II SA/Sz 357/09
WyrokWSA w Szczecinie2009-06-17
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który rozpoczął kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu przed wejściem w życie przepisów wprowadzających wymóg odbycia w ramach tego kursu praktyki metodycznej, może uzyskać dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, jeśli ukończył kurs przed wprowadzeniem tego wymogu, ale nie spełnia go w pełni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, ze względu na niespełnienie wymogu odbycia praktyki metodycznej w ramach kursu pedagogicznego, jest niezgodna z zasadą demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP). Pracodawca, który rozpoczął kurs przed wejściem w życie nowych przepisów i działał w zaufaniu do obowiązującego prawa, powinien mieć uwzględnione kwalifikacje uzyskane na tym kursie, nawet jeśli nie spełnia on w pełni późniejszych wymogów dotyczących praktyki metodycznej.Stan faktyczny
Pracodawca H.W. złożył wniosek o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania dofinansowania, uznając, że H.W. nie posiada wymaganych kwalifikacji pedagogicznych, ponieważ ukończony przez niego kurs pedagogiczny nie obejmował wymaganej liczby godzin praktyki metodycznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. H.W. zaskarżył decyzję SKO, zarzucając naruszenie prawa i błędną interpretację przepisów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak /spr./, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego H. W. kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
H.W., pismem z dnia [...] r. złożył wniosek o przyznanie mu, jako pracodawcy, dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika – D.K.. Do wniosku załączono: kopię dyplomu z dnia [...] r. o nadaniu H.W. tytułu mistrza w zawodzie elektromechanika [...], kopię zaświadczenia o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu z dnia [...]r., obejmującego [...] godzin nauczania z wyłączeniem zajęć praktycznych, kopię zaświadczenia o ukończeniu kursu BHP z dnia [...]r., kopię umowy o pracę zawartą z D.K. w celu przygotowania zawodowego z dnia [...]r., kopię świadectwa pracy D.K. wystawionego przez H.W. z dnia [...] r. oraz zaświadczenie z Izby Rzemieślniczej w [...] z dnia [...] r. o zdaniu egzaminu czeladniczego przez D.K..
Decyzją z dnia [...] Burmistrz [...] – na podstawie art. 70b ust. 6 w związku z art. 70b ust. 1, 2 i 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - odmówił przyznania H.W. dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika – D.K..
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że wnioskodawca - instruktor praktycznej nauki zawodu - nie posiada kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, tj. nie posiada przygotowania pedagogicznego wymaganego od nauczycieli lub ukończonego kursu pedagogicznego obejmującego łącznie co najmniej [...] godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz [...] godzin praktyki metodycznej, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty, albo ukończonego przed [...] r. kursu pedagogicznego uprawniającego do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu. Wprawdzie, na wezwanie do uzupełnienia złożonego wniosku, wpłynęło do organu zaświadczenie z dnia [...] r. o odbyciu przez H.W. [...] godzin praktyki metodycznej na terenie Specjalistycznej Poradni Terapeutycznej dla Dzieci, Młodzieży i ich Rodzin w [...], jednakże, w ocenie organu, dokument ten nie może zostać uwzględniony, bowiem odbyta przez wnioskodawcę praktyka metodyczna nie miała miejsca podczas odbywania kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu.
H.W. odwołał się od wyżej wskazanej decyzji podnosząc, że nie zgadza się z uzasadnieniem, iż nie posiada uprawnień pedagogicznych do szkolenia uczniów, gdyż ukończył on kurs pedagogiczny w rozszerzonym zakresie (w wymiarze [...] godzin), który rozpoczął się dnia [...] r., a więc przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2002 r. (Dz. U. Nr 97, poz. 479) w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu. Ponadto, jak oświadczył odwołujący się, kurs ten odbywał się zgodnie z zatwierdzonym przez Kuratora Oświaty programem i obowiązującymi przepisami i skończył się egzaminem w dniu [...] r. Nowelizacja przepisów, wprowadzających wymóg odbycia [...]godzinnej praktyki metodycznej, weszła w życie w trakcie trwania kursu i strona nie miała na to wpływu. Poza tym strona podniosła, że prawidłowość swoich uprawnień pedagogicznych konsultowała w Kuratorium Oświaty w [...] i uzyskała pozytywną opinię.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) w zw. z art. 70b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (j.t. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.) oraz § 10 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 988 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H.W. od decyzji Burmistrza [...] z dnia [...], utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy, w uzasadnieniu decyzji wskazał, że kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest spełnienie bądź też brak spełnienia przez H.W. przesłanek wymienionych w art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty w związku z § 10 ust. 2 pkt 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie praktycznej nauki zawodu, tj. przesłanek leżących po stronie instruktora praktycznej nauki zawodu, który prowadził doskonalenie zawodowe rzeczonego młodocianego pracownika. W myśl bowiem art. 70b ust. 1 ustawy, pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach oraz jeżeli młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z odrębnymi przepisami.
Jak natomiast stanowi § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie praktycznej nauki zawodu, zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą także prowadzić:
- pracownicy, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi stanowi podstawowe zajęcie i jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin przewidzianym dla nauczycieli, określonym w odrębnych przepisach (pkt 1),
- pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy (pkt 2) - zwani dalej "instruktorami praktycznej nauki zawodu".
Z kolei § 10 ust. 4 powołanego rozporządzenia określa, jakie kwalifikacje powinny mieć osoby wymienione w pkt 2. Zgodnie z tym przepisem, instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni:
- posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, oraz
- przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach, lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem [...]r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, (...).
Zatem warunkiem koniecznym, aby uzyskać miano instruktora praktycznej nauki zawodu jest posiadanie co najmniej tytułu mistrza w zawodzie, którego będzie się nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres nauczanego zawodu, ale także - w przypadku osób, które nie mają przygotowania pedagogicznego wymaganego od nauczycieli - ukończenie kursu pedagogicznego, który musi spełniać następujące warunki:
- jego program musi być zatwierdzony przez kuratora oświaty,
- program kursu musi obejmować łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej (łącznie 80 godzin) - ten warunek nie musi być spełniony, jeżeli kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu został zakończony przed dniem
[...]r.
Wszystkie te warunki muszą być spełnione łącznie, na co wskazuje brzmienie cytowanych wyżej przepisów. Organ przyznający dofinansowanie do kształcenia młodocianego pracownika jest zatem zarówno uprawniony jak i zobowiązany do badania, czy w każdej sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki, także te dotyczące kursu, w którym uczestniczyła osoba prowadząca przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika.
Zdaniem Kolegium, jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, H.W. posiada tytułu mistrza w zawodzie "elektromechanik [...]", którego to zawodu nauczał małoletniego pracownika – D.K.. W dniu [...] r. H.W. ukończył kurs pedagogiczny, który miał na celu uzyskanie kwalifikacji pedagogicznych do nauczania zawodu. Do akt sprawy dołączona została potwierdzona kserokopia zaświadczenia wystawionego przez Zakład Doskonalenia Zawodowego w [...] z dnia [...] r. Z zaświadczenia tego wynika, że program nauczania kursu obejmował łącznie [...] godzin: [...]godzin zajęć z psychologii, [...] godzin - z pedagogiki, [...] godzin – z podstaw dydaktyki dorosłych, [...] godzin - z metodyki praktycznej nauki zawodu oraz [...] godzin - z organizacji i zarządzania oświaty dorosłych. Zgodnie natomiast z wyżej cytowanym rozporządzeniem, kurs powinien obejmować także [...] godzin praktyki metodycznej, zatem kurs ukończony przez H.W. nie spełnia wszystkich warunków, wymienionych w § 10 ust. 4 rozporządzenia. Odwołujący się dołączył wprawdzie do akt sprawy zaświadczenie wystawione przez Dyrektora Specjalistycznej Poradni Terapeutycznej dla Dzieci i Młodzieży w [...], z dnia [...] r., zgodnie z którym odbył on [...] godzin praktyki metodycznej na terenie Poradni. Jednakże w cytowanym rozporządzeniu ustawodawca wymaga, by owe [...] godzin praktyki metodycznej odbyte zostało w ramach kursu - mają one wchodzić w zakres programu kursu.
Biorąc pod uwagę powyższe, Kolegium stwierdziło, że nie było podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, która wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz na podstawie ustalonego stanu faktycznego. Cytowane przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że organ pierwszej instancji nie może przyznać wnioskowanego dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, jeżeli nie zostaną spełnione wszystkie warunki wymienione w tych przepisach.
W skardze na wyżej opisaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, reprezentujący H.W. radca prawny T.K. wniósł o jej uchylenie, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7 kpa poprzez naruszenie słusznego interesu skarżącego i słusznego interesu społecznego, naruszenie § 10 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu poprzez jego nietrafną interpretację oraz naruszenie konstytucyjnej zasady ochrony praw nabytych poprzez nierespektowanie uprawnień nabytych przez skarżącego przed wejściem w życie cytowanego wyżej rozporządzenia.
Zdaniem wnoszącego skargę H.W. posiada wymagane kwalifikacje do kształcenia młodocianych pracowników. Przez [...] lat szkolił młodocianych pracowników i uzyskiwał od Urzędu Miasta w [...] dofinansowanie kosztów szkolenia. Posiada tytuł mistrza w wykonywanych zawodzie i ukończony kurs pedagogiczny niezbędny do kształcenia młodocianych. Brakujące [...] godzin szkolenia z zakresu praktyki metodycznej odbył w Specjalistycznej Poradni Terapeutycznej dla Dzieci i Młodzieży w [...]. Kolegium – nie uznając wiedzy zdobytej poza kursem, tj. owych [...] godzin praktyki metodycznej – wprowadziło swoisty monopol na kształcenie tylko w ramach kursu, przyjmując tym samym niezwykle wąską i krzywdzącą dla skarżącego interpretację powołanego § 10 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Rolą sądu administracyjnego było skontrolowanie zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem. Usytuowanie Konstytucji RP w systemie źródeł prawa nakazuje przeprowadzanie wykładni przepisów ustaw, jak również rozporządzeń wydanych na podstawie delegacji ustawowych, zgodnie z normami zawartymi w Konstytucji. Jednocześnie rozstrzygając sprawę, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję według podanego kryterium oraz w ramach posiadanych kompetencji, Sąd uznał, że wniesiona przez H.W. skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż zostały w niej podniesione.
W myśl art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (j.t. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.), pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach.
Do tych odrębnych przepisów należy zaliczyć § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 998), którego interpretacja stała się podstawą wydania niekorzystnego dla skarżącego orzeczenia. Jego brzmienie, na dzień wydania kwestionowanej decyzji, było następujące: "Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach, lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, z zastrzeżeniem ust. 5.
Zdaniem organów, H.W. legitymując się zaświadczeniem o ukończeniu w dniu [...] r. kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, który nie obejmował [...] godzin praktyki metodycznej, nie posiada przygotowania pedagogicznego wymaganego obecnie od instruktorów praktycznej nauki zawodu.
Wprowadzenie wymogu ukończenia kursu pedagogicznego obejmującego [...] godzin praktyki metodycznej nastąpiło mocą rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu, opublikowanego w Dz. U. Nr 97, pod poz. 479, w dniu 22 grudnia 1992 r. Rozporządzenie to weszło w życie w dniu 6 stycznia 1993 r. (z wyjątkiem § 15). Obowiązujące przed 6 stycznia 1993 r. regulacje prawne nie nakładały na instruktorów praktycznej nauki zawodu obowiązku ukończenia kursu pedagogicznego obejmującego w programie zajęcia praktyczne (vide: zarządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 lipca 1988 r. w sprawie praw i obowiązków oraz kwalifikacji osób prowadzących zajęcia praktyczne z uczniami szkół zawodowych i młodocianymi pracownikami - Dz. U. Nr 22, poz. 202; rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia 30 czerwca 1971 r. w sprawie nauki zawodu w rzemieślniczych zakładach pracy - Dz. U. Nr 19, poz. 188).
Skarżący H.W. kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, zorganizowany przez Zakład Doskonalenia Zawodowego w [...], punkt kształcenia zawodowego w [...], rozpoczął w dniu [...] r., tj. przed dniem wydania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. Zatem nawet przy dołożeniu wyjątkowej staranności, nie był w stanie przewidzieć, czy i jakie wymagania szczegółowe dla tego rodzaju kursu zostaną wprowadzone w trakcie jego trwania i wejdą w życie w styczniu następnego roku. Niewątpliwie, nawet uprzednie zasięgnięcie informacji w tym zakresie u Kuratora Oświaty - terenowego organu rządowej administracji specjalnej do spraw oświaty - nie mogłoby poddać pod wątpliwość trafność wybranego kursu z uwzględnieniem jego zakresu przedmiotowego, umożliwiającego uzyskanie kwalifikacji pedagogicznych dla instruktora praktycznej nauki zawodu.
Wydając w dniu [...] r. rozporządzenie w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu, podobnie jak przy wydawaniu rozporządzenia z dnia [...] r. w sprawie praktycznej nauki zawodu, nie uwzględniono sytuacji osób, które przed dniem wejścia w życie, a nawet przed dniem wydania w/w rozporządzenia [...] r.) rozpoczęły kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu. Tworząc nowe wymagania dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nie wprowadzono przepisów, które uwzględniałyby nabywane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia kwalifikacje, w ramach prowadzonych już szkoleń, organizowanych przez uprawnione do tego placówki, znajdujące się pod nadzorem państwowych organów oświatowych.
Przy językowej wykładni wprowadzonych w/w regulacjami zmian dotyczących zakresu przedmiotowego kursu pedagogicznego, co do zasady prawidłowo dokonanej przez organy administracji w niniejszej sprawie, należałoby uznać, że skarżący nie posiada wymaganego wykształcenia pedagogicznego dla instruktora praktycznej nauki zawodu. Jednak w ocenie składu orzekającego, w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, odmowa uznania przez organy przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia o ukończeniu w dniu [...] r. kursu pedagogicznego instruktora praktycznej nauki zawodu, przeprowadzonego w okresie od [...] r., wynikająca z wykładni językowej § 9 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu jak i § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu, w zakresie w jakim nie uwzględnia kwalifikacji pedagogicznych osób uzyskanych na kursie pedagogicznym, który rozpoczął się przed dniem wejścia w życie wymogu odbycia w ramach takiego kursu [...] godzin praktyki metodycznej, jest nie do pogodzenia z klauzulą demokratycznego państwa prawa.
Zdaniem Sądu, prawodawca winien uwzględniać przy modyfikacjach stanu prawnego jego konsekwencje faktyczne i prawne, jakie zrodził on do chwili wejścia w życie nowych uregulowań. Z związku z tym, że demokratyczne państwo prawne oznacza państwo, w którym chroni się zaufanie obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, dokonując kolejnych zmian stanu prawnego nie można stracić z pola widzenia interesów podmiotów, jakie ukształtowały się przed dokonaniem zmiany stanu prawnego. Zmiany dotychczasowych regulacji winny uwzględniać skutki jakie wywołają przez pryzmat obowiązujących już rozwiązań. Zatem wejście w życie zmian do przepisów już obowiązujących powinno następować w takim sposób, aby niwelować element zaskoczenia obywatela nagłą zmianą prawa. Celowi temu służyć muszą przepisy przejściowe lub odpowiednio określona data wejścia w życie nowelizacji. Takich rozwiązań w analizowanych rozporządzeniach zabrakło.
Skoro skarżący H.W., działając w zaufaniu do organów państwa i stanowionego przez nie, obowiązującego prawa, rozpoczął kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu realizowany pod nadzorem władz oświatowych, spełniający wszystkie wymogi stawiane przez ówczesne przepisy prawa i kurs taki ukończył z wynikiem pozytywnym, to odmowa uwzględnienia uzyskanych na tym kursie kwalifikacji, narusza zasadę demokratycznego państwa prawa wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP.
W związku z tym Sąd uznał za konieczne skorzystanie z prerogatyw, jakie przyznaje sędziom Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji, sędziowie w sprawowaniu urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Z takiego konstytucyjnego ukształtowania pozycji sędziego wynika uprawnienie sędziów do kontrolowania zgodności z ustawami aktów niższego niż ustawa rzędu, realizowane poprzez odstąpienie od ich stosowania w razie stwierdzenia ich sprzeczności z ustawą.
Mając powyższe na uwadze Sąd w niniejszej sprawie odmówił zastosowania § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 998), w zakresie w jakim przepis ten nie uwzględnia kwalifikacji pedagogicznych uzyskanych przez osoby po dniu 6 stycznia 1993 r. a które rozpoczęły kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu przed dniem wydania i wejścia w życie przepisów wprowadzających do programu takiego kursu obowiązek odbycia 10 godzin praktyki metodycznej, który to obowiązek nałożono po raz pierwszy mocą § 9 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu (Dz. U. Nr 97, poz. 479).
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza [...] naruszają prawo, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o ich uchyleniu.
Ponownie rozpoznając sprawę zainicjowaną wnioskiem skarżącego z dnia
[...] r. organy winny uwzględnić przedstawione wyżej rozważania i wyrażone przez Sąd stanowisko.
W zakresie obejmującym orzeczenie o wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 w/w ustawy, zaś o kosztach postępowania obejmujących uiszczony wpis od skargi ([...] zł) oraz koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika ([...] zł), na podstawie art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło