II SA/Sz 337/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia oddalić wniosek Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił jako wniesioną z uchybieniem terminu skargę R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Sąd, postanowieniem z dnia 8 czerwca 2018 r. odrzucił zażalenie R. B. na to postanowienie. W dniu 2 lipca 2018 r. R. B. wniósł zażalenie na to postanowienie. Skarżący, wezwany do uiszczenia opłaty od zażalenia w kwocie 100 zł, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wyjaśnił, że od dnia [...] r. jest osobą pozbawioną wolności. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący zaznaczył, że wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oświadczył, że jest osobą osadzoną w Areszcie Śledczym w B. i jest wobec niego prowadzone postępowanie upadłościowe od 2013 r. Wyjaśnił, że nie ma żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych i nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego. Wezwaniem z dnia 24 września 2018 r. (doręczonym w dniu 16 października 2018 r.) starszy referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do przedłożenia, w terminie 10 dni: - zaświadczenia z administracji jednostki penitencjarnej, jakie skarżący posiada środki finansowe do dyspozycji i czy pracuje odpłatnie, - wyciągów lub wykazów z wszystkich skarżącego, jego żony i syna Łukasza rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających dochody uzyskane przez syna i żonę, w okresie ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki poniesione przez żonę i syna na utrzymanie domu (czynsz, energia elektryczna, woda, gaz, telefony), z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kopii ostatnich decyzji w sprawie podatku rolnego i podatku od wszystkich nieruchomości skarżącego, jego żony i syna [...], oraz ewentualnie innych domowników zamieszkałych przy ul. [...] w N., - dokumentów potwierdzających egzekucję komorniczą. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący przedłożył zaświadczenie z Aresztu Śledczego w S. z którego wynika, że nie jest on zatrudniony odpłatnie, a stan jego konta na dzień wystawienia zaświadczenia wynosi [...] zł (do dyspozycji [...] zł). Wnioskodawca wyjaśnił, że jego syn Ł. B. nie zamieszkuje w N. przy ul. [...], a także, że pozostałe dokumenty źródłowe przedłoży żona. W dniu 29 października 2018 r. żona skarżącego złożyła oświadczenie, iż nie posiada rachunku bankowego. Do pisma dołączyła dowody potwierdzające wydatki ponoszone na utrzymanie nieruchomości przy ul. [...] w N. (wywóz odpadów ok. [...] zł miesięcznie, woda [...] zł miesięcznie, gaz [...] zł miesięcznie, energia elektryczna [...] zł miesięcznie), dowody potwierdzające wysokość składek za skarżącego i jego żonę do KRUS ([...] zł kwartalnie), kopię decyzji Burmistrza N. w sprawie podatku za 2018 r. od nieruchomości położonej w N. przy ul. [...] skierowaną do P. B. na adres ul. [...] w N., kopię decyzji Wójta Gminy K. w sprawie podatku rolnego należnego od żony skarżącego i jego dwóch synów (łącznie [...] zł) od użytków rolnych o pow. [...] ha, podatku od nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym i budynkiem wykorzystywanym na inne cele położonych w C. P., kopię decyzji Burmistrza N. w sprawie podatku rolnego za 2017 r. od gruntu o pow. [...] ha położonego w miejscowości W. i podatku leśnego od [...] ha skierowaną do skarżącego, kopię decyzji Burmistrza N. w sprawie podatku od nieruchomości położonej przy ul. [...] w N. skierowaną do skarżącego, której współwłaścicielami są jednak R. B. i W. B. (zamieszkała w N. przy ul. [...]), kopię decyzji Burmistrza N. w sprawie podatku od nieruchomości położonej przy ul. [...] w N. skierowaną do P. B. jako współwłaściciela nieruchomości (budynki związane z działalnością gospodarczą [...] m2, grunty związane z działalnością gospodarczą [...] m2). Kwota należnego podatku tylko z tej jednej decyzji wynosi [...] zł. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 13020 ze zm.) – dalej "p.p.s.a", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. Chodzi o osoby pozbawione środków do życia, lub takie których dochody są niewielkie i pozwalają na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 p.p.s.a., to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. W myśl art. 255 ww. ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W skardze skarżący podał, że mieszka w N. przy ul. [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że pod tym adresem mieszka także Ł. B., syn skarżącego który w postępowaniu administracyjnym był jego pełnomocnikiem, oraz żona wnioskodawcy. Z przedłożonych dokumentów źródłowych wynika ponadto, że pod tym samym adresem mieszka także P. B.. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący podał, że nie ma żadnego majątku, oszczędności ani dochodów, z nikim nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego i nie ma żadnych środków. Z przedłożonych dowodów wynika natomiast, że wnioskodawca jest współwłaścicielem nieruchomości rolnej o pow. [...] ha położonej w miejscowości W., współwłaścicielem [...] ha lasu położonego w tej samej miejscowości, współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] w N. oraz właścicielem innej zabudowanej nieruchomości przy tej samej ulicy. Żona wnioskodawcy H. B. jest współwłaścicielką nieruchomości rolnej o pow. [...] ha położonej w miejscowości C. P., a także współwłaścicielką budynku mieszkalnego i budynku wykorzystywanego do działalności gospodarczej. P. B. i H. B. są współwłaścicielami budynku wykorzystywanego do działalności gospodarczej o pow. [...] m2 i gruntu związanego z działalnością gospodarczą o pow. [...] m2 przy ul. [...] w N.. Mimo tego, że wnioskodawca od [...] r. jest osobą pozbawioną wolności, brak jest podstaw do uznania, że nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie, które na obecnym jej etapie wynoszą 100 zł. Skarżący, jego żona i syn P. B. są właścicielami nieruchomości rolnych o dużej powierzchni, a także gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi oraz wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej. Brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania wnioskodawcy za osobę znajdującą się wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej, pozbawioną możliwości obrony swoich praw. Uniemożliwiało to uwzględnienie wniosku. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.