II SA/Sz 259/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 września 2021 r. sprawy ze skargi D. G. i D. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę. Starosta K. decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...], powołując się na art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 - dalej "p.b.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. - dalej "k.p.a."), po rozpoznaniu wniosku D. G. i D. C. (dalej "inwestorzy" lub "skarżący"), odmówił wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z garażem oraz niezbędną infrastrukturą związaną z budynkiem, na działce nr [...] z obrębu [...] K. , miasto K. . W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że po wszczęciu postępowania w sprawie, postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. nałożono na inwestorów obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych we wniosku o pozwolenie na budowę oraz projekcie budowlanym. Wprawdzie w odpowiedzi przedłożono poprawione trzy egzemplarze projektu budowlanego, ale nie usunięto wszystkich nieprawidłowości, w tym nie załączono decyzji przenoszącej warunki zabudowy na obu inwestorów (pierwotna decyzja o warunkach zabudowy została wydana tylko na rzecz jednego inwestora) jak i nie określono w stopniu wystarczającym przystosowania projektowanego obiektu dla osób niepełnosprawnych. Nadto projekt nadal pozostaje w niezgodności z punktem 2.1 lit.c oraz pkt 2.1 lit.a decyzji o warunkach zabudowy Burmistrza K. z dnia [...] października nr [...] r., w szczególności w zakresie zapisów dotyczących liczby kondygnacji (dwie użytkowe kondygnacje nadziemne), w tym jednej (drugiej) częściowo w dachu, a także poddasza nieużytkowego. W ocenie organu, w dachu mansardowym wydzielono trzecią kondygnację użytkową, zaś rys. A-6 projektu branży architektonicznej ukazuje, że druga kondygnacja nie jest spójna konstrukcyjnie z dachem mansardowym oraz posiada pełny strop nad całą powierzchnią. Poniżej poziomu stropu kondygnacji nr 2 wypuszczono jedynie okap dachu. Gdyby zastosować w budynku rozwiązanie z dachem płaskim, to kondygnacja nr 2 nie zmieniłaby swej postaci (stała wysokość i nachylenie ścian oraz nienaruszona konstrukcja stropu), tym samym nie można mówić o ulokowaniu jej w poddaszu projektowanego budynku. Do projektu nie wprowadzono też rozwiązań dotyczących zewnętrznych instalacji gazowej i wodociągowej (zaznaczono jedynie proponowaną trasę przyłącza), a projekt zagospodarowania w branży architektonicznej różni się od projektu zagospodarowania branży sanitarnej. W odwołaniu od powyższej decyzji inwestorzy podnieśli, że projektowany budynek jest zgodny z decyzją ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji, gdyż budynek posiada jedną kondygnację podziemną, dwie nadziemne i nieużytkowy strych, przy czym druga kondygnacja została zaprojektowana częściowo w dachu. Poza tym w projekcie zaznaczono sugerowany przebieg trasy zewnętrznej instalacji gazowej i wodociągowej. Z kolei projekt branży sanitarnej jest bardziej uszczegółowiony, zaś co do zapisów i nazewnictwa różni się tylko nieznacznie od jego części graficznej. Wojewoda decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.- dalej "k.p.a."), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewoda wyjaśnił, że teren planowanej inwestycji usytuowany jest w obszarze, dla którego nie obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatem dla inwestycji Burmistrz K. decyzją nr [...] z dnia [...] października 2019 r. ustalił warunki zabudowy. W ust. 2 pkt 2.1. ppkt 1 lit. a decyzji określono formę zabudowy jako zabudowę wolno stojącą o maksymalnie dwóch użytkowych kondygnacjach nadziemnych, gdzie w dachu stromym częściowo zlokalizowana będzie druga kondygnacja oraz w całości poddasze nieużytkowe. Dopuszcza się jedną kondygnację podziemną (garaż). Tymczasem z projektu wynika, że druga kondygnacja nie jest nawet częściowo zaprojektowana w dachu. Brak spełnienia tego warunku obrazują rysunki nr A-7 oraz nr A-6, które potwierdzają, że druga kondygnacja umieszczona jest w całości poza mansardowym dachem. Rysunki te wskazują, że poza ściany zewnętrzne drugiej kondygnacji, poza bryłę budynku, wypuszczono jedynie okap dachu mansardowego, co stanowi zwieńczenie dachu, chroniące ściany zewnętrzne, konstrukcyjne, budynku przed zalewaniem wodami opadowymi z dachu budynku. Zachodzący na drugą kondygnację okap dachu budynku nie może przesądzać o uznaniu, że druga kondygnacja naziemna umieszczona jest w dachu nawet częściowo. Tak zaprojektowany budynek mieszkalny odbiega od przyjętej w decyzji o warunkach zabudowy koncepcji ładu przestrzennego terenu, bowiem ustalona w decyzji forma zabudowy nie znalazła odzwierciedlenia w projekcie budowlanym. Ewidentna niezgodność zaprojektowanego budynku mieszkalnego z warunkami zabudowy przesądza zatem o konieczności utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Co do trzeciej kondygnacji naziemnej umieszczonej w dachu budynku mieszkalnego, organ odwoławczy przyjął, że można uznać, iż jest to zadeklarowane przez inwestorów poddasze nieużytkowe, o jakim mowa w decyzji o warunkach zabudowy, pomimo że większość parametrów użytkowych i technicznych strychu odpowiada pomieszczeniom użytkowym (mieszkalnym). Niezależnie od powyższego organ odwoławczy wskazał na dodatkowe, inne nieprawidłowości występujące w dokumentacji zgromadzonej w sprawie. Jednym z nich jest pomylony przez inwestorów numer działki, której inwestycja ma dotyczyć. Zarówno we wniosku o pozwolenie na budowę, jak i w obu oświadczeniach o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wpisano działkę inwestycyjną o numerze [...], podczas gdy działką inwestycyjną jest działka nr [...], co wynika z widniejącego w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów i pozostałych elementów dokumentacji. Organ w przebiegu postępowania odwoławczego weryfikował oznaczenie działki inwestycyjnej, ustalając, że działka nr [...] z obrębu [...] w K. nie istnieje. Ponadto z widniejącego w aktach sprawy projektu zagospodarowania terenu nadal wynika, że instalacje sanitarne zewnętrzne wykraczają poza działkę inwestycyjną nr [...], dochodząc do sieci biegnącej w działce drogowej nr [...] (ul. [...]). Jeżeli fragmenty instalacji sanitarnych wykraczające poza działkę inwestycyjną zostały z projektu wykreślone, to nadal pozostają w projekcie zagospodarowania terenu, przez co dokumentacja projektowa traktowana jako całość jest niespójna. W tych okolicznościach dołączone do odwołania pojedyncze rysunki i fragmenty opisu do projektu, nazwane przez skarżących czwartym, uzupełnionym projektem, pozostają bez wpływu na podjęte przez organ rozstrzygnięcie. Inwestorzy nie zgadzając się z wyżej opisaną decyzją organu odwoławczego, zaskarżyli ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W skardze decyzji tej zarzucili naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie polegające na wyciągnięciu przy wydawaniu decyzji dowolnych wniosków, nie znajdujących oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym oraz obowiązujących przepisach prawnych, a w szczególności przyjęcie iż: - druga kondygnacja budynku nie jest nawet częściowo zaprojektowana w dachu i umieszczona jest w całości poza dachem mansardowym - co jest nieprawdą możliwą do sprawdzenia i co potwierdził biegły rzeczoznawca sądowy dr inż. P. S. w opinii technicznej budynku, - wpisany został niepełny numer działki - we wniosku o pozwolenie na budowę jak i w oświadczeniu o prawie dysponowania działką wpisano nr [...], winno być [...] - co stanowiło oczywistą omyłkę pisarską i nie wywołało żadnych zastrzeżeń organu I instancji, który w wydanej decyzji odmownej przyjął prawidłowy numer [...] nie żądając uzupełnienia wniosku jak i oświadczenia - uznając w decyzji, że przedłożony wniosek nie zawiera braków formalnych, - z projektu zagospodarowania terenu wynika, że instalacje sanitarne zewnętrzne wykraczają poza działkę nr [...] dochodząc do sieci biegnącej w działce drogowej nr [...] przy ulicy [...] - co jest oczywiste i zgodne z prawem, albowiem tych miejscowościach o ścisłej zabudowie wszystkie media biegną w działce drogowej i dopiero realizując konkretne przyłącze np. wodnokanalizacyjne do danego budynku uzyskuje się określone warunki dokonania podłączenia danej nieruchomości do przyłącza w działce drogowej. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o: - przeprowadzenie dowodu z załączonej do skargi opinii technicznej rzeczoznawcy sądowego dr inż. P. S., - przyjęcie załączonego do skargi uzupełnienia wniosku oraz oświadczeń do dysponowania nieruchomością, - uchylenie zaskarżonej decyzji jak i o uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, - zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna zarówno z przepisami obowiązującego prawa jak i wydaną w tej sprawie opinią techniczną rzeczoznawcy, biegłego sądowego dr inż. P. S., który w opinii tej stwierdza, że wbrew twierdzeniom organów, druga kondygnacja jest zlokalizowana częściowo w przestrzeni dachu stromego. Krawędź dachu to jest część okapowa dachu znajduje się poniżej stropu nad drugą kondygnacją, a więc dach znajduje się częściowo w przestrzeni drugiej kondygnacji. W tym stanie rzeczy zarzut organu I i II, że druga kondygnacja budynku nie jest nawet częściowo zaprojektowana w dachu i umieszczona jest w całości poza dachem mansardowym staje się bezpodstawny. Również pozostałe zarzuty organu odwoławczego są bezzasadne. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów uznał, że akt ten odpowiada prawu. Zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1)zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; 2)zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie: a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10; 4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia (ust.3). W przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3, organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem Sądu, lektura akt sprawy, w tym znajdującego się w nich postanowienia wydanego w trybie art. 35 ust. 3 p.b. oraz złożonej przez skarżących na etapie postępowania administracyjnego dokumentacji dowodzi, że słusznie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, gdyż w świetle wyżej zacytowanego przepisu zaistniały podstawy do odmowy udzielenia wnioskowanego przez skarżących pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z garażem oraz niezbędną infrastrukturą związaną z budynkiem, na działce nr [...] z obrębu [...] K. , miasto K. . W pierwszej kolejności podzielić należy pogląd organu odwoławczego, iż projektowany budynek mieszkalny nie odpowiada wymogom formy zabudowy określonym w decyzji Burmistrza K. z dnia [...] października 2019 r. ustalającej warunki zabudowy dla ww. inwestycji. W decyzji tej podano, że zabudowa wolnostojąca winna mieć maksymalnie dwie użytkowe kondygnacje nadziemne, gdzie w dachu stromym częściowo zlokalizowana będzie druga kondygnacja oraz w całości nieużytkowe poddasze. Niewątpliwie wymóg ten nie został spełniony, albowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza ustalenia organu odwoławczego, iż druga kondygnacja budynku nie została częściowo zaprojektowana w dachu, lecz w całości jest poza nim. Do takich wniosków prowadzi analiza części rysunkowej projektu zawierająca przekroje budynku (tj. rys. A-6 i A-7). Z rysunków tych wynika jednoznacznie, że druga kondygnacja nie jest usytuowana częściowo pod skosami dachu, skoro znajduje się poniżej styku dachu ze ścianami zewnętrznymi, zaś poza te ściany wypuszczono jedynie okap dachu. Jak słusznie zwrócił uwagę organ I instancji oznacza to, że kondygnacja ta nie jest spójna konstrukcyjnie z dachem mansardowym, zaś gdyby zastosować dach płaski to kondygnacja ta nie zmieniłaby swej postaci. W tym miejscu zaakcentowania wymaga, że omawiany zapis decyzji o warunkach zabudowy należy odczytywać ściśle, zaś organy w sprawie dokonując analizy projektu budowlanego prawidłowo wywiodły, że wymóg nim wskazany nie został zachowany. Stanowiska tego w żaden sposób nie podważa argumentacja skargi, w której powołano się na opinię techniczną sporządzoną w styczniu-lutym 2021 r. przez dr. inż. P. S. na zlecenie skarżących. Tytuł opinii sugeruje, że została ona wykonana w celu ustalenia, czy druga kondygnacja jest częściowo umieszczona w dachu, jednakże jej autor skupił się wyłącznie na wykazaniu, że kondygnacja ta znajduje się w przestrzeni dachowej, którą - w jego ocenie - od dołu wyznacza okap. Powołując się okoliczność, że dach (jego część okapowa) znajduje się poniżej linii stropu oddzielającego kondygnację drugą od poddasza opiniujący skonstatował, że przestrzeń dachu stronnego wchodzi w przestrzeń części kondygnacji drugiej. Abstrahując od prawidłowości tego stwierdzenia wskazać należy, że autor opinii nie dostrzegł, iż przedmiotowa kondygnacja powinna być zlokalizowana "w dachu", co wynika z warunków zabudowy, a nie "w przestrzeni dachowej". W konsekwencji zatem wyznaczona na rysunku - przedstawiającym przekrój poprzeczny budynku - linia pozioma łącząca części okapowe dachu, wbrew przekonaniu autora opinii, nie może dowodzić tego, że kondygnacja druga znajduje się częściowo w dachu stromym. Z tych też powodów powołanie się na przedmiotową opinię nie mogło odnieść zamierzonego skargą skutku, albowiem wnioski z niej wynikające nie pozwalają na zakwestionowanie ustaleń faktycznych i ocen organu w zakresie zgodności projektu z warunkami zabudowy. W odniesieniu do kwestii zaprojektowanej instalacji sanitarnej zewnętrznej rację ma organ odwoławczy, że wykracza ona poza działkę inwestycyjną dochodząc do sieci biegnącej w działce drogowej. Z uwagi na powyższe, postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. organ I instancji zobowiązał skarżących do skorygowania zakresu zamierzania budowlanego we wniosku o pozwolenie na budowę oraz w projekcie budowlanym (we wszystkich miejscach, gdzie wskazany jest zakres inwestycji), a także w zależności od doprecyzowania, do przedłożenia nowego oświadczenia inwestorów o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością drogową na cele budowlane. Postanowienie to dało prawo wyboru sposobu usunięcia nieprawidłowości, jednakże nie sprostowano obowiązkom z niego wynikającym. Mianowicie wykreślono z projektu zagospodarowania fragment instalacji sanitarnej wykraczającej poza działkę inwestycyjną, ale już w projekcie budowlanym pozostawiono ją w stanie niezmienny, co powoduje - jak trafnie skonstatował to organ odwoławczy - że przedłożona dokumentacja projektowa jest niespójna. Okoliczność, że w miejscowości o ścisłej zabudowie media biegną w drodze, nie uprawnia do projektowania instalacji na terenie działki drogowej bez legitymowania się przez inwestorów prawem do dysponowania ww. nieruchomością na cele budowlane, a istnienia takiego prawa również nie wykazano. Oceniając ujawnioną przez organ odwoławczy kolejną nieprawidłowość polegającą na podaniu we wniosku o pozwolenie na budowę i oświadczeniach o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nieprawidłowego numeru działki inwestycyjnej (tj. nieistniejącej działki nr [...]) stwierdzić należy, że faktycznie organ I instancji nie żądał w tym zakresie uzupełnienia uznając, iż wniosek dotyczy działki nr [...]. Tym niemniej brak takiego wezwania, w sytuacji gdy organ wykazał inne zasadnicze powody uzasadniające odmowę uwzględnienia wniosku o pozwolenie na budowę, nie może być kwalifikowane jako naruszenie mające wpływ na wynik sprawy. Podsumowując, powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że w sprawie nie doszło do zarzucanego skargą naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Również Sąd działając z urzędu poza granicami skargi, nie stwierdził jakichkolwiek uchybień, które obligowałyby do przychylenia się do zgłoszonego przez skarżących żądania uchylenia podjętych w sprawie rozstrzygnięć. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.