II SA/Sz 34/10
PostanowienieWSA w Szczecinie2010-02-23
Skład orzekający: sędzia NSA Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i rodzinna strony (niskie dochody, brak oszczędności, posiadanie mieszkania, niepełnosprawność córki) uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sytuacja materialna i rodzinna strony, charakteryzująca się niskimi dochodami, brakiem oszczędności i wartościowych składników majątku, a także niepełnosprawnością córki, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Prawo pomocy jako instytucja wyjątkowa powinno być stosowane, gdy strona istotnie nie posiada możliwości finansowych do poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
B. S. wniosła skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Wezwana do uiszczenia wpisu sądowego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że wnioskodawczyni utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę i renty socjalnej córki, nie posiada oszczędności ani wartościowych składników majątku, a jest właścicielką mieszkania. Prowadzi gospodarstwo domowe z niepełnosprawną córką.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
B. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania.
Skarżąca wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]zł złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z z niepełnosprawną córką. Skarżąca nie posiada żadnych rzeczy ruchomych, zasobów finansowych, ani przedmiotów wartościowych, natomiast jest właścicielką mieszkania o powierzchni [...]m2. Źródło utrzymania rodziny stanowi wynagrodzenie skarżącej z tytułu umowy o pracę w kwocie [...]zł brutto miesięcznie oraz renta socjalna córki w kwocie [...]zł miesięcznie i zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...]zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Należy podnieść, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy jako instytucja
o charakterze wyjątkowym powinno być zatem stosowane wówczas, gdy strona istotnie nie posiada żadnych możliwości finansowych pozwalających na uiszczenie opłat sądowych, pokrycie wydatków, czy opłacenie zastępstwa procesowego. Przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony.
Po analizie informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy,
należy stwierdzić, że sytuacja materialna (niskie dochody, brak oszczędności oraz wartościowych składników majątku, które mogłyby być spieniężone na pokrycie kosztów postępowania sądowego) oraz rodzinna (niepełnosprawność córki), w jakiej znajduje się B. S., uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.
W tej sytuacji należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło