II SA/Sz 230/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-06-21
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka – Kuligowska, Henryk Dolecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku okresowego, ustalona na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, może być ograniczona ze względu na ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej, nawet jeśli wnioskodawca spełnia ustawowe przesłanki do jego otrzymania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował właściwe przepisy prawa. Wysokość przyznanego zasiłku okresowego mieści się w granicach ustawowych, a jego ograniczenie jest uzasadnione ze względu na ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej oraz dużą liczbę osób ubiegających się o pomoc. Brak jest przepisów zobowiązujących organy do zaspokojenia wszystkich uzasadnionych potrzeb osób uprawnionych do świadczeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznaniu zasiłku okresowego. Skarżący kwestionował zbyt niską wysokość przyznanego zasiłku, podnosząc zarzuty naruszenia Konstytucji RP oraz nieprawdziwe ustalenia dotyczące pomocy otrzymywanej od matki. Organ odwoławczy uznał, że skarżący spełnia przesłanki do otrzymania zasiłku, jednak jego wysokość została ograniczona ze względu na możliwości finansowe ośrodka.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.) Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi L. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , działając na podstawie art. 138 § 1, pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 8, ust. 1, pkt 1 oraz art. 38 ust. 1, pkt 1 i ust. 2 pkt 1 w związku z art. 147 ust. 1, pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (DzU. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania L. P. od decyzji z dnia [...]. Nr [...] Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej [...] w sprawie zasiłku okresowego – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że organ I instancji,
uznał, iż wnioskodawca jako osoba bezrobotna, i bez dochodu spełnia warunki określone w przepisach art. 38 ust. 1 i art. 8 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. i przyznał L. P. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego w wysokości [...] złotych miesięcznie, na okres od [...] r. do [...] r.
Od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] strona pismem z dnia [...]r. odwołała się, podnosząc, iż przyznana kwota zasiłku okresowego jest zbyt niska, strona pozostaje bez pracy i nie posiada innego źródła utrzymania.
Organ odwoławczy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalił, iż L. P. jest osobą samotnie gospodarującą,
utrzymuje stały kontakt z matką, od której uzyskuje pomoc w formie żywności, jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Tym samym skarżący spełnia ustawowe przesłanki otrzymywania pomocy społecznej w tej formie.
Zasiłek okresowy ustala się w wysokości różnicy między kryterium dochodowym a dochodem tej osoby. Minimalna wysokość zasiłku okresowego w przypadku osoby samotnie gospodarującej w 2004r., zgodnie z
art. 147 ust. 1, pkt 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r.
wynosi 20 % różnicy między kryterium dochodowym, a dochodem tej osoby.
Przyznana L. P. decyzją organu kwota zasiłku okresowego w wysokości [...] złotych miesięcznie mieści się w granicach określonych przepisami powoływanej wyżej ustawy.
Forma, wielkość i rodzaj przyznanego świadczenia uzależniona jest od okoliczności uzasadniających udzielenie tej pomocy. W przypadku osoby skarżącego przyznanie takiej pomocy jest uzasadnione.
Wysokość przyznanego świadczenia organ I instancji uzależnił również od możliwości Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] , gdyż możliwości pomocy społecznej są bardzo ograniczone, z uwagi na dużą liczbę osób ubiegających się o udzielenie takiej pomocy. Udzielana pomoc musi być limitowana, nawet w stosunku do osób spełniających ustawowe wymagania.
Zdaniem organu II instancji zaskarżona decyzja nie narusza przepisów ustawy regulującej zasady przyznawania pomocy społecznej, jest korzystna dla strony i uchylenie przedmiotowej decyzji spowodowałoby pogorszenie sytuacji materialnej strony.
Na powyższą decyzję L. P. złożył do tut. Sądu skargę (pismo z dnia [...]r.).
Skarżący uzasadniając skargę, szczegółowo przedstawił okoliczności sprawy i podniósł między innymi, że:
- decyzje organu I i II instancji naruszają przepisy art. 38 i art. 67 ust. 2 Konstytucji RP ;
- przepisy ustawy o pomocy społecznej, na podstawie których wydano
decyzje są niekorzystne dla strony i " są one automatycznie w konflikcie z
wspomnianymi powyżej artykułami Konstytucji Rzeczypospolitej ... " ;
- nieprawdziwe są ustalenia organu I instancji odnośnie pomocy udzielanej skarżącemu przez matkę, zapis o otrzymywaniu pomocy w formie żywności (kwestionariusz wywiadu środowiskowego z [...]r., rubryka [...]), gdyż skarżący takiej informacji nie udzielał pracownikom Ośrodka Pomocy Społecznej ;
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny i wskazał właściwą materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia. Skarżący jest osobą samotnie gospodarującą. Od wielu lat jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. W związku z tym zgodnie z art. 38 ust. l pkt 1 ustawy dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego przysługuje zasiłek okresowy w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. Zasiłek ten ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym a dochodem tej osoby. Minimalna wysokość zasiłku okresowego w przypadku osoby samotnie gospodarującej w 2004r. wynosi 20% różnicy między kryterium dochodowym a dochodem tej osoby. Tak więc strona spełnia ustawowe wymogi od których zależy przyznanie zasiłku okresowego a ustalona w decyzji wysokość świadczenia – [...] zł mieści się w granicach ustawowych. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że w myśl art. 3 ust. 3 powołanej ustawy potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Możliwości pomocy społecznej są bardzo ograniczone, a ilość osób ubiegających się o przyznanie pomocy jest bardzo duża, stąd udzielana pomoc musi być limitowana nawet w stosunku do osób spełniających ustawowe warunki. Brak jest przepisów, które zobowiązywałyby organy pomocy społecznej do zaspokojenia wszystkich uzasadnionych potrzeb osób uprawnionych do świadczeń.
Zaskarżona decyzja wbrew podniesionemu przez skarżącego zarzutowi nie narusza art. 38 i art. 67 ust. 2 Konstytucji RP . Wskazane przepisy ustawy zasadniczej gwarantują prawną ochronę życia oraz prawo obywatela do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Poza tym obywatel pozostający bez pracy nie z własnej woli i nie mający innych środków utrzymania ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formy określa ustawa. Skarżący ma status bezrobotnego, ale bez prawa do zasiłku. Korzysta więc z ustawowych form pomocy społecznej w granicach określonych prawem. Brak również podstaw do twierdzenia, że przepisy ustawy o pomocy społecznej pozostają w sprzeczności z Konstytucją RP, ponieważ nie zostały uznane przez właściwy organ, a mianowicie Trybunał Konstytucyjny za niekonstytucyjne.
Natomiast odnosząc się do zarzutu podniesionego przez skarżącego, a dotyczącego korzystania z pomocy matki, należy stwierdzić, że organ w kwestionariuszu wywiadu środowiskowego napisał, że wnioskodawca utrzymuje stały kontakt z matką, która wspomaga go najczęściej w formie żywności. Organ powołuje się przy tym na opinię środowiska wskazując jednocześnie, na brak współpracy ze strony wnioskodawcy i nie udzielanie informacji dotyczących sytuacji majątkowej m.in. źródeł środków przeznaczonych na remont domu. Trzeba wskazać, że matka skarżącego w dniu [...]. w trakcie rozmowy z pracownikiem ośrodka pomocy społecznej wyjaśniła, że jest w kontakcie z synem, którego nie wspiera finansowo z uwagi na własną, trudną sytuację ale zaprasza go np. na obiad (k. 8 akt administracyjnych dotyczących decyzji [...] z dnia [...].). Powyższa informacja udzielona przez matkę skarżącego miała miejsce wprawdzie w innej sprawie, ale również dotyczącej zasiłku okresowego, wyjaśnia kwestię pomocy udzielanej skarżącemu. Tak więc ustalenia faktyczne dokonane w toku postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie są prawidłowe i dały organowi podstawę do przyznania skarżącemu zasiłku okresowego, choć z uwagi na ograniczone zasoby pomocy społecznej, nie w takiej wysokości w jakiej oczekiwał.
W związku z powyższym należało stwierdzić, że organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył obowiązujących przepisów ustawy o pomocy społecznej i dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło