II SA/Sz 386/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-07-09
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania zasiłku celowego może zostać wydana na podstawie protokołu wywiadu środowiskowego, który nie spełnia wymogów formalnych i został sporządzony w sytuacji, gdy strona była chora i nie udzielono jej zgody na ponowne przeprowadzenie wywiadu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie zebrały materiału dowodowego w sposób zabezpieczający prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Naruszono zasadę czynnego udziału strony (art. 10 k.p.a.) oraz wymogi formalne protokołu wywiadu środowiskowego (art. 68 k.p.a.), co uniemożliwiło jego wykorzystanie jako podstawy ustaleń faktycznych.Stan faktyczny
K. S. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku celowego na pokrycie kosztów wyrobienia dowodu osobistego i leków. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na brak współpracy wnioskodawczyni podczas wywiadu środowiskowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. K. S. wniosła skargę do WSA, kwestionując ustalenia organów i twierdząc, że była chora podczas wywiadu i nie chciano jej ponownie odwiedzić.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] r. o nr [...].
Decyzją Burmistrza z [...]r. na podstawie art. 4, 8 ust.1 pkt 2, ust.3, art. 11 ust.2, art. 39 ust.2, art. 106 ust.1 i ust.4, art.107 ust.1 i 4 ustawy z dnia
12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz.593 ze zm.) odmówiono K. S. przyznania zasiłku celowego na pokrycie kosztów wyrobienia dowodu osobistego
i leków.
Z uzasadnienia wynika, że pracownikom socjalnym nie udało się przeprowadzić wywiadu środowiskowego, gdyż wnioskodawczyni nie chciała udzielić informacji i jak określono straszyła pracowników socjalnych sądem oraz wypominaniem kto z miejscowości [...] korzysta z pomocy społecznej. W ocenie organu mimo prób podjętych przez pracowników Ośrodka Pomocy Społecznej nie udało się dokończyć przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Wobec tego, że nie było współpracy
z pracownikiem socjalnym celem rozwiązania trudnej sytuacji życiowej, organ korzystając z art. 11 ust.2 ustawy o pomocy społecznej odmówił przyznania świadczeń z pomocy.
W odwołaniu od decyzji K. S. wskazała, że spełnia kryteria dochodowe
i jej zdaniem pracownik socjalny przeprowadzając wywiad środowiskowy chciał wymusić na niej, aby podpisała się pod uwagami, które w jej ocenie nie były prawdziwe.
Decyzją z [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy uznał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż podczas wywiadu środowiskowego w dniu [...]r. K. S. nie chciała udzielić informacji niezbędnych do ustalenia jej sytuacji rodzinnej, osobistej
i majątkowej. Takie postępowanie wnioskodawczyni wskazuje, że odmawia ona współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązaniu jej trudnej sytuacji materialnej.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
K. S. stwierdziła, że nieprawdą jest aby odmawiała udzielenia informacji w trakcie wywiadu środowiskowego. Nadto przedstawiła przykłady wielu osób zamieszkujących w tej samej co ona miejscowości, które otrzymały pomoc socjalną, choć w jej ocenie na to nie zasługiwały.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało argumenty zawarte w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna, aczkolwiek Sąd nie podziela wszystkich argumentów i zarzutów skargi.
W ocenie Sądu organy administracji nie zebrały w sprawie materiału dowodowego
w sposób, który w pełni zabezpiecza prawa strony do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu.
W myśl art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Jednocześnie z art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego wynika zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, który organ musi zapewnić w każdym stadium postępowania.
Nadto dokumenty procesowe – protokoły muszą odpowiadać warunkom ustawowym określonym w art. 68 kodeksu postępowania administracyjnego.
Protokół nieodpowiadający wymaganiom formalnym art. 68 kpa nie może być podstawą ustaleń dotyczących okoliczności faktycznych sprawy.
Z załączonego do akt sprawy protokołu – kwestionariusza rodzinnego wywiadu środowiskowego wynika, że K. S. w dniu [...]r. była chora na grypę
i leżała w łóżku podczas przeprowadzania wywiadu.
Protokół nie został podpisany przez pracownika socjalnego - przeprowadzającego wywiad oraz przez skarżącą .
Brak jest też ewentualnego omówienia braku podpisu K. S.
Ze sporządzonej w dniu [...]r. notatki służbowej wynika, że skarżąca domagała się ponownych odwiedzin pracownika socjalnego ale jak zaznaczono odwiedziny już się odbyły.
Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie naruszono zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu przez próbę sporządzenia wywiadu środowiskowego u osoby chorej i jednocześnie przez odmowę ponownego przeprowadzenia wywiadu. Ponadto sporządzony protokół nie spełniał wymogów formalnych wynikających z art. 68 Kodeksu postępowania administracyjnego i stąd nie mógł być podstawą przyjętych ustaleń.
Organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę musi więc pamiętać o treści art. 10 kpa oraz art. 68 kpa.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzje organów obu instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło