II SA/Sz 212/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia NSA Mirosława Włodarczak - Siuda po rozpoznaniu w dniu 24 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy W dniu [...] A. K. ponownie wniósł o przyznanie prawa pomocy w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] w przedmiocie wymeldowania Go z pobytu stałego z lokalu położonego w m. P. gm. T. Na urzędowym formularzu PPF wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że zamieszkuje w mieszkaniu kwaterunkowym o powierzchni 45 m2 wspólnie z konkubiną i dwuletnią córką specjalnej troski. Jego trzyosobowa rodzina utrzymuje się wyłącznie z Jego dochodów, które wynoszą 800 zł miesięcznie. Konkubina E. B. nie ma żadnych dochodów. Miesięczne koszty utrzymania wynoszą natomiast 1.240 zł na co składają się następujące wydatki : mieszkanie 400 zł, prąd 400 zł, gaz 40 zł, lekarstwa dla córki 400 zł. Wykazując dochody A. K. podał, że jego miesięczny dochód z pracy wynosi 850 zł. Natomiast E. B. otrzymuje alimenty w kwocie 150 zł oraz zasiłek w wysokości 460 zł. Ponownie wskazując wydatki związane z utrzymaniem mieszkania podał, że opłaty za prąd wynoszą 120 zł, mieszkanie 400 zł, gaz 40 zł. Biorąc pod uwagę, rozbieżności w dochodach i wydatkach ponoszonych na utrzymanie mieszkania jak również wątpliwości co do liczby osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym ( z akt administracyjnych wynika, że E. B. ma jeszcze troje dzieci, które zamieszkują wspólnie z Nią i skarżącym) pismem z dnia [...] A. K. został wezwany do nadesłania w terminie 7 dni od daty doręczenia : - zaświadczenia z miejsca pracy o wysokości uzyskiwanych dochodów za okres ostatnich trzech miesięcy , jeżeli skarżący nie jest zatrudniony to oświadczenia z jakiego tytułu osiąga dochód, - zaświadczenia z PUP o posiadaniu przez E. B. statusu osoby bezrobotnej, - wyciągów z posiadanych kont bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki ponoszone na zakup lekarstw za okres ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia, czy trójka dzieci E. B. zamieszkuje wspólnie ze skarżącym i E. B., jeżeli tak to złożenie oświadczenia, czy E. B. otrzymuje na te dzieci alimenty i w jakiej wysokości oraz przesłanie dowodu potwierdzającego ten fakt, - zaświadczenia z właściwego Urzędu Gminy o liczbie osób zameldowanych w lokalu w J., - oświadczenia jaki zasiłek otrzymuje E. B. i przesłanie dowodu potwierdzającego jego wysokość, - dowodów potwierdzających fakt obciążeń z tytułu zajęcia komorniczego , - zaświadczenia wydanego przez właściwą do spraw opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy, czy w okresie ostatnich dwóch lat skarżący korzystał z pomocy społecznej - odpisów zeznań podatkowych za dwa ostatnie lata kalendarzowe pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na ww. wezwanie wnioskodawca wniósł o przedłużenie terminu do wykonania ww. zobowiązania. Pomimo przedłużenia terminu A. K. żądanych dokumentów do dnia dzisiejszego nie przesłał. Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) zwanej dalej P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 cyt. ustawy). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest już pogląd, iż strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 P.p.s.a. obowiązana jest wykazać swoją trudną sytuację materialną. Nie wystarczy jedynie ogólnikowe powołanie się na istniejące trudności, czy prawidłowe wypełnienie formularza. Sąd ma prawo, oceniając złożone oświadczenie za niewystarczające, żądać od strony dodatkowych wyjaśnień bądź złożenia dokumentów (art. 255 P.p.s.a.). Zauważyć bowiem należy, iż oceniając zasadność wniosku sąd musi rozważyć z jednej strony interes państwa w pobieraniu opłat za rozstrzyganie sprawy, a z drugiej - interes strony w dochodzeniu swych praw przed sądem i zachować odpowiednią proporcję między nimi. Z tych też względów musi dołożyć wszelkiej staranności, aby uzyskać dowody weryfikujące treść oświadczeń strony dotyczących jej stanu majątkowego. W tym przypadku oświadczenie skarżącego zawarte w formularzu o jego sytuacji osobistej i finansowej uznano za niewystarczające i wezwano stronę do jego uzupełnienia o dalsze wyjaśnienia i dokumenty. Żądanie to było w pełni uzasadnione, mając na uwadze rozbieżności w podawanych przez skarżącego dochodach jak również wysokości opłat ponoszonych na utrzymanie mieszkania ( dochód rodziny , opłaty za prąd) oraz braku dokumentów potwierdzających wysokość wskazywanych wydatków. Nadto z akt administracyjnych wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje jeszcze troje dzieci E. B., czego wnioskodawca nie podał. Pomimo właściwego doręczenia wezwania oraz ustalenia rygoru jego niewykonania A. K. zobowiązania Sądu nie wykonał. Nie wyjaśnił również przyczyn swego zaniechania. Nie wykonując wezwania Sądu skarżący nie starał się współpracować w wyjaśnieniu swej sytuacji majątkowej. Umożliwiłoby to dostosowanie zakresu pomocy do możliwości wnioskującego. Obliguje to do odmowy przyznania prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.