II SA/Sz 295/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 września 2012 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j.t. Dz. U. z 2006 r. Nr 139 poz. 993 ze zm.), orzekł o wymeldowaniu A.M. z pobytu stałego w lokalu przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu [...] r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania A.M. na skutek zawiadomienia H.M., która wskazała, że A.M. nie zamieszkuje w mieszkaniu przy ul. [...] od kilku lat, lecz przebywa w nieruchomości położonej przy ul. [...]. Podczas przeprowadzonych przez pracowników urzędu w dniach [...] wizjach lokalnych przy ul. [...] stwierdzono, że A.M. opuściła ww. mieszkanie i nie pozostawiła w nim żadnych rzeczy. Przesłuchany w charakterze w świadka Z.M. zeznał, iż A.M. w lokalu tym nie przebywa od dnia [...] r., to jest od czasu orzeczonego przez Sąd Okręgowy rozwodu. Wymieniona wyprowadziła się zabierając swoje rzeczy osobiste. Dodał, że w chwili obecnej A.M. jest właścicielką dużego domu jednorodzinnego w [...] w którym zamieszkuje i realizuje swoje funkcje życiowe. Podaną informację potwierdził Kierownik Posterunku Policji wskazując, że A.M. zamieszkuje obecnie w [...] Wójt Gminy ustalił, na podstawie wypisu z rejestru gruntów, że A.M. jest właścicielką nieruchomości przy ul. [...]. Następnie organ wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego A.M., w piśmie z dnia [...] r., podała, że przyczyną opuszczenia mieszkania był konflikt z teściową i będącym pod jej wpływem, byłym mężem. A.M. stwierdziła, że skłonna jest do dobrowolnego wymeldowania się z lokalu w zamian za otrzymanie stosownego zadośćuczynienia ze strony H.M.. Nie kwestionowała swojego pobytu i posiadania lokalu mieszkalnego. Po przytoczeniu treści art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ I instancji stwierdził, że A.M. opuściła dobrowolnie mieszkanie przy ul. [...]. Jej meldunek pod wskazanym adresem ma charakter fikcyjny. Obecnie przebywa i koncentruje swoje funkcje życiowe w lokalu mieszkalnym położonym przy ul. [...]. W odwołaniu od powyższej decyzji A.M. podała, że od wielu lat nie ma dostępu do lokalu przy ul. [...]. Dostęp ten uniemożliwiają jej H.M. i jej syn. Po tym jak odcięto jej światło, wodę, gaz została zmuszona do zamieszkania chwilowo u swoich rodziców. W tym czasie, pod jej nieobecność, wymieniono zamki w drzwiach. Odwołująca się wskazała, że w lokalu zostawiła swoje rzeczy osobiste i rzeczy dzieci, które prawdopodobnie H.M. wyrzuciła. W wyniku rozpoznania sprawy na skutek wniesionego odwołania Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, decyzją z dnia [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewoda przywołał treść art. 9 ust. 2b i art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i wskazał, że z ustaleń organu I instancji bezspornie wynika, że A.M. opuściła miejsce stałego pobytu około [...] lat temu i lokal ten nie stanowi już miejsca w którym koncentrują się jej interesy życiowe. W chwili obecnej A.M. mieszka w lokalu przy ul. [...]. Wojewoda zwrócił uwagę, że odwołująca się oświadczyła, iż Sąd Rejonowy, wyrokiem z dnia [...], przywrócił jej posiadanie przedmiotowego lokalu lecz wykonanie tego wyroku uniemożliwiła H.M. Tym niemniej, w ocenie organu, fakt, że od kilkunastu lat przebywa poza przedmiotowym lokalem i że koncentruje interesy życiowe w innym miejscu świadczy o tym, że przedmiotowy lokal nie jest jej miejscem stałego pobytu. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że A.M. spełniła przesłankę opuszczenia lokalu przy ul. [...] w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, uzasadniającą wydanie decyzji o jej wymeldowaniu. Na powyższą decyzję A.M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podnosząc zarzut jednostronnego i mało obiektywnego rozpatrzenia sprawy. W uzasadnieniu skargi wyjaśniła, że jedyną przyczyną nie zamieszkiwania przy ul. [...] był fakt, że od wielu lat dostęp do tego lokalu był jej uniemożliwiony. Mimo wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] r. przywracającego jej i synowi [...]pokojowe mieszkanie przy ul. [...] były mąż i teściowa utrudniali przebywanie w tym mieszkaniu, zmuszając do opuszczenia go. A.M. podała, że w [..] r. podjęła próbę wejścia do lokalu, jednakże jej mąż, używając przemocy, uniemożliwił jej to. Sprawa znalazła finał w Sądzie Rejonowym, który w wyroku sygn. akt [...] uznał winę Z.M. Skarżąca wskazała, że w wyniku tych stresujących zdarzeń zaczęła mieć kłopoty zdrowotne, skutkujące [...]. Z tego powodu przestała chodzić do lokalu przy ul. [...] znajdując schronienie w domu rodziców. Wskazała, że chciała mieszkać w tym lokalu, gdyż poniosła znaczne nakłady finansowe na jego remont. Organ I instancji wziął pod uwagę tylko świadków H.M. natomiast skarżąca nie została wezwana do przedstawienia swoich świadków. A.M. podkreśliła, że nie miała zamiaru i dobrowolnie nie opuściła mieszkania przy ul. [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, że rolą sądu administracyjnego, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), jest zbadanie, czy wydając zaskarżoną decyzję (postanowienie) lub podejmując inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, organ administracji publicznej nie naruszył prawa, tj. czy podjęte przezeń działania były zgodne z obowiązującymi przepisami. Podstawę do wydania decyzji w przedmiocie wymeldowania stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j.t. Dz. U. 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Ustawa nakłada na organy prowadzące ewidencję ludności obowiązek utrzymania jej w stanie zgodnym ze stanem faktycznym. Celowi temu służy, m.in., przyznane organom administracji uprawnienie do podjęcia decyzji o wymeldowaniu określonej osoby w sytuacjach, o których mowa w art. 15 ust. 2 ww. ustawy. Zgodnie z art. 15 tej ustawy, osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1). Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się (art. 15 ust. 2). W rozpoznawanej sprawie okolicznością niesporną jest to, że A.M. nie mieszka w lokalu przy ul. [...] od wielu lat. Okoliczność tą potwierdzają nie tylko zeznania świadków (protokół z [...] r. z przesłuchania Z.M. – k. [...] akt administracyjnych, protokół z dnia [...] r. z przesłuchania S.R. – k. [...] akt adm.) i ustalenia poczynione w toku wizji lokalnej przeprowadzonej w lokalu (protokół z [...] – k. [...] akt adm.) ale również wyjaśnienia A.M., która w skardze przywołała dowody świadczące o tym, że jej pobyt w mieszkaniu przy ul. [...] był jej uniemożliwiany przez postawę H.M. i Z.M. Na dowód tego skarżąca przedstawiła wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] przywracający skarżącej oraz P.M., utracone przez nich, wskutek naruszenia przez H.M. posiadanie mieszkania [...] położonego przy ul. [...] oraz wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] r., sygn. akt [...]. Skarżąca wykazała, że podejmowała próby wykonania wyroku sądowego przywracającego jej prawo utraconego posiadania mieszkania, występując z wnioskiem o wszczęcie egzekucji (wniosek z [...] r.). Dokumenty te potwierdzają, że skarżąca nie opuściła lokalu przy ul. [...] w sposób dobrowolny i czyniła starania do ponownego w nim zamieszkania. Okoliczności te nie budzą wątpliwości. Tym niemniej A.M. nie wykazała, aby po roku [...] inicjowała dalsze działania zmierzające do wyegzekwowania przyznanego jej prawa do zamieszkania w lokalu przy ul. [...]. Wyjaśnienia skarżącej, iż czynności, które podejmowała do roku [...] r., nie przyniosły oczekiwanych skutków a jedynie negatywnie odbyły się na jej stanie zdrowia są przekonujące i mogą budzić zrozumienie, przy jednoczesnej dezaprobacie wobec zachowania się osób nie respektujących wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] r. Jednakże fakt, że od ok. [...] lat skarżąca zaniechała działań ukierunkowanych na próbę ponownego zamieszkania przy ul. [...] nie pozwalał na dalsze utrzymywanie w ewidencji ludności wpisu o jej stałym pobycie pod wskazanym adresem. Zaniechaniem tym skarżąca dała wyraz swej rezygnacji z zamieszkiwania w ww. lokalu. Ustosunkowując się do sformułowanego w skardze zarzutu, że Wojewoda nie wezwał skarżącej do przestawienia świadków, którzy mogliby potwierdzić, że próbowała ona zamieszkać w mieszkaniu przy ul. [...] Sąd stwierdza, że A.M. sama miała prawo złożyć stosowne wnioski dowodowe a przepisy prawa nie nakładają na organy obowiązku wzywania stron do składania takowych żądań. Ponadto, jak już wskazano wyżej, fakt podejmowania przez skarżącą do roku [...]prób zamieszkania w spornym lokalu nie był przez organy kwestionowany. Należy podkreślić, że ewidencja ludności i dowodów osobistych ma odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy, a więc zawierać określone dane osobowe, w tym informacje o faktycznym miejscu pobytu stałego określonych osób w danym lokalu (art. 9 ust. 2b ustawy). Prawidłowe okazało się ustalenie przez Wojewodę że A.M. od okresu znacznie przekraczającego 3 miesiące, nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] i taki stan rzeczy, na dzień podejmowania zaskarżonej decyzji, miał charakter trwały. Na marginesie wypada również przypomnieć, że czynności zameldowania lub wymeldowania nie można wiązać z uzyskaniem bądź utratą prawa do lokalu. Przeprowadzona przez Sąd ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, właściwie zinterpretował i zastosował obowiązujące przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 K.p.a. przedstawił w uzasadnieniu decyzji motywy jej podjęcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny wychodząc także poza zarzuty skargi i kontrolując zaskarżoną decyzję w pełnym zakresie (z urzędu, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. 2012 r., poz. 270) nie dostrzegł uchybień, które uzasadniałyby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, co skutkować musiało oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ww. ustawy.