II SA/Sz 277/10

Dnia 31 maja 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o wyłączenie sędziego WSA Arkadiusza Windaka od rozpoznania Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego W dniu [...] R. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie przyznania R. S. dodatku mieszkaniowego. Na rozprawie w dniu [...] skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziego WSA [...] od prowadzenia sprawy [...]. W dniu [...] R. S. przedłożył uzasadnienie wniosku o wyłączenie ww. sędziego. W piśmie podkreślił, że podstawę wniosku o wyłączenie sędziego [...] stanowi popieranie oszukańczych zachowań ustanowionego z urzędu adwokata [...] w sprawie [...] (m. in. poprzez wydanie postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi). Ponadto R. S. wskazał, że popieranie przez sędziego [...] adwokata [...] wynika wprost ze stanu faktycznego sprawy [...], tj. protokołu rozprawy, oświadczenia złożonego przez ww. adwokata, a także z pism procesowych skarżącego. W zakresie powołanych pism skarżący wskazał, że w szczególności dotyczy to wniosku z dnia [...], który nie został świadomie i celowo rozpoznany przez sędziego [...], pisma z dnia [...] skierowanego do Sądu, zażalenia z dnia [...] oraz złożonego w tym samym dniu, w sprawie [...], wniosku o wyłączenie sędziego. Skarżący podniósł także zarzut istnienia powiązań o charakterze emocjonalnym sędziego [...] z adwokatem [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm., dalej zwanej "ustawą"). Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18–24 ustawy. Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 powołanej ustawy. Stanowią one bezwzględne przesłanki wyłączenia sędziego. Artykuł 19 ustawy określa względne przesłanki wyłączenia sędziego i stanowi, że niezależnie od wymienionych w art. 18 przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co jego bezstronności. Z oświadczenia złożonego przez sędziego [...] w dniu [...] wynika, iż nie pozostaje ze skarżącym R. S. oraz z adwokatem [...], w jakimkolwiek stosunku prawnym lub osobistym, jak też nie zachodzą okoliczności określone w art. 18 i 19 ustawy, mogące mieć wpływ na sposób orzekania w sprawie. Skarżący, w rozpoznawanym wniosku o wyłączenie sędziego [...], nie wskazał żadnej z ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie z mocy prawa, na podstawie art. 18 ustawy. Z kolei w przedmiocie innego rodzaju przesłanek uzasadniających wyłącznie sędziego [...] od rozpoznawania sprawy, z powodu istnienia wątpliwości co do Jego bezstronności zasadne jest, w kontekście okoliczności powołanych przez skarżącego, odwołanie się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...], sygn. akt [...]. W swoim orzeczeniu Sąd ten wyraził stanowisko, że w zakresie powodów wyłączenia sędziego sądu administracyjnego od udziału w postępowaniu mieści się również zachowanie się danego sędziego na rozprawach, którą to przesłankę należy także uwzględniać w odniesieniu do zachowań podejmowanych w ramach poprzednio prowadzonych postępowań. W świetle powyższego stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonując oceny sposobu postępowania oraz czynności podejmowanych przez sędziego [...] w postępowaniu w sprawie [...], skład orzekający nie dopatrzył się okoliczności, wyczerpujących dyspozycję art. 19 ustawy. Podkreślenia wymaga, że wyrokiem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie [...]. Skarga kasacyjna spełniająca wymogi formalne od tego wyroku nie została wniesiona. W dniu [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] odrzucił skargę kasacyjną sporządzoną osobiście przez skarżącego, a postanowieniem z dnia [...] odrzucił zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] oddalił zażalenie na postanowienie WSA z dnia [...]. Powyższe stanowi potwierdzenie, że postępowanie w tej sprawie zostało zakończone. Zaznaczyć należy również, że w powołanej sprawie [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] trzykrotnie, postanowieniami z dnia [...], oddalał wnioski skarżącego o wyłączenie od udziału w postępowaniu sędziego [...]. W przedmiocie dwóch pierwszych z wyliczonych postanowień wypowiadał się także Naczelny Sądu Administracyjny, w zakresie rozpoznania złożonych przez skarżącego środków zaskarżenia. Postanowieniami z dnia [...], sygn. [...] NSA oddalił zażalenia na wskazane postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Powyższe rozstrzygnięcia pozostają w bezpośrednim związku z okolicznościami niniejszej sprawy. Podstawą przywołanych orzeczeń sądów I i II instancji były bowiem wnioski skarżącego, w których wskazano, co do zasady tożsame przyczyny wyłączenia sędziego [...] od udziału w sprawie [...], jak we wniosku stanowiącym obecnie przedmiot rozpoznania Sądu. W wyniku oceny podstaw wyłączenia wskazanych przez skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia [...] sygn. akt [...] oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] w postanowieniu z dnia [...] oraz postanowieniu z dnia [...], wyraziły pogląd że powołane przez skarżącego powody wyłączenia nie znajdowały potwierdzenia i nie mogły stanowić uzasadnionych podstaw wyłączenia sędziego [...] od udziału w postępowaniu. Dotyczyło to przede wszystkim zarzutów popierania oszukańczych zachowań ustanowionego z urzędu adwokata [...] w sprawie [...], istnienia powiązań o charakterze emocjonalnym powołanego sędziego z adwokatem [...] oraz innych odnoszących się do okoliczności zaistniałych stosownie do twierdzeń skarżącego przed datą wydania ostatniego z powołanych orzeczeń. W zakresie okoliczności uzasadniających wyłącznie sędziego [...] wyliczonych, jak podnosi skarżący, w zażaleniu z dnia [...] wskazać należy, że zażalenie to zostało także rozpoznane już przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia [...], sygn. [...] oddalił zażalenie R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...], sygn. [...] w przedmiocie odmowy przyznania R.S. prawa pomocy. Wniosek o wyłączenie sędziego jest instytucją procesową która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych związków z rozpoznawaną sprawą. Instytucja ta ma zatem zagwarantować eliminowanie przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności sędziego i jego obiektywizmu w rozpoznaniu określonej sprawy. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, jak już wyżej zaznaczono, w świetle przytoczonych przez skarżącego podstaw wyłączenia sędziego [...], tego rodzaju wątpliwości nie występują. Z powyższych względów, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 18 i 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.