II SA/Sz 352/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2012r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej oddala skargę W dniu [...] przez Prezydenta Miasta wydana została decyzja nr [...] o skierowaniu M.G. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych w [...], a jego nazwisko zostało umieszczone na liście osób oczekujących na umieszczenie w tego rodzaju placówce. Decyzją z dnia [...], Prezydent Miasta, na podstawie art. 54 ust. 1 i ust. 2, art. 59 ust. 2, art. 106 ust. 1, art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), § 12 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 19 października 2005 r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. Nr 217, poz. 1837) orzekł o umieszczeniu M.G. w Domu Pomocy Społecznej "D" dla osób w podeszłym wieku oraz osób przewlekle somatycznie chorych w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono, iż wnioskodawca spełnia kryteria uprawniające do umieszczenia w domu pomocy społecznej, bowiem wymaga całodobowej opieki z powodu choroby, co uniemożliwia mu funkcjonowanie w codziennym życiu. Organ administracji wyjaśnił również, że o terminie przyjęcia do Domu Pomocy Społecznej "D" przy ul. [...] M.G. zostanie poinformowany przez Dyrektora Domu. Od powyższej decyzji w dniu [...] r. M.G. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu odwołania wniósł o przyjęcie do Domu Pomocy Społecznej przy ul. [...], zgodnie z treścią zaskarżonej decyzji, jednakże z prolongatą terminu przyjęcia do ww. placówki na dzień [...] r. M.G. wskazał, że badanie rezonansu magnetycznego z dnia [...] r. wykluczyło u niego [...], jednakże z uwagi na konieczność rehabilitacji [...] oraz grupę inwalidzką jego pobyt w ww. placówce jest czasowo uzasadniony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił zasady kierowania i umieszczania osób w domach pomocy społecznej wynikające z art. 54 ust. 1 i 2 oraz art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. W kontekście przywołanych przepisów organ stwierdził, że z akt postępowania organu I instancji wynika, iż M.G. wyraził zgodę i nadal podtrzymuje wolę skierowania i umieszczenia go w domu pomocy społecznej. Ponadto, zamieszkuje on w [...], zatem organ I instancji prawidłowo skierował go do domu pomocy społecznej w [...], dla osób przewlekle i somatycznie chorych. Ponadto, M.G. jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i niezdolną do samodzielnej egzystencji oraz korzysta z usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Kolegium zaznaczyło, że istotą złożonego przez stronę odwołania było spowodowanie by organ administracyjny odłożył w czasie jego przyjęcie do Domu Pomocy Społecznej "D" przy ul. [...], w sytuacji, gdy, jak twierdzi skarżący, jego stan zdrowia uległ poprawie, co wynika z badania rezonansu magnetycznego, w którym nie stwierdzono stwardnienia rozsianego. Organ odwoławczy podkreślił, że przepisy obowiązującego prawa nie dają organom administracji publicznej podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie prolongowania terminu umieszczenia (przyjęcia) osoby w domu pomocy społecznej, albowiem w omawianym zakresie możliwe jest orzekanie w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej, umieszczenie w takim domu oraz ustalenie odpłatności za pobyt. Tym samym rozpatrzenie wniosku odwołującego się o prolongatę terminu do przyjęcia do Domu Pomocy Społecznej "D" przy ul. [...] nie leży w kompetencjach organu administracji publicznej, który był uprawniony do wydania w niniejszej sprawie decyzji administracyjnej, a samo przyjęcie do domu pomocy społecznej stanowi czynność stricte materialno – techniczną, pozostającą poza sferą decyzyjną organu pomocy społecznej, który wydaje jedynie decyzje, co do istoty sprawy. W zakończeniu swoich rozważań organ II instancji podkreślił, że decyzja, która została przez stronę zaskarżona może ulec wzruszeniu poprzez jej uchylenie lub zmianę przez organ, który ją wydał, w wyniku zmiany sytuacji zdrowotnej lub osobistej strony. Pismem z dnia [...] r. M.G. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o rozpatrzenie jego sprawy i ustalenie terminu przyjęcia go do Domu Pomocy Społecznej "D" przy ul. [...] na dzień [...] r., argumentując swój wniosek w sposób tożsamy, jak w złożonym wcześniej odwołaniu. Pismo to zostało potraktowane jako skarga na doręczoną dnia [....] r. M.G. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 9 maja 2012 r., M.G. podtrzymał swoją skargę i wyjaśnił, że aktualnie nie jest zainteresowany umieszczeniem na stałe w domu pomocy społecznej przy ul. [...] jednakże chciałby być dowożony do tej placówki na rehabilitacje. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych przez art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, doprowadziła do uznania, że zaskarżona decyzja wydana została w sposób zgodny z prawem, a stanowisko zawarte w skardze nie daje podstaw do jej uwzględnienia. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] w przedmiocie umieszczenia M.G. w Domu Pomocy Społecznej "D" dla osób w podeszłym wieku oraz osób przewlekle somatycznie chorych [...], utrzymaną następnie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wydano w związku z wnioskiem M.G. o umieszczenie w tego rodzaju placówce oraz wcześniejszą decyzją tego organu z dnia [...] o skierowaniu M.G. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych w [...]. Podstawę złożonego odwołania, a następnie również skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stanowił brak uwzględnienia w treści wydanych decyzji wniosku skarżącego o prolongatę terminu umieszczenia w domu pomocy społecznej, które miałoby nastąpić od dnia [...] r. W związku z tym celowym jest wyjaśnienie, że zgodnie z art. 54 ust. 1-2a ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. Osobę taką kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej. W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się na jej wniosek do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące. W myśl art. 59 ust. 1-3 ustawy o pomocy społecznej, decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Z kolei decyzję o umieszczeniu w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy prowadzącej dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej. W razie niemożności umieszczenia w domu pomocy społecznej z powodu braku wolnych miejsc, powiadamia się osobę o wpisaniu na listę oczekujących oraz o przewidywanym terminie oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej. Z treści powyższych przepisów wynika, na co uwagę zwrócił także organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że procedura związana z przyjęciem danej osoby do domu pomocy społecznej składa się z trzech etapów. Etap pierwszy obejmuje wydanie przez właściwy organ decyzji w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej. Etap drugi polega na wydaniu w stosunku do tej samej osoby decyzji o umieszczeniu w konkretnej placówce. Natomiast etap trzeci, tj. przyjęcie określonej osoby do danego domu pomocy społecznej stanowi realizację decyzji wydanych we wcześniejszych etapach, przy czym podkreślenia wymaga, że w zakresie przyjęcia do domu pomocy społecznej nie wydaje się już decyzji administracyjnej, a czynność tego rodzaju posiada charakter czynności faktycznej (materialno – technicznej). Powyższe oznacza, że ustalenie konkretnej daty rzeczywistego przyjęcia do oznaczonego domu pomocy społecznej nie mieści się w kompetencjach organu właściwego do wydania decyzji w przedmiocie umieszczenia w danym domu pomocy społecznej. Organ posiada umocowanie do podjęcia rozstrzygnięcia w postępowaniu w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej, w ramach którego bada on spełnienie przez osobę zainteresowaną kryteriów umieszczenia w domu pomocy społecznej oraz ustala konkretny dom pomocy społecznej, w którym adresat decyzji ma zostać umieszczony. Ustalenie daty przyjęcia do danego domu pomocy społecznej następuje w ramach trzeciego z wyróżnionych wyżej etapów i mieści się w zakresie działania dyrektora tej placówki, który na piśmie zawiadamia osobę zainteresowaną o terminie przyjęcia do domu. Kwestia precyzyjnego ustalenia daty przyjęcia do domu pomocy społecznej na podstawie decyzji o umieszczeniu w nim osoby zainteresowanej pozostaje już zatem w gestii dyrektora danego domu, z uwzględnieniem treści powołanego wyżej art. 59 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Na mocy niniejszego przepisu osoba zainteresowana musi liczyć się z sytuacją, że w razie niemożności uwzględnienia jej wniosku o przyjęcie do domu pomocy społecznej we wnioskowanym terminie i przyznania wolnego miejsca innej osobie, może ona zostać powiadomiona o wpisaniu na listę oczekujących oraz o przewidywanym terminie oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej w następnej kolejności. W konsekwencji przyjąć należy, że organy obu instancji w sposób prawidłowy nie zamieściły w swoich decyzjach daty przyjęcia M.G. do Domu Pomocy Społecznej przy ul. [...]. Tym samym za niezasadne należało uznać żądanie M.G. "prolongaty" terminu przyjęcia go do Domu Pomocy Społecznej przy [...], skoro taki termin nie został w decyzjach tych określony. Na rozprawie w dniu [...] r. M.G. wyjaśnił, że aktualnie nie jest już zainteresowany umieszczeniem na stałe w Domu Pomocy Społecznej przy [...], lecz chciałby być dowożony do tej placówki na rehabilitacje. W związku z powyższym zaznaczyć należy, że M.G. nie ma obowiązku korzystać z przyznanego mu prawa wynikającego z decyzji o umieszczeniu w domu pomocy społecznej i od dotychczasowego wniosku w tym zakresie może odstąpić. Jeżeli jednak aktualnym oczekiwaniem skarżącego jest przyznanie mu pomocy w postaci dowożenia na zabiegi rehabilitacyjne do Domu Pomocy Społecznej przy ul. [...], to winien zwrócić się z takim wnioskiem do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dostrzegając podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.