II SA/Sz 367/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-06-28

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada stałe źródła dochodu i zgromadzone oszczędności, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że poniesienie tego wydatku wiązałoby się z niebezpieczeństwem uszczerbku dla koniecznego utrzymania jego i rodziny. Pomimo posiadania stałych dochodów i zgromadzonych oszczędności, wnioskodawca nie udowodnił swojej niemożności pokrycia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika.
Stan faktyczny
J. B. złożył skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie choroby zawodowej. W trakcie postępowania wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, argumentując zawiłością sprawy. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na wspólne gospodarstwo domowe z żoną, miesięczny dochód w kwocie ok. [...] zł oraz ponoszone wydatki na mieszkanie, ratę kredytu, ubezpieczenia i inne koszty.
Rozstrzygnięcie
Odmówić ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej p o s t a n a w i a : odmówić ustanowienia adwokata J. B. złożył w Wojewódzkim Sadzie Administracyjnym skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. w przedmiocie choroby zawodowej. Na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. skarżący oświadczył, iż wnosi o przyznanie prawa pomocy w postaci zawodowego pełnomocnika. Zobowiązany do złożenia wniosku w przedmiocie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, skarżący wypełnił zobowiązanie Sądu. W formularzu PPF J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie jest w stanie uczestniczyć samodzielnie w rozprawie ze względu na jej zawiłości. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Małżeństwo zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Miesięczny dochód dwuosobowej rodziny stanowi kwota [...] zł i jest to renta J. B. w wysokości [...] zł oraz pensja żony w kwocie [...] zł. W wykonaniu zobowiązania sądowego wzywającego do przedłożenia dokumentów potwierdzających aktualną sytuację materialną skarżącego i jego żony wnioskodawca nadesłał zaświadczenie z ZUS o wysokości otrzymywanej renty, z którego wynika, iż wynosi ona [...] zł netto, zaświadczenie z miejsca pracy żony o wysokości uzyskiwanego miesięcznie dochodu tj. kwoty [...] zł, książeczkę opłat czynszu do Wspólnoty w wysokości ok. [...] zł miesięcznie, rachunki za gaz – ok. [...] zł miesięcznie, telefon [...] zł, prąd [...] zł, UPC [...] zł, rata w [...] banku – [...] zł, składka na prywatne leczenie zdrowotne – [...] zł, wyciąg ze wspólnego konta z małżonką za okres od [...] r. do [...] r. z saldem końcowym –[...] zł oraz wyciąg z drugiego wspólnego konta za ten sam okres z saldem końcowym [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy w zakresie częściowym sąd przyznaje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący w niniejszej sprawie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Prawo pomocy jest instytucją polegającą na dofinansowaniu osób o bardzo niskich lub zerowych dochodach, w celu zapewnienia im dostępu do sądu. Zasadą wynikającą z art. 199 P.p.s.a. jest bowiem odpłatność postępowania sądowego w zakresie udziału danej osoby w tym postępowaniu. Wyjściem naprzeciw trudnościom majątkowym pokrycia kosztów sądowych jest instytucja prawa pomocy. Przez nią ustawodawca zezwala na odstąpienie od ogólnej zasady odpłatności postępowania związanego z działaniem strony, co jednak wymaga szczególnie wnikliwej oceny składanych wniosków i uzasadnień w nich zawartych. Przyznane zwolnienie jest finansowane ze środków publicznych co oznacza, że składa się na nie całe społeczeństwo. Dlatego też strona powinna podjąć najpierw starania o poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, a dopiero gdyby nie było to możliwe albo w pełni efektywne zwrócić się o pomoc państwa. Niemożność poniesienia kosztów postępowania powinna być od strony niezależna, a nie wynikać z jej bierności w staraniach czynienia oszczędności zwłaszcza, gdy od dłuższego czasu jest świadoma konieczności albo możliwości wystąpienia na drogę postępowania sądowego. Jednocześnie podkreślenia wymaga okoliczność, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą podstawy do przyznania mu prawa pomocy. Powinien zatem przedstawić takie środki dowodowe, z których wynikać będzie zasadność zgłoszonego wniosku. Analiza powyższych przesłanek prawnych na podstawie danych przedstawionych przez J. B. nie wykazała, aby zachodziła podstawa do przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Skarżący wraz z żoną mają stałe źródła dochodu, który miesięcznie wynosi ok. [...] zł netto. Miesięczne niezbędne wydatki ponoszone na utrzymanie mieszkania wynoszą ok. [...] zł tj. czynsz [...] zł, gaz [...] zł, prąd [...] zł, UPC [...] zł. Dodatkowo skarżący spłaca ratę w [...] banku w kwocie [...] zł, opłaca składkę prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego oraz ubezpieczenia mieszkania, na jednym z kont ma zgromadzone wraz z żoną środki w wysokości [...]zł. W tych okolicznościach Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie uznając, że wnioskodawca nie wykazał, aby poniesienia wydatku na wynagrodzenie zawodowego pełnomocnika łączyło się z niebezpieczeństwem uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło