II SA/Sz 241/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpatrzeniu w dniu 17 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Spółki z o.o. w B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe postanawia: odrzucić skargę. A. Spółka z o.o. w B. wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...], mocą której ustalono Spółce stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe w wysokości 2,53 % podstawy jej wymiaru. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a.). Na gruncie niniejszej sprawy przedmiotem skargi jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalająca stronie skarżącej stopę procentową składki na ubezpieczenia wypadkowe. W myśl art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 423 ze zm. - dalej "u.s.u.s.") Zakład (tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych - dopisek Sądu) wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności: 1) zgłaszania do ubezpieczeń społecznych;1a) ustalania płatnika składek; 2) przebiegu ubezpieczeń; 3) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek; 3a) ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek;4) ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych; 5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Na mocy art. 83 ust. 2 u.s.u.s. od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 4778 § 1 k.p.c. sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do właściwości sądów okręgowych, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych. Oznacza to zatem, że co do zasady sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegają właściwości sądów powszechnych. Odstępstwem od tej zasady są wyłącznie sprawy enumeratywnie wymienione w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. (tj. decyzje w przedmiocie przyznania lub nie przyznania świadczenia w drodze wyjątku, umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne czy wykreślenia zastawu skarbowego z rejestru), gdyż te z woli ustawodawcy należą do właściwości sądu administracyjnego. Niewątpliwie zaskarżona decyzja jako ustalająca skarżącemu stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe mieści się w zakresie art. 83 ust.1 u.s.u.s. i nie stanowi jednego z wyjątków określonych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Nie należy więc do katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. Sprawa ta jest bowiem sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, do rozpoznania której właściwy jest sąd powszechny, o czym skarżąca Spółka została pouczona w treści otrzymanej decyzji. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.