II SA/Sz 387/07
PostanowienieWSA w Szczecinie2007-10-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Asesor WSA Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej, działając w trybie autokontroli, może uchylić własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie, uwzględniając w całości skargę strony, po jej wniesieniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, może uwzględnić w całości skargę strony po jej wniesieniu do sądu administracyjnego, uchylając własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe, co uzasadnia jego umorzenie.Stan faktyczny
W. K. został ukarany przez Naczelnika Urzędu Celnego karami pieniężnymi za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz bez wymaganego zezwolenia. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy karę za brak opłaty, uchylając karę za brak zezwolenia. W skardze do WSA skarżący domagali się uchylenia decyzji, argumentując, że jako rolnik nie byli zobowiązani do uiszczania opłaty. Następnie Dyrektor Izby Celnej, działając w trybie autokontroli, uchylił obie decyzje i umorzył postępowanie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Windak,, Asesor WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2007 r. sprawy ze skargi W. i R. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie sądowe, II. zasądzić od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących W. i R. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postepowania .
Naczelnik Urzędu Celnego w S. decyzją z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 93 ust. 1, art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym / Dz. U. z 2004r., Nr 204, poz. 2088 z późn. zm./ nałożył na W. K. kary pieniężne
w wysokości 2.000 zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia oraz w wysokości 3.000 zł z tytułu wykonywania transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu 6 maja 2005r. na odcinku drogi krajowej nr 3 w miejscowości L. funkcjonariusze Grupy Mobilnej Wydziału Zwalczania Przestępczości przeprowadzili kontrolę pojazdu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował W. K.. Kierowca, podczas wykonywania przewozu na potrzeby własne, nie posiadał karty opłaty drogowej oraz zaświadczenia na wykonywanie przewozu na potrzeby własne.
W. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji i wskazał, że jest ona dla niego krzywdząca. Podał, że jest rolnikiem, posiada gospodarstwo rolne i podlega ubezpieczeniu w KRUS. Według niego art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie dotyczy rolników, bowiem nie są oni przedsiębiorcami.
Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...]., nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071
z późn. zm./, art.33 ust.2 pkt 2, art. 42, art. 42a, art. 87 ust. 1 i ust. 2, art. 92 ust. 1
i ust.4 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004r., Nr 204 poz. 2088 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania W. K. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...], nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej orzeczenia kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu odwoławczego jakkolwiek w świetle art.3 ustawy z 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173 poz.1807) przepisów tej ustawy nie stosuje się do działalności wytwórczej w rolnictwie, w zakresie m.in. upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, to z mocy art. 3 ust.2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym w odniesieniu do przewozów dokonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami, m.in. przez rolników, należy stosować przepisy tej ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. A zatem, art. 42 ustawy o transporcie drogowym miał w sprawie zastosowanie, co potwierdza art. 42a, zgodnie z którym art. 42 nie stosuje się do podmiotów niebędących przedsiębiorcami, a zaliczonych do sektora finansów publicznych. Ustawa z 26 listopada 1998r. o finansach publicznych nie zalicza rolników do podmiotów sektora publicznego.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w S., podmiot niebędący przedsiębiorcą , w tym rolnik wykonujący niezarobkowy przewóz drogowy/ przewóz drogowy wykonywany na potrzeby własne/na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obowiązany jest do uiszczenia opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drodze krajowej, niezależnie od długości przejechanego odcinka drogi. Zgodnie
z art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym, podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne, kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. kartę opłaty drogowej. Art. 92 ust. 1 w/w ustawy stanowi, że kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15.000zł, zaś ust. 4 tego artykułu stwierdza, iż wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy. Na mocy pkt 1.4.1 powyższego załącznika wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych podlega karze pieniężnej w wysokości 3.000zł.
Organ wskazał, że strona wraz z odwołaniem przedstawiła dokumenty potwierdzające, iż prowadzi działalność rolniczą, w rozumieniu przepisów ustawy
o ubezpieczeniu społecznym rolników, zasadne stało się uchylenie kary w wysokości 2.000 zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie W. i R. K. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając, że została ona wydana z naruszeniem art. 42 ust.1 ustawy o transporcie drogowym.
Zdaniem skarżących, według stanu prawnego z dnia zdarzenia rolnik wykonujący przewóz własnych produktów rolnych na potrzeby własne nie był zobowiązany do uiszczania opłaty za przejazd, o której mowa w art. 42, nie był bowiem przedsiębiorcą.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
W dniu [...]. Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją nr [...] na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm. / :
- uchylił w całości swoją decyzję z dnia [...],
- uchylił w całości decyzję Naczelnik Urzędu Celnego w S. decyzją z dnia
[...], nr [...];
-umorzył postępowanie w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...] dokonał autokontroli zaskarżonej decyzji, uwzględniając w całości skargę W. i R. K. i uchylił własną decyzję z dnia z dnia [...] oraz decyzję organu I instancji z dnia z dnia [...], a także umorzył postępowanie w sprawie.
Zgodnie z art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwaną dalej w skrócie "Ppsa", organ administracji działając
w zakresie swojej właściwości uwzględnił skargę W. i R. K.
w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy i wydał stosowną decyzję przedmiotowej sprawie. Postępowanie sądowe z tejże przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Mając na uwadze art. 54 § 3 Ppsa w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 Ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło