II SA/Sz 232/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, tekst jednolity), po rozpatrzeniu odwołania J. W., utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...] umarzającą wznowione postępowanie w sprawie ostatecznej decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wykonaniem urządzeń budowlanych oraz budowę zjazdu z drogi gminnej przy ul. [...] w [...], na terenie działek nr [...] i [...] z obrębu [...] na rzecz J. D. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: Wnioskiem z dnia [...] r. J. W. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wykonaniem urządzeń budowlanych oraz budowę zjazdu z drogi gminnej przy ul. [...] w [...], na terenie działek nr [...] i [...] z obrębu [...] na rzecz J. D. Starosta decyzją nr [...] z dnia [...] r. odmówił wznowienia ww. postępowania, a Wojewoda - w wyniku wniesionego przez J. W. odwołania - decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy skarżoną decyzję. W wyniku wniesionej przez J. W. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrokiem z dnia [...] r. (sygn. akt [...]) uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody i poprzedzającą ją decyzję Starosty. Rozstrzygnięcie sądu oparte zostało na stwierdzeniu, że w przypadku żądania wznowienia postępowania na podstawie niebrania przez stronę udziału w postępowaniu bez własnej winy, ustalenie czy wnioskodawcy przysługuje przymiot strony możliwe jest jedynie w toku wznowionego postępowania chyba, że jest to okoliczność oczywista, co jednak zdaniem sądu nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta umorzył wznowione postępowanie ze względu na brak posiadania przez wnioskodawcę przymiotu strony postępowania. Od powyższej decyzji odwołał się J. W. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że zachowanie Starosty jest niezrozumiałe, bowiem poprzez wszczęcie postępowania, zawiadomienie o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i udostępnienie akt sprawy uznany już został za stronę postępowania. Wojewoda, w wyniku rozpoznania odwołania, wskazał, że niedopuszczenie strony do udziału w sprawie powoduje naruszenie prawa, które daje podstawę do wznowienia postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Przepis ten ma zastosowanie niezależnie od tego, czy brak udziału w sprawie miał wpływ na treść decyzji. W przypadku, gdy dany podmiot domaga się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, organ musi w pierwszej kolejności przesądzić, czy wnioskodawcy przysługuje status strony. Jeśli istnieją wątpliwości co do tego, czy wnioskodawca jest stroną, badanie tego przymiotu następuje po wznowieniu postępowania. Jeżeli organ dojdzie do wniosku, że wnioskodawcy przysługuje status strony postępowania i rzeczywiście bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu, przechodzi do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania. Jeżeli zaś organ dojdzie do wniosku, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony postępowania, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. Wyjaśnienie, czy J. W. przysługiwał przymiot strony, a także czy mając taki status został pozbawiony udziału w postępowaniu o pozwoleniu na budowę, wymagało uprzedniego wznowienia postępowania, to jest wydania postanowienia w trybie art. 149 § 1 kpa, co też zostało przez organ I instancji uczynione. Po dokonaniu analizy w zakresie przysługiwania wnioskodawcy przymiotu strony postępowania Starosta ocenił, że ww. wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony i decyzją z dnia [...] roku umorzył postępowanie. Zgodnie z art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze wzglądu na swój interes prawny lub obowiązek. W przedmiotowej sprawie, prawem materialnym, na podstawie którego ustalić można krąg stron postępowania, będą przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.-tekst jednolity). Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego za obszar oddziaływania obiektu uznaje teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Z kolei wspomnianymi przepisami odrębnymi będą przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 roku, nr 75, poz. 690 ze zm.), w którym w § 12 ust. 1 określone są odległości od granic działki, w jakich powinny być usytuowane budynki. I tak odległość od granicy działki do zwróconej w jej stronę ściany budynku z otworami okiennymi lub drzwiowymi, powinna wynosić minimum 4 metry. W przypadku, gdy w ścianie zwróconej w stronę granicy działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych, odległość ta musi wynosić minimum 3 metry. Jeżeli zatem powyższe odległości - zgodnie z projektem - nie są zachowane, to wówczas sąsiednie nieruchomości znajdą się w obszarze oddziaływania obiektu, a ich właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy będą stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Jeżeli zaś określone w projekcie odległości będą wypełniały dyspozycję § 12 ust. 1 w/w rozporządzenia, to właściciele sąsiednich działek, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nie będą stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Zgodnie z przedłożonym w przedmiotowej sprawie projektem budowlanym ściana budynku zwrócona w stronę granicy z działką nr [...] należącą do J. W. znajduje się w odległości [...] metrów. Dokonując subsumcji powyższych przepisów do przedmiotowej sprawy rozstrzygające będzie ustalenie, czy w ścianie budynku zwróconej w stronę granicy z działką J. W. znajdują się otwory okienne. Z adaptowanego projektu budowlanego, będącego załącznikiem do decyzji Starosty nr [...] z [...] r., wynika wyraźnie, że w ścianie przedmiotowego budynku, zwróconej w stronę granicy z działką J. W., nie ma otworów okiennych ani drzwiowych (karty projektu numer [...], [...], [...]). Otworów okiennych nie ma również w dachu nad tą ścianą (karty projektu numer [...], [...], [...], [...], [...]). Istniejące w pierwotnym projekcie budowlanym otwory okienne zostały przekreślone na czerwono, a każdorazowa adaptacja została zaparafowana w metryce każdej karty. Skoro w projekcie budowlanym ściana przedmiotowego budynku, zwrócona w stronę granicy z działką nr [...] należącą do J. W., znajduje się w odległości [...] metrów od tej granicy i nie ma w niej otworów okiennych i drzwiowych, to nieruchomość należąca do J. W. znajduje się poza obszarem oddziaływania obiektu, a tym samym J. W. we wznowionym postępowaniu w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] r. nie jest stroną postępowania. Powyższe wskazuje, że Starosta prawidłowo ustalił krąg stron postępowania nie uznając za stronę właścicieli działki nr [...] i dokonał przy tym prawidłowej interpretacji art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. W skardze na ww. decyzję Wojewody, J. W. zarzucił jej wprowadzenie chaosu formalno-prawnego, polegającego na początkowym uznaniu skarżącego za stronę, a następnie pozbawieniu go tego uprawnienia; naruszenie przepisów art. 7 i art. 8 Kpa, poprzez niewyjaśnienie okoliczności popełnienia zgłaszanych przez skarżącego nieprawidłowości; naruszenie przepisu art. 107 § 3 Kpa poprzez nieodniesienie się do wszystkich przywołanych i wskazanych przez skarżącego argumentów i dowodów; naruszenie przepisów art. 146 § 2 i art. 151 § 2 Kpa poprzez niewydanie decyzji zgodnej z treścią przywołanych przepisów. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda, wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stanowiącą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ona zapadła było dotknięte wadą postępowania wymienioną w art. 145 § 1 pkt 1-8 oraz w art. 145a k.p.a. Jeżeli w wyniku wadliwej oceny przymiotu strony wnioskującej o wznowienie postępowania administracyjnego doszło do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 kpa, to wznowione postępowanie wobec niedopuszczalności wznowienia z wniosku osoby nie będącej stroną, podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa (wyrok NSA z dnia [...] r., sygn. akt [...]). Stosownie do treści art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j: Dz. U. z 2006 r. Nr 56, poz. 1118 ze zm.) stronami postępowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei zgodnie z treścią art. 3 pkt 20 tejże ustawy przez obszar oddziaływania obiektu rozumieć należy teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ administracji musi więc ustalić, czy konkretny przepis prawa wprowadza ograniczenia w zagospodarowaniu jakiejkolwiek innej nieruchomości w związku z realizacją inwestycji objętej pozwoleniem na budowę. Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym takie ograniczenia dają prawo właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu takiej nieruchomości do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w sprawie, której przedmiotem jest wydanie pozwolenia na budowę. Osoba taka może mieć w takim postępowaniu interes faktyczny, a nie interes prawny. Sam fakt, że dany podmiot jest właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja nie jest wystarczającą podstawą do uznania, że podmiotowi takiemu przysługuje status strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, za prawidłowy uznać należy pogląd Wojewody, że skarżącemu nie przysługuje status strony postępowania w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania w sprawie ostatecznej decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wykonaniem urządzeń budowlanych oraz budowę zjazdu z drogi gminnej przy ul. [...] w [...], na terenie działek nr [...] i [...] z obrębu [...] na rzecz J. D. Organ odwoławczy prawidłowo dokonał oceny wpływu oddziaływania realizowanej inwestycji, objętej przedmiotowym pozwoleniem na budowę, na nieruchomość skarżącego. Jedynie bowiem potwierdzenie takiego wpływu i to o charakterze negatywnym, uzasadniałoby wywodzenie interesu prawnego przez skarżącego z art. 28 ust. 2 ustawy - Prawa budowlane. Zgodnie z przedłożonym w przedmiotowej sprawie projektem budowlanym ściana budynku zwrócona w stronę granicy z działką nr [...] należącą do J. W. znajduje się w odległości [...] metrów. Z projektu tego wynika również wyraźnie, że w ścianie przedmiotowego budynku nie ma otworów okiennych ani drzwiowych. Otworów okiennych nie ma również w dachu nad tą ścianą. Istniejące w pierwotnym projekcie budowlanym otwory okienne zostały przekreślone na czerwono, a każdorazowa adaptacja została zaparafowana w metryce każdej karty. Stosownie do treści przepisu § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 roku, nr 75, poz. 690 ze zm.), odległość od granicy działki do zwróconej w jej stronę ściany budynku z otworami okiennymi lub drzwiowymi, powinna wynosić minimum 4 metry. W przypadku, gdy w ścianie zwróconej w stronę granicy działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych, odległość ta musi wynosić minimum 3 metry. Skoro zatem, jak wykazano powyżej, w projekcie budowlanym ściana przedmiotowego budynku, zwrócona w stronę granicy z działką nr [...] należącą do skarżącego, znajduje się w odległości [...] metrów od tej granicy i nie ma w niej otworów okiennych i drzwiowych, to nieruchomość należąca do skarżącego znajduje się poza obszarem oddziaływania obiektu, a tym samym J W. we wznowionym postępowaniu w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] r. nie jest stroną postępowania. Reasumując, wskazać trzeba, że nie istnieje przepis prawa materialnego stanowiący źródło interesu prawnego skarżącego, który statuowałby jej udział w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją w charakterze strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. Funkcjonowanie przedmiotowej inwestycji nie powoduje ograniczeń w zakresie dysponowania nieruchomością skarżącego, a jego subiektywne odczucie o naruszeniu jego interesów (nie mających charakteru interesu prawnego) nie dawało podstaw do uznania go za stronę rzeczonego postępowania. Zaś bez spełnienia tej przesłanki postępowanie nie mogło być wznowione, gdyż tylko wniosek spełniający wymogi wskazanych wyżej przepisów powoduje, że postanowienie o wznowieniu ma podstawę prawną. Mając na uwadze powyższe, jednocześnie wskazać należy, że nie znajdują uzasadnienia także pozostałe zarzuty podniesione w skardze, bowiem przedmiotem rozpatrzenia przez Sąd były decyzje organów dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Nr [...] z dnia [...]r., a nie decyzja Starosty Nr [...] z dnia [...]r., która została wyeliminowana z obrotu prawnego poprzez jej wygaszenie ostateczną decyzją Wojewody z dnia [...]r., Nr [...]. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.