II SA/Sz 351/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata sprawy z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy POSTANOWIENIE Dnia 26 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA: Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej postanawia : odrzucić skargę Postanowieniem dnia [...] r., sygn. akt II SA/Sz 351/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej, odmówił przyznania prawa pomocy J.G. w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że po otrzymaniu wezwania do uiszczenia należnego wpisu od wniesionej skargi skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Stwierdził, że wykreślenie jego działalności z ewidencji działalności gospodarczej pozbawiło go prawa do pracy oraz dochodów. Żona skarżącego choruje, nie uzyskuje żadnych dochodów, nie posiada majątku, a w utrzymaniu pomagają mu synowie. Z formularza wniosku wynika, że skarżący mieszka z żoną i [...] dorosłymi synami w mieszkaniu o pow. [...]m². Nikt z rodziny nie uzyskuje dochodów. W toku postępowania skarżący był wzywany do nadesłania dokumentów potwierdzających dane niezbędne do oceny jego sytuacji materialnej, m.in. dotyczących jego zarobków synów, czego nie uczynił również po przedłużeniu terminu do złożenia tych dokumentów. Ostatecznie pismem z [...] r. Sąd zobowiązał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez : wskazanie źródła utrzymania, z którego ponosi koszty utrzymania siebie i rodziny, nadesłanie wyciągów w zakresie tytułu prawnego do przysługującego mu lokalu, nadesłanie zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy w [...] potwierdzającego, że żona wnioskodawcy zarejestrowana jest jako osoba bezrobotna bez prawa zasiłku – w terminie 14 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że skarżącemu nie można przyznać prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, ponieważ nie przedstawił wystarczających dowodów na istnienie sytuacji uzasadniającej zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów postępowania. Sąd doszedł do przekonania, że skarżący nie dołożył należytej staranności w wykazaniu, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, nie złożył bowiem wymaganych dokumentów w sytuacji, gdy jego oświadczenia z kolejnych pism są ze sobą sprzeczne. W zażaleniu J.G. wniósł o uchylenie w całości powyższego postanowienia, gdyż Sąd "bezprawnie i łamiąc prawo konstytucyjne RP pozbawił go prawa do pomocy prawniczej w sprawie zawilej i skomplikowanej", o zmianę tego postanowienia oraz zwolnienie z opłaty sądowej od zażalenia. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd I instancji prawidłowo przyjął, iż skarżący nie wykazał, że spełnia ustalone przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zarządzeniem z dnia [...] r. skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Skarżący wezwanie otrzymał [...] r. Pismem z dnia [...] r. złożył ponownie wniosek o zwolnienie go od uiszczenia wpisu sądowego i ustanowienie adwokata. W formularzu PPF z dnia [...]r. podał, że od [...] r. nie posiada żadnych dochodów gdyż ma zakaz pracy w swoim zawodzie, żona jego nie ma zdanych dochodów ani pracy, ani żadnych świadczeń. Żyją tylko dzięki dzieciom, które pomagają przeżyć i utrzymują ich. Z dalszych oświadczeń skarżącego wynika, że rodzina jego utrzymuje się z pracy dorywczej, gdzie dochód miesięczny wynosi około [...] zł. Z tego opłaca mieszkanie, prąd, gaz, lekarstwa, opał na zimę. W zarządzeniu z dnia [...] r. Sąd zobowiązał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie m. in. informacji o źródłach dochodów, z których ponosi koszty utrzymania siebie, rodziny, wskazania czy otrzymywana pomoc ma charakter stały i w jakiej jest wysokości, jakie są stałe comiesięczne wydatki na utrzymanie. W odpowiedzi J.G. nadesłał pismo, z którego wynika, że sytuacja jego nie uległa zmianie zaś z oświadczenia złożonego na druku PPF z dnia [...] r. wynika, że utrzymuje się z pracy dorywczej w wysokości [...] zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądami administracyjnymi w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jeżeli strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne mimo wezwania sądu nie uiści należnego wpisu, skarga podlega odrzuceniu. Zasadą ogólną jest, że w przypadku złożenia przez stronę skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie określonym przez Sąd w wezwaniu do uiszczenia wpisu, skargi nie można odrzucić przed rozpoznaniem złożonego wniosku o prawo pomocy. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy kończy się postanowieniem podlegającym zaskarżeniu zażaleniem (art. 260 p.p.s.a). Ze złożonego przez J.G. w dniu [...] r. wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący osiąga dochód w wysokości [...] zł miesięcznie. Na wezwanie Sądu do złożenia dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym skarżący nie odpowiedział, nadesłał nowy formularz wniosku (druk PPF) z dnia [...] r. z którego wynika, że dochód skarżącego wynosi [...] zł. Załączniki, które skarżący dołączył do pierwszego wniosku mające przedstawić jego sytuację majątkową w ocenie Sądu były niewiarygodne, bowiem dotyczyły miesięcy wcześniejszych: [...] r. zaś aktualnych wydatków J.G. nie przedstawił. Zadaniem Sądu skarżący nie wykazał, że sytuacja majątkowa strony jest taka, że uzasadniałoby to przyznanie prawa pomocy. Na uwagę zasłużył fakt, iż skarżący złożył kolejny druk PPF z [...] r. ,w którym podał inne dane co do wysokości dochodu nie wykazując innych źródeł, z których on wraz z żoną mogliby się utrzymać. W ocenie Sądu sprzeczne informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącego podważają wiarygodność jego wniosku. Ciężar dowodu wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych lub opłacić pełnomocnika z wyboru spoczywa na tym kto zamierza skorzystać z tej instytucji. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu. Uzasadnienie W dniu [...] r. J.G. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...], w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej. Skarżący wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W wyniku rozpatrzenia zażalenia J.G. na w/w postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] r. orzekł o oddaleniu zażalenia, uznając, iż nie miało ono uzasadnionych podstaw. Pismem z dnia [...] r. (doręczonym w dniu [...] r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie wezwał J.G. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia na mocy art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na w/w wezwanie J.G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Żądanej opłaty sądowej skarżący nie uiścił. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 230 par. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części p.p.s.a, od pism wszczynających postępowanie przed sądami administracyjnymi w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jeżeli strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne mimo wezwania sądu nie uiści należnego wpisu, skarga podlega odrzuceniu. Zasadą ogólną jest, że w przypadku złożenia przez stronę skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie określonym przez Sąd w wezwaniu do uiszczenia wpisu, skargi nie można odrzucić przed rozpoznaniem złożonego wniosku o prawo pomocy. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy kończy się postanowieniem podlegającym zaskarżeniu zażaleniem (art. 260 p.p.s.a.). Z chwilą gdy w danej sprawie w przedmiocie prawa pomocy istnieje już prawomocne postanowienie Sądu, posiada ono wiążącą moc skonkretyzowanej o zindywidualizowanej przez sąd normy prawnej. Z mocy tej wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu i faktu tego nie zmienia obowiązek ponownego wezwania jej do uiszczenia opłaty. Zatem ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w kolejnym wezwaniu do uiszczenia wpisu, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające odmienną ocenę możliwości poniesienia kosztów sądowych przez stronę (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt I CKN 1461/98, OSNC 1999/11/196, postanowienie SN z dnia 23 lutego 1999 r., sygn. I CKN 1064/97, OSNC 1999/9/153). W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, by zmieniła się jego sytuacja materialna, co uzasadniałoby odmienną ocenę jego możliwości płatniczych w porównaniu z poprzednim wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe ustalenia faktyczne i prawne, Sąd stwierdził, że skoro wniesienie skargi w niniejszej sprawie podlegało obowiązkowi uiszczenia wpisu stałego (art. 231 p.p.s.a.) w wysokości [...] zł, a skarżący, pomimo otrzymania w dniu [...] r. wezwania do jego uiszczenia, w terminie 7 dni, wpisu nie uiścił, skargę należało odrzucić na podstawie art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.