II SA/Sz 294/16

PostanowienieWSA w Szczecinie2016-05-09

Skład orzekający: Monika Bieńkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pozbawiona wolności, nieposiadająca dochodów ani majątku, z zobowiązaniami alimentacyjnymi, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba pozbawiona wolności, nieposiadająca dochodów ani majątku, z zobowiązaniami alimentacyjnymi, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sytuacja materialna i osobista wnioskodawcy uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, co stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. J. K., przebywający w Areszcie Śledczym, złożył skargę na decyzję Wojewody Z. w przedmiocie zmiany imienia i nazwiska. Wezwany do uiszczenia wpisu sądowego, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że nie dysponuje dochodami ani majątkiem, a ciąży na nim zobowiązanie alimentacyjne.
Rozstrzygnięcie
1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zmiany imienia i nazwiska p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić radcę prawnego Skarżący M. J. K. wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości [...] zł od złożonej skargi na opisaną w sentencji decyzję Wojewody złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego bądź adwokata, który będzie reprezentował go w Sądzie. Wezwaniem z dnia 15 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy w oparciu o przepis art. 258 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie 7 dni, od daty doręczenia zobowiązania, braku formalnego złożonego wniosku, poprzez wypełnienie i nadesłanie urzędowego formularza PPF. W zakreślonym terminie skarżący złożył urzędowy formularz PPF, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku wynika, że wnioskodawca przebywa w Areszcie Śledczym, nie dysponuje żadnym dochodem, ani nie posiada żadnego majątku, ciąży na nim zobowiązanie alimentacyjne wobec córki w wysokości [...] zł miesięcznie. Na wstępie należy zaznaczyć, że w niniejszej sprawie referendarz sądowy z uwagi na treść pisma z dnia 30 marca 2016 r. (karta 14) uznał, że skarżący składa wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania,– art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Rozpoznając powyższy wniosek należało uznać, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku) oraz dochodową (brak dochodu) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z przedmiotową sprawą. W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło