej" bowiem oznaczenie to nie ma podstaw w powszechnie obowiązującym prawie, nie zostało wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ani w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – obowiązującego w dniu podjęcia uchwały i w dniu jej wejścia w życie,
b) w § 7 ust. 3 pkt 1 wyklucza na terenach oznaczonych na planie jako "ZNN" lokalizację zabudowy,
c) w § 7 ust. 3 pkt 3 uchwały wyklucza na ww. terenach lokalizację budynków rekreacji indywidualnej,
d) w § 72 ust. 1 uchwały ustala dla terenu oznaczonego w załączniku nr 2 do uchwały symbolem: "III.36.ZNN" pozaustawowe przeznaczenie terenu: "tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej",
e) w § 72 ust. 3 ustanawia dla ww. terenu zakaz dokonywania wtórnych podziałów,
f) w § 72 ust. 4 pkt 1 przewiduje w obrębie ww. terenu ochronę obszarów wodno-błotnych i rowów melioracyjnych jako obszarów cennych przyrodniczo do zachowania i ustanawia nakaz pozostawienia w stanie naturalnym wraz z istniejącym systemem melioracyjnym,
g) w § 72 ust. 4 pkt 2 wprowadza dla ww. terenu zakaz zabudowy,
h) w § 72 ust. 4 pkt 3 – 6 przewiduje inne (dalsze ograniczenia), których nie wolno ustanawiać dla terenu oznaczonego w planie miejscowym niezgodnie z ustawą.
Zdaniem strony, Rada Miejska Mielna, ustanawiając powyższe unormowania:
a) przekroczyła władztwo planistyczne, gdyż zakazała zabudowy i lokalizacji budynków rekreacji indywidualnej na terenie, którego oznaczenie w planie miejscowym "ZNN" nie odpowiada ustawie – jest pozaustawowe a przez to sprzeczne z powszechnie obowiązującym prawem,
b) naruszyła prawo własności skarżącej dotyczące działki nr [...], obręb [...], o pow. [...] ha, ponieważ działka ta została w planie miejscowym objęta ww. zakazami, a na skutek tych zakazów skarżąca nie może korzystać z uprawnień właściciela działki zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem,
c) naruszyła konstytucyjne uprawnienia skarżącej jako właściciela, gdyż poprzez ustanowienie ww. zakazów aktem prawa miejscowego istotnie zostało ograniczone prawo własności skarżącej, a zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności,
d) spowodowała niezgodność planu miejscowego z postanowieniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, przyjętego uchwałą nr XLIV/459/10 z 27 kwietnia 2010 r. gdyż postanowienia Studium przewidywały zabudowę mieszkalno-usługową na działce nr [...] w [...], a nie "ZNN – tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej",
e) przeznaczyła teren nieruchomości "pod zieleń", a takie przeznaczenie nie jest celem publicznym, o którym mowa w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zatem chcąc przeznaczyć grunty niebędące własnością gminy pod zieleń, Gmina Mielno powinna wykupić grunty, bowiem jako właściciel skarżąca nie ma obowiązku utrzymywania tego typu obiektów wbrew własnej woli.
Skarżąca podkreśliła, że uchwała, której dotyczy skarga została podjęta w dniu 3 marca 2017 r., a weszła w życie 12 maja 2017 r. dlatego do złożenia skargi oraz poprzedzającego skargę wezwania znajduje zastosowanie tryb przewidziany w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r. Pomimo przedstawienia w wezwaniu z 18 grudnia 2024 r. naruszeń interesu prawnego i uprawnień oraz sprzeczności z prawem uchwały nr XXXIII/395/2017, Rada Miejska Mielna nie zajęła stanowiska. Brak podjęcia przez Radę Miejską Mielna uchwały w sprawie wezwania z 18 grudnia 2024 r. oznacza, że nie został usunięty stan naruszenia interesu prawnego skarżącej na skutek sprzecznej z prawem uchwały.
Nawiązując do treści wspomnianego wezwania, strona podniosła, że na skutek uchwalenia i wejścia w życie przedmiotowej uchwały, skarżąca nie może korzystać z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Postanowienia uchwały m.in. wykluczają lokalizację zabudowy, lokalizację budynków rekreacji indywidualnej, wprowadzają zakaz dokonywania wtórnych podziałów nieruchomości. Wprowadzone ograniczenia naruszają istotę prawa własności, bo na skutek zastosowania postanowień uchwały nieruchomość utraciła wartość użytkową, skarżąca ma znacznie ograniczone uprawnienia w korzystaniu jako właściciel i nie może czerpać pożytków z jej posiadania. Nieruchomość faktycznie została przekształcona w "rezerwat przyrody" i stała się całkowicie nieużytkowa.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska Mielna wniosła o jej oddalenie w całości.
Zdaniem organu, w zaskarżonym planie władztwo planistyczne nie zostało przekroczone. Przeznaczenie działki nr [...] jako teren zieleni naturalnej było konieczne z uwagi na charakter tego terenu. Na dzień uchwalania planu miejscowego jak również i na dzień dzisiejszy działka ta stanowi cenny przyrodniczo obszar wodno-błotny, który zgodnie z nakazami Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. musiał zostać zachowany w stanie naturalnym. W projekcie przekazanym do opiniowania i uzgodnień temu organowi, działka nr [...] miała oznaczenie III.12.MU i była przeznaczona na cele zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Postanowieniem z 12 kwietnia 2013 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie uzgodnił projektu miejscowego planu, wskazując powyższy teren jako obszar, na którym należy odstąpić od planowanej zabudowy. W związku z powyższym organ na rysunku planu ograniczył liniami zabudowy możliwość zabudowy na tym terenie elementarnym i ponownie przesłał projekt planu Dyrektorowi Ochrony Środowiska, który jednak ponownie nie uzgodnił przedłożonego projektu miejscowego planu. Z uwagi na wymagania Dyrektora Ochrony Środowiska działka nr [...] została oznaczona w planie miejscowym jako teren III.36.ZNN – tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej.
Zdaniem organu, przeznaczenie takie jest zgodne ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Mielno, gdzie wymieniając główne kierunku zmian i przekształceń zabudowy dla Sarbinowa wskazano jednoznacznie, że obszar funkcjonalny należy uzupełniać terenami zabudowy z uwzględnieniem różnorodności i specyfiki poszczególnych części obszaru a także wymogów wynikających z ochrony wartości przyrodniczych. Ponadto w kolejnych punktach na stronie 37 nakazano ochronę funkcji obszarów wchodzących w skład systemu przyrodniczego gminy.
Organ nie zgodził się z zarzutem przeznaczenia terenu nieruchomości na cele niepubliczne. Wskazał, że nie ma przepisu prawa nakazującego, aby organ mógł przeznaczać tereny zielone tylko na cele zieleni publicznej. Tym bardziej, że zieleń występująca na terenie działki nr [...] jest zielenią nieprzekształconą, wynikającą z występowania w bezpośrednim sąsiedztwie terenów śródpolnych oczek wodnych wraz z pasem przyległych do nich szuwarów i roślinności bagiennej występującej na przedmiotowej działce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a", zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – a więc objęta jest zakresem art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Z kolei w myśl art. 91 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1464), uchwały organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Podstawą stwierdzenia takiego faktu jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa.
Natomiast zgodnie z treścią art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Wobec takiego brzmienia przepisu zbadania wymaga kwestia interesu prawnego strony skarżącej oraz jego naruszenia zaskarżonym aktem.
Analizując pojęcie "interesu prawnego" na gruncie orzecznictwa oraz doktryny stwierdzić należy, że legitymację do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stanowi zaistniałe naruszenie własnego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, wynikającego z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Pojęcie interesu prawnego odnoszone jest do związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków podmiotu skarżącego, wynikających z norm prawa a zaskarżonym aktem. Interes prawny, rozumiany jako uprawnienia i obowiązki prawne, musi wynikać z normy prawa materialnego, która kształtuje sytuację prawną strony skarżącej. Interes ten musi być bezpośredni, konkretny i realny a nadto, rozumiany jako obiektywna, realnie istniejąca potrzeba ochrony prawnej.
W ocenie Sądu, J. M., posiada interes prawny w zaskarżeniu tej uchwały, wynikający z prawa własności.
W niniejszej sprawie bezspornym jest bowiem, że skarżąca jest właścicielką działki nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]).
W sprawie nie ulega też wątpliwości, że opisana wyżej działka została oznaczona w zaskarżonej uchwale Rady Miejskiej Mielna z dnia 3 marca 2017 r. nr XXXIII/395/2017 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym [...] symbolem "III.36.ZNN", zaś przeznaczenie tego terenu określono w treści § 72 ust. 1 - 4 uchwały jako – "tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej". Taki sposób zagospodarowania oznaczonego terenu wpływa bez wątpienia na korzystanie z nieruchomości.
Jak słusznie wskazała skarżąca, w przypadku jej skargi zastosowanie znajduje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r., zgodnie z którym zaskarżenie uchwały możliwe było po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia. Warunek ten został spełniony bowiem skarżąca wystosowała do organu wezwanie (z 18 grudnia 2024 r.) do usunięcia naruszenia prawa, a Rada Miejska Mielna uchwałą z 28 stycznia 2025 r. (nr XIII/128/2025) uznała wezwanie to za bezzasadne.
Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (w brzmieniu aktualnym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały - Dz.U. z 2016 r. poz. 778), istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
W pierwszej kolejności zbadania wymagała zatem prawidłowość trybu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Procedura planistyczna została opisana w art. 17 ustawy o planowaniu. Dnia 27 listopada 2009 r. podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym Sarbinowo. Ogłoszenie o przystąpieniu do sporządzania wspomnianego planu miało miejsce w dniu 12 maja 2010 r. Termin składania wniosków i uwag do planu wyznaczono do 7 czerwca 2010 r., zaś zarządzeniem Wójta Gminy Mielno z 29 lipca 2010 r. podano do publicznej wiadomości sposób rozpatrzenia wniosków wniesionych do projektu. Przekazanie projektu planu do opiniowania i uzgodnień ustawowych miało miejsce dnia 7 maja 2010 r. Kolejno – obwieszczeniem Wójta Gminy Mielno z 15 maja 2015 r. zawiadomiono o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko. Wyłożenie do publicznego wglądu projektu planu wraz ze wspomnianą prognozą miało miejsce od 28 maja 2015 r. do 18 czerwca 2015 r. Dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w wyłożonym projekcie planu odbyła się dnia 17 czerwca 2015 r. Kolejny termin składania uwag do wyłożonego projektu planu został wyznaczony do 2 lipca 2015 r., zaś rozpatrzenie uwag złożonych do wyłożonego projektu planu miało miejsce 23 lipca 2015 r. Dnia 30 listopada 2015 r. nastąpiło przekazanie projektu planu do ponownego opiniowania i uzgodnień. Kolejne ogłoszenie/obwieszczenie Wójta Gminy Mielno o ponownym wyłożeniu do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko miało miejsce dnia 12 maja 2016 r., a wyłożenie do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko - od 27 maja 2016 r. do 17 czerwca 2016 r. Dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w ponownie wyłożonym projekcie planu odbyła się dnia 9 czerwca 2016 r. Wyznaczono termin składania uwag do ponownie wyłożonego projektu planu do 1 lipca 2016 r., po czym miało miejsce rozpatrzenie uwag złożonych do ponownie wyłożonego projektu planu (sposób rozpatrzenia uwag podano do publicznej wiadomości zarządzeniem Wójta Gminy Mielno z 22 lipca 2016 r.). Następnie – w związku z uwzględnieniem części wniesionych uwag - projekt po raz kolejny został przedłożony (11 sierpnia 2016 r.) do uzgodnienia właściwym organom i ponownie wyłożony do publicznego wglądu (obwieszczeniem z 29 listopada 2016 r.) w okresie od 12 grudnia 2016 r. do 2 stycznia 2017 r. Termin składania uwag został wyznaczony do 17 stycznia 2016 r. Dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w ponownie wyłożonym projekcie planu odbyła się dnia 15 grudnia 2016 r., Sposób rozpatrzenia uwag podano do publicznej wiadomości zarządzeniem Wójta Gminy Mielno z 30 stycznia 2017 r.
W dniu 3 marca 2017 r. została podjęta uchwała nr XXXIII/395/2017 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym Sarbinowo. Rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag złożonych do projektu planu stanowi załącznik nr 5 do wspomnianej uchwały.
Analiza dokumentacji planistycznej prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej sprawie tryb sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego był prawidłowy.
Zapisy planu dotyczące jednostki planistycznej oznaczonej symbolem III.36.ZNN, obejmującej m.in. należącą do skarżącej działkę nr [...] naruszają jednakże ustalenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Mielno przyjętego uchwałą Rady Gminy Mielno nr XLIV/459/10 z dnia 27 kwietnia 2010 r.
Zgodnie z ustaleniami Studium na działce nr [...] objętej terenem funkcjonalnym "III.MU2-e" przewidziano tereny zabudowy mieszkaniowo - usługowej ekstensywnej (na obszarach zabudowy mieszkaniowej i obsługi turystyki pobytowej sezonowej). Jak wynika z zapisów Studium, na obszarach wielofunkcyjnych z priorytetem dla lokalizowania zabudowy mieszkaniowo – usługowej (III) ustalono m.in. priorytet lokalizowania zabudowy mieszkaniowej wraz z niezbędnymi inwestycjami celu publicznego z zakresu infrastruktury społecznej.
W punkcie 4.2.3. Studium - Obszar zabudowy mieszkaniowej i obsługi turystyki pobytowej sezonowej (III) wskazano, że przyjmuje się następujące generalne założenia i kierunki zmian:
- obszary funkcjonalne zabudowy mieszkaniowej i obsługi turystyki pobytowej sezonowej stanowią tereny działań modernizacyjnych i restrukturyzacyjnych ukierunkowanych na wprowadzanie zmian jakościowych, podnoszących przede wszystkim atrakcyjność zamieszkiwania i inwestowania, przy jednoczesnym sukcesywnym udostępnianiu do zabudowy terenów rozwojowych wskazanych w studium.
Przyjęto, że główne kierunki zmian i przekształceń dla obszarów zabudowy wymagają realizacji następujących ustaleń:
- modernizacja i uzupełnianie istniejącej oraz wprowadzanie nowej zabudowy na terenach rozwojowych z zapewnieniem ochrony wartości zabytkowych, kulturowych i przyrodniczych obszaru oraz parametrów i wskaźników urbanistycznych określonych dla terenów funkcjonalnych, w tym:
- zagospodarowanie nieurządzonych terenów pomiędzy zespołami istniejącej zabudowy w sposób pozwalający na wytworzenie struktur urbanistycznych harmonijnie zintegrowanych z istniejącą zabudową;
- przekształcenie terenów poprodukcyjnych oraz innych zdegradowanych na funkcje zgodne z założeniami i kierunkami przekształceń w strefie, przede wszystkim na funkcje mieszkaniowe, usługowe, zieleni urządzonej,
- uzupełnianie zabudową istniejących lub wykształcenie nowych centrów lub pasm usługowych,
- porządkowanie zabudowy i zagospodarowania wokół skrzyżowań dróg publicznych oraz w otoczeniu tras wylotowych z gminy, w tym przez przebudowę istniejących oraz wprowadzanie nowych obiektów i zagospodarowania o wysokich walorach estetycznych;
- rewaloryzacja układów przestrzennych o wartościach zabytkowych i kulturowych, stosownie do wymogów wynikających z ochrony dziedzictwa kulturowego;
- rozwijanie układów drogowych w istniejących i planowanych osiedlach mieszkaniowych;
- priorytet dla transportu publicznego na głównych trasach dojazdowych do zainwestowania obszarów zabudowy centrów turystycznych oraz rozwój urządzeń dla ruchu pieszego i rowerowego;
- ochrona i modernizacja istniejących parków i zieleni osiedlowej oraz tworzenie nowych terenów ogólnodostępnej zieleni urządzonej;
- ochrona funkcji i obszarów wchodzących w skład systemu przyrodniczego gminy;
- ochrona istniejącej i wprowadzenie nowej zieleni przyulicznej.
Z kolei z części graficznej zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą z dna 3 marca 2017 r. wynika jednoznacznie, że całość należącej do strony działki nr [...] znalazła się na terenie oznaczonym symbolem III.36.ZNN – tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej.
Jak słusznie podnosi strona, na terenie tym obowiązuje całkowity zakaz zabudowy (§ 72 ust. 4 pkt 2 uchwały) oraz zakaz dokonywania wtórnych podziałów (§ 72 ust.3 uchwały).
W § 72 ust. 4 wskazano następujące szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu:
1) ochrona obszarów wodno-błotnych i rowów melioracyjnych jako obszarów cennych przyrodniczo do zachowania, poprzez nakaz pozostawienia w stanie naturalnym wraz z istniejącym systemem melioracyjnym;
2) na wszystkich terenach obowiązuje zakaz zabudowy;
3) tereny położone są w obszarze chronionego krajobrazu "Koszaliński Pas Nadmorski", dla którego obowiązują ustalenia zawarte w § 9 uchwały;
4) tereny znajdują się w strefie ochrony ekspozycji wsi Sarbinowo, oznaczonej graficznie na rysunku planu, obowiązują ustalenia zawarte § 10 uchwały;
5) część terenu oznaczone jako III.36.ZNN, położona jest w granicach strefy ochrony konserwatorskiej stanowiska archeologicznego "WIII" oznaczonego na rysunku planu właściwym symbolem, obowiązuje ochrona stanowisk archeologicznych zgodnie z ustaleniami zawartymi w § 10 uchwały;
6) teren położony jest w granicy pasa ochronnego, dla którego obowiązują ustalenia zawarte w § 13 ust. 2 uchwały.
Wobec powyższych zapisów nie budzi wątpliwości, że przeznaczenie należącej do skarżącej działki nr [...] w planie zagospodarowania – zieleń naturalna nieprzekształcona - jest całkowicie odmienne od przeznaczenia przyjętego w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Mielno - tereny zabudowy mieszkaniowo - usługowej ekstensywnej (na obszarach zabudowy mieszkaniowej i obsługi turystyki pobytowej sezonowej).
Za niezrozumiałą należy przy tym uznać argumentację organu, zgodnie z którą za zgodnością wspomnianego przeznaczenia działki ze Studium przemawiać mają zapisy na stronie 36 Studium określające główne kierunki zmian i przekształceń zabudowy dla Sarbinowa, wskazujące, że obszar funkcjonalny należy uzupełniać terenami zabudowy z uwzględnieniem różnorodności i specyfiki poszczególnych części obszaru a także wymogów wynikających z ochrony wartości przyrodniczych. Po pierwsze, zważywszy na część graficzną Studium nie budzi wątpliwości, gdzie na terenie objętym Studium przewidziano strefy przyrodniczo – krajobrazowe jak również tereny zieleni naturalnej i półnaturalnej i z całą pewnością działka należąca do skarżącej nie znajduje się na takim terenie. Po drugie zaś, zapisy na karcie 36 Studium dotyczą obszaru wielofunkcyjnego centrum turystycznego (I) intensywnego zagospodarowania nie zaś obszarów zabudowy mieszkaniowej (III). Podobnie wskazywane przez organ zapisy na karcie 37 (nakazujące ochronę funkcji obszarów wchodzących w skład systemu przyrodniczego gminy) nie dotyczą wspomnianych obszarów zabudowy lecz obszaru wielofunkcyjnego centrum turystycznego (I). Co więcej zawarte w odpowiedzi na skargę wyjaśnienie organu co do przyczyn, dla których w miejsce początkowo wprowadzonego do planu - terenu elementarnego III.12.MU wprowadził teren elementarny III.36.ZNN w istocie potwierdzają istotne różnice pomiędzy zapisami w Studium i w planie zagospodarowania przestrzennego.
Wprowadzenia terenu elementarnego III.36.ZNN w miejscu terenu elementarnego III.12.MU nie tłumaczy także zapis w punkcie 3.2. Studium ("Kierunki zmian w przeznaczeniu terenów" strona 34), zgodnie z którym zasięgi wydzieleni terenów (np. MU, U) i/ lub obszarów (np. w I, II, III itd.) w jednorodnym obszarze strefy mogą być korygowane w trybie opracowywania planów miejscowych i nie wymagają przeprowadzania zmiany Studium. Nie mogło bowiem dojść do tego typu korekty zasięgu terenu zieleni skoro taki teren w ogóle w tym miejscu nie był przewidywany i tego typu obszar nie sąsiadował z terenem III.MU2-e w części obejmującej działkę skarżącej. Co prawda przewidziano teren III.ZP, który obecnie w Planie zagospodarowania obejmuje teren elementarny III.26.ZPn (teren zieleni nieurządzonej), jednak nie sąsiaduje on bezpośrednio z terenem III.36.ZNN. Pomiędzy tymi terenami znajduje się teren elementarny III.13.MU (teren zabudowy usługowo-mieszkaniowej).
Powyższe, w ocenie Sądu świadczy o naruszeniu zaskarżonym planem ustaleń Studium, a tym samym o istotnym naruszeniu art. 20 i art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – w brzmieniu aktualnym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały. Dodać też należy, że zgodnie z art. 65 ust. 1 ustawy z 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw – Dz. U z 2023 r., poz. 1688 ze zm. - studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin zachowują moc do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, jednak nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2026 r., i stosuje się do nich przepisy dotychczasowe. Ponadto w myśl art. 67 ust. 3 pkt 2 lit. b) tej ustawy, do spraw opracowania i uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego albo ich zmian przepisy art. 15 ust. 1 i art. 20 ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, z wyjątkami dotyczącymi jedynie lokalizacji urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii oraz ich stref ochronnych, a także lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Z treści art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu (w brzmieniu aktualnym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały) jednoznacznie wynika, że rada gminy uchwala plan miejscowy po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium. Z kolei art. 9 ust. 4 tej ustawy stanowi, że ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Z uregulowań tych nie wynikają jakiekolwiek przesłanki uzasadniające pominięcie ustaleń studium przy sporządzaniu planu miejscowego (w tym np. wskazywana przez organ ochrona wartości przyrodniczych).
Podsumowując wskazać, należy, że zaskarżona regulacja w zakresie w jakim przeznacza całość działki skarżącej pod zieleń naturalną nieprzekształconą pozostaje w sprzeczności ze Studium wobec czego należało stwierdzić nieważność § 72 zaskarżonej uchwały w odniesieniu do działki nr [...] objętej przeznaczeniem terenu o symbolu III.36.ZNN o czym orzeczono w punkcie I wyroku w oparciu o art. 147 § 1 p.p.s.a.
Natomiast z przyczyn o których będzie mowa poniżej nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia § 6 ust. 1 pkt 7 lit. n oraz § 7 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 uchwały.
Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 7 lit. n) uchwały, oznaczenie przeznaczenia terenu ZNN – to tereny zieleni naturalnej nieprzekształconej.
Zdaniem skarżącej uchwałodawca nie mógł wprowadzić takiego oznaczenia bowiem nie zostało ono przewidziane ani w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ani w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W niniejszej sprawie zastosowanie miały przepisy rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. Zgodnie z § 4 pkt 1 tego rozporządzenia, ustala się następujące wymogi dotyczące stosowania standardów przy zapisywaniu ustaleń projektu tekstu planu miejscowego: ustalenia dotyczące przeznaczenia terenów powinny zawierać określenie przeznaczenia poszczególnych terenów lub zasad ich zagospodarowania, a także symbol literowy i numer wyróżniający go spośród innych terenów. Natomiast w § 9 ust. 1 tego rozporządzenia wskazano, że podstawowe barwne oznaczenia graficzne i literowe dotyczące przeznaczenia terenów, które należy stosować na projekcie rysunku planu miejscowego, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. W zależności od specyfiki i zakresu ustaleń dotyczących przeznaczenia terenów oraz granic i linii regulacyjnych, dopuszcza się stosowanie na projekcie rysunku planu miejscowego uzupełniających i mieszanych oznaczeń barwnych i jednobarwnych oraz literowych i cyfrowych (ust. 4).
Zdaniem Sądu należy zgodzić się z organem, że chodzi tu o podstawowe oznaczenia, które mogą być uzupełniane w zależności od potrzeb. W tej sytuacji oznaczenie ZNN nie może być uznane za sprzeczne ze wspomnianymi przepisami rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r.
Zaznaczenia wymaga też, że jednostka elementarna III.36.ZNN obejmuje nie tylko działkę nr [...], ale także inne działki nienależące do strony, które nie są objęte skargą i co do których orzekanie wykraczałoby poza ramy niniejszej sprawy.
Z tego też względu nie jest obecnie możliwe (w powyższym zakresie) wypowiedzenie się co do prawidłowości wykluczenia na tak oznaczonym terenie lokalizacji zabudowy czy budynków rekreacji indywidualnej (o czym stanowią § 7 ust. 3 pkt 1 pkt 3 uchwały).
W przypadku skarżącej kwestie te pozostają jednak bez znaczenia skoro w związku ze stwierdzeniem nieważności § 72 uchwały (w odniesieniu do działki nr [...] obręb [...]) jej działka pozostaje poza obszarem oznaczonym symbolem III.36.ZNN.
Z tego względu w oparciu o art. 151 p.p.s.a. należało oddalić skargę w pozostałym zakresie (pkt II wyroku).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 797 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na kwotę tę składają się kwota uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 300 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł oraz kwota opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło