II SA/Sz 298/12

WyrokWSA w Szczecinie2012-10-03

Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Iwona Tomaszewska, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie wodnoprawne na korzystanie z wód na cele energetyczne dla potrzeb małej elektrowni wodnej może zostać wydane, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje takiej funkcji na danym terenie, mimo że elektrownia istnieje od wielu lat?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przez organy administracji art. 125 pkt 2 Prawa wodnego. Przepis ten stanowi, że pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Sąd uznał, że plan miejscowy przewidujący dla danej działki funkcję "terenów zieleni łęgowej" nie dopuszcza lokalizacji małej elektrowni wodnej, nawet jeśli obiekt ten istnieje od wielu lat i posiadał wcześniejsze pozwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi F. B. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o udzieleniu A. M. pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód Strugi dla potrzeb małej elektrowni wodnej. Skarżący zarzucał m.in. naruszenie przepisów K.p.a., sprzeczność pozwolenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz nieuprawnione sporządzenie operatu wodnoprawnego. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję Starosty, uznając zarzuty za bezzasadne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2012 r. sprawy ze skargi F. B. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , na podstawie 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 125 i 126 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r., nr 239, poz. 2019 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania F. B. od decyzji Starosty z dnia [...] r., znak:[...] , udzielającej A. M. pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód Strugi [...] do celów energetycznych, związanych z funkcjonowaniem Małej Elektrowni Wodnej - utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2011 r. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] , Starosta udzielił A. M. pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wód Strugi [...] w km 5+120 oraz na pobór i zrzut wody - dla potrzeb Małej Elektrowni Wodnej , określając jednocześnie warunki piętrzenia, poboru i zrzutu wody. Od powyższej decyzji odwołanie do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej złożył F. B., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania organu I instancji. Z uwagi na zaistnienie okoliczności uzasadniających wyłączenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej od załatwienia przedmiotowej sprawy Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wyznaczył do załatwienia sprawy Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego, Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej decyzją z dnia [...] r., znak: [...] , uchylił zaskarżoną decyzję Starosty i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Starosta , po rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] r., znak: [...] udzielił A. M. pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód Strugi [...] do celów energetycznych, związanych z funkcjonowaniem Małej Elektrowni Wodnej . Od powyższej decyzji odwołanie wniósł F. B., zarzucając naruszenie przepisów: - art. 6, 7, 8, 9, i 12 K.p.a. - poprzez zaniechanie informowania stron o wszystkich okolicznościach mających znaczenie dla sprawy oraz poprzez niedoręczenie skarżącemu wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, zgromadzonych przez organ I instancji, - art. 28, 24 § 1 i 25 K.p.a. poprzez działanie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w niniejszej sprawie, - art. 77 § 1 K.p.a. poprzez zaniechanie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, koniecznego do rozstrzygnięcia sprawy. Uzasadniając odwołanie F. B. podniósł, że operat wodnoprawny załączony przez A. M. do wniosku o udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, został sporządzony przez osobę nie posiadającą uprawnień do sporządzenia takiego opracowania oraz że zaskarżone pozwolenie wodnoprawne jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy. Zdaniem odwołującego się do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego zainteresowany powinien był dołączyć dokumenty potwierdzające, że przysługuje mu prawo własności nieruchomości. W opinii F. B. A. M. nie może na swoich nieruchomościach gruntowych korzystać z wody do celów energetycznych, ponieważ grunty te nie zostały wyłączone z rolniczego użytkowania. W toku postępowania zaniechano także przeprowadzenia oględzin Małej Elektrowni Wodnej , przez co uniemożliwiono stronom postępowania zweryfikowanie materiału zebranego w sprawie ze stanem faktycznym. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, uzasadniając decyzję z dnia [...] r. wskazał, że przeprowadzona kontrola instancyjna nie wykazała naruszenia przez organ I instancji prawa w stopniu mającym wpływ na wydane rozstrzygnięcie. Do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego zainteresowany dołączył wymagane przez ustawę Prawo wodne załączniki, tj. operat wodnoprawny oraz instrukcję gospodarowania wodą. Analiza akt sprawy, w tym operatu wodnoprawnego oraz opisanego w tym operacie sposobu zamierzonego przez A. M. korzystania z wód Strugi [...] , zdaniem organu odwoławczego, prowadzi do wniosku, że udzielenie pozwolenia wodnoprawnego wnioskodawcy w okolicznościach niniejszej sprawy jest dopuszczalne. W ocenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej planowany sposób korzystania z wody nie narusza ustaleń i warunków, o których mowa w art. 125 Prawa wodnego, w związku z czym odmowa udzielenia A. M. pozwolenia wodnoprawnego byłoby bezprawną odmową przyznania mu uprawnienia do korzystania z wody. Organ odwoławczy wyjaśnił, że nie podziela zarzutu skarżącego o niezgodności funkcjonowania elektrowni wodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla gminy Główczyce. Zgodnie bowiem z wypisem i wyrysem z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości Główczyce, przyjętego uchwałą Rady Gminy z dnia 28 listopada 2003 r., Nr 79/112/2003 dla działek nr 119/5 i 515 (obręb ewid. Główczyce, gmina Główczyce), przewiduje się funkcję oznaczoną jako B07 ZŁ, tj. tereny zieleni łęgowej. Organ ten ustalił również, że szczegółowe ustalenia planu jako podstawowe przeznaczenie tych działek wskazują - tereny łąk i zakrzewień przybrzeżnych stanowiące fragment korytarza ekologicznego Strugi [...] . W przedmiotowym planie zagospodarowania przestrzennego brak jest jednak zapisów, z których wynikałby zakaz funkcjonowania istniejącego na cieku Struga [...] obiektu Małej Elektrowni Wodnej. W planie tym jednocześnie rzeczywiście brak jest zapisów dotyczących Małej Elektrowni Wodnej funkcjonującej na cieku Struga[...] . Jest to niezrozumiałe z uwagi na okoliczność, że przedmiotowa elektrownia wodna istnieje tam już od 1989 r. i legalnie funkcjonuje na podstawie pozwolenia wodnoprawnego udzielonego A. M. przez Wojewodę decyzją z dnia [...] r., znak:[...] . Niezrozumiały dla Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej jest ponadto fakt, że przedmiotowa elektrownia powstała w wyniku remontu jazu, funkcjonującego na cieku Struga [...] już od czasów przedwojennych, który to jaz służył kiedyś do piętrzenia wody dla potrzeb istniejącego tam niegdyś młyna. Organ odwoławczy ustalił również, że w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy z dnia 28 sierpnia 2002 r., Nr 41/466/2002, w części II zatytułowanej "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", w punkcie 4.6.4 pod nazwą "Inne odnawialne źródła energii", wskazuje się na istnienie elektrowni wodnej, której dotyczy przedmiotowe postępowanie oraz dwóch innych elektrowni wodnych na rzece [...] oraz innych ciekach posiadających korzystne warunki hydroenergetyczne. W zapisach powołanego punktu, dopuszcza się lokalizowanie kolejnych elektrowni wodnych na rzece [...] oraz innych ciekach posiadających korzystne warunki do produkcji energii, a ponadto w studium tym podkreśla się, że lokalizacja elektrowni wodnych na terenie gminy [...] wskazana jest ze względu na efekt ich funkcjonowania, jakim jest retencja wody. W szczególności zalecane jest lokalizowanie elektrowni wodnych na rzece [...] i w jej zlewni, ze względu na zagrożenie powodziowe, jakie tam występuje w przypadku wystąpienia wody stuletniej. Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z dnia 10 maja 2003 r., nr 80, poz. 717 ze zm.) ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Postanowienia studium mają jedynie nienormatywny charakter, są bowiem kierowane do organów gminy i bezpośrednio nie kształtują sytuacji prawnej podmiotów spoza systemu administracji publicznej. Normatywny charakter mają natomiast ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dyrektor RZGW podał również, że porównując zapisy studium z zapisami planu nie sposób oprzeć się wrażeniu, iż jednoznaczne informacje o możliwości funkcjonowania małej elektrowni wodnej na cieku [...] zostały zwyczajnie pominięte przez organy gminy w wyniku niedopatrzenia. Z drugiej jednak strony przedmiotowy plan nie zawiera zapisów, które zakazywałyby funkcjonowania elektrowni wodnej na cieku Struga [...] . Przedmiotowy plan zakazuje jedynie lokalizowania - na terenie obszarów oznaczonych symbolem B07 ZŁ, a wiec również na działkach nr [...] w Gminie [...] - obiektów kubaturowych. Rozpoczęcie pracy przez przedmiotową elektrownię nie wiąże się natomiast z żadną dodatkową budową obiektów. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w toku postępowania odwoławczego prowadzonego uprzednio na skutek wniesienia przez F. B. odwołania od decyzji Starosty dnia [...] r., Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej zwrócił się do Wójta Gminy z prośbą o wypowiedzenie się, czy zdaniem tego organu funkcjonowanie małej elektrowni wodnej na cieku Struga [...] nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odpowiadając na powyższe wezwanie Wójt Gminy poinformował, że funkcjonowanie Małej Elektrowni Wodnej od 1989 r. było zgodne z wcześniejszą funkcją i przeznaczeniem tego obiektu, a obecnie obowiązujący plan ustala podstawowe przeznaczenie nie kolidujące z funkcjonowaniem tej małej elektrowni wodnej. Organ ten podkreślił ponadto że: "na dzień dzisiejszy brak przeciwwskazań dotyczących możliwości funkcjonowania małej elektrowni wodnej na działkach[...] ." Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania, Dyrektor RZGW stwierdził, że są to zarzuty chybione i nie znajdują potwierdzenia w materiale zgromadzonym w toku postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji. Odwołujący się, zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 7 i 8 K.p.a., nie wskazał bowiem przez jakie konkretnie działanie lub zaniechanie organu I instancji doszło do wyrażonej w art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej i wyrażonej w art. 8 K.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Oceniając natomiast całokształt przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania, organ odwoławczy nie stwierdził uchybień, które uzasadniały zarzucenie Staroście naruszenia naczelnych zasad postępowania administracyjnego. Tym bardziej, w ocenie organu, bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 9 K.p.a. poprzez niedoręczenie stronie wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach przedmiotowej sprawy. Starosta bowiem, od chwili złożenia przez A. M. wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego w [...] r., wykonywał kserokopie akt sprawy, o które ze znaczną częstotliwością występował F. B. i doręczał mu je. Odwołujący się również wielokrotnie przeglądał akta sprawy w siedzibie organu I instancji, a z korespondencji przeprowadzonej od [...] r. pomiędzy stroną, a organem I instancji wynika, że F. B. jest w posiadaniu kopii wszystkich pism, zgromadzonych przez organ w aktach przedmiotowej sprawy. Niezrozumiały dla organu odwoławczego jest zarzut również naruszenia art. 28 K.p.a. w związku z art. 24 § 1 i 25 K.p.a. poprzez działanie w sprawie organu odwoławczego, jakim jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej. Wobec wyznaczenia do załatwienia przedmiotowej sprawy Dyrektora RZGW ww. zarzut organ ten uznał za nieaktualny. Dyrektor RZGW podał dalej, że analizując akta sprawy i oceniając całokształt przeprowadzonego postępowania nie stwierdził naruszenia art. 77 § 1 K.p.a. Przepisy ustawy Prawo wodne wyraźnie wskazują bowiem, jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Dokumentami wymaganymi przez ustawodawcę dla uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie, pobór i odprowadzanie wód są: wniosek, operat wodnoprawny, opis prowadzenia zamierzonej działalności sporządzony w języku nietechnicznym oraz projekt instrukcji gospodarowania wodą. Są to dokumenty, na podstawie których wydaje się pozwolenie wodnoprawne. Organ administracji nie może zatem żądać od wnioskodawcy dokumentów, których obowiązek dostarczenia nie wynika z przepisów prawa. Nie sposób zatem uznać powyższy zarzut za trafiony, gdyż w aktach sprawy znajdują się wszystkie wymienione powyżej dokumenty. Odnosząc się do zarzutu, że w aktach sprawy nie znajduje się dokument potwierdzający przysługujące A. M. prawo własności nieruchomości oznaczonych ewidencyjnie jako działki nr [...] , w obrębie ewid.[...] , w gminie [...] organ ten wyjaśnił, że jest to twierdzenie nieprawdziwe, gdyż w aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów dla tych działek, z którego wynika, że ich własność przysługuje A. M. i K. M. Organ odwoławczy wyjaśnił, że uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego nie jest uzależnione od uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto zaskarżone pozwolenie dotyczy między innymi piętrzenia wody istniejącym jazem żelbetonowym, który według operatu wodnoprawnego powstał jeszcze w czasach przedwojennych, a nie dotyczy wykonania urządzeń wodnych, tak więc strona uprawniona z tytułu przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego nie będzie wykonywała żadnych urządzeń wodnych, których ewentualne wykonanie wymagałoby pozwolenia na budowę. Odnośnie do zarzutu strony, że operat wodnoprawny i projekt instrukcji gospodarowania wodą, załączone do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, zostały sporządzone przez nieuprawnioną do tego osobę Dyrektor RZGW podał, iż w obowiązującym stanie prawnym operaty wodnoprawne mogą być sporządzane przez każdą osobę, która się tego podejmuje, bowiem nie istnieje przepis, który by tego zabraniał. Natomiast w kwestii zarzutu, że w sprawie "nie przeprowadzono wyłączenia gruntów rolnych z rolniczego użytkowania w celu ich przeznaczenia dla celów Małej Elektrowni Wodnej" organ odwoławczy wskazał, iż z załączonego do akt sprawy wypisu z ewidencji gruntów wynika , że działki o nr [...] w obrębie ewid. [...] , w gminie [...] nie są gruntami rolnymi (działka nr [...] jest nieużytkiem, a działka nr [...] to tereny mieszkaniowe). Zgodnie bowiem z ustawą z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, gruntami rolnymi są między innymi grunty określone w ewidencji gruntów jako użytki rolne. Art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych stanowi, że wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IlIa, Illb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. W przedmiotowej sprawie z ewidencji gruntów wynika natomiast, że działki objęte postępowania są nieużytkiem i terenami mieszkaniowymi. Na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] r. F. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia [...] r., ewentualnie o uchylenie ww. decyzji. Ponadto skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Główczyce od 1989 r. na potwierdzenie braku stosownych zapisów w sprawie możliwości funkcjonowania elektrowni wodnych na terenie Gminy Główczyce. Zaskarżonej decyzji F. B. zarzucił rażące naruszenie: art. 125 oraz art. 126 w zw. z art. 131 i art. 132 ustawy Prawo wodne; naruszenie interesu skarżącego. Uzasadniając skargę skarżący podniósł między innymi, że od 1989 r. w planach miejscowych zagospodarowania przestrzennego dla Gminy Główczyce nie ma zapisów o możliwości uruchomienia elektrowni wodnej na terenie tej gminy. Ponadto dokumentacja wymieniona w art. 131 i art. 132 ustawy Prawo wodne sporządzona została przez A. G., tj. osobę bez kwalifikacji i uprawnień do wykonywania dokumentacji hydrologicznej oraz geodezyjno-kartograficznej, a ponadto nie prowadzącej działalności w tym zakresie na podstawie zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej. W związku z powyższym, zdaniem skarżącego, obowiązkiem Starosty była odmowa wydania pozwolenia wodnoprawnego A. M.. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie procesowym z dnia [...] r. F. B. wniósł o dopuszczenie dowodów z następujących dokumentów: akt sprawy ze skargi skarżącego z dnia [...] r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wniosku A. M. z dnia [...] r. o dokonanie zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Główczyce, zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa wraz z wnioskiem o ściganie przeciwko A.G., a także z dokumentów dotyczących prawa własności gospodarstwa rolnego A. M.. Na rozprawie w dniu [...] r. Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić wnioski dowodowe zawarte w piśmie skarżącego z dnia 5 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tak zakreślonej ustawowo kompetencji Sądu należało stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją było uzyskanie przez A. M. pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód na cele energetyczne dla potrzeb małej elektrowni wodnej , polegające poborze i piętrzeniu wód Strugi [...] w km 5+120 oraz na zrzucie wód wykorzystanych w km 4+99. Z akt administracyjnych sprawy, w tym przedłożonego operatu wodnoprawnego wynikało, że ujęcie wody wraz z budynkiem młyna wybudowano w roku 1900. Następnie na początku ub. wieku na potrzeby młyna wykonano jaz zlokalizowany w km 5+120 Strugi [...] . Urządzenia elektrowni znajdują się obecnie w wydzielonej części domu mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] . Od 1989 r. ujęcie oraz jaz były użytkowane dla potrzeb małej elektrowni wodnej na podstawie pozwolenia wodnoprawnego nr[...] , które wygasło w listopadzie 2009 r. Odwołanie od decyzji organu I instancji oraz skargę na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej złożył F. B. właściciel nieruchomości[...] , którego uprawnienia jako strony postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego wynikają z art. 127 ust. 7 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.), zwanej dalej "Prawo wodne". F. B. zarówno w odwołaniu jak i w skardze kwestionował uprawnienia osoby sporządzającej na rzecz A. M. oparat wodnoprawny oraz instrukcję gospodarowania wodą – A. G., zarzucał nieprawidłowe wyłączenie od prowadzenia sprawy Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej oraz sprzeczność wydanego pozwolenia wodnoprawnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do zarzutu braku uprawnień A. G. do sporządzania operatu wodnoprawnego Sąd zauważa, że kwestia ta została wyczerpująco i zgodnie z obowiązującym stanem prawnym wyjaśniona przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 5 grudnia 2007 r. sygn. K 36/06 orzekł o niezgodności z art. 2 i art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne oraz o niezgodności art. 2 ust. 4 ustawy Prawo wodne z art. 2, art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Zdaniem Trybunału, art. 2 ust. 3 ustawy Prawo wodne ustanawia ograniczenie wolności wykonywania zawodu, które z uwagi na swój bardzo ogólnikowy charakter, jest niezgodne z konstytucyjnym wymogiem, aby ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw były ustanawiane w ustawie. Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że przyczyną stwierdzenia niekonstytucyjności zaskarżonych przepisów jest naruszenie zasady wyłączności ustawy, zasad rozdziału materii prawodawczych między ustawę a rozporządzenie oraz zasad poprawnej legislacji. W ocenie Trybunału, określenie warunków wykonywania zawodu lub czynności zawodowych należy do spraw o fundamentalnym znaczeniu z punktu widzenia wolności wykonywania zawodu. Sprawy te muszą być unormowane w ustawie i nie mogą być przekazywane do unormowania w drodze rozporządzenia. Przepisy ustawy Prawo wodne, których niekonstytucyjność stwierdził Trybunał Konstytucyjny utraciły moc z dniem 12 grudnia 2007 r. i od tej daty ustawodawca nie uchwalił żadnych przepisów, które reglamentowałyby w jakikolwiek sposób możliwość sporządzania operatu wodnoprawnego. Brak jest zatem podstaw do uwzględnienia zarzutu skarżącego F. B., że A. G. nie posiadał uprawnień do sporządzenia operatu wodnoprawnego na rzecz A. M., który ubiegał się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Kolejny zarzut skarżącego odnosił się do wyznaczenia przez Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej do prowadzenia sprawy w II instancji, toczącym się na skutek odwołania F. B. i C. B., Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej ( postanowienie z dnia [...] r. [...] ). Ten aspekt sprawy został wyczerpująco wyjaśniony przez organ odwoławczy w decyzji z dnia [...] r. i wyjaśnienia te- zdaniem Sądu- nie budzą zastrzeżeń. Dodać tylko należy, że z wnioskiem o wyłączenie organu wystąpił Dyrektor RZGW powołując się na treść art. 24 § 1 pkt 1 K.p.a., albowiem w postępowaniu przed organem I instancji- Starostą m w sprawie pozwolenia wodnoprawnego, toczącego się z wniosku A. M., był stroną postępowania. Wydanie w tej sytuacji postanowienia przez Prezesa KZGW o wyłączeniu od rozpoznawania sprawy Dyrektora RZGW było zasadne, jakkolwiek podstawa prawna rozstrzygnięcia jest nieadekwatna do jego treści. Przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji jest naruszenie przez organy orzekające w sprawie art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne. Przepis ten stanowi, że pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Kwestia ta winna być przez organ rozpoznający wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego wyczerpująco wyjaśniona w oparciu o obowiązujący na danym terenie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Z akt administracyjnych sprawy ( z wypisu i wyrysu miejscowego planuzagospodarowania przestrzennego miejscowości Główczyce, włączonego do operatu wodnoprawnego) wynika, że dla działki nr [...] plan przewidział funkcję oznaczoną jako B07-ZŁ- tereny zieleni łęgowej. Tymczasem przedmiotem wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest korzystanie z wód na cele energetyczne dla potrzeby małej elektrowni wodnej . Takiej funkcji plan miejscowy w miejscu jej lokalizacji, zdaniem Sądu, nie przewiduje. Ocena Sądu oparta została wyłącznie na szczątkowych dokumentach planistycznych załączonych przez stronę do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Rozważania organu II instancji w tej kwestii są natomiast stricte teoretyczne, nie poparte konkretnymi przepisami z uchwały planistycznej oraz towarzyszącej jej dokumentacji. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Główczyce, na które powołuje się organ odwoławczy stanowi podstawę do sporządzenia uchwały, natomiast ustalenia Studium nie są, w przeciwieństwie do planu miejscowego, aktem prawa miejscowego. Stąd też brak jest podstaw do dokonywania oceny zgodności pozwolenia wodnoprawnego z przepisami Studium w kontekście przepisu art. 125 pkt 2 Prawa wodnego. Nie mają, zdaniem Sądu, również znaczenia historyczne zaszłości dotyczące istnienia budynku zawierającego małą elektrownię wodną od ok. 1900 r. Warunki wydania pozwolenia wodnoprawnego dla A. M. w 1989 r. były oceniane wg stanu prawnego obowiązującego w roku 1989. Skoro pozwolenie to wygasło w roku 2009, to kwestia wydania nowego pozwolenia obwarowana jest przepisami prawa obowiązującymi w dacie wydawania decyzji, w tym aktualnym planem miejscowym. Sąd nie przesądza treści decyzji, która zapadnie w konsekwencji wykonania niniejszego wyroku, albowiem to organom administracji ustawodawca przypisał kompetencję końcowego załatwienia sprawy. Organ ponownie rozpatrując sprawę dokona analizy przepisów obowiązującego w Gminie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i w świetle jego ustaleń szczegółowo rozważy, mając na względzie treść art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne, czy plan dopuszcza możliwość funkcjonowania na działce 119/5 małej elektrowni wodnej, której działanie uzależnione jest od wydania przez właściwy organ, zgodnego z przepisami ustawy Prawo wodne, pozwolenia wodnoprawnego. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej ponownie rozpatrując sprawę uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku. Mając na uwadze powołane wyżej okoliczności, wobec stwierdzenia przez Sąd naruszenia w rozpoznawanej sprawie przepisu art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a należało orzec jak w pkt I wyroku. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a. ( pkt II).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło