II SA/Sz 300/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 czerwca 2011r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...], II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz strony skarżącej Spółki A. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Decyzją z dnia [...] r. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P. Sp. Jawna z siedzibą w S., od decyzji z dnia [...] r. w części dotyczącej pkt 1 i 2 Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w nakazującej wyposażenie budynku biurowego znajdującego się przy ul. C. w S. w dźwiękowy system ostrzegawczy oraz zbiornik wody przeznaczony do zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, że w dniu [...] r. podczas kontroli w budynku biurowym należącym do strony stwierdzono nieprawidłowości z zakresu ochrony przeciwpożarowej, w związku z tym organ I instancji decyzją z dnia [...] r. nakazał usunięcie tych uchybień. W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła naruszenie § 29 ust. 1 pkt. 5, w zw. z § 1 ust. 2 oraz § 24 ust. 3 pkt 1 i 3 w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719). Zdaniem strony nie mają zastosowania § 29 ust. 1 pkt. 5 oraz § 24 ust. 3 pkt 1 i 3 cyt. rozporządzenia dotyczące wyposażenia budynków wysokich użyteczności publicznej w dźwiękowy system ostrzegawczy oraz zbiornik wody przeznaczony do zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej. Organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji uznał, że stwierdzone nieprawidłowości naruszają § 29 ust. 1 pkt. 5 oraz § 24 ust. 2 cyt. rozporządzenia. Budynek biurowy przy ul. C. jest budynkiem wysokim, a zgodnie z § 29 ust. 1 pkt. 5, w budynkach użyteczności publicznej wysokich i wysokościowych wymagane jest stosowanie dźwiękowego systemu ostrzegawczego. W opinii organu, treść rozdziału 11 cyt. rozporządzenia - przepisy przejściowe i końcowe, pozwala stwierdzić, że wskazane wymogi obowiązują też w stosunku do obiektów wzniesionych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, co wynika z zamkniętego katalogu wyłączeń. Zdaniem organu odwoławczego nie jest też zasadne stanowisko strony, co do znaczenia pojęcia "budynek użyteczności publicznej", które poprzednio było zawarte w § 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140 ze zm.), a obecnie w § 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). W ocenie strony aktualna definicja budynku użyteczności publicznej zawarta w § 3 pkt 6 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., do której odwołuje się rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719), różni się od definicji z § 3 pkt 6 rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. sformułowaniem, że za budynek użyteczności publicznej uznaje się również budynek biurowy lub socjalny. Zmiana ta, jak wskazuje organ, nie oznacza, że w czasie obowiązywania rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. budynki biurowe nie były traktowane jak budynki użyteczności publicznej. Zatem zakres znaczeniowy definicji budynku użyteczności publicznej pozostał taki sam, a użyto tylko innego sformułowania. Jak podkreślił organ II instancji w myśl § 24 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej (...) w budynkach wysokich i wysokościowych do zasilania w wodę instalacji wodociągowej przeciwpożarowej powinien istnieć zapas wody zgromadzony w jednym lub kilku zbiornikach przeznaczonych wyłącznie do tego celu, o łącznej pojemności nie mniejszej niż [...] m3. Dotyczy to wszystkich budynków wysokich i wysokościowych, bez względu na sposób użytkowania. Przez analogię, także w niniejszej sprawie, treść rozdziału 11 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej (...) pozwala stwierdzić, iż wymogi z § 24 ust. 2 tego rozporządzenia, obowiązują w stosunku do obiektów wzniesionych przed dniem jego wejścia w życie. Na decyzję organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie złożyła P. Sp.J. z siedzibą w S. i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 140 kpa w efekcie utrzymania w mocy przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy decyzję tę wydano z naruszeniem przepisów wskazanych w odwołaniu, które następnie, utrzymując decyzję organu I instancji, naruszył również organ II instancji, - § 29 ust. 1 pkt 5 w zw. z § 1 ust. 2 oraz § 24 ust. 3 pkt 1 i 3 w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, na skutek ich niewłaściwego zastosowania, ponieważ nie powinny one być zastosowane do przedmiotowego budynku, - art. 7 kpa w zw. z art. 77, art. 80 oraz art. 140 kpa przez nie dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz nie załatwienie sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli w wyniku nie sprawdzenia przez organy obu instancji czy w budynku istnieje możliwość zastosowania rozwiązań, które przewiduje § 24 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, - art. 6 kpa przez niewłaściwe stosowanie definicji legalnych oraz przepisów intertemporalnych wskazanych w uzasadnieniu, - art. 107 § 1 i 3 kpa na skutek tego, że zaskarżona decyzja jest wadliwie uzasadniona pod względem prawnym oraz nie odnosi się należycie do argumentacji strony skarżącej przedstawionej w odwołaniu. - zasad ogólnych postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 6, 7, 8, 9, 11 kpa na skutek niezrealizowania zasady działania na podstawie przepisów prawa, zasady prawdy obiektywnej, zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, zasady wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, jakimi kierowano się przy załatwieniu sprawy. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała na dotychczasowy przebieg postępowania i przedstawiła szczegółową argumentację podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. W piśmie z dnia [...] r. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej poinformował Sąd, że [...] r. tj. w dniu złożenia skargi do WSA skarżący w niniejszej sprawie oraz W. złożyli wniosek o wznowienie postępowania w sprawie. Wnioskodawcy wskazali, że przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, dotychczasowy właściciel całej nieruchomości wydzielił z niej lokal użytkowy i zbył go na rzecz Skarbu Państwa – Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. O powyższych zmianach podmiotowych i powstaniu współwłasności strona skarżąca nie poinformowała organu odwoławczego. Organ odwoławczy stwierdził nadto, że nie zgadza się z zarzutami i argumentami podniesionymi w skardze, nie może więc zastosować art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jeżeli jednak Sąd uzna, że istnieją podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji, to wnosi o nie obciążanie organu kosztami postępowania w sprawie. Wprawdzie art. 200 P.p.s.a. przewiduje zwrot skarżącemu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw ale w niniejszej sprawie uchylenie zaskarżonej decyzji nie będzie następstwem jej wadliwości, lecz wynikiem zachowania się strony, która nie poinformowała organu o zbyciu części nieruchomości. W piśmie procesowym z dnia [...] r. strona skarżąca oświadczyła, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko i zawiadomiła Sąd, że w dacie wydania przez organ odwoławczy decyzji nie była już wyłącznym właścicielem budynku przy ul. C. w S. W dniu [...] r. ustanowiono odrębną własność lokalu w tym budynku i wyniku sprzedaży powstała wspólnota mieszkaniowa. W związku z tym adresatem decyzji i stroną postępowania powinna być W. albowiem nakazane przez Straż Pożarną obowiązki będą wykonywane na nieruchomości wspólnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Jednym z podstawowych obowiązków organu w postępowaniu administracyjnym jest właściwe określenie elementów podmiotowych i przedmiotowych sprawy. W niniejszej sprawie organ I instancji - Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w decyzji z dnia [...] r. nakazał P. Sp. Jawna z siedzibą zainstalowanie w budynku biurowym przy ul. C. w S. dźwiękowego systemu ostrzegawczego oraz zbiornika wody przeznaczonego do zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej. Następnie, po wydaniu decyzji przez organ I instancji, ale jeszcze przed rozpatrzeniem sprawy przez organ odwoławczy w dniu [...] r. została ustanowiona odrębna własność lokalu w przedmiotowym budynku. W rezultacie, po sprzedaży lokalu na rzecz Skarbu Państwa – Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, powstała wspólnota mieszkaniowa (W.). Tak więc, skoro w miejsce jednolitej własności nieruchomości powstała współwłasność, to wydanie decyzji przez organ II instancji nastąpiło w sytuacji, w której w postępowaniu administracyjnym brał udział tylko jeden współwłaściciel i tylko w stosunku do niego orzekł organ odwoławczy. Rodzaj więzi prawnej jaka łączy współwłaścicieli (własność tej samej rzeczy) sprawia, że muszą oni występować łącznie w sprawach dotyczących przedmiotu współwłasności. Dlatego organ zobowiązany jest, jeżeli uważa nałożenie obowiązków określonych w przepisach o ochronie przeciwpożarowej za uzasadnione, uwzględnić zmiany podmiotowe wynikające z powstania współwłasności budynku. Z tych względów należało zaskarżoną decyzję uchylić. Natomiast wniosek o orzeczenie o kosztach postępowania w sposób proponowany przez organ odwoławczy w piśmie z dnia [...] r., nie mógł być uwzględniony. Podstawową regułę orzekania o kosztach w sprawach sądowoadministracyjnych wyraża art. 199 P.p.s.a., który stanowi, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Natomiast w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw – art. 200 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca uiściła należny wpis od skargi i ustanowiła pełnomocnika – radcę prawnego. Nie można więc stwierdzić, że naruszyła ustawowy wymóg dotyczący kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw. Koszty niezbędne to koszty sądowe (wpis i zwrot wydatków) oraz wynagrodzenie radcy prawnego. Takie też koszty zostały zasądzone w wyroku. Jeżeli zaś chodzi o sposób działania strony, negatywnie oceniany przez organ odwoławczy, to należy stwierdzić, że nie mógł on stanowić podstawy do odstąpienia od ustawowych reguł orzekania o kosztach, ponieważ nie ma takiej regulacji prawnej. Reguła szczególna wyrażona w art. 208 P.p.s.a. odnosi się do zachowania się strony w toku postępowania sądowego i nie dotyczy jej zachowania przed wszczęciem tego postępowania. W związku z tym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.b w zw. z art. 199, 200, 205 § 1 i 2, 211, 212 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.