II SA/Sz 343/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. sprawy ze skargi I. P. i S. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sygn. akt II SA/Sz 343/13 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. sprawy ze skargi I. P. i S. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących I. P. i S. P. kwotę [...]złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...], Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. Z. pozwolenia na budowę podpiwniczonego tarasu przynależnego i połączonego wyjściem z lokalu nr [...], w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ulicy [...]. Od decyzji tej odwołali się I. i S. P. współwłaściciele nieruchomości, której dotyczy wniosek o wydanie pozwolenia na budowę, W odwołaniu wskazali, że przedłożone do zatwierdzenia rozwiązanie projektowe jest niezgodne z postanowieniem Sądu Rejonowego, który wyraził zgodę na wzniesienie tarasu murowanego, o wymiarach [...] cm szerokości i [...] cm głębokości. Wskazali również na fakt, iż wykonanie tarasu w takiej formie spowoduje zniszczenie ich ogrodzenia, furtki i pergoli. Wojewoda decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na wstępie stwierdził, że zgodnie z art.35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wymogami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, sprawdza kompletność projektu oraz wykonanie i sprawdzenie przez osoby uprawnione. W razie spełnienia ww. wymagań, temu kto złożył wniosek o wydanie pozwolenia na budowę wraz z oświadczeniem o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Wojewoda ustalił, że wnioskiem z dnia [...] r. A. Z. wystąpiła o wydanie pozwolenia na budowę podpiwniczonego tarasu przynależnego i połączonego wyjściem z lokalu nr [..] , w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, przy ulicy [...]. Do wniosku dołączyła cztery egzemplarze projektu budowlanego oraz oświadczenie złożone, pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie to wnioskodawczyni złożyła w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego Wydział Cywilny z dnia 26 kwietnia 2011 r. Sygn. Akt I Ns 476/10. W toku postępowania I. i S. P. pismami z dnia [...] r. wnieśli swoje uwagi dotyczące: usytuowania tarasu, umiejscowienia schodów będących zejściem do piwnicy pod tarasem poza wymiarami tarasu określonymi w postanowieniu sądu, zmniejszenia wymiarów drzwi balkonowych będących wyjściem na taras z lokalu mieszkalnego inwestora z 1,80 m do 1,00 m, odsunięcia projektowanych słupów żelbetowych od ściany konstrukcyjnej budynku, błędnie wykonanej przez projektanta inwentaryzacji budynku. A. Z. ustosunkowała się do uwag i zarzutów odnośnie do projektu budowlanego tarasu wyjaśniając, iż usytuowanie tarasu nie uniemożliwia wybudowania tarasu na piętrze oraz, że po konsultacji z projektantem, odsunięcie słupów żelbetowych od ściany budynku jest niczym nie uzasadnione, gdyż są one zaprojektowane we właściwym miejscu i nie należy obawiać się o elewację budynku. Po dokonaniu analizy projektu budowlanego Starosta w dniu [...] r. wydał w trybie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane postanowienie, w którym nałożył na wnioskodawczynię obowiązek usunięcia wskazanych braków oraz ustosunkowanie się do uwag I. i S. P. W dniu [...] r. A. Z. złożyła cztery egzemplarze poprawionego i uzupełnionego projektu budowlanego. I. i S. P. zapoznali się z poprawioną wersją projektu i pismami z dnia [...] r. wnieśli kolejne uwagi i zastrzeżenia, w których podtrzymali swoje zarzuty co do usytuowania tarasu, wielkości drzwi balkonowych, inwentaryzacji budynku, odsunięciu słupów od elewacji budynku oraz umiejscowienia drzwi wejściowych do piwnicy pod tarasem. Starosta po ponownej analizie projektu budowlanego uznał, iż w pełni został on uzupełniony i biorąc pod uwagę, iż zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i udzielaniu pozwolenia na budowę jest ograniczony art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a ocenie może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem w zakresie określonym ustawą, zaskarżoną decyzją Nr [...] r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę podpiwniczonego tarasu przynależnego i połączonego wyjściem z lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ulicy [...] . Organ odwoławczy przeprowadził ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i stwierdził, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło na podstawie w pełni zebranego materiału dowodowego. Rozwiązanie projektowe, przedłożone do zatwierdzenia jest zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Białogard zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej Białogard Nr XL VII/396/06 z dnia 27 października 2006 r. Zamierzenie inwestycyjne nie powoduje zmiany funkcji lokali mieszkalnych, jak również nie wprowadza zmiany w elewacji frontowej budynku. Taras zaprojektowano tak, aby zostały spełnione ustalenia zawarte w postanowieniu Sądu Rejonowego sygn. akt I Ns 476/10. Sąd zezwolił wnioskodawczyni A. Z. na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu wspólną nieruchomością, polegającej na wzniesieniu tarasu murowanego, podpiwniczonego, na parterze budynku przy ulicy [...], przy ścianie znajdującej się z tyłu budynku równoległej do ulicy [...], o wymiarach nie przekraczających [...] cm szerokości i [...] cm głębokości, w taki sposób, aby było możliwe wzniesienie nad nim opartego na filarach tarasu na pierwszym piętrze. W ocenie organu odwoławczego, projekt spełnia te wymagania, bowiem zaprojektowany taras jest o wymiarach [...] cm szerokości i [....] cm głębokości. Celem przygotowania podstawy do oparcia stalowych słupów pod przyszły taras dla mieszkania nr [...], w ścianach piwnicy pod tarasem przewidziano cztery słupy żelbetowe posadowione na stopach żelbetowych wykonanych w ławach jako monolit. Konstrukcja tarasu posadowiona jest na żelbetowych ławach fundamentowych o szerokości 40 cm oraz 32 cm i wysokości 22 cm oddzielonych od fundamentów budynku szczeliną dylatacyjną i zapewniających przeniesienie obciążeń z tarasu mieszkania nr [...]. Projekt budowlany, w ocenie organu odwoławczego, został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, co zostało potwierdzone oświadczeniem autorów projektu posiadających stosowne uprawnienia budowlane i legitymujących się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisie projektantów na listę członków właściwych izb samorządu zawodowego. Zdaniem Wojewody, zawarte w odwołaniu obawy dotyczące przypuszczalnego pękania ścian w czasie wykonywanych prac budowlanych nie mogą stanowić podstawy do uznania naruszenia przepisów Prawa budowlanego i nie znajdują uzasadnienia, bowiem obecnie stosowane technologie przeciwdziałają takim zjawiskom. Ustosunkowując się do argumentacji złożonego odwołania, organ odwoławczy stwierdził, że samo twierdzenie, iż skarżący nie wyrażają zgody na wybicie otworu drzwiowego o szerokości 1,80 m, nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Szczegółowe zbadanie sprawy oraz analiza posiadanych dokumentów nie potwierdzają zasadności wniesionego odwołania, bowiem inwestor miał uprawnienie, na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie sygn. akt I Ns 476/10, na wzniesienie tarasu murowanego, podpiwniczonego na parterze budynku przy ulicy [...]. W ocenie organu, to sąd rozstrzygnął o możliwości przebudowy części wspólnych przedmiotowej nieruchomości, a przyjęte rozwiązanie projektowe wynikało z obliczeń statycznych wykonanych przez projektanta. Organ podkreślił, że w postanowieniu sądu nie narzucono obowiązku wykonania tarasu w ściśle określonym miejscu. Obawy odwołujących się dotyczące braku prawidłowych rozwiązań technicznych nie znajdują uzasadnienia w przepisach prawa, bowiem proces inwestycyjny objęty pozwoleniem na budowę wymaga zapewnienia kierownika budowy. Powierzenie tej funkcji należy do obowiązków inwestora (art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane).Obowiązki i prawa kierownika budowy wynikają z art. 22 i 23 tej ustawy, co gwarantuje wykonanie robót zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej . Powyższa decyzja została zaskarżona przez I. P. i S. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania. Podkreślili, że wydana decyzja jest dla nich krzywdząca. Ich zdaniem, organy administracji publicznej rozpatrując niniejszą sprawę powinny przeprowadzić postępowanie dowodowe na okoliczność w oparciu o jakie dokumenty Sąd Rejonowy wydał zgodę zastępczą dla obu stron (w sprawach I Ns 476/10 i I Ns 211/11). Przyznali, że faktycznie w treści postanowienia sądu nie narzucono obowiązku wykonania tarasu w ściśle określonym miejscu. Z tych względów obecnie wystąpili do Sądu Rejonowego z wnioskiem o wykładnię postanowienia w sprawie sygn. akt I Ns 476/10. Skarżący odrębnym pismem wnieśli o przełożenie terminu rozprawy, do czasu rozpatrzenia przez Sąd Okręgowy zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego oddalające ich wniosek o wykładnię postanowienia o sygn. akt I Ns 476/10. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W pierwszej kolejności należy odnieść się do wniosku skarżących "o przełożenie terminu rozprawy". Sąd uznał ten wniosek za wniosek o odroczenie terminu rozprawy. Zgodnie z art.109 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd odracza rozprawę gdy stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron, nieobecność strony wywołaną nadzwyczajnym zdarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Odroczenie rozprawy jest sytuacją wyjątkową i nadzwyczajną. W ocenie sądu, w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy do odroczenia postępowania sądowego. Bezsporne w sprawie jest, że budowa tarasu wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożyła A. Z., będąca współwłaścicielką wraz z I. P. i S. P., zabudowanej działki nr [...]. Zgodnie z art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz.1623 ze zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto, między innymi, złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W niniejszej sprawie A. Z. przedłożyła tzw. "zgodę zastępczą współwłaścicieli" – postanowienie Sądu Rejonowego sygn. akt I Ns 476/10 z dnia 26 kwietnia 2011 r. o wyrażeniu zgody na dokonanie czynności dotyczącej rzeczy wspólnej, którego sentencja brzmi: zezwolić wnioskodawczyni A. Z. na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu wspólną nieruchomością, polegającej na wzniesieniu tarasu murowanego, podpiwniczonego, na parterze budynku przy ulicy [...], przy ścianie znajdującej się z tyłu budynku równoległej do ulicy [...], o wymiarach nie przekraczających [...] cm szerokości i [...] cm głębokości, w taki sposób aby było możliwe wzniesienie nad nim opartego na filarach tarasu na pierwszym piętrze. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, zgoda ta nie obejmowała wszystkich robót budowlanych objętych wydanym pozwoleniem na budowę. Jak na wstępie wskazano Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. Z. pozwolenia na budowę podpiwniczonego tarasu przynależnego i połączonego wyjściem z lokalu nr [...], w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ulicy [...], działka nr [...]. Zgoda Sądu Rejonowego obejmuje natomiast tylko wzniesienie tarasu murowanego, podpiwniczonego, na parterze budynku przy ulicy [...] , przy ścianie znajdującej się z tyłu budynku równoległej do ulicy [...], o wymiarach nie przekraczających [...] cm szerokości i [...] cm głębokości, w taki sposób aby było możliwe wzniesienie nad nim opartego na filarach tarasu na pierwszym piętrze. Różnica pomiędzy treścią postanowienia Sądu Rejonowego, a decyzją w sprawie pozwolenia na budowę, dotyczy połączenia tarasu z budynkiem mieszkalnym. Kwestia zarówno miejsca połączenia tarasu z budynkiem będącym współwłasnością skarżących i A. Z., jak i sposobu połączenia (powiększenie otworów okiennych lub wybicie otworu drzwiowego), nie została określona przez Sąd Rejonowy i nadal jest przedmiotem sporu między współwłaścicielami, przy czym nie może być ona rozstrzygnięta ani przez organy, ani przez sąd administracyjny. W sytuacji kiedy organ dysponuje zarówno oświadczeniem inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jak i oświadczeniem woli innych współwłaścicieli nieruchomości zgłaszających swój brak aprobaty co do planowanych robót, jego obowiązkiem jest ocena czy przedłożone oświadczenie uprawnia inwestora do prowadzenia określonych we wniosku o pozwolenie na budowę robót budowlanych. W ocenie sądu, cała inwestycja dotyczy części wspólnych nieruchomości, w tym ściany zewnętrznej budynku (mają być w niej wybite i zamontowane drzwi), a zatem jako czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu (art.199 Kodeksu cywilnego) wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli. Wydana decyzja organu I instancji oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody, przekraczając zakres zgody wyrażonej przez Sąd Rejonowy, naruszają art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo sąd zwraca uwagę, że zatwierdzony decyzją organu I instancji projekt dobudowy tarasu do lokalu mieszkalnego w budynku jednorodzinnym zawiera nieścisłości, między innymi, powstałe po dokonaniu w nim poprawek, co nie zostało dostrzeżone przez organy wydające decyzje. Rozpatrując ponownie sprawę organ winien uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę sądu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 152, zaś w pkt III na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy. Sygn. akt II SA/Sz 343/13 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A. Z. pozwolenia na budowę podpiwniczonego tarasu przynależnego i połączonego wyjściem z lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...]. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli I. P. i S. P., współwłaściciele budynku, do którego taras ma być dobudowany. Skarżący złożyli także wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, podnosząc, iż w ich ocenie, decyzja zatwierdzająca projekt i zezwalająca na budowę tarasu została wydana z naruszeniem prawa, a realizacja budowy może doprowadzić do powstania nieodwracalnych lub trudnych do odwrócenia następstw, gdyż wyeliminowanie decyzji po rozpoczęciu budowy skutkować może koniecznością przywrócenia stanu poprzedniego. Ponadto realizacja inwestycji stoi w sprzeczności z interesami skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. ) sąd może na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem sądu, skarżący nie wykazali, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpatrzeniem skargi, grozi wyrządzeniem znacznej szkody i spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Przytoczenie przesłanek stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji bez wskazania konkretnych negatywnych skutków jej wykonania, jest niewystarczające, zaś sąd z urzędu nie dopatrzył się takich skutków. Ewentualne koszty wykonania inwestycji obciążą inwestora, a fakt realizacji budowy nie powoduje skutków trudnych do odwrócenia. Zarzuty skarżących względem zaskarżonej decyzji, niezależnie czego dotyczą, nie mogą być brane pod uwagę przez sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodać należy, że sąd wydając w niniejszej sprawie wyrok (w dniu 11 lipca 2013 r.), na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.