II SA/Sz 264/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 września 2016 r. sprawy ze skargi J. I. i P. I. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o rozbiórce budowli I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżących J. I. i P. I. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 25 kwietnia 2013 r. wpłynął do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie: "PINB ") wniosek J. I. reprezentowanej przez pełnomocnika będącego adwokatem, o nakazanie (zwanej dalej: "Spółką A.") wykonania rozbiórki sieci elektroenergetycznych wraz ze słupami, przebiegających nad nieruchomością przy oraz w jej zbyt bliskim sąsiedztwie, jako wybudowanych bez pozwolenia budowalnego. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a."), w związku z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm., zwanej dalej: "ustawą Prawo budowlane z 1974 r."), PINB odmówił wydania decyzji o nakazie rozbiórki napowietrznej sieci elektroenergetycznej, usytuowanej w pobliżu budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na terenie działki nr [...] . Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że strona jako podstawę żądania powołała art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wskazując na niezgodność inwestycji z planami zagospodarowania przestrzennego, gdyż wzniesiona została w tak bliskim sąsiedztwie nieruchomości wykorzystywanych na cele mieszkaniowe, że spowodowała faktyczne wyłączenie tych nieruchomości z użytkowania. Zdaniem strony, powyższe stanowi przesłankę braku możliwości udzielenia pozwolenia na użytkowanie sieci. Wnioskodawczyni dodała, że Spółka A. nie okazała decyzji o pozwoleniu na budowę tejże sieci elektroenergetycznej. W dniu 3 lipca 2013 r., organ przeprowadził z udziałem przedstawiciela Spółki A. oraz wnioskodawczyni kontrolę wskazanej we wniosku nieruchomości. W wyniku tej kontroli i dalszych czynności, w tym dokumentów przedłożonych przez strony postępowania, ustalił on stan faktyczny przebiegu inwestycji. PINB ustalił mianowicie, że z zaświadczenia Kierownika Zarządu Gospodarki Terenami z dnia [...] r., wynika, że działka wnioskodawczyni stanowiła nierolniczą, niezabudowaną nieruchomość, należącą do Skarbu Państwa. Na wniosek powołanego organu została założona w dniu 23 października 1978 r. księga wieczysta nieruchomości o nr [...]. Na podstawie aktu notarialnego [...] B. i M.L. stali się wieczystymi użytkownikami działki nr [...] przy [...] . Na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy z dnia [...] r. M.L. rozpoczął na tej nieruchomości budowę wolnostojącego budynku mieszkalnego. P. i J. I. na podstawie umowy notarialnej z 12 sierpnia 1988 r. oraz umowy notarialnej z [...] r., nabyli prawo wieczystego użytkowania przedmiotowej działki z trwającą budową budynku mieszkalnego w stanie zaawansowanych robót - stan surowy – zamknięty. Decyzją z dnia [...] r., pozwolenie na budowę budynku zostało przeniesione na J. i P.I. Zgłoszenie budynku do użytkowania zostało przyjęte przez właściwy organ w dniu r. J. i P. I. nabyli nieodpłatnie przedmiotową nieruchomość na własność na mocy decyzji z [..]r. Organ ustalił ponadto, że budowa sieci elektroenergetycznej, tj. napowietrznej linii [...] nastąpiła w oparciu o decyzję Wojewody z dnia [...] zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na budowę linii napowietrznej [...] ( w pieczęci nagłówkowej organem wydającym decyzję był Wojewódzki Z R M i O W). Protokolarne potwierdzenie technicznego odbioru końcowego dwutorowej linii napowietrznej miało miejsce w dniu [...]. przy udziale: przedstawicieli Zakładu Energetycznego oraz Zakładu Energetycznego Rejonu Najwyższych Napięć, inspektora nadzoru budowlanego i kierownika budowy. Jako podstawę odbioru technicznego, wskazano Zarządzenie Nr [..] Dyrektora Zakładu Energetycznego. z dnia [...] r. oraz datowane na dzień [...] r. zgłoszenie wykonawcy robót o ich zakończeniu i gotowości do załączenia pod napięciem. Zgodnie z protokołem, faktyczne rozpoczęcie robót nastąpiło z dniem [...] r. W punkcie X protokołu określono, że skrzyżowania i zbliżenia (...) zabudowaniami zostały wykonane zgodnie z dokumentacją i obowiązującymi przepisami. Długość wykonanej sieci wynosi m. Na dowód legalności budowy przedmiotowej sieci, Spółka A. przedłożyła kopię odpisu decyzji administracyjnej. Zgodność odpisu z oryginałem, za treścią pieczęci na dokumencie, poświadczona została w pracowni "". W związku ze znacznym upływem czasu oraz likwidacją zasobów archiwalnych, organ pozyskał od stron postępowania częściową dokumentację. PINB wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. warunki i tryb uzyskiwania pozwoleń na budowę określało rozporządzenie z dnia 20 lutego 1975 r. Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U nr 8, poz. 48, zwane dalej: "rozporządzeniem z 1975 r."). Wyjaśniając ówczesny stan prawny organ powołał się na paragrafy 45 ust. 1, 43 ust. 2 pkt 1 i 2, 18 ust. 1, 19, 20 i 9 rozporządzenia z 1975 r. których treść przytoczył. W oparciu o brzmienie art. 29 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., stwierdził, że uprawnienie do rozpoczęcia i wykonywania robót budowlanych następowało z chwilą uzyskania pozwolenia na budowę, jednakże w pozwoleniu na budowę organ mógł jednocześnie rozstrzygnąć sprawy miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej oraz urbanistycznego i architektonicznego zagospodarowania terenu inwestycji. W takich przypadkach nie obowiązywało uzyskanie odrębnych rozstrzygnięć i zatwierdzeń, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 21 ust. 3 ustawy wskazanej ustawy, tj. ustalenia przez właściwy organ miejsca i warunków realizacji projektowanej inwestycji, zatwierdzenia planu realizacyjnego oraz rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno–budowlanych. Organ wyjaśnił, że podstawy prawne wydanej decyzji przez Wojewodę (w pieczęci nagłówkowej WZ R M i O W) zawierały: 1. § 18 ust. 1 oraz § 45 ust. 1 rozporządzenia z 1975 r. – rozstrzygnięcie co do zgodności realizacji inwestycji z ustaleniami obowiązującego wówczas na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta zatwierdzonego Uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej Nr VI /36/77 z dnia 18 marca 1977 r. (Dz. U. WRN z 1977 r. Nr 3 poz. 23), 2. art. 21 ust. 2 ustawy Prawo budowlane - zatwierdzenie planu realizacyjnego oraz rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno-budowlanych, 3. art. 24 ust. 1 ustawy Prawo budowlane –ustalenie strefy ochronnej, 4. art. 29 ustawy Prawo budowlane- nadanie prawa do rozpoczęcia i wykonywania robót budowlanych. Organ ustalił dalej, że kopie dokumentacji z [...] r., załączone przez Spółkę A., wskazują na przebieg trasy sieci, a do dokumentów załączono wykaz działek geodezyjnych, przez które przebiega inwestycja. Działka wnioskodawczyni wydzielona została z działki nr [..]. W okresie sporządzenia dokumentacji ( r.), w dacie wniosku inwestora (r.) oraz w dacie zatwierdzenia planu realizacyjnego i udzielenia pozwolenia na budowę (r.) działka powyższa stanowiła własność Skarbu Państwa. Prawo użytkowania wieczystego tej działki pierwotnie nabyli B. i M.L. dopiero w[...] r. Według organu, analizując daty zachodzących zdarzeń można jedynie przypuszczać, że sporządzona dokumentacja przebiegu trasy sieci, zawierała nieaktualne dane mapowe, co prawdopodobnie wynikało z nałożenia się okresu sporządzenia dokumentacji, tzn. złożenia wniosku i uzyskania pozwolenia na realizację inwestycji (okres r.) z działaniami Gminy , tj. wyodrębnieniem działek i założeniem ksiąg wieczystych (r.). Organ uznał, że powyższe nie stanowi o braku posiadania przez ówczesnego inwestora prawa do dysponowania tą nieruchomością – w dzisiejszym rozumieniu prawa do dysponowania na cele budowlane. Odnosząc się do zarzutów zawartych w piśmie P. I. z dnia [...] r. podważających właściwość organu, wydającego prawo do budowy sieci i wywodzącego, że w związku z reformą terytorialną z r. dla budowy sieci energetycznej winno uzyskać się pozwolenie na budowę, wydane przez Naczelnika Miasta i Gminy, PINB w oparciu o art. 57 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz art. 1 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 maja 1975 r. o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustaw o radach narodowych (Dz. U. Nr 16, poz. 91), wyjaśnił, że budowa sieci elektroenergetycznej nie stanowiła w świetle wówczas obowiązujących przepisów, tzw. budownictwa osób fizycznych, a zatem organem właściwym w sprawie wydania pozwolenia na jej budowę był wojewoda, a nie organ gminy. Wobec żądania wnioskodawczyni, opartego na przesłankach z art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., PINB stwierdził, że nie znalazł podstaw do przyjęcia tezy wskazanej przez wnioskodawczynię, jakoby przedmiotowa sieć elektroenergetyczna wybudowana została bez wymaganego ustawą oraz przepisów wykonawczych, prawa do jej realizacji, tj. pozwolenia na budowę wydanego przez właściwy organ administracji. Tym samym, zdaniem organu, nie zachodziły przesłanki do wydania decyzji administracyjnej o żądanej treści. Dokonane przez organ ustalenia wskazują, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego nastąpiło w odstępie niespełna roku, po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę sieci, co wyjaśnia - według organu – podnoszony przez wnioskodawczynię zarzut braku występowania na planach realizacyjnych budynków mieszkalnych, takiej infrastruktury oraz uzgodnień dotyczących kolizji obiektów. Istotny jest według organu, fakt wydawania zezwoleń na budowę przez różne organy administracji publicznej, które – zarówno Wojewoda jak i Naczelnik Miasta i Gminy , odrębnie dokonywały oceny zgodności przedmiotowych inwestycji z ustaleniami planu miejscowego. Zdaniem organu, skala mapowa sporządzonego planu ogólnego nie pozwala w sposób jednoznaczny podważyć ważności każdej z wydanych decyzji w tamtym okresie. Oba organy dokonały analizy zgodności realizacji inwestycji z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ wskazał, że obecnie obowiązujące przepisy nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjęte uchwałą Nr XXXIX/301/01 Rady Miejskiej z dnia 26 czerwca 2001 r., dla terenu wnioskodawców () zalecają zmianę przeznaczenia funkcji mieszkaniowej w usługową. W ustaleniach inżynieryjnych ustalono strefę ochronną linii wysokiego napięcia II stopnia, z odwołaniem się do ustaleń wskazanych w zapisach ogólnych uchwały pkt. 7.6. Zgodnie z nimi, występuje możliwość zmiany szerokości wskazanej wyżej strefy w zależności od rzeczywistego zasięgu oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego, po przeprowadzeniu bezpośrednich badań. Organ wskazał, że odrębne postępowanie administracyjne, prowadzone w tej sprawie przez Starostę, zostało umorzone w wyniku braku przesłanek do stwierdzenia niewłaściwego stanu technicznego sieci elektroenergetycznej. Piotr I. wniósł odwołanie od powyższej decyzji zarzucając: - naruszenie art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., poprzez wadliwą interpretację, - błędną interpretację rozporządzenia z 1975 r., - naruszenie przepisów prawa procesowego we wszystkich aspektach, a mianowicie: art. 7, art. 12, art. 35, art. 104 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz całkowite pominięcie najważniejszych dowodów w tejże sprawie – pomimo dwuipółletniego okresu, jaki potrzebował organ na podjęcie decyzji. W obszernym uzasadnieniu odwołania, P. I. zakwestionował, jako dowód w sprawie, odpis decyzji przedstawiony przez Spółkę A. Wskazał, na niezgodność przedmiotowej linii elektroenergetycznej z planem zagospodarowania przestrzennego Miasta a i, przyjętym uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej nr VI/36/77 z dnia 18 marca 1977 r. Dowodził, że inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę przedmiotowej linii od żadnej z instytucji sprawującej nadzór przestrzenny i budowlany. Podniósł brak zgłoszenia użytkowania, brak odbioru budowlanego, brak pomiarów pola elektromagnetycznego dla przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Przedstawił wpływ tejże linii na środowisko oraz mieszkańców budynku zlokalizowanego przy [...] . Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., zwanej dalej: "Prawo budowlane z 1994 r."), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej w skrócie: "ZWINB "), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przywołał ustalenia stanu faktycznego, dokonane przez organ pierwszej instancji, w sprawie z wniosku Julity I. oraz przytoczył treść odwołania. Ponadto stwierdził, że podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] ustalił m.in., że linia przebiega w odległości m od okapu budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] przy [..]. Zgodnie z treścią zaświadczenia Kierownika Zarządu Gospodarki Terenami z dnia [...] r. działka nr [...] przy [...] stanowiła nierolniczą niezabudowaną nieruchomość należącą do Skarbu Państwa. B. i M.L. nabyli prawo użytkowania wieczystego działki w r. Decyzją Naczelnika Miasta i Gminy z dnia [...] r. M.L. otrzymał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zatem decyzja o pozwoleniu na budowę ww. budynku została wydana niemal rok po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Dlatego organ odwoławczy uznał, że zarzut zbytniego zbliżenia spornej linii do budynku wnioskodawców nie zasługuje na uwzględnienie w niniejszym postępowaniu, którego przedmiotem było badanie legalności wybudowania linii elektroenergetycznej. Zaistniała sytuacja może być, zdaniem organu, jedynie podstawą do badania zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę budynku wnioskodawców, jako wydanej chronologicznie później niż pozwolenie na budowę linii elektroenergetycznej. ZWINB ustalił ponadto, że decyzja o pozwoleniu na budowę została przeniesiona na J. i P. I. decyzją Kierownika Wydziału Urzędu Gminy z dnia [...] r. Urząd Rejonowy przyjął zgłoszenie budynku do użytkowania. W świetle powyższych ustaleń, organ odwoławczy stwierdził, że wniosek strony z dnia 25 kwietnia 2013 r. był bezpodstawny, gdyż linia elektroenergetyczna, przebiegająca nad nieruchomością przy [...] , została wybudowana zgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie budowy, na podstawie decyzji właściwego organu o pozwoleniu na budowę. Sprawa oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego linii na budynek będący własnością strony była przedmiotem postępowania administracyjnego Starosty, który decyzją z dnia [...] r., umorzył postępowanie w wyniku braku przesłanek do stwierdzenia niewłaściwego stanu technicznego sieci. W przedmiotowej sprawie, zdaniem ZWINB , nie miał zastosowania przepis art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., który przywołała strona we wniosku o nakazanie rozbiórki obiektu. W ocenie organu odwoławczego, PINB wydał swą decyzję zgodnie z prawem. Odnosząc się do argumentów dotyczących właściwości miejscowej organów wydających pozwolenie na budowę linii elektroenergetycznej, organ odwoławczy wskazał, że sprawa ta została szczegółowo wyjaśniona przez organ powiatowy w kwestionowanej odwołaniem decyzji. Do wydania takiej decyzji upoważniony był wojewoda, a nie organ gminny. Odnośnie zarzutów dotyczących zgodności trasy przebiegu przedmiotowej linii z planem zagospodarowania przestrzennego z r., organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Wojewody z dnia [...] r., zatwierdzająca plan realizacyjny linii, została wydana m.in. na podstawie uchwały nr VI/36/77 Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 18 marca 1977 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta a i . Tym samym organ ten potwierdził zgodność zamierzenia realizacyjnego z aktualnym na dzień wydania decyzji, planem miejscowym. Według organu odwoławczego, brak było podstaw do podważania wskazanego wyżej stwierdzenia. Sprawa przyjęcia do użytkowania linii nie ma związku z postępowaniem, którego przedmiotem jest rozpatrzenie wniosku strony o nakazanie rozbiórki linii, jako wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. J. I. i P. I., reprezentowani przez pełnomocnika będącego adwokatem, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego domagając się jej uchylenia. Wydanej decyzji zarzucili naruszenie: - przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., poprzez błędną wykładnię, - naruszenie przepisów z § 18 i § 45 rozporządzenia z 1975 r., poprzez niewłaściwe zastosowanie, - naruszenie przepisów prawa procesowego we wszystkich aspektach, a mianowicie naruszenie: art. 7, art. 12, art. 35, art. 104 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia całokształtu materiału dowodowego, zebranego w sprawie oraz całkowite pominięcie najważniejszych dowodów w tejże sprawie, pomimo dwuipółletniego okresu postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Spółka A. nie przedstawiła oryginału, a jedynie kopię decyzji z dnia [...] r. oraz nie przedstawiła załączników do tej decyzji, planu realizacyjnego stanowiącego integralną część decyzji, ani nie przedstawiła kopii z żadnego z oryginałów tychże dokumentów. Przedstawiona kopia odpisu decyzji nie posiada pieczątki nagłówkowej, pieczątek firmowych, pieczątek osób formalnie uprawnionych i ich podpisów oraz żadnych informacji dotyczących dokumentacji w zakresie miejsca i warunków realizacji inwestycji, planu realizacyjnego i pozwolenia na budowę inwestycji. W odpisie decyzji znajdują się natomiast informacje o załącznikach "odpowiednio ponumerowanych od 1 do XX i opieczętowane stanowią integralną część decyzji" oraz o załącznikach "2 egz. Planu realizacyjnego". Brak załączników oraz planu realizacyjnego uniemożliwia, zdaniem skarżących, jakąkolwiek weryfikację odpisu decyzji. Przedstawione w sprawie "projekty techniczne", pochodzą ze [..]r. i nie mogą być załącznikami do odpisu decyzji, chociażby z powodu daty ich wystawienia przez biuro " ". Odpis decyzji przedstawiony przez Spółkę A., jako dowód w sprawie, skarżący uznali za bezwartościowy w sensie prawnym. Brak oryginalnych dokumentów czy też ich kopii, przy tak dużej inwestycji realizowanej niespełna trzydzieści parę lat temu, świadczyć może, zdaniem odwołujących się, tylko o tym, że ich po prostu nie było lub były niezgodne z prawem. Skarżący ponadto podnieśli, że wybudowana linia elektroenergetyczna jest rażąco niezgodna z obowiązującym ówcześnie planem zagospodarowania przestrzennego Miasta a i , zatwierdzonym uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej nr VI/36/77 z dnia 18 marca 1977 r. Według skarżących, linia elektroenergetyczna wybudowana została inaczej, tzn. ma inny przebieg niż wyrysowany i zatwierdzony we wskazanym wyżej planie miejscowym, a ten kluczowy fakt nie został zauważony przez organy obu instancji. Skarżący podnieśli, że w odpowiedzi na pismo z dnia 11 października 2013 r., uzyskali plany realizacyjne oraz pozwolenia budowlane na budowę budynków mieszkalnych na terenie swojej działki oraz działek sąsiednich. Stwierdzili, że Urząd Miasta i Gminy oraz Zarząd Gospodarki Terenami , który w latach siedemdziesiątych (ubiegłego wieku) sprawował nadzór budowlany oraz przestrzenny nad tymi terenami, nie posiada żadnej dokumentacji dotyczącej pozwolenia na budowę linii dwutorowej napowietrznej 2 x 110 kV, ani nie posiada dokumentacji projektowej z nią związanej. Z informacji powyższych jednoznacznie wynika, zdaniem skarżących, że inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę przedmiotowej linii elektroenergetycznej z żadnej instytucji sprawującej nadzór przestrzenny i budowlany. Nawet gdyby uznać, że kopia odpisu decyzji przedstawionej przez Spółkę A. z dnia [...] r. była zatwierdzeniem planu realizacyjnego budowy linii energetycznej, to do powyższej decyzji wymagane było uzyskanie pozwolenia budowlanego. Wskazali, że decyzja powyższa nie powołuje § 20 rozporządzenia z 1975 r., który zwolniłby ewentualnie inwestora z pozwolenia na budowę sieci energetycznej. Wręcz przeciwnie, zdaniem skarżących, § 18 ust. 1 oraz § 9-20 ust. 1-2 rozporządzenia z 1975 r., do takiego uzyskania pozwolenia inwestora zobowiązywały. O tym, że odpis decyzji jest ewentualnie tylko decyzją o zatwierdzeniu projektu realizacyjnego, a nie pozwoleniem na budowę, świadczy, według skarżących, również informacja biura projektowego "" w opisie technicznym inwestycji z r. Na poparcie skargi, skarżący powołali ponadto brak zgłoszenia użytkowania linii energetycznej, brak odbioru budowlanego tej inwestycji, a ponadto wskazali na brak pomiarów pola elektromagnetycznego dla linii elektroenergetycznej dwutorowej 2 x 110 kV, nr. Zauważyli, że wszystkie dokumenty przedstawione w sprawie dotyczą jedynie okresu budowy, końcowe dokumenty dotyczą z kolei odbioru wewnętrznego, tzw. technicznego, dokonanego pomiędzy wykonawcą a inwestorem i są dokumentami wewnętrznymi inwestora i tylko za takie mogą być uznane. Zdaniem skarżących, występuje niezgodność budowy przedmiotowej linii elektroenergetycznej z planem zagospodarowania przestrzennego, gdyż wybudowana została na terenach przeznaczonych przez terenowy organ administracji państwowej pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne. Uważają, że decyzja z dnia [...] r. była wydana zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego Miasta a i , zatwierdzonym uchwałą nr VI/36/77 z dnia 18 marca 1977 r. Wyżej wskazaną decyzją, organ przeznaczył teren działek nr, nr [...], , , przy ul. [...], pod budowę domów jednorodzinnych wolnostojących. Na podstawie tej decyzji oraz na wniosek Kierownika Zarządu Gospodarki Terenami z dnia 18 października 1978 r., założono księgi wieczyste dla wyżej wskazanych nieruchomości. Jednocześnie wskazali, że już w r. organ przeznaczył inne działki przy ul. nr [...] pod budowę jednorodzinną – mieszkaniową. Skarżący wskazali na powołanie w sierpniu 1976 r. Urzędu Miasta i Gminy i przedstawili sytuacje prawną miasta i Gminy w aspekcie dwóch słupów nr [..] oraz linii energetycznych WN pomiędzy słupami [..], które inwestor wybudował, nie uzyskując pozwolenia budowlanego oraz zgody właściwego organu i nie prowadząc żadnych konsultacji w tym zakresie. Poza tym wskazali, że w planie zagospodarowania przestrzennego z r. znajduje się bardzo ważna informacja o bezwzględnej ochronie rejonu o, jako rezerwatu wody pitnej i zakazu lokalizacji obiektów mogących ujemnie wpływać i powodować zakłócenia środowiska w tym obszarze. Zdaniem skarżących, przedstawione wyżej informacje świadczą o tym, że linia energetyczna, o której mowa w sprawie, wybudowana została na terenach przeznaczonych pod innego rodzaju zabudowę, tzn. zabudowę mieszkalną. Podnieśli, że obiekty będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce (art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.). Skarżący wskazali na wpływ przedmiotowej linii elektroenergetycznej na środowisko oraz mieszkańców budynku zlokalizowanego przy [...] , której dwóch mieszkańców zachorowało. Skutki wywołanej u tych osób choroby nowotworowej, w związku z wieloletnim oddziaływaniem pola elektromagnetycznego, są daleko idące. Wskazali, że przypadki zachorowań są w pełni udokumentowane, w tym zaświadczeniem lekarza onkologa na temat oddziaływania pola elektromagnetycznego jako czynnika powodującego choroby nowotworowe i mogącego spowodować jej nawrót. Poinformowali, że pomiary pola elektromagnetycznego wykonane przez Wojewódzką Stację Sanitarno-Epidemiologiczną, wykazały złączne przekroczenia dopuszczalnych wartości natężenia pola elektromagnetycznego. Decyzją z dnia [..] r. organ zobowiązał Spółkę A. do niezwłocznego sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dla przedmiotowej linii elektroenergetycznej, wobec powzięcia powyższych informacji o przekroczeniach dopuszczalnych poziomów pola elektromagnetycznego, Spółka A. odwołując się od powyższej decyzji ostatecznie przeglądu ekologicznego nie wykonała. W przekonaniu skarżących, przebieg linii elektroenergetycznej w bardzo bliskiej odległości, tj. m od pomieszczeń mieszkalnych spowodował narażenie mieszkańców nieruchomości skarżących na choroby nowotworowe. Powołali się skarżący na opracowanie pracownika naukowego Politechniki oraz na opracowanie dokonanych obliczeń przez biuro projektowe na ich nieruchomości, z których wynika, że mogą wystąpić przekroczenia wartości kV w zamieszkałym budynku na jego poddaszu, Wartości te zostały określone na kV. Przedstawione w skardze informacje oraz dowody zebrane w sprawie, świadczą niezbicie, że wybudowanie linii elektroenergetycznej, o której mowa w sprawie, spowodowało niebezpieczeństwo dla ludzi i niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych (art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.). Dodatkowo skarżący podnieśli, że w Spółce A obowiązuje standard techniczny, który dla linii elektroenergetycznych kV określa szerokość strefy oddziaływania w dokumentacji planistycznej na [..] m od osi linii w obydwie strony. Dom skarżących zlokalizowany jest w odległości m od osi przedmiotowej linii elektroenergetycznej i znajduje się w polu oddziaływania zgodnie ze standardem technicznym wskazanej Spółki A. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, i podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji dokonana w granicach rozstrzygania sądu administracyjnego zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a.") wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty w aktualnym stanie sprawy uznać trzeba za przedwczesne. Postępowanie administracyjne zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji wszczęte zostało na wniosek J. I. o nakazanie Spółce A. wykonania rozbiórki sieci elektroenergetycznych wraz ze słupami, przebiegających nad nieruchomością przy [...] oraz w jej zbyt bliskim sąsiedztwie, jako wybudowanych bez pozwolenia budowalnego. Wniosek oparty był o przepisy art. 37 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., gdyż przedmiotowa sieć elektroenergetyczna wybudowana została pod rządami ustawy z 1974 r. i w przekonaniu wnioskodawcy nastąpiło to bez pozwolenia na budowę oraz niezgodnie z ówcześnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W sprawie bezsporne jest między stronami, że wskazany we wniosku obiekt budowlany został wybudowany pod rządem ustawy Prawo budowlane z 1974 r., zaś wniosek wszczynający postepowanie administracyjne złożony został pod rządem ustawy nowej. Stosownie do art. 103 ust. 2 obowiązującej w dacie zaskarżonej decyzji ustawy Prawo budowlane z [...] r., jej przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy, czyli przed dniem r. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Ustawa Prawo budowlane z 24 października 1974 r. zagadnienie samowoli budowlanej regulowała w art. 37, który stanowił, że: "1. Obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. 2. Terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1. 3. Wraz z przejęciem na własność Państwa obiektu budowlanego lub jego części, określonych w ust. 1 i 2, podlega przejęciu na własność Państwa również działka, na której obiekt jest położony - o obszarze niezbędnym do właściwego użytkowania obiektu. Przejęcie działki następuje za odszkodowaniem płatnym według przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości. Jeżeli obiekt jest położony na terenie oddanym w użytkowanie wieczyste, umowa użytkowania wieczystego ulega rozwiązaniu. 4. Przejęcie prawa własności obiektu budowlanego wraz z działką następuje z dniem, w którym decyzja o przejęciu obiektu i działki na własność Państwa stała się ostateczna. Z tym dniem ulega rozwiązaniu umowa użytkowania wieczystego, jeżeli obiekt jest położony na terenie oddanym w użytkowanie wieczyste. Decyzja ta stanowi podstawę do ujawnienia w księdze wieczystej objętych nią praw rzeczowych. 5. Z przyczyn określonych w ust. 1 i 2 obiekty budowlane i urządzenia, określone w art. 28 ust. 3, podlegają przymusowej rozbiórce." Z treści cytowanego przepisu (ust. 5) wynika, że na tej podstawie prawnej nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, co do obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jest obligatoryjne w przypadku spełnienia jednej z alternatywnych przesłanek, a mianowicie w przypadku ustalenia, że: 1. obiekt lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2. powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (ust. 1 pkt 2), a ponadto, 3. jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1 (ust. 2). W przypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, gdy nie występują skutki określone w art. 37 ust. 1 lub 2 do obiektów, które zostały już wybudowane stosuje się art. 40 i 42 tej ustawy. Stosownie do art. 40 ustawy z 1974 r. wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Ze wskazanych przepisów wynika zatem, że istotne znaczenie, dla rozpatrzenia wniosku o nakazanie rozbiórki spornej sieci elektroenergetycznej, miało ustalenie czy obiekt ten został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy. To ustalenie otwiera bowiem dopiero drogę do rozważań czy spełniona została którakolwiek z wyżej wskazanych w pkt 1-3 przesłanek nakazania rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 lub 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. W piśmiennictwie (vide: E. Radziszewski, Gospodarka gruntami budowlanymi) oraz w orzecznictwie wyjaśniono, że co należy rozumieć pod pojęciem "niezgodność z przepisami" posiłkowo tłumaczy art. 61 ust. 1 omawianej ustawy. W świetle tego przepisu niezgodne z przepisami jest przystąpienie do budowy lub zbudowanie obiektu budowlanego (lub jego części) bez spełnienia wymagań określonych prawem budowlanym lub przepisami wydanymi na jego podstawie. Wymagania te oznaczają przede wszystkim obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. W świetle wyżej przytoczonych przepisów nie ulega wątpliwości, że pierwszoplanowe znaczenie dla rozstrzygnięcia kontrolowanej decyzji administracyjnej miało ustalenie, czy przedmiotowa linia elektroenergetyczna została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę. W kwestii tej powstał spór miedzy skarżącą a organami orzekającymi obu instancji. Organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko PINB , który ustalił, że budowa kwestionowanego obiektu budowlanego nastąpiła w oparciu o decyzję Wojewody z dnia [...] zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na budowę linii napowietrznej ( w pieczęci nagłówkowej organem wydającym decyzję był Wojewódzki ZR M i OW). Skarżąca zaś twierdzi, że przedłożona przez inwestora kopia odpisu "zatwierdzenia projektu realizacyjnego" nie posiada cech dokumentu, a poza tym nie jest decyzją o pozwoleniu na budowę. Zdaniem Sądu spór o to czy przedłożony przez inwestora akt zatwierdzenia planu realizacyjnego, z uwagi na to, że jest to kopia sporządzona z odpisu, ma charakter dokumentu w rozumieniu prawnym, a zatem czy może być dowodem w sprawie, nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ponieważ zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Decyzja ta mogła być zatem dowodem w sprawie administracyjnej. Zupełnie natomiast inną rzeczą jest natomiast kwestia zgodności z prawem jej oceny dokonanej zaskarżoną decyzją i ustalonych na jej podstawie okoliczności faktycznych. Nie przesadzając zatem ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia wskazać trzeba, że w aktualnym stanie sprawy, z uwagi na samą treść tej decyzji, która jest niejednoznaczna oraz w kontekście zebranego materiału dowodowego nie jest możliwe stwierdzenie, że dokonana zaskarżoną decyzją ocena jest niewadliwa i mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Sporna decyzja w swojej treści zawiera "zatwierdzenie planu realizacyjnego". Art. 20 ustawy P. b. z 1974 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie przedłożonego dokumentu stanowił, że: "1. w ramach prac związanych z przygotowaniem inwestycji budowlanej do realizacji należy rozstrzygać podstawowe problemy urbanistyczne, architektoniczne i techniczno-budowlane tej inwestycji. 2. W szczególności w ramach prac, o których mowa w ust. 1, powinno nastąpić: 1) ustalenie przez właściwy terenowy organ administracji państwowej miejsca i warunków realizacji projektowanej inwestycji budowlanej oraz w razie potrzeby stref ochronnych i sposobu ich zagospodarowania, 2) opracowanie planu realizacyjnego, określającego urbanistyczne i architektoniczne zagospodarowanie terenu inwestycji lub działki budowlanej, 3) sporządzenie projektu obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "projektem". Zgodnie z art. 21 tej ustawy "1 Podstawą do ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej oraz rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno-budowlanych w planie realizacyjnym jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenie terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych w miastach i na wsi. 2. Na obszarach, dla których nie ma miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub nie wyznaczono terenów budowlanych, ustaleń, o których mowa w ust. 1, dokonuje właściwy terenowy organ administracji państwowej na podstawie posiadanych materiałów do planu, uzupełnionych niezbędnymi danymi, po dokonaniu uzgodnień z zainteresowanymi organami oraz wykonaniu czynności wymaganych przepisami szczególnymi. 3. Plany realizacyjne oraz rozwiązania urbanistyczne i architektoniczno-budowlane projektów podlegają zatwierdzeniu przez właściwy terenowy organ administracji państwowej. 4. Ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz zatwierdzenie planu realizacyjnego traci ważność, jeżeli inwestor nie uzyskał prawa do terenu lub je utracił, albo w ciągu jednego roku od zatwierdzenia tego planu nie wystąpił o pozwolenie na budowę. Termin do wystąpienia o pozwolenie na budowę może być w szczególnie uzasadnionych wypadkach przedłużony." Z cytowanego przepisu wynika, że obok zatwierdzenia planu realizacyjnego (art. 21 ust. 3 ustawy z 1974 r.) ówczesny ustawodawca ustanowił obowiązek uzyskania pozwolenia za budowę. Stosownie do art. 28 ust. 1 roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Art. 29 ust. 1-3 stanowił, że: "1. Pozwolenie na budowę uprawnia do rozpoczęcia i wykonywania robót budowlanych. W razie potrzeby w pozwoleniu określa się warunki i wymagania, które powinny być zachowane przy prowadzeniu robót. 2. W pozwoleniu na budowę mogą być jednocześnie rozstrzygnięte sprawy urbanistycznego i architektonicznego zagospodarowania terenu inwestycji lub działki budowlanej. W tych wypadkach nie obowiązuje oddzielne uzyskanie rozstrzygnięć i zatwierdzeń, o których mowa w art. 21 ust. 3. 3. Sposób i zakres stosowania ust. 2 określają przepisy, o których mowa w art. 28 ust. 4." Z zestawienia art. 29 z przepisami dotyczącymi planu realizacyjnego wynika, że prawo budowlane dla legalnego rozpoczęcia i wykonywania robót budowlanych wymagało uzyskania przez inwestora: 1. decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny, a następnie w ciągu roku od jej wydania wystąpienie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 21 ust.3 i 4), 2. wyłącznie decyzji o pozwoleniu na budowę bez zatwierdzenia planu realizacyjnego (art. 29 ust. 1), 3. decyzji zatwierdzającej projekt realizacyjny i jednocześnie w tym samym akcie udzielającej pozwolenie na budowę (art. 29 ust. 2). Z uzasadnienia zaskarżonej do Sądu decyzji wynika, że przedłożona do akt sprawy kopia odpisu decyzji z dnia 13.12.1978 r. została oceniona przez organy obu instancji jako decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny i równocześnie będąca decyzją o pozwoleniu na budowę. Zdaniem Sądu, w świetle całej treści spornego aktu, ocena ta wydaje się co najmniej przedwczesna. Powyższa konkluzja wynika z następujących spostrzeżeń: 1. przepisy powołane w podstawie prawnej tej decyzji, zdaniem Sądu, wątpliwości tej nie usuwają, nie tylko dlatego, że nie powołano wśród nich art. 28 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., ale przede wszystkim dlatego, że treść rozstrzygnięcia tej decyzji nie koresponduje w pełni z powołaną podstawą prawną, ponieważ decyzja ta w miejscach przeznaczonych na konkretne rozstrzygniecie zawiera puste miejsca oraz kreski i znaki xx. W rezultacie w decyzji tej poza zwrotem: "Zatwierdza się-udziela się plan realizacyjny oraz budowę linii napowietrznej " zawarta jest treść, która wskazuje na nierozstrzygnięte elementy takie jak: "1/ miejsce i warunki realizacji inwestycji oznaczone w załączniku graficznym nr- 2/ plan realizacyjny objęty załącznikiem nr- 3/ pozwolenia na budowę obejmującą na terenach xx działce gruntów xx położonych w przy ul.-, nr-, ewid gruntów-,. Przy realizacji inwestycji/wykonaniu robót budowlanych / należy zachować następujące warunki: Jednocześnie zobowiązuje się inwestora do:"; 2. uwadze organów orzekających w sprawie uszło, że w znajdującej się w aktach administracyjnych kserokopii projektu technicznego, dotyczącego "linii napowietrznej" (k. 41-44) dwukrotnie (pkt 4.3.1. i pkt 5) mowa jest o decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, a nie o pozwoleniu na budowę; 3. organ nie rozważył czy dla oceny omawianej decyzji z dnia [...] r. ma znaczenie, a jeżeli tak, to jakie, okoliczność, że wyżej wskazany projekt techniczny sporządzony został r., a zatem już po wydaniu tej decyzji, na co trafnie zwrócono uwagę w skardze; 4. organ prowadzący postępowanie wyjaśniające w zasadzie poprzestał na materiałach pozyskanych od inwestora i wnioskodawcy ograniczając swoją aktywność w wyjaśnieniu okoliczności istotnych dla sprawy do zwrócenia się do archiwum z zapytaniem o dokumenty. Nie podjęto nawet próby wyjaśnienia czy w ramach organizacji ówczesnego Urzędu Wojewódzkiego lub Wojewódzkiego Z R M i O W istniał system sygnowania (numeracji) decyzji umożliwiający odtworzenie ich przedmiotu. W tej sytuacji stwierdzić trzeba, że w zaskarżonej decyzji organ przekonująco nie wykazał, że w decyzji z dnia [...] r. zawarta jest treść nie pozostawiająca wątpliwości co do jej zakresu przedmiotowego, a co za tym idzie nie udowodnił bezspornie, że kwestionowana inwestycja została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę. Zaniechanie takie stanowi mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., co w przypadku organu odwoławczego dodatkowo przełożyło się również na naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. W tym stanie sprawy, przedwczesne byłoby ustosunkowanie się Sądu do pozostałych zarzutów skargi, bowiem tylko od jednoznacznego ustalenia, że sporna inwestycja została wybudowana bez pozwolenia na budowę uzależnione jest czynienie przez właściwy organ ustaleń, czy spełnione zostały dalsze ustawowe przesłanki niezbędne do orzeczenia nakazu rozbiórki. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy rzeczą organu będzie przed wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia wykazanie czy sporna inwestycja wykonana została na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, przy uwzględnieniu – w toku ustaleń i rozważań - wyżej wskazanych w pkt 1-4 zapatrywań Sądu. Dlatego należało, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w związku z art. 135 P.p.s.a., orzec jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach (pkt II wyroku) oparte zostało na przepisach art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a.