II SA/Sz 389/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie : Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Spółka A. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Jednocześnie ze skargą, skarżąca złożyła na formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w zgodnie z bilansem poniosła stratę z prowadzonej działalności. W oświadczeniu o majątkach i dochodach wskazała, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych wynosi [...] zł, wartość środków trwałych (wg bilansu za ostatni rok) –[...] zł, w ostatnim roku obrotowym Spółka poniosła stratę w wysokości [...] zł. Stan rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, na koncie bankowym prowadzonym w banku [...]S.A. wynosił [...] zł. Do formularza skarżąca załączyła kserokopię bilansu sporządzonego na dzień [...] r. oraz rachunek zysków i strat za okres od [...] r. do [...]r. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2011 r. referendarz sądowy WSA w S. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od koszów sądowych. Pismem z dnia [...] r. skarżąca wniosła sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego. Skarżąca podała w piśmie, że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, Referendarz wskazał, iż rachunek bankowy skarżącego wykazuje obecnie saldo dodatnie, a kwota zdeponowanych środków przewyższa wysokość straty. Referendarz wskazał również na wysokość środków trwałych Spółki oraz kapitału zakładowego. Konkludując wskazano, iż uiszczenie wpisu sądowego nie zakłóci płynności finansowej Spółki, bowiem strata jest jedynie kategorią bilansową. Zdaniem skarżącego, Referendarz Sądowy dokonał powyższego ustalenia w sposób całkowicie abstrahujący od rzeczywistej sytuacji finansowej pozwanej Spółki. Nie zostało wzięte pod uwagę istnienie straty za ostatni rok obrotowy w kwocie i niemal [...] zł. To ogólna wysokość zysku lub straty z prowadzonej i działalności powinna być brana pod uwagę przez Sąd przy ocenie zdolności osoby prawnej do poniesienia kosztów sądowych. To bowiem ogólny zysk lub strata j przesądza o sytuacji finansowej osoby prawnej. Tymczasem Referendarz Sądowy, dokonał wybiórczej oceny przedłożonego materiału dowodowego, biorąc pod uwagę jedynie oderwaną od innych danych kategorię środków zgromadzonych w danym momencie na koncie bankowym Spółki. Nie wziął również pod uwagę istniejących zobowiązań Spółki. Skarżąca podniosła ponadto, że nie można zarzucać, iż jako podmiot gospodarczy nie stworzył specjalnej rezerwy finansowej przeznaczonej na pokrycie kosztów sądowych. Oczywistym jest, że istnienie takiej rezerwy będzie możliwe tylko wtedy, gdy stan dochodów i zobowiązań skarżącego pozwoli na gromadzenie odpowiednich środków. Nieracjonalnym przecież byłoby zachowanie polegające na tworzeniu specjalnej rezerwy, gdy istnieje konieczność bieżącego spełniania wymagalnych świadczeń, których nie wykonanie wiązałoby się z ryzykiem utraty płynności finansowej. Zdaniem skarżącej, oczywistym więc jest, iż nie posiada dostatecznych środków na uiszczenie kosztów sądowych choćby w części, a więc zachodzą przesłanki określone w art.246 § 2 P.p.s.a. Zarządzeniem z dnia [...] r. Sąd wezwał skarżąca do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie Rachunku zysków i strat za okres od [...] r. do [...] r. oraz Bilansu za ww. okres. W odpowiedzi na powyższe skarżąca przedłożyła kserokopie ww. dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje : Zgodnie z art. 260 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – zwanej dalej Ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Tak więc postanowienie referendarza sądowego z dnia 29 kwietnia 2011 r. w przedmiocie prawa pomocy utraciło moc. W tej sytuacji, Sąd rozpoznał na nowo wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje – gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ze złożonego wniosku wynika, że Spółka A. prowadzi działalność gospodarczą związaną z grami losowymi i zakładami wzajemnymi – eksploatacja automatów do gry na monety. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi [...] zł. Według bilansu za rok [...] firma poniosła stratę w wysokości [...] zł, a wartość środków trwałych firmy wyniosła [...] zł. Na rachunku bankowym w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku Spółka zgromadziła – według oświadczenia - kwotę w wysokości [...] zł. Z przedłożonego bilansu i rachunku zysków i strat Spółki A za rok [...] r. wynika, że spółka poniosła ogółem w [...] r. stratę netto w wysokości [...] zł, zaś na koniec okresu poprzedniego ([...] r.) starta ta wynosiła [...] zł. Środki pieniężne w kasie i na rachunkach stanowią kwotę [...] zł, zaś inne środki pieniężne stanowią kwotę [...] zł, czyli razem Spółka posiadała środki pieniężne w [...] r. w wysokości [...] zł. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania Spółki (z różnych tytułów wymienionych w bilansie) w okresie poprzednim miały wartość [...] zł, zaś w roku [...] jest to kwota [...] zł. Pasywa razem wyniosły w poprzednim okresie [...] zł, zaś w roku [...] – [...] zł. Z bilansu wynika, że skarżąca posiada należności krótkoterminowe w wysokości [...]zł (mi.in. z tytułu dostaw i usług), nie posiada żadnych należności dochodzonych na drodze sądowej. Przychód netto ze sprzedaży produktów w roku [...] r. wyniósł – [...] zł, natomiast w roku [...] – [...] zł. W wyniku analizy bilansów i rachunków zysków i strat skarżącej spółki sporządzonych za [...] r. i za [...] r., znajdujących się w aktach sprawy, Sąd stwierdził, że sytuacja finansowa Spółki uległa zmianie, przede wszystkim zmniejszyła się strata netto z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł. Ponadto, Spółka zgromadziła znacznie większe środki pieniężne, gdyż w [...] r. na koniec okresu posiadała [...] zł, a w [...] r. – [...] zł na którą to kwotę składają się środki pieniężne w kasie lub na rachunku i inne środku pieniężne. Zdaniem Sadu, przedstawiona sytuacja finansowa skarżącej, wynikająca z przedłożonych do akt dokumentów finansowych, oznacza, że wnioskodawczynie nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sadowych w tej sprawie. Wskazać należy, że okoliczność wykazywania straty z tytułu działalności gospodarczej nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej, albowiem strata powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, a to oznacza jedynie brak dochodu do opodatkowania i nie przesądza automatycznie o braku środków finansowych. Ponadto, Sąd zwrócił uwagę, że Spółka po pierwsze osiągnęła większy przychód w roku [...] r., jak też zgromadziła znacznie większą kwotę środków pieniężnych. Po drugie, strata wykazana w roku [...] r. jest zdecydowanie mniejsza, niż w okresie poprzedzającym. Należy wskazać również, że skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności świadczących o ewentualnej utracie płynności finansowej przez Spółkę. Istotny dla oceny sytuacji finansowej wnioskodawczyni jest fakt posiadania przez Spółkę na rachunku bankowym środków pieniężnych w wysokości wielokrotnie przekraczającej koszty sądowe w niniejszej sprawie. W związku z powyższym Sąd uznał, że Spółka A. nie udowodniła, iż znajduje się w takiej sytuacji ekonomicznej i materialnej, która uzasadniałaby przyznanie jej pomocy od Państwa. Skarżąca nie udowodniła, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie Z tych względów na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.