II SA/Sz 250/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. przywrócenie terminu do wniesienia zażaleń z dnia 10 stycznia 2013 r.: - na postanowienie Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia powtórnego zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r., – na postanowienie Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. – na postanowienie Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r., wydane w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 16 grudnia 2013 r. wydał trzy postanowienia, w których orzekł: 1) o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia powtórnego zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r., 2) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. oraz 3) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r. Odpisy powyższych postanowień zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącego adw. Z.B. w dniu 20 grudnia 2013 r. (k. 513), zaś w dniu 3 stycznia 2014 r. R.S. do wiadomości wraz z pouczeniem, że termin przewidziany do zaskarżenia orzeczeń liczony będzie od daty ich doręczenia pełnomocnikowi skarżącego (k. 511). W dniu 10 stycznia 2014 r. R.S. nadał w urzędzie pocztowym zażalenia na ww. postanowienia Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia ww. zażaleń, wskazując, że integralną częścią wniosku są wszystkie pisma procesowe złożone dotychczas w sprawie. Precyzując, w piśmie z dnia 31 marca 2014 r. stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu, przyczyny niezawinionego uchybienia terminu do złożenia zażaleń, R.S. wskazał, że nie otrzymał od pełnomocnika wyznaczonego z urzędu adw. Z.B. w terminie postanowień Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. Nie doręczenie rozstrzygnięć Sądu, w celu złożenia przez mocodawcę środków odwoławczych w terminie, świadczy o działaniu pełnomocnika na szkodę strony, którą reprezentuje, a w tej kwestii skarżący składał wnioski o ograniczenie pełnomocnictwa adwokatowi. Ponadto R.S. podkreślił, że adw. Z.B. złożył do akt sprawy II SA/Sz 250/11 oświadczenie, że nie jest pełnomocnikiem z urzędu, zaś w dniu 30 grudnia 2014 r. wniósł do Okręgowej Rady Adwokackiej pismo o zwolnienie go z obowiązków pełnomocnika z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.), przy czym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Jednocześnie z wnioskiem należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 87 § 3 P.p.s.a.). Warunki powyższe muszą być spełnione łącznie, aby wniosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie. W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia zażaleń na postanowienia Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r., skoro odpisy ww. postanowień zostały doręczone ze skutkiem prawnym pełnomocnikowi skarżącemu w dniu 20 grudnia 2013 r., a zatem siedmiodniowy termin do zaskarżenia powyższych rozstrzygnięć mijał z dniem 27 grudnia 2013 r. Przy czym zauważyć należy, że Sąd poinformował skarżącego, że termin przewidziany do zaskarżenia orzeczeń liczony będzie od daty doręczenia postanowień pełnomocnikowi skarżącego. Następnie należy zbadać, czy został dochowany wymóg złożenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie siedmiodniowym, od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jak wynika z akt sprawy, R.S. o wydaniu postanowień z dnia 16 grudnia 2013 r. dowiedział się z korespondencji przesłanej z Sądu w dniu 3 stycznia 2014 r.(zawierającej odpisy tych postanowień przesłanych do wiadomości), zaś wniosek o przywrócenie terminu został nadany w urzędzie pocztowym w dniu 10 stycznia 2014 r. a zatem niewątpliwie żądanie zostało złożone w terminie określonym w art. 87 § 1 P.p.s.a. Poza tym również warunek z art. 87 § 4 P.p.s.a został spełniony, albowiem skarżący jednocześnie ze złożonym wnioskiem o przywrócenie terminu wniósł stosowne zażalenia. Przechodząc do oceny kwestii winy w nieterminowym dokonaniu czynności procesowej jaką jest złożenie zażaleń wskazać należy, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić wówczas, gdy strona we wniosku o przywrócenie terminu uprawdopodobni, że mimo całej staranności, z przyczyn od niej niezależnych, nie mogła dokonać czynności w terminie. Skarżący jako przyczynę niezawinionego uchybienia terminu do wniesienia zażaleń powołał okoliczność, że ustanowiony z urzędu pełnomocnik adw. Z.B. działał na szkodę i krzywdę mocodawcy, gdyż nie doręczył stronie postanowień Sądu z dnia 16 grudnia 2014 r. w terminie umożliwiającym skuteczne zaskarżenie tych rozstrzygnięć. W ocenie Sądu, powołała przez R.S. argumentacja, nie może stanowić podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, gdyż nie świadczy o niezawinionym uchybieniu terminu. Niewątpliwie w dacie wydania przedmiotowych postanowień (co do których skarżący w dniu 10 stycznia 2014 r. wniósł zażalenia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu) jak i w dniu ich doręczenia R.S. był reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu adw. Z.B. Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej zwolnił ww. adwokata z pełnia funkcji pełnomocnika z urzędu dopiero pismem z dnia 21 stycznia 2014 r., jednocześnie wyznaczając na jego miejsce innego pełnomocnika adw. P.P. Wobec tego przywołane przez skarżącego oświadczenie adwokata Z.B., zawarte w piśmie z dnia 2 kwietnia 2013 r., informujące Sąd że nie jest już pełnomocnikiem R.S., nie wywołuje opisanego w tym oświadczeniu skutku w zakresie reprezentacji strony, a tym samym nie stanowi o niezawinionym uchybieniu terminu. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że strona działająca przez pełnomocnika odpowiada za jego działania oraz obciążona jest w pełni skutkami jego zaniedbań czy też zaniechań (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 13 stycznia 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 628/08, postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 22 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Sz 1116/06, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Osoba reprezentowana przez pełnomocnika działa bowiem w taki sposób jakby sama dokonywała czynności procesowych tyle, że z wykorzystaniem profesjonalnej pomocy. Podmiot reprezentowany przez pełnomocnika nie może więc skutecznie domagać się przywrócenia terminu, poprzez powołanie się na okoliczności związane z osobą pełnomocnika, w tym podnosić braku swojej winy w uchybieniu terminu, wskazując jednocześnie na winę pełnomocnika. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro skarżący w niniejszym postępowaniu reprezentowany był przez adw. Z.B., któremu to Sąd doręczył ze skutkiem prawnym postanowienia z dnia 16 grudnia 2013 r., zatem strona ponosi konsekwencję ujemnych skutków zachowania swojego pełnomocnika. Okoliczność niedoręczenia skarżącemu przez pełnomocnika korespondencji z Sądu nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu, skoro działania i zaniechania pełnomocnika, jak już wyżej podkreślono, obciążają bezpośrednio mocodawcę. Przy czym późniejsza zmiana pełnomocnika nie ma wpływu na skuteczność dokonanych w sprawie czynności, czy też na skutki zaniedbań, jakich dopuścił się wcześniej wyznaczony na zasadzie prawa pomocy pełnomocnik. Poza tym także niezadowolenie skarżącego z prowadzenia jego sprawy przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu, nie stanowi przesłanki określonej w art. 87 § 2 P.p.s.a., od której zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku. Bez znaczenia dla oceny braku winy pozostają więc relację pomiędzy pełnomocnikiem a mocodawcą, czy też zakres przekazywanych informacji. W sytuacji gdy skarżącemu nie odpowiada sposób w jaki jest reprezentowany przez pełnomocnika wyznaczonego na zasadzie prawa pomocy, to przysługuje mu prawo zgłoszenia zastrzeżeń w tej kwestii do odpowiedniego organu korporacji zawodowej, a nie do Sądu. Stąd zastrzeżenia te nie mogą stanowić o przywróceniu terminu. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.