II SA/Sz 209/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi G. A.-Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Pismem z dnia 30 sierpnia 2007 r. T. Z. złożył do Burmistrza wniosek o wymeldowanie G. A. z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego nr 37 przy ul. Z. w N. Wnioskodawca uzasadnił swoje żądanie tym, że G. A. nie zamieszkuje pod wskazanym adresem od kilku lat. W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Burmistrz ustalił, że najemcami lokalu mieszkalnego położonego w N. przy ul. Z. są T. i G. Z.. W [...] 2004 r. Sąd Okręgowy orzekł o rozwiązaniu związku małżeńskiego G. Z. z T Z.. W wyroku ustalono sposób wspólnego użytkowania przedmiotowego lokalu mieszkalnego. W dniu 5 października 2007 r. została przeprowadzona, z udziałem funkcjonariusza Policji, wizja lokalna na okoliczność zamieszkiwania G. A. w lokalu przy ul. Z. w N. O terminie przeprowadzenia oględzin strona została poinformowana pismem z dnia 24 września 2007 r. W wizji tej G. A. uczestniczyła, jednakże w trakcie kolejnych wizji lokalnych, przeprowadzonych bez uprzedniego informowania strony o ich terminach, nie zastano G. A. pod wskazanym adresem. W złożonych w dniu 17 września 2007 r. do protokołu zeznaniach G. A. oświadczyła, że mieszka w przedmiotowym lokalu, ale nocuje poza miejscem zameldowania "w ramach pomocy rodzinie". W piśmie z dnia 11 września 2007 r. Komendant Komisariatu Policji w N. poinformował organ, że G. A. nie przebywa pod wskazanym adresem od trzech, czterech lat, zamieszkuje natomiast w miejscowości W. W [...] 2007 r. strona zawarła związek małżeński z J. Z., zaś aktem notarialnym z [...] 2007 r. otrzymała dożywotnią służebność osobistą w nieruchomości położonej w miejscowości W. Przesłuchany w dniu 18 października właściciel nieruchomości nr [...] w W. zeznał, że G. A. przebywa pod wskazanym wyżej adresem. Również sołtys wsi W. oświadczył, że od trzech, czterech lat widuje G. A. na posesji w W. Burmistrz, decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) wymeldował G. A. z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego nr 37 przy ul. Z. w N. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, że G. A. opuściła miejsce pobytu stałego przy ul. Z. w N. i nie koncentruje w miejscu zameldowania swoich spraw rodzinnych i majątkowych. W związku z powyższym należało uznać, że przesłanki do podjęcia decyzji o wymeldowaniu strony, określone w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zostały spełnione. W odwołaniu od powyższej decyzji G. A. zarzuciła organowi naruszenie art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, poprzez stronnicze przeprowadzenie postępowania z naruszeniem jej praw. Wizja lokalna, przeprowadzona w dniu 17 października 2007 r. o godz. 2040 i dzień później o godz. 845, świadczy jedynie o tym, że była ona nieobecna w domu w ciągu jednej doby. Powyższa okoliczność nie może być natomiast potwierdzeniem niezamieszkiwania w nim. Za niewiarygodne w tej kwestii należy także uznać zeznania byłego męża T. Z. oraz syna D., z którym pozostaje w konflikcie, i córki M., która w późniejszej z nią rozmowie nie potwierdziła, jakoby oświadczyła, iż matka nie zamieszkuje w lokalu mieszkalnym przy ul. Z. w N. To samo dotyczy zeznań sołtysa W., bowiem "widywanie" kogoś, jak oświadczył sołtys, w określonych miejscach nie oznacza, że dana osoba stale tam zamieszkuje. W ocenie odwołującej, nie może również stanowić dowodu na niezamieszkiwanie przez nią pod adresem zameldowania fakt, że zawarła ona związek małżeński z J. Z. zamieszkałym w miejscowości W. i że otrzymała dożywotnią służebność osobistą w nieruchomości położonej pod wskazanym adresem. G. A. zarzuciła ponadto organowi, że ten nie przesłuchał osoby u której faktycznie zamieszkuje jej były mąż T. Z. Wojewoda, decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że po dokładnym przeanalizowaniu akt sprawy należało uznać, że Burmistrz przeprowadził postępowanie w sprawie zgodnie z przepisami procedury administracyjnej i dokładnie wyjaśnił wszystkie okoliczności faktyczne, jak również właściwie zastosował przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie Wojewody, zarzuty strony odwołującej się nie zasługują na uwzględnienie. Nie można bowiem odmówić mocy dowodowej zeznaniom osób zamieszkujących lokal przy ul. Z. w N., w szczególności syna D. i córki M. Zeznania zostały złożone do protokołów pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, protokoły zostały następnie podpisane przez składających zeznania, i wynika z nich jasno, że G. A. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Fakt niezamieszkiwania przez odwołującą się w miejscu zameldowania został również potwierdzony, jak wynika z akt sprawy, przez Komendanta Komisariatu Policji w N., sąsiadów oraz pracowników Urzędu Miasta w N. Opierając się na takim stanie faktycznym Wojewoda uznał, że bezsporne jest opuszczenie dotychczasowego miejsca zameldowania na pobyt stały przez G. A. w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, co uzasadniało orzeczenie o jej wymeldowaniu. W skardze na powołaną wyżej decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, G. A. przyznała, że mieszka w dwóch miejscach jednocześnie i wyjaśniła, że dzieci są dorosłe, syn D. ma 27 lat, córka M. 21 lat i potrzebują miejsca do nauki, a mieszkanie jest małe, 2-pokojowe. Zarazem jednak dodała, że w mieszkaniu przy ul. Z. w N. bywa codziennie i ma do tego mieszkania prawo, bowiem jest to jej dorobek życia, na który ciężko pracowała przez wiele lat. Skarżąca sformułowała pytanie, dlaczego tylko ona ma być wymeldowana z lokalu przy ul. Z. a nie jej były mąż T. Z., który tym bardziej powinien być wymeldowany, co byłoby sprawiedliwe, bowiem faktycznie zamieszkuje od kilku lat lokal przy ul. A. w N. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda, wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje Kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej dokonana – stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) – pod kątem zgodności z prawem, doprowadziła Sąd do uznania, że decyzja odpowiada prawu. Podstawę materialnoprawną orzeczenia o wymeldowaniu osoby z dotychczasowego miejsca pobytu stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Ustawa nakłada obowiązek ewidencjonowania pobytu osób, który winien być zgodny ze stanem faktycznym. Celowi temu służy, m.in., uprawnienie organów administracji do wydania decyzji o wymeldowaniu określonej osoby bez jej oświadczenia woli w sytuacjach, o których mowa w art. 15 ust. 2 tej ustawy. Zgodnie z treścią art. 15 w/w ustawy, osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1). Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się (art. 15 ust. 2). W rozpoznawanej sprawie skarga została oparta na zarzucie niewłaściwego ustalenia przez organy obu instancji stanu faktycznego, na podstawie którego uznano, że G. A. nie zamieszkuje w lokalu przy ul. Z. w N. Zdaniem Sądu zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie. Przeprowadzona przez Sąd ocena zaskarżonej decyzji w kontekście jej uzasadnienia - popartego zebranym w toku postępowania administracyjnego materiałem dowodowym - wskazuje, że wystąpiły i zostały przez organ wykazane przesłanki do podjęcia decyzji o wymeldowaniu skarżącej z lokalu przy ul. Z. w N. W trakcie postępowania wyjaśniającego przeprowadzono szereg czynności procesowych aby ustalić, czy G. A. zamieszkuje przy ul. Z. w N. W tym celu przesłuchano na tą okoliczność świadków (K. Z., E. M., D. Z., M. Z., K. K., T. Z.) uzyskano informacje z Komisariatu Policji w N., przeprowadzono wizje lokalne, przesłuchano również samą skarżącą. Podjęte czynności dowodowe i zgromadzony materiał procesowy, w ocenie Sądu, dawał podstawę do uznania, że skarżąca G. A. swoje centrum życiowe od kilku lat nie koncentrowała w miejscu jej stałego zameldowania. O ile podważanie wiarygodności zeznań byłego męża, T. Z. mogłoby opierać się na fakcie, iż jako inicjator postępowania o wymeldowanie skarżącej z lokalu przy ul. Z. jest zainteresowany określonym rozstrzygnięciem sprawy, to jednak pozostałe dowody również potwierdzają okoliczność opuszczenia przez G. A. dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Z ustaleniami organu nie stoją również w sprzeczności zeznania K. K. – siostry skarżącej, która potwierdziła jedynie, iż 15 i 16 września 2007 r. skarżąca była w N., a 16 września 2007 r. widziała ją wychodzącą z klatki przy ul. Z. w N. Oświadczenia skarżącej o zamieszkiwaniu w lokalu przy ul. Z. w N. nie potwierdziły jej dzieci. Syn D. Z. podał, że mama od ok. 4 lat nie mieszka w N. lecz w W. u Pana Z. Dodał też, że w związku z prowadzoną sprawą o jej wymeldowanie, odwiedza ich częściej (na godzinkę), ale z nimi nie mieszka i nie nocuje w mieszkaniu przy ul. Z. (dowód: protokół z dnia 18 września 2007 r. – k. 19 akt administracyjnych). Potwierdziła to także, niebędąca w konflikcie z matką, córka M. Z., zeznając, że "mama przychodzi do domu, wypije kawę, posiedzi trochę, ale nie nocuje w mieszkaniu przy ul. Z., a od około 2 lat przebywa w W." (dowód: protokół z dnia 18 września 2007 r. – k. 21 akt administracyjnych). W trakcie wywiadu środowiskowego, sąsiad T. D. oświadczył, że G. A. nie mieszka w lokalu przy ul. Z. w N. (dowód: wywiad środowiskowy z dnia 5 października 2007 r. – k. 28 akt administracyjnych). W złożonej skardze G. A. podała: " ... mieszkam w dwóch miejscach jednocześnie ..." stając zarazem na stanowisku, iż wobec decyzji orzekających o jej wymeldowaniu, tym bardziej winien być wymeldowany jej były mąż T. Z., który faktycznie mieszka w lokalu przy ul. A. w N. W ocenie Sądu, zgromadzony w toku postępowania administracyjnego materiał dowodowy, w tym również wyjaśnienia skarżącej, nie pozwalają uznać, że główne centrum życiowe skarżącej koncentruje się w mieszkaniu przy ul. Z. w N.. Krótkie wizyty w tym lokalu, nasilone wobec toczącego się postępowania o wymeldowanie i wykazywany fakt noclegu w tym mieszkaniu w nocy z 14 na 15 i z 15 na 16 września 2007 r., nie mogły zostać uznane przez organy za wystarczający dowód zamieszkiwania pod wskazanym adresem w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów sformułowanych w stosunku do zasadności wymeldowania z pobytu stałego z lokalu przy ul. Z. w N. T. Z., należy wyjaśnić, że przedmiotem postępowania nie było badanie rzeczywistego miejsca zamieszkania T. Z. lecz wyłącznie ustalenie zasadności (aktualności) wpisu w ewidencji ludności o pobycie stałym skarżącej w lokalu przy ul. Z. w N. Jednocześnie Sąd wyjaśnia, że wymeldowanie skarżącej z lokalu przy ul. Z. w N. nie pozbawia jej prawa do tego lokalu, w tym prawa do ponownego w nim zamieszkania i zameldowania. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił argumentacji skargi, zaś kontrolując zaskarżoną decyzję z urzędu nie dostrzegł uchybień, które uzasadniałyby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, co musiało skutkować oddaleniem skargi, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).