II SA/Sz 365/08
PostanowienieWSA w Szczecinie2008-07-21
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a nieprzedłożenie wymaganych dowodów uniemożliwiło ocenę jej możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżąca J. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wskazała na niską rentę jako jedyne źródło utrzymania. Sąd wezwał ją do przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość wydatków, dochodów oraz status bezrobotności syna. Skarżąca uiściła wpis sądowy, ale nie przedłożyła żądanych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji nakładającej obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
Skarżąca J. K. wezwana do uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł od złożonej skargi na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nakładającej na inwestora budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w S. – skarżącą, M. K., J. K. obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę wraz z wymaganymi uzgodnieniami w terminie do dnia 31.12.2007 r., wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że źródło Jej utrzymania stanowi niska renta, którą wydatkuje na wizyty lekarskie i wykup lekarstw. W dalszej części wniosku wskazała, że zamieszkuje z pełnoletnim synem, który jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni posiada dom o powierzchni 150 m2. Miesięczny dochód J. K. stanowi renta w wysokości 800 zł.
Pismem z dnia 28 maja 2008 r. skarżąca została wezwana do nadesłania w terminie 7 dni od daty doręczenia :
- dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie domu za okres ostatnich trzech miesięcy,
-dowodów potwierdzających wysokość otrzymywanej renty za okres ostatnich trzech miesięcy,
- zaświadczenia z PUP o posiadaniu przez syna statusu osoby bezrobotnej
pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W dniu 18 czerwca 2008 r. skarżąca odebrała wezwanie. W dniu 24 czerwca 2008 r. uiściła żądany wpis sądowy, nadto w tym samym dniu złożyła w Sądzie pismo, w którym oświadczyła, że w okresie od 01.07. do 29.08.2008 r. nie będzie przebywać pod wskazanym adresem w związku z czym prosi o nieprzesyłanie korespondencji dotyczącej prowadzonej sprawy sądowej. Żądanych dokumentów nie przedłożyła.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr.153,poz.1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ). Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Strona wnosząc sprawę przed sądem powinna liczyć się z kosztami i gromadzić potrzebne środki z uzyskiwanych dochodów.
Określenie, gdy "osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy.
Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. art. 255 cyt. ustawy
Dane wskazane przez J. K. w ocenie Sądu nie stanowiły wystarczającej i kompletnej podstawy odzwierciedlającej Jej sytuację majątkową, a tym samym uniemożliwiały dokonanie oceny Jej możliwości płatniczych, dlatego skarżąca została wezwana do przedłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych.
Biorąc pod uwagę, iż skarżąca nie wykonała zobowiązania Sądu a tym samym nie wykazała, że Jej sytuacja uniemożliwia poniesienie jakichkolwiek kosztów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło