II SA/Sz 360/08

PostanowienieWSA w Szczecinie2008-06-05

Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę rady miejskiej stwierdzającą wygaśnięcie mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. Uchwała rady miejskiej stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności podlega kontroli wyłącznie w trybie odwołania do właściwego sądu okręgowego, co wyłącza kompetencje sądów administracyjnych w tym zakresie. Ustawodawca w sposób jednoznaczny wyłączył sprawy określone w art. 190 ust. 1 pkt 3 Ordynacji wyborczej z zakresu orzekania sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
W.S. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w C. stwierdzającą wygaśnięcie jego mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności. Skarżący zarzucił naruszenie procedur i wewnętrzną sprzeczność statutu gminy. Pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego. Sąd rozpoznał również wniosek o zawieszenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA - Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o zawieszenie postępowania sądowego w sprawie ze skargi W. S. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego p o s t a n a w i a odmówić zawieszenia postępowania sądowego. P O S T A N O W I E N I E Dnia 5 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA - Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 26 marca 2008 r. W.S. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w C. z dnia (...(, którą stwierdzono wygaśnięcie mandatu radnego W.S., wskutek utraty prawa wybieralności. Wnosząc o uchylenie uchwały, skarżący podniósł zarzut podjęcia zaskarżonego aktu z naruszeniem procedur zawartych w § 28 Statutu Gminy C. oraz wewnętrznej sprzeczności treści § 3 i § 4 tego aktu. W odpowiedzi na skargę, pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi, jako niepodlegającej kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Skuteczność uruchomienia procesu oceny przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia (bezczynności) organu administracji publicznej uwarunkowana jest dopuszczalnością skargi. Jedną z przesłanek dopuszczalności skargi jest przynależność sprawy zawisłej przed organem administracyjnym do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 i 4 w związku z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (DzU z 2003 r. Nr 159, poz. 1547 ze zm.), zwanej dalej "Ordynacją wyborczą". Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 2 pkt 2 Ordynacji wyborczej, nie mają prawa wybieralności osoby wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Stosownie do treści art. 190 ust. 1 pkt 1 ust. 3 Ordynacji, wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów. Wygaśnięcie mandatu radnego w przypadkach określonych w ust. 1 stwierdza rada w drodze uchwały, najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu (ust. 2) i uchwałę tę doręcza się niezwłocznie zainteresowanemu i przesyła wojewodzie oraz komisarzowi wyborczemu (ust. 4). Natomiast, jak stanowi przepis art. 191 ust. 1 Ordynacji wyborczej, od uchwały rady o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w art. 190 ust. 1 pkt 3, zainteresowanemu przysługuje odwołanie do właściwego sądu okręgowego w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia. Powyższe oznacza, że Ordynacja wyborcza w sposób autonomiczny określa zasady i tryb prawnej kontroli uchwały rady właściwej jednostki samorządu terytorialnego o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn wskazanych art. 190 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Wobec tego jedyną droga zaskarżenia uchwały rady o wygaśnięciu mandatu radnego w przypadku utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów jest złożenie odwołania do właściwego sądu okręgowego, co wyłącza kompetencje sądów administracyjnych w tym zakresie. Stanowisko takie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 23 października 2000 r. o sygn. akt OPS 13/00 (opubl. ONSA 2001/2/50). W obszernym uzasadnieniu tego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż nie budzi wątpliwości kwestia przynależności przewidzianych w Ordynacji wyborczej czynności kontrolnych, związanych ze stwierdzeniem wygaśnięcia mandatu radnego, do sfery administracji publicznej, jednocześnie jednak zaznaczył, iż ustawodawca przekazał pewne sprawy załatwiane w pierwszej fazie postępowania przez organy administracji publicznej kognicji sądów powszechnych, co nie oznacza naruszenia określonej w art. 184 Konstytucji RP zasady sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności organów administracji publicznej. Ustawodawca w sposób jednoznaczny wyłączył sprawy określone w art. 190 ust. 1 pkt 3 z zakresu orzekania sądów administracyjnych, dając zainteresowanym możliwość dochodzenia swoich praw na drodze procesu cywilnego. Wyłączenie to znajduje uzasadnienie w przedmiocie sporu, który bezpośrednio wiąże się z materią dotyczącą zasad i trybu przeprowadzania wyborów oraz warunków ich ważności. Problematyka ta, co do zasady, została uregulowana w Rozdziale 10 Ordynacji wyborczej, który kompetencje w tym zakresie również przekazuje sądom okręgowym. Również Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 maja 2000 r. o sygn. akt III KKO/99 (opubl. OSNP 2001/17/544) jednoznacznie stwierdził, iż uchwała rady gminy o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn określonych w art. 190 ust. 1 pkt 3 Ordynacji wyborczej podlega kontroli wyłącznie w trybie odwołania zainteresowanego do właściwego sądu okręgowego. Należy także wskazać, iż w rozpatrywanej sprawie skarżący skorzystał z tej możliwości, wnosząc odwołanie od uchwały do Sądu Okręgowego w S., który postanowieniem z dnia (...( oddalił odwołanie strony (orzeczenie nieprawomocne). Z uwagi na powyższe, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 191 ust. 1 Ordynacji wyborczej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. orzekł o odrzuceniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło