II SA/Sz 263/06
WyrokWSA w Szczecinie2006-06-07
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka – Kuligowska, Henryk Dolecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego jest zasadne, gdy inwestor twierdzi, że odpowiedzialność za niezgłoszenie zakończenia budowy ponosi inspektor nadzoru budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nieuiszczenie przez inwestora obowiązku zgłoszenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, mimo jego faktycznego użytkowania, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu. Niewywiązanie się inspektora nadzoru budowlanego z powierzonego mu obowiązku prowadzenia procesu budowlanego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej i stanowi kwestię cywilnoprawną.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na inwestorkę karę pieniężną za nielegalne użytkowanie tymczasowego pawilonu handlowego. Inwestorka wniosła zażalenie, twierdząc, że kara jest nieproporcjonalna, a odpowiedzialność za niezgłoszenie zakończenia budowy ponosi zatrudniony przez nią inspektor nadzoru budowlanego. Organ odwoławczy utrzymał postanowienie w mocy, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę inwestorki.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska (spr.) Sędzia NSA Henryk Dolecki Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi H. T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego o d d a l a skargę
W związku ze stwierdzeniem faktu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zezwolenia Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] nałożył na inwestora tymczasowego pawilonu handlowego przy ul. [...] w [...], H. T. karę w wysokości [...] z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.
Na postanowienie złożyła zażalenie H. T., która wnosi o uchylenie postanowienia. W zażaleniu skarżąca podnosi, iż nałożona kara jest nieproporcjonalna do przewinienia, jakiego dopuściła się nieświadomie. Ponadto, H. T. oświadcza, iż kiosk, który wybudowała, nie jest trwale związany z gruntem i nie powinno się go traktować jako solidnej inwestycji budowlanej.
Wartość rynkowa przedmiotowego pawilonu nie przekracza [...] zł ([...]). Skarżąca oświadczyła, że ma [...] lat i nie zna się na obowiązujących przepisach. Twierdzi, że otrzymując pozwolenie na budowę, zatrudniła do zrealizowania inwestycji specjalistę w osobie inżyniera z uprawnieniami – A. K., do prowadzenia pełnego nadzoru nad wszystkimi robotami zgodnie z projektem, aż do momentu, kiedy będzie mogła użytkować stawiany pawilon, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Według opinii H. T., inż. K., jako osoba odpowiedzialna za prawidłowy przebieg procesu budowlanego, zapoznany z decyzją nr [...] z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę, był zobowiązany doprowadzić proces budowlany do zakończenia, w postaci przekazania budynku do użytkowania, w myśl art. 25 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Zdaniem skarżącej, dziennik budowy był cały czas w dyspozycji A. K. i gdyby nie okoliczności, że przedmiotowy pawilon postanowiła sprzedać, to do chwili obecnej nie wiedziałaby, że doszło do złamania prawa, za które odpowiedzialny jest A. K..
W zażaleniu skarżąca podnosi, że potraktowano ją instrumentalnie, bez rozpoznania sprawy, co narusza zasadę współżycia społecznego i jednocześnie pozbawia zaufania do osób sprawujących władzę, dlatego wnosi o anulowanie nałożonej kary i umorzenie postępowania zgodnie z Kodeksem Postępowania Administracyjnego (art. 105 § 1 i 2).
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 144 kpa(tj. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 57 ust. 7, art. 59 ust. 1 w związku z art. 54 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ podniósł, że w dniu [...] do Inspektoratu Nadzoru Budowlanego wpłynął wniosek H. T. o udzielenie pozwolenia na użytkowanie tymczasowego pawilonu handlowego przy ul. [...] w [...]. Budowa została zrealizowana w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] Nr [...] znak: [...], ze zmianą z dnia [...] znak: [...]. Do wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwestor dołączył dokumenty wymagane przepisami art. 57 ustawy Prawo budowlane.
Przeprowadzona przez organ I instancji kontrola w dniu [...] wykazała, że powyższa budowa wykonana została zgodnie z zatwierdzonym projektem. Podczas kontroli stwierdzono, że pawilon handlowy był czynny i obsługiwano klientów. Z czynności kontrolnych sporządzono protokół podpisany przez uczestników kontroli, w tym przez pełnomocnika inwestora.
Ponadto ustalono na podstawie oświadczenia złożonego przez pełnomocnika strony B. M., do protokołu z przesłuchania strony, z dnia [...], że pawilon handlowy przy ul. [...], użytkowany jest od [...].
Nadto organ odwoławczy ustalił, że w decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor został zobowiązany do zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu budowy i dołączenia do zawiadomienia niezbędnych dokumentów. Zgodnie z przepisami art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 (dotyczących obowiązku skutecznego zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu budowy, bądź o zamiarze przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego), właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Kara obliczona zgodnie z w/w przepisami równa się iloczynowi stawki (s = 500zł), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k = 15,0 dla kategorii XVII), współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w = 1,0) oraz w/w mnożnika 10, co daje: [...] zł (słownie" [...]).
Zatem wysokość kary w zaskarżonym postanowieniu została określona prawidłowo. Zgodnie z przepisami art. 59 g ustawy Prawo budowlane, wymierzoną karę wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia w kasie bądź na rachunek bankowy właściwego urzędu wojewódzkiego, wskazany w zaskarżonym postanowieniu.
Ustosunkowując się do argumentów skarżącej, organ II instancji wyjaśnił, iż ustalenia poczynione w trakcie wizji lokalnej jednoznacznie wskazują na przystąpienie do użytkowania przedmiotowego obiektu. Natomiast nie wywiązanie się osoby z powierzonego jej obowiązku prowadzenia procesu budowlanego, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy i stanowi kwestię o charakterze cywilnoprawnym, rozstrzyganą w przypadku sporu, w sądach powszechnych.
Z treści skargi H. T. wynika, że domaga się uchylenia postanowienia organów obu instancji. W uzasadnieniu skargi ponowiła zarzuty zgłoszone
w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Dokonana stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem, nie dała podstaw do uznania, iż wydane ono zostało z naruszeniem prawa.
Okoliczności faktyczne, stanowiące podstawę wydania zaskarżonego postanowienia są niesporne ; mimo, iż organ wydający pozwolenie na budowę nałożył na skarżącą H. T. obowiązek dokonania zgłoszenia przystąpienia do użytkowania w terminie 7 dni od daty przystąpienia do użytkowania, skarżąca rozpoczęła użytkowanie obiektu lecz stosownego zgłoszenia nie dokonała
Organ nadzoru budowlanego stwierdził ten fakt w dniu [...] a pełnomocnik skarżącej w dniu [...] złożył oświadczenie, iż pawilon handlowy użytkowany jest od [...].
W związku z powyższym dnia [...] wydane zostało postanowienie, wymierzające skarżącej karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu na podstawie art. 57 ust. 7 i art. 59 g ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2005r. oraz w oparciu o dane wynikające z załącznika do niej.
Stwierdzić należy, że prawidłowo określono poszczególne elementy działania matematycznego, którego wynik stanowi wysokość kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego dla pawilonu handlowego: stawkę opłaty (s) przyjęto w kwocie 500 zł., współczynnik kategorii obiektu budowlanego (k) – 15,0, współczynnik wielkości obiektu budowlanego (w) 1,0, a następnie podwyższono stawkę 10. Działanie matematyczne jest w tej sytuacji następujące: 500 x 15 x 1 x 10 = 75.000. Prawidłowo zatem wysokość kary ustalono na kwotę 75.000 zł.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy przepisów Kpa, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy.
Należy podkreślić, że organy administracji publicznej nie naruszają naczelnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w przepisach art. 7, 8 i 9 Kpa, jeżeli działają w granicach prawa i zgodnie z tymi przepisami. Inaczej mówiąc, jeżeli przepisy prawa nakładają na stronę określone obowiązki, a organy zobowiązują do kontroli ich wykonania, to dokonując takiej kontroli i stosując określone w sprawie sankcje za niewykonanie przez stronę prawem nałożonych obowiązków, organy nie naruszają w/w przepisów Kpa.
Trafnie zauważa organ odwoławczy, że nie wywiązanie się inspektora inż. A. K. z powierzonego mu obowiązku prowadzenia procesu budowlanego, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy i stanowi zagadnienie o charakterze cywilnoprawnym, rozstrzygane w przypadku sporu,
w sądach powszechnych.
Mając powyższe na uwadze, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło