II SA/Sz 292/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-05-07

Skład orzekający: Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest bezprzedmiotowy, jeśli ustawa przewiduje zwolnienie z mocy prawa?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest bezprzedmiotowy, ponieważ strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Sąd, rozpoznając wniosek o ustanowienie adwokata, uznał, że sytuacja materialna i życiowa skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, gdyż nie jest ona w stanie ponieść kosztów zatrudnienia adwokata bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca A. B. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania pomocy w formie zasiłku celowego w ramach programu rządowego "pomoc państwa w zakresie dożywiania". Jednocześnie złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na ciężką sytuację materialną i życiową, ograniczone dochody oraz wysokie wydatki. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowił adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzkim Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie : Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z Jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych II ustanowić adwokata A. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia[...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...]o odmowie przyznania pomocy w formie w ramach programu rządowego "pomoc państwa w zakresie dożywiania". W dniu [...] skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku skarżąca podała, że znajduje się w ciężkiej sytuacji materialnej i życiowej, losowej. Jedynym źródłem utrzymania rodziny są świadczenia rodzinne w kwocie [...] oraz świadczenie alimentacyjne, które wyniosło[...], a [...] . Długotrwała jej choroba spowodowała duże wydatki na leki. Poza tym obciążenie budżetu domowego stanowią inne stałe wydatki na utrzymanie siebie i rodziny oraz mieszkania. Skarżąca oświadczyła, że nie stać jej na zatrudnienie pomocy prawnej, a także na uiszczenie jakiejkolwiek kwoty na poczet sprawy bez uszczerbku dla budżetu domowego. W oświadczeniu o stanie majątkowym skarżąca wskazała, że posiada mieszkanie [...] Nie posiada oszczędności pieniężnych ani żadnego innego majątku. Dochód rodziny w[...]. Wyniósł[...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) –zwana dalej P.p.s.a., określa dwa rodzaje zwolnień od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków) i jest to zwolnienie przyznane przez sąd (prawo pomocy) oraz zwolnienie z mocy tej ustawy. W myśl art. 239 pkt 1 lit a P.p.s.a. nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi A. B. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w formie zakupu żywności – posiłków w ramach programu rządowego "pomoc państwa w zakresie dożywiania", tak więc skarżąca, na mocy art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. jest zwolniona od obowiązku uiszczania jakichkolwiek kosztów sądowych w tej sprawie. W konsekwencji powyższego wniosek skarżącej o zwolnienie jej od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdyż takie zwolnienie zostało skarżącej przyznane na mocy ustawy. Stąd też Sąd zobligowany był oddalić przedmiotowy wniosek. W zaistniałej sytuacji, rozpoznanie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy, sprowadziło się do ustalenia, czy w sprawie została spełniona przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, określona w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym uzależnione jest od wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd - rozpoznając wniosek skarżącej w zakresie żądania ustanowienia adwokata - dokonał oceny jej sytuacji materialnej, życiowej, ekonomicznej w oparciu o wyjaśnienia skarżącej oraz mając na względzie okoliczności sprawy. Zdaniem Sądu, przedstawione przez skarżącą okoliczności, jej sytuacja rodzinna i ekonomiczna, w szczególności brak zatrudnienia, dochód wyłącznie ze świadczeń rodzinnych i alimentów, przy oczywistych, niezbędnych do egzystencji wydatkach na utrzymanie siebie i rodziny, uzasadniają stwierdzenie, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów zatrudnienia adwokata bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło