II SA/Sz 354/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 października 2012 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz adwokata R. G. kwotę [...] ([...]) zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne udzielone skarżącej na zasadzie prawa pomocy. Decyzją z dnia [...] r., nr[...] , [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." oraz art. 49b ust.1 w związku z art. 49b ust. 3 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak:[...] , nakazującej inwestorowi – B. M. rozbiórkę murowanej wiaty o powierzchni około 21 m², znajdującej się na nieruchomości przy ul. [...] w [..] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Stan faktyczny w sprawie organ przedstawił następująco. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wybudowanej wiaty murowanej na granicy działek nr[...] , przylegającej do budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego, usytuowanego na nieruchomości przy ul. [...] w[...] , na podstawie art. 49b ust. 1 w związku z art. 49b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wydał decyzję z dnia 14 listopada 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że inwestor nie wypełnił w terminie nałożonych postanowieniem z dnia [...] r. obowiązków, tj. nie przedłożył wymaganych dokumentów. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła B. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w celu przeprowadzenia ponownych oględzin przedmiotowego obiektu. Odwołująca się podniosła, że "szumnie nazywana samowola budowlana w postaci wiaty murowanej związanej z budynkiem" faktycznie składa się z dwóch ścian wymurowanego ogrodzenia z bloczków gazobetonowych o wysokości 2,20 m przykrytych lekkim dachem o konstrukcji drewnianej oraz płytami falistymi. B. M. wyjaśniła, że obiekt ten jest budowlą tymczasową, wykonaną zgodnie ze sztuką budowlaną nie zagrażającą otoczeniu, który pełni funkcję miejsca do "przechowywania różnego rodzaju sprzętu i narzędzi oraz zabezpieczenia przed kradzieżą." Zdaniem strony przedmiotowy obiekt nie wymaga nawet dokonania zgłoszenia, natomiast pracownicy inspektoratu powiatowego "żądają uparcie zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania terenu, którego w rzeczywistości nie ma. " B. M. wniosła również o ponowne przeprowadzenie oględzin przedmiotowej nieruchomości w innym składzie osobowym, gdyż jej zdaniem, pracownicy inspektoratu powiatowego nadużywają władzy, działają w sprawie opieszale, a ich działania opierają się na pismach "osób donoszących". Ponadto sprawa toczy się już od [...] r. i rozpatrywana była na różnych szczeblach administracji z odmiennymi werdyktami. Jednocześnie .B. M. oświadczyła, że przedmiotowy obiekt to dwie ściany wymurowanego ogrodzenia z bloczków gazobetonowych grubości 18 cm, o wysokości 2,20 m, posadowionych na istniejącym cokole ogrodzeniowym betonowym szerokości 20 cm i wysokości około 40 cm z wbetonowanymi w ścianę murowaną słupkami z rur stalowych Ø 32 z poprzedniego ogrodzenia i ram stalowych, które były jej własnością. Ściany przekryte są lekkim daszkiem o konstrukcji drewnianej i płytami falistymi EKO, z przeznaczeniem na cele gospodarcze. Strona podkreśliła, że jest to obiekt tymczasowy, a po zdjęciu zadaszenia spełniał będzie w dalszym ciągu rolę ogrodzenia. Konstrukcja tego obiektu nie ma nic wspólnego z istniejącym budynkiem i jest budowlą samodzielną. Ściany wymurowanego ogrodzenia stanowią granice działki nr [...] B. i G. M. oraz działki nr [...] J. G., na co ma ich pisemną i ustną zgodę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r., Nr [...] wskazał, że inwestor nie dostarczył wymaganych postanowieniem z dnia [..] r. dokumentów, zatem organ powiatowy zobowiązany był na podstawie art. 49b ust. 1 w związku z art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane wydać nakaz rozbiórki przedmiotowej wiaty, tj. ścian wybudowanych powyżej istniejącej podmurówki ogrodzenia oraz elementów zadaszenia. Organ odwoławczy ustalił w oparciu o akta sprawy, że w narożniku działki nr [...] , graniczącej z działkami nr[...] , zlokalizowanej przy ul. [...] w [...] , której właścicielem jest B. M., wykonano roboty budowlane polegające na budowie na istniejącej podmurówce, pozostałej po rozebraniu ogrodzenia z siatki, dwóch ścian murowanych o długości po obrysie zewnętrznym 2,8 m i 6,4 m i wysokości ok. 3,0 m. Po uprzednim wykonaniu wieńców żelbetowych ww. ściany przekryto dachem dwuspadowym o niewielkim spadku, konstrukcji drewnianej, krytym płytami falistymi (onduline) o wysokości kalenicy 3,0 m (usytuowanej prostopadle do granicy działki nr [...] ). Obiekt ten, o powierzchni zabudowy ok. 21 m² , wybudowany został w celu przechowywania sprzętu i narzędzi na przełomie miesiąca [...] r. w warunkach samowoli budowlanej, ponieważ inwestor nie uzyskał decyzji o pozwoleniu na budowę, ani nie dokonał zgłoszenia. Dalej organ odwoławczy wskazał, że stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 - 31 ww. ustawy, które określają jakich obiektów budowa i wykonanie jakich robót budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę oraz które spośród wymienionych można rozpocząć, dokonując zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru ich wykonania, a ten w terminie 30 dni od dnia doręczenia nie zgłosi sprzeciwu. Natomiast w myśl art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy wybudowanie wiaty przylegającej do istniejącego budynku mieszkalnego, o powierzchni zabudowy nie przekraczającej 25 m2, wymagało dokonania zgłoszenia do właściwego organu administracji architektoniczno - budowlanej. Inwestor B.M. zgłoszenia takiego nie dokonała, zatem w ocenie organu odwoławczego, ww. obiekt został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił argumentów strony jakoby postępowanie administracyjne winno dotyczyć ogrodzenia składającego się z dwóch murowanych ścian, wybudowanych na granicy działki nr [...] . Ze zgromadzonego materiału dowodowego, w tym z przedłożonych przez B. M. dokumentów, jednoznacznie wynika, że ww. ściany są trwałym elementem przedmiotowej wiaty i wbrew twierdzeniom strony mają powyżej 2,20 m wysokości, a na wykonanie ogrodzenia powyżej wysokości 2,20 m wymagane jest dokonanie zgłoszenia we właściwym organie, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 i art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził ponadto, że stronom postępowania zapewniono czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem zaskarżonej decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, zgodnie z art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast pozostałe argumenty podniesione w odwołaniu nie miały wpływu na przyjęte rozstrzygnięcie, bowiem nie dotyczyły przedmiotowego postępowania. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B. M.. W uzasadnieniu skargi przedstawiła argumenty podniesione wcześniej w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Na rozprawie w dniu r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej adw. R. G. oświadczył, że zaskarżonej decyzji B. M. zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 9, art.10 § 1 i art. 77 § 1 K.p.a., ponieważ strona nie była właściwie informowana o skutkach niewykonania nałożonych na nią obowiązków. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej i oświadczył, że nie zostały one uiszczone. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest decyzja ego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą to nakazano inwestorowi B. M. rozbiórkę murowanej wiaty o powierzchni ok 21 m2 znajdującej się na nieruchomosci przy ul. [..] w[...] . W toku postępowania organy ustaliły, że skarżąca wzniosła na granicy działek nr [...] wiatę murowaną przylegającą do budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego. B. M. kwestionowałą ustalenia organu bowiem twierdziła, że wybudowane z bloczków gazobetonowych ściany o wysokości 2,20 m są fragmentem ogrodzenia, a zważywszy na to, że ściany są przykryte lekkim dachem o konstrukcji drewnianej oraz płytami falistymi- jest to budowla tymczasowa, wybudowana zgodnie ze sztuką budowlaną, nie zagrażającą otoczeniu i służącą do przechowywania różnego rodzaju sprzetu i narzedzi oraz zabezpieczenia przed kradzieżą. Zdaniem skarżącej obiekt ten nie wymagał nawet zgłoszenia. Nie budzi wątpliwości Sądu, co podkreślały organy w prowadzonym postępowaniu, że będąca przedmiotem postępowania wiata została wzniesiona w wyniku samowoli budowlanej i ma cechy budowli w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b i pkt 3 ustawy Prawo budowlane (stanowi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz jest obiektem budowlanym nie będącym budynkiem, ani obiektem małej architektury). Ze względu na powierzchnię tej wiaty nieprzekraczającą 25 m², jej budowa nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę lecz zgłoszenia, o czym stanowi wprost art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, a zgłoszenia takiego skarżąca nie dokonała. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że B. M. nie skorzystała z możliwości zalegalizowania wiaty w trybie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, mimo umożliwienia jej tego przez organ i wyznaczenia stosownego terminu w celu przedłożenia dokumentów, o jakich mowa w art. 49b ust. 2 powołanej ustawy. Skarżąca złożyła oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, plan sytuacyjny i opis techniczny oraz oświadczenie sąsiada G. M. oraz pisma z Urzędu Miasta z dnia [...] r. o pozostawieniu bez rozpoznania jej wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wiaty. Ostatecznie skarżąca nie wykonała postanowienia organu nadzoru budowlanego w części odnoszącej się do przedłożenia opisanego w art. 49 b ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...] r. zawiadomił skarżącą konieczności uzupełnienia brakujących dokumentów wymienionych w postanowieniu tego organu z dnia [...] r., jednakże do dnia wydania decyzji nakazującej rozbiórkę ([...] ) B. M. dokumentów tych nie przedłożyła. Skoro skarżąca nie podjęła działań w celu legalizacji samowolnie wzniesionej wiaty i nie przedłożyła wszystkich dokumentów, o jakich mowa w art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego z mocy obowiązującego prawa- art. 49b ust. 3 powołanej ustawy zobowiązany był do nakazania rozbiórki nielegalnej budowli, o czym informował stronę w swoim postanowieniu z dnia [...] r. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że żaden organ nie zwalniał i nie mógł zwolnić skarżącej z obowiązku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, albowiem skoro budowla podlegała obowiązkowi zgłoszenia, a skarżąca tego obowiązku nie wykonała, to w postępowaniu legalizacyjnym należy spełnić wymóg określony w art. 49b ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Odnosząc się z kolei do twierdzeń skarżącej o niekompetencji urzędników załatwiających jej sprawę, to na podstawie akt administracyjnych sprawy stwierdzić należy, że wbrew prezentowanym opiniom B. M. była w toku postępowania informowana o ciążących na niej obowiązkach związanych z samowolnie wybudowaną wiatą, których nie wykonała, czego konsekwencją jest decyzja nakazująca rozbiórkę budowli. Reasumując, stwierdzić należy, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, prawidłowo dokonały jego oceny prawnej, zaś wydane decyzje nie naruszają przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wynagrodzeniu pełnomocnika skarżącej ustanowionego na zasadzie prawa pomocy, sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy.