II SA/Sz 237/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W dniu [...] r. H. działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem organu, skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] uchylającą w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. i zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dotyczący rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku usługowego, usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] oraz udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych na podstawie powyższego projektu. Strona skarżąca w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji do czasu prawomocnego zakończenia niniejszego postępowania, w związku z tym, że inwestor kontynuuje w przyspieszonym tempie prace budowlane, co może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. Zarządzeniem z dnia [...] r. Sąd zobowiązał uczestników postępowania do ustosunkowania się odnośnie wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w terminie 7 dni. Wraz z wezwaniem doręczono uczestnikom odpis skargi. W piśmie z dnia [...] r., uczestnik postępowania, spółka A. oświadczyli, że uznają za zasadną w całości skargę H. Prokurator Prokuratury Rejonowej, występując w sprawie jako uczestnik postępowania, w piśmie z dnia [...] r. podał, że jego zdaniem skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wezwanie Sądu adresowane do uczestniczki postępowania J. Z. z powodu nieobecności adresata w dniu [...] r. złożono w urzędzie pocztowym na okres siedmiu dni. W dniu [...] r. dokonano powtórnego awiza i ponownie złożono przesyłkę w urzędzie pocztowym na okres siedmiu dni. W związku z powyższym, iż we wskazanym wyżej terminie przesyłka nie została podjęta, urząd pocztowy odesłał ją Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w dniu [...] r. z adnotacją: "Zwrot. Nie podjęto w terminie". Wobec powyższego przesyłkę pozostawiono w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 j.t.), dalej P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Konstrukcja przepisu art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wylicza wyczerpująco przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, a inicjatywa do wykazywania tych okoliczności przysługuje stronie skarżącej. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. W tym kontekście stwierdzić należy, że na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor nabywa prawo zabudowy. Należy zgodzić się ze stanowiskiem doktryny, że jeżeli zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę stanowi realizację "prawa zabudowy" (art. 4 tej ustawy) to wstrzymanie wykonania takiej decyzji musi być zawsze traktowane jako rozwiązanie wyjątkowe i może dotyczyć tylko tych przypadków, w których rzeczywiście zachodzi prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (A. Skoczylas, Wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonalności pozwolenia na budowę w świetle orzecznictwa NSA, Administracja. Teoria, Dydaktyka, Praktyka 2006 r., Nr 1, s. 24-26). Wydając zatem postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji jak i o odmowie wstrzymania, sąd winien odnieść się tylko do wykazania czy zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Omawianą kwestię, sąd administracyjny powinien rozważyć przede wszystkim na podstawie okoliczności wskazanych przez wnioskodawcę, ale musi uwzględnić także inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku. Niebezpieczeństwo wystąpienia negatywnych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. dotyczy przede wszystkim inwestora, a jedynie w niektórych przypadkach może odnieść się także do innych podmiotów. Należy bowiem zaznaczyć, że kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim Sąd rozstrzygnie wszelkie sprawy dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, a niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie może spowodować konieczność poniesienia ewentualnych kosztów związanych z rozbiórką wznoszonych obiektów budowlanych (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1368/08). Powyższe nie oznacza, że negatywnymi konsekwencjami wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę nie mogą być dotknięci także inni uczestnicy postępowania. Oceniając wniosek dotyczący wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę, Sąd winien mieć na uwadze, że konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu mogą dotykać w takim samym stopniu inwestora jak i pozostałe strony tego postępowania. Z treści art. 35 a ust. 1 Prawa budowlanego wynika, że postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę może stanowić dużą dolegliwość przede wszystkim dla inwestora, nierzadko mogącą spowodować większą szkodę niż szkoda, jaka może wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Oznacza to, że inwestor mając świadomość zaskarżenia decyzji i możliwości jej uchylenia, sam winien ocenić ryzyko związane z rozpoczęciem procesu inwestycyjnego. Inwestora mogą dotknąć skutki realizacji decyzji o pozwoleniu na budowę w postaci poniesienia znacznych kosztów lub trudnych do odwrócenia skutków, od niego to jednak wyłącznie zależy, czy rozpocznie realizację robót przed rozpatrzeniem skargi. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co oznacza, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu obowiązany jest wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek co do tego, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Niebezpieczeństwo wyrządzenia, na skutek wykonania zaskarżonej decyzji, znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie może stanowić czysto hipotetycznej ewentualności. Wobec tego musi istnieć realne i wymierne zagrożenie wyrządzenia szkody. Wniosek o wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji winien być wnikliwie uzasadniony, zawierać argumentację popartą faktami wraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania objętego skargą aktu. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą nie mogą stanowić podstawy do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przyjąć należy, że skarżący wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawił rzeczowego uzasadnienia swego wniosku przez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami uprawdopodobniającymi zaistnienie ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Należy podkreślić, że rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi - nie bada legalności zaskarżonego aktu. Kieruje się jedynie przesłankami z art. 61 § 3 P.p.s.a. w kontekście podniesionej przez skarżącego argumentacji i okoliczności sprawy. Z tych też powodów brak jest podstaw do przyjęcia, że w sprawie uprawdopodobnione zostały okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania objętej wnioskiem decyzji na podstawie art. 61 § 3 powoływanej ustawy. Z tego względu, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.