II SA/Sz 247/12
PostanowienieWSA w Szczecinie2012-03-20
Skład orzekający: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sprawy dotyczące pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego przez funkcjonariusza Służby Więziennej, nieujęte w art. 218 ani art. 219 ustawy o Służbie Więziennej, podlegają kognicji sądu powszechnego właściwego w sprawach z zakresu prawa pracy, co wyłącza właściwość sądu administracyjnego. W związku z tym, skarga wniesiona do sądu administracyjnego w takiej sprawie podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
K.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą jej prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o oddalenie skargi, wskazując na brak kognicji sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy. Sąd administracyjny rozpoznał kwestię swojej właściwości.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego odmawiającą K.K. prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.
Na powyższą decyzję, zgodnie z zawartym w niej pouczeniem, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wniosła K.K.
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej "oddalenie" wskazując na niepodleganie sprawy kognicji sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego.
W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 w/w ustawy, kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje oraz inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej .
W myśl § 3 powołanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także
w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
W rozpoznawanej sprawie, przedmiotem skargi do sądu administracyjnego uczyniono decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej wydaną na podstawie ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2010 r. Nr 79, poz. 523) w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.
W świetle przepisów tej ustawy pomoc finansowa jest jednym z uprawnień funkcjonariusza Służby Więziennej, a więc uprawnień wynikających ze stosunku służbowego, o którym mowa w art. 217 ustawy. W ustawie uregulowano kwestię rozstrzygania spraw z zakresu stosunku służbowego funkcjonariuszy Służby Więziennej wskazując, które ze spraw podlegają kognicji sądów: administracyjnych lub powszechnych, a które nie zostały poddane w ogóle kontroli sądowej. Dokonano tego w sposób odmienny od poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r., wprowadzając liczne ograniczenia administracyjnego trybu orzekania w tego typu sprawach, a co za tym idzie również i kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z 24.01.2012 r., sygn. akt I OSK 1443/11, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z nowej pragmatyki służbowej wynika, że sprawy dotyczące stosunku służbowego wymienione w art. 218 ust. 1 podlegają właściwości sądów administracyjnych, zaś sprawy wskazane w art. 219 ust. 1 i ust. 2 nie podlegają orzecznictwu sądowemu. Do spraw, w których uprawniony do orzekania jest sąd administracyjny zaliczono: zwolnienie ze służby, przeniesienie z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, przeniesienie na niższe stanowisko służbowe oraz zawieszenie w czynnościach służbowych. Natomiast jako niepodlegające kontroli sądowej uznano sprawy z zakresu powołania, mianowania na stanowisko służbowe, odwoływania, zwalniania ze stanowisk służbowych
i przenoszenia do dyspozycji, nadawania stopni Służby Więziennej, delegowania do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, oddelegowania do wykonania zadań służbowych poza Służbą Więzienną w kraju lub poza granicami państwa, powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym oraz wygaśnięcia stosunku służbowego.
Z kolei w art. 220 ww. ustawy przesądzono, iż spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie zostało wymienione ani w art. 218, ani w art. 219 ustawy, a zatem podlega kognicji sądu powszechnego właściwego w sprawach z zakresu prawa pracy, co wyłącza możliwość orzekania w sprawie przez sąd administracyjny.
Na marginesie należy wskazać, że błędne pouczenie w zaskarżonej decyzji o przysługującym prawie do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie stwarza podstaw do rozpoznania skargi
w sprawie nienależącej do właściwości sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1
i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło