II SA/Sz 329/14
WyrokWSA w Szczecinie2014-10-09
Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Barbara Gebel, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie zbadania zgodności z prawem budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej było zasadne w sytuacji, gdy organy nie wykazały istnienia zagadnienia wstępnego, a także nie sprecyzowały podstawy prawnej prowadzonego postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały istnienia zagadnienia wstępnego, które uzasadniałoby zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Brak było wskazania, jakie przepisy prawa materialnego miały zastosowanie w sprawie, ani jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia miał wynik postępowania dotyczącego przeglądu ekologicznego. W konsekwencji, organy naruszyły przepisy K.p.a. dotyczące prowadzenia postępowania i uzasadniania rozstrzygnięć, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie zbadania zgodności z prawem budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej. Organy nadzoru budowlanego zawiesiły postępowanie, uznając, że wynik równoległego postępowania dotyczącego przeglądu ekologicznego stanowi zagadnienie wstępne. Strona skarżąca zarzuciła organom naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. oraz zaniechanie prowadzenia postępowania dowodowego, w szczególności w zakresie ustaleń dotyczących planu miejscowego i pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 października 2014 r. sprawy ze skargi J. I. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej J. I. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego postanowieniem z dnia [...] zawiesił z urzędu postępowanie wszczęte 21 maja 2013 r., po rozpatrzeniu wniosku pełnomocnika J.I. z dnia 22 kwietnia 2013 r. o wydanie nakazu rozbiórki napowietrznej linii elektroenergetycznej znajdującej się nad działką nr ew. [...].
Uzasadniając to rozstrzygniecie organ wyjaśnił, że wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zbadania zgodności z prawem budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej, usytuowanej w pobliżu budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr [...], na skutek otrzymanego od Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska sprawozdania z przeprowadzonego na zlecenie mieszkańca tego budynku, pomiaru pola elektromagnetycznego.
Organ wyjaśnił, że w dniu 15 października 2013 r. Naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa w Starostwie Powiatowym zwrócił się do niego o udostępnienie dokumentów dotyczących przedmiotowej sprawy w celu wykorzystania dla potrzeb postępowania toczącego się równolegle przed Starostą. Postępowanie w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV o częstotliwości 5Hz, oznakowanej jako nr [...] oraz [...] znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie budynku mieszkalnego przy ul. [...] zostało wszczęte 13 maja 2013 r. W trakcie tego postępowania J. i P.I. złożyli wniosek o zobowiązanie właściciela linii elektroenergetycznej E. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego linii w odniesieniu do ich nieruchomości, na podstawie art. 63 ust. 1 i art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 13 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3 poz. 6).
Wobec dużej rozbieżności w wykonanych pomiarach pola elektromagnetycznego oraz wobec wystąpienia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko istniejącej linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia, Starosta wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zobowiązania E. do sporządzenia i przedłożenia raportu ekologicznego. Decyzją z dnia 21 listopada 2013 r. Starosta zobowiązał E. do sporządzenia i przedłożenia raportu ekologicznego, celem ustalenia faktycznego wpływu instalacji na środowisko i zdrowie mieszkańców przedmiotowej nieruchomości oraz określenia rozwiązań technicznych, które miałyby służyć ochronie środowiska. Postępowanie to nie zostało zakończone, ponieważ w dniu 6 grudnia 2013 r. zobowiązana Spółka złożyła odwołanie.
Ponadto, w dniu 9 grudnia 2013 r. do organu nadzoru budowlanego wpłynął wniosek pełnomocnika A.I. o przeprowadzenie dowodu z decyzji Starosty z dnia 21 listopada 2013 r.
Opracowanie przeglądu ekologicznego wyznaczy dalsze kierunki działania organu nadzoru budowlanego w zakresie ochrony środowiska. W zależności od wniosków płynących z treści raportu ekologicznego, organ nadzoru budowlanego wyda rozstrzygnięcie w sprawie dotyczącej zgodności z prawem budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej. Ponadto, zakończenie postępowania przed Starostą stanowić będzie uzupełnienie materiału dowodowego i rozpatrzenie wniosku strony o przeprowadzenie dowodu. Dlatego, działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) – dalej "K.p.a.", organ zawiesił postępowanie.
W zażaleniu na postanowienie pełnomocnik J.I. wniósł o jego uchylenie. W ocenie pełnomocnika organ nadzoru budowlanego winien był zbadać, czy sieć elektroenergetyczna została wybudowana na terenie przeznaczonym pod budownictwo przemysłowe czy inne, a tym samym, czy posadowienie sieci w tym miejscu, a w szczególności słupa, było zgodne z planem miejscowym zagospodarowania przestrzennego. W przypadku ustalenia, że sieć wybudowano wbrew ustaleniom zawartym w planie miejscowym, co w sprawie ma miejsce, organ winien wydać nakaz rozbiórki. Tymczasem organ nadzoru budowlanego prowadzi postępowanie w celu ustalenia, czy wybudowany obiekt stwarza zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, nadto, czy powoduje pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych. Analiza art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane wskazuje, że nie muszą być spełnione łącznie obie przesłanki wymienione w pkt 1 i 2, wystarczy spełnienie jednej z nich dla orzeczenia nakazu rozbiórki. W sytuacji stwierdzenia, że budowa była niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego, nie zachodzi potrzeba prowadzenia postępowania w oczekiwaniu na badania przeprowadzone przez inny organ. Nieistotne są też rozbieżności w badaniach, w których znamienne jest to, że badania przeprowadzone bez wcześniejszego uprzedzenia E. wykazywały występowanie w dużym zakresie pola elektrycznego i magnetycznego, a badania o których E. wiedziała wskazywały na mniejszą emisje fal. Sytuacja taka ma miejsce, gdy E. okresowo nie dokonuje przesyłu przez linie usytuowane nad domem strony, co ewidentnie wpływa na wyniki badania i powoduje, że nie jest ono miarodajne. Nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy są ustalenia postępowania dotyczące wykonania przeglądu ekologicznego. W tej sytuacji wniosek o przeprowadzenie dowodu z decyzji Starosty z dnia 21 listopada 2013 r. nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, wobec niezgodności inwestycji z planem miejscowym. W myśl art. 103 ust. 2 aktualnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane, o legalności budowy decydują przepisy obowiązujące w chwili wznoszenia obiektu, zatem organ powinien zbadać, jakie były ustalenia planu miejscowego w tamtym okresie, a nie powoływać się na plan miejscowy z 2001 r.
W uzupełnieniu zażalenia, wraz z pismem z dnia 10 lutego 2014 r. strona przedłożyła zgromadzone przez nią i Wydział Ochrony Środowiska dokumenty świadczące o tym, że linia elektroenergetyczna [...] została wybudowana na terenach przeznaczonych pod innego rodzaju zabudowę, powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych, dlatego winna podlegać rozbiórce. Linia ta została wybudowana bez pozwolenia na budowę, nie została zgłoszona do użytkowania, nie dokonano jej odbioru ani pomiarów pola elektromagnetycznego.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że do wniosku o wszczęcie postępowania J.I. dołączyła sprawozdanie z pomiarów pola elektromagnetycznego z dnia 14 marca 2013 r. sporządzone przez Wojewódzką Stację Sanitarno-Epidemiologiczną, z którego wynikało przekroczenie dopuszczalnego natężenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym przy ul. [...]. Organ I instancji ustalił w toku postępowania, że wbrew twierdzeniom wnioskodawczyni, linia napowietrzna 110 kV [...] wybudowana została na podstawie ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich z dnia [...] o zatwierdzeniu realizacji planu realizacyjnego oraz budowy linii. Natomiast uchwała Nr XXXIX/301/01 Rady Miejskiej w Policach z dnia 26 czerwca 2001 r. w sprawie zmian w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego Miasta zawiera zapisy dotyczące przedmiotowej linii: "Wzdłuż linii obowiązuje strefa ochronna II-go stopnia (...) szerokość tej strefy może ulec zmianie po badaniu rzeczywistego zasięgu oddziaływania pola elektromagnetycznego, po przeprowadzeniu bezpośrednich badań (...). W budynkach [...] zaleca się zmianę przeznaczenia funkcji z mieszkaniowej na usługową". Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 3 lipca 2013 r. organ I instancji ustalił, że linia 110 kV przebiega w odległości 8,3 m od okapu budynku przy ul. [...].
Organ odwoławczy wyjaśnił, że Starosta prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko przedmiotowej linii elektroenergetycznej, w ramach którego decyzją z dnia 21 listopada 2013 r. zobowiązał E. do sporządzenia przeglądu ekologicznego, celem ustalenia faktycznego wpływu na środowisko i zdrowie mieszkańców przedmiotowej nieruchomości oraz określenia technicznych rozwiązań, które miałyby służyć ochronie środowiska. Postępowanie to nie zostało zakończone, ponieważ zobowiązana Spółka złożyła odwołanie.
Ponadto, 9 grudnia 2013 r. wpłynął do organu I instancji wniosek strony o przeprowadzenie dowodu z decyzji Starosty z dnia 21 listopada 2013 r.
W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ I instancji trafnie uznał, że wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie zgodności z prawem wybudowanej napowietrznej linii elektroenergetycznej, zależne jest od wyniku postępowania dotyczącego negatywnego oddziaływania na środowisko przedmiotowej linii elektroenergetycznej, które nie zostało zakończone. Opracowanie przeglądu ekologicznego w tym postepowaniu pozwoli na ustalenie, jaki wpływ na środowisko ma przedmiotowa inwestycja i w konsekwencji, czy jest ona zgodna z przepisami ustawy Prawo budowlane. Ponadto, zakończenie postępowania dotyczącego negatywnego oddziaływania na środowisko, stanowić będzie uzupełnienie materiału dowodowego, które pozwoli na rozpatrzenie wniosku strony z dnia 9 grudnia 2013 r. Zdaniem organu odwoławczego, wynik postępowania jakie prowadzi organ nadzoru budowlanego, uzależniony jest od tego, czy inwestycja zgodna jest z obowiązującym prawem. Tym samym rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w tym postępowaniu uzależnione jest od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ tj. rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze odwołania od decyzji Starosty.
Odnosząc się do pozostałych argumentów zawartych w zażaleniu organ wyjaśnił, że przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane stosuje się jedynie w postępowaniach dotyczących samowolnej budowy obiektów budowlanych, których budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r. W świetle ustaleń organu I instancji, przepisy te nie znajdują zastosowania w przedmiotowym postępowaniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. postanowienie J.I. wniosła o jego uchylenie oraz o uchylenie postanowienia wydanego w I instancji, jako naruszających art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., gdyż w sprawie nie zachodzi konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Zarzuciła organom zaniechanie prowadzenia postępowania dowodowego, w szczególności przez brak ustaleń, jakie były zapisy planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w latach 1978-1981 oraz tego, czy właściciel sieci uzyskał pozwolenie na budowę w rozumieniu art. 28 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Skarżąca wskazała na obrazę przepisów art. 21 ust. 4 w zw. z art. 28 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego, przez ich niezastosowanie.
W uzasadnieniu skargi wyjaśniła, że w toku postępowania sądowego o odszkodowanie za niewłaściwe posadowienie przez poprzednika prawnego E. sieci elektroenergetycznej w bezpośrednim sąsiedztwie jej domu, zostało ujawnione, że sieć ta została wybudowana w latach 1979-1980 nie na podstawie pozwolenia na budowę, ale na podstawie decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli z dnia 13 grudnia 1978 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego oraz budowy linii. Zgodnie z art. 103 § 2 aktualnie obowiązującego Prawa budowlanego, do spraw dotyczących budowy wykonanej pod rządami poprzednich przepisów budowlanych, stosuje się przepisy poprzednie. Ustawa Prawo budowlane z 1974 r. przewidywała w art. 28 obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę obiektu budowlanego. Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego przewidywało, że dla budowy sieci elektroenergetycznych wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę (§ 9 w zw. z § 19 rozporządzenia), dlatego błędne jest powoływanie się przez organy nadzoru budowlanego na decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny, który był aktem poprzedzającym uzyskanie pozwolenia na budowę. Skarżąca ma wiedzę, że pozwolenie takie nie zostało wydane, dlatego jej wniosek o wydanie nakazu rozbiórki jest uzasadniony. Organy nadzoru budowlanego winny więc starać się o uzyskanie pozwolenia na budowę, zaś po stwierdzeniu, że nie było ono wydane, wydać rozstrzygniecie merytoryczne na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Jak wskazała skarżąca w zażaleniu na postanowienie, wystarczy spełnienie jednej z przesłanek określonych w art. 37 Prawa budowlanego dla orzeczenia nakazu rozbiórki, bez konieczności przeprowadzenia badania dotyczącego oddziaływania linii na środowisko. Organy niepotrzebnie też badały ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego z roku 2001 w sytuacji, gdy sieci były budowane w latach 1979-1980 i tylko plan obowiązujący w tamtym okresie ma wpływ na ocenę legalności budowy. Dotychczas organy nadzoru budowlanego nie ustaliły zapisów planu miejscowego z okresu 1979-1980, co jest przeszkodą w merytorycznym rozpoznaniu sprawy. Przeszkodą taką nie jest natomiast odziaływanie linii na środowisko, dopiero bowiem gdyby stwierdzono zgodność posadowienia linii z planem, przystąpić można byłoby do analizy oddziaływania sieci wybudowanych wprawdzie bez pozwolenia na budowę, ale zgodnie z planem miejscowym, co pozwalałoby na legalizację budowy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia [...] r. uczestnik postępowania P.I, oświadczył, że popiera skargę. Wyjaśnił, że decyzja Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich z dnia [...] dotyczy planu realizacyjnego linii elektroenergetycznej [...], nie zaś linii elektroenergetycznej dwutorowej nr [...]. Ponadto, należy zwrócić uwagę, że dokument ten nie posiada pieczątki nagłówkowej, pieczątki osoby uprawnionej do wydania decyzji ani załączników pkt 1 (miejsce i warunki realizacji inwestycji), pkt 2 (plan realizacyjny), pkt 3 (pozwolenie na budowę). Tymczasem z decyzji wynika, że załączniki od 1 do XX są ponumerowane i stanowią integralną treść decyzji. Powoduje to, że dokument ten jest bezwartościowy w sensie prawnym, jest to kopia z kopii. Brak załączników uniemożliwia zweryfikowanie dokumentu. W oparciu o taki dokument organy nadzoru budowalnego obu instancji uznały wiarygodność budowy linii elektroenergetycznej. Jednocześnie, decyzji tej nie posiadają w swoich archiwach Urząd Wojewódzki, Urząd Miejski, Urząd Miejski ani Archiwum Państwowe.
W ocenie P.I. budowa linii elektroenergetycznej 2 x 110 kV nr [...] była niezgodna z planem miejscowym. Linia ta została wybudowana na terenach przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne i dlatego powinna podlegać rozbiórce. Decyzja Naczelnika Miasta i Gminy z dnia 17 października 1978 r. była zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego uchwałą nr VI/36/77 z dnia 18 marca 1977 r. Wojewódzkiej Rady Narodowej w Szczecinie. Naczelnik zarządzeniem nr [...] przeznaczył teren m. in. działki nr [...] pod budowę domów jednorodzinnych wolnostojących. Na podstawie tej decyzji oraz na wniosek Kierownika Zarządu Gospodarki Terenami z dnia 18 października 1978 r. założono w dniu 23 października 1978 r. księgi wieczyste dla nieruchomości przy ul. [...]. Dokumenty te wraz z mapką sytuacyjną potwierdzają stan prawny nieruchomości na dzień 28 września 1978 r. Pozwolenie na budowę dla nieruchomości przy ul. [...] wydał 18 października 1979 r., decyzja ta była zgodna z planem miejscowym. Przeznaczenie terenu przy ul. [...] pod budowę domów mieszkalnych jednorodzinnych było jednoznaczne i nie budzi wątpliwości. Ponadto, linia elektroenergetyczna dwutorowa 2 x 110 kV nr [...] wybudowana została niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego uchwałą WRN w Szczecinie nr VI/36/77 z dnia 18 marca 1977 r. o przebiegu linii elektroenergetycznych. Przebieg projektowanej linii dwutorowej 2 x 110 kV [...] w powyższym planie jest zupełnie inny niż w rzeczywistości został wybudowany, także stacja transformatorowa została wybudowana w innym miejscu niż przewidywał plan miejscowy. Linia ta nigdy nie powinna przebiegać przez dzielnicę [...]. W rzeczywistości przecięła ulicę [...] dwukrotnie i został poprowadzona wzdłuż tych ulic z kierunku południowo-wschodniego w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych na terenie dzielnicy [...]. Inwestor przed rozpoczęciem inwestycji obowiązany był, zgodnie z ustawą Prawo budowlane z 1974 r. uzyskać pozwolenie na budowę, czego nie uczynił. Energetyka nigdy nie dokonała zgłoszenia linii elektroenergetycznej do użytkowania, do czego była zobowiązana, nie dokonała odbioru budowalnego inwestycji. Nigdy nie wykonała też pomiarów pola elekromagnetycznego, do czego była zobowiązana zgodnie z rozdziałem 9 ustawy o kształtowaniu i ochronie środowiska z dnia 31 stycznia 1980 r. oraz § 6 pkt 4, § 7 i 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad ochrony przed elektromagnetycznym promieniowaniem niejonizującym szkodliwym dla ludzi i środowiska. Zgodnie z informacją uzyskaną od Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 11 października 2012 r., zakłady energetyczne nigdy takiej dokumentacji nie przedstawiły. Linia elektromagnetyczna ma negatywny wpływ na środowisko i mieszkańców budynku przy ul. [...], dwie osoby zamieszkujące w tym budynku zachorowały. U K.I. w wieku [...] lat stwierdzono zmiany nowotworowe wymagające leczenia operacyjnego i wielomiesięcznej chemioterapii. W następnych latach także u J.I. stwierdzono nowotwór złośliwy. Osoby te nigdy nie odzyskają w pełni zdrowia. Przebieg przedmiotowej linii elektromagnetycznej w bardzo bliskiej odległości od budynku mieszkalnego przy ul. [...] (4,95m) spowodował narażenie mieszkańców tego budynku na utratę zdrowia. Dom znalazł się w strefie oddziaływania pola elektromagnetycznego. Strefa ochronna II stopnia dla tej nieruchomości wprowadzona została w planie zagospodarowanie przestrzennego miasta [...] w 2001 r., z zaleceniem zmiany przeznaczenia funkcji mieszkaniowej na usługową. W związku z wybudowaniem linii elektromagnetycznej w sposób powodujący niebezpieczeństwo dla ludzi i pogorszenie warunków zdrowotnych, powinna ona podlegać rozbiórce.
Na rozprawie w dniu 9 października 2014 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że popiera skargę i podkreśla, że organy nadzoru budowlanego ukierunkowały swoje działania na sprawie oddziaływania budowli na środowisko, pomijając zasadniczą kwestię, tj. brak pozwolenia na budowę. Pełnomocnik skarżącej oświadczył, że nie ma wiedzy, czy decyzja dotycząca przeglądu ekologicznego jest ostateczna.
Pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę i oświadczył, że także nie posiada wiedzy, czy decyzja dotycząca przeglądu ekologicznego jest ostateczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazała, że skarga jest zasadna, ponieważ akt ten nie jest zgodny z prawem.
Zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego zapadło w sprawie wszczętej, jak wynika to z zawiadomienia z dnia 21 maja 2013 r. na wniosek pełnomocnika strony z dnia 22 kwietnia 2013 r. "w sprawie zbadania zgodności z prawem, wybudowanej napowietrznej sieci elektroenergetycznej, usytuowanej w pobliżu budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...]. Należy podkreślić, że postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego jest wydawane w toku tego postępowania, nie stanowi merytorycznego rozstrzygnięcia, a ma charakter procesowy. Mimo takiego charakteru omawianego postanowienia ocena jego legalności nie może być dokonana w oderwaniu od meritum sprawy administracyjnej, w której postanowienie to zapadło. Zgodnie bowiem z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, stanowiącym procesową podstawę wydania tego postanowienia, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
O tym czy określona okoliczność posiada charakter zagadnienia wstępnego w rozumieniu powyższego przepisu decydują przesłanki wynikające z przepisów prawa materialnego mającego w sprawie zastosowanie.
Z uzasadnienia postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego wynikać zatem powinno jakie przesłanki materialnoprawne organ miał na uwadze uznając, że w sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.
Z postanowienia organu I instancji nie wynika natomiast w trybie jakiego przepisu prawa prowadzone jest postępowanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, podobnie jak nie wynika to z cytowanego wyżej zawiadomienia o wszczęciu postępowania. W treści tego uzasadnienia zawarte jest ustalenie, że przed Starostą toczy się równolegle postępowanie administracyjne w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110kV o częstotliwości 5 Hz, oznakowanej nr [...] , znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie budynku mieszkalnego przy ul. [...].. Starosta decyzją z dnia 21 listopada 2013 r. zobowiązał E. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego. Ten właśnie przegląd ekologiczny, jest - w ocenie organów nadzoru budowlanego obu instancji orzekających w niniejszej sprawie - zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a
Według organu I instancji, z którym zgodził się organ odwoławczy, opracowanie przeglądu ekologicznego wyznaczy dalsze kierunki działania organu nadzoru budowlanego w zakresie ochrony środowiska. W zależności od wniosków płynących z treści raportu ekologicznego, organ nadzoru budowlanego wyda rozstrzygnięcie w sprawie dotyczącej zgodności z prawem budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej. Ponadto, zakończenie postępowania przed Starostą stanowić będzie uzupełnienie materiału dowodowego i rozpatrzenie wniosku strony o przeprowadzenie dowodu.
W analizowanym uzasadnieniu nie ma wskazania jakie znaczenie dla materialnoprawnych przesłanek przyszłej decyzji w sprawie wszczętej przez PINB posiada wynik przeglądu ekologicznego. W szczególności organ ten nie wskazał czy postępowanie prowadzi w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. czy w oparciu o ustawę poprzednią z 1974r. i jakie przesłanki ewentualnego rozstrzygnięcia bierze pod uwagę. Sama zaś okoliczność, że pełnomocnik strony wniósł o przeprowadzenie dowodu z przeglądu ekologicznego nie kreuje sytuacji procesowej, o której mowa w analizowanym art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Tak więc postanowienie organu I instancji nie wyjaśniając wszechstronnie istoty zagadnienia narusza art. 7, 77 § 1 i 80 oraz art. 107 § 3 w związku z art. 124 § 2 K.p.a.
Organ II instancji utrzymując w mocy postanowienie PINB dodatkowo naruszył art. 138 § 1 K.p.a w zw. z art. 144 K.p.a., gdyż nie dostrzegł i nie usunął wad postanowienia organu I instancji, a co więcej w swoim postanowieniu zawarł, w odniesieniu do zarzutów zażalenia niejasne stwierdzenie, że w świetle ustaleń organu powiatowego, przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. nie mają zastosowania w niniejszym postępowaniu, a przy tym nie wskazał w oparciu o jaki przepis prawa materialnego postępowanie to jest prowadzone.
W tym stanie sprawy stwierdzić trzeba, że organy obu instancji nie wykazały, że w sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne, uzasadniające jego zawieszenie.
Dlatego należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w związku z art. 135 P.p.s.a. uchylić zaskarżone postanowienie i postanowienie organu I instancji oraz orzec o niewykonalności tego postanowienia na podstawie art. 152 tej samej ustawy. O kosztach Sąd orzekł zgodnie z art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło