II SA/Sz 395/22

WyrokWSA w Szczecinie2022-07-07

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Marzena Iwankiewicz, Krzysztof Szydłowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie obowiązku wymiany pokrycia dachowego na kolor zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, gdy istniejące pokrycie jest w kolorze czarnym, a plan przewiduje "kolorystykę dachówki ceramicznej niebarwionej", jest zgodne z prawem, zwłaszcza w kontekście interpretacji pojęcia "niebarwionej" i zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kolor czarny dachu stanowi istotne odstępstwo od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przewidywał "kolorystykę dachówki ceramicznej niebarwionej", interpretując to pojęcie jako odcienie czerwieni. Sąd stwierdził, że zastosowana dachówka, mimo że nie była barwiona "w masie", uzyskała czarny kolor w wyniku innych technik barwienia (angobowanie lub glazurowanie), co jest niezgodne z planem. Zarzut naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu uznano za nieuzasadniony, ponieważ strona miała możliwość zgłaszania wniosków dowodowych, czego nie uczyniła na etapie postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący zostali zobowiązani decyzją nadzoru budowlanego do zmiany koloru dachu z czarnego na kolor dachówki ceramicznej niebarwionej (czerwonej lub ceglasto-czerwonej), zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący kwestionowali interpretację pojęcia "niebarwionej" oraz zarzucali naruszenie zasady czynnego udziału w postępowaniu. Organy administracji uznały, że czarny kolor dachu jest niezgodny z planem, a zastosowana dachówka, mimo że nie barwiona "w masie", uzyskała czarny kolor w wyniku innych technik barwienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Asesor WSA Krzysztof Szydłowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lipca 2022 r. sprawy ze skargi P. W. i M. W. na decyzję Z. w Szczecinie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargę. Decyzją z [...] lutego 2022 r., nr [...], Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego (dalej: ZWINB lub organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania P. i M. W. (dalej: Skarżący), orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: PINB), z dnia [...] września 2021 r. znak: [...], w części nakładającej obowiązek wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez doprowadzenie kolorystyki poszycia dachu budynku mieszkalnego jednorodzinnego w miejscowości B., przy ul. [...], na działce o numerze ewidencyjnym gruntu [...], obręb [...] B., do stanu zgodnego z prawem - z pokrycia dachowego koloru czarnego - na pokrycie dachowe w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej (czerwonej lub ceglasto-czerwonej). Organ odwoławczy uchylił natomiast zaskarżona decyzję w części dotyczącej terminu wykonania powyższych robót na [...] maja 2022 r. i określił w to miejsce termin na [...] września 2022 r. Uzasadniając powyższą decyzję organ odwoławczy wyjaśnił, iż w dniu [...] lutego 2019 r. Skarżący zawiadomili PINB o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z wbudowanym garażem i niezbędną infrastrukturą na działce działka nr [...], obręb B., wybudowanego na podstawie zgłoszenia budowy z dnia [...] września 2015 r. przeniesionego decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2018 r. na rzecz Skarżących. Po uzupełnieniu braków w przedłożonej dokumentacji PINB nie wniósł sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy i pismem z dnia [...] marca 2019 r. poinformował inwestorów o zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego oraz zwrócił im dokumenty. Następnie, w dniu [...] kwietnia 2021 r., PINB, w celu ponownego zbadania zawiadomienia o zakończeniu budowy ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego przeprowadził oględziny nieruchomości. W protokole z powyższych oględzin stwierdzono między innymi, iż dach jest pokryty dachówką ceramiczną barwioną na kolor czarny, przy czym wg oświadczenia inwestora - M. W., w budynku po zawiadomieniu o zakończeniu budowy nie były wykonywane żadne roboty budowlane oprócz wykonania tarasu. W toku dalszego postępowania wyjaśniającego, PINB uzyskał również od inwestora oryginał dziennika budowy oraz pozyskał stanowisko Burmistrza B. z wyjaśnieniami w zakresie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie zmiany planów zagospodarowania przestrzennego osiedla "G. " w B.. PINB przesłuchał ponadto w dniu [...] maja 2021 r. kierownika budowy, który oświadczył między innymi, iż nie umie odpowiedzieć jaki był kolor dachówki na budowie, ale na pewno był zgodny z projektem. Co do kolorystyki dachu kierownik budowy oświadczył, iż inwestorzy przejęli budowę na etapie stanu surowego otwartego a pokrycie dachowe było już wykonane. Inwestorzy rozważali kwestię kolorystyki dachu, czy dach może być czarny. Musiał być jakiś kruczek, skoro po rozmowie z poprzednim inwestorem, kierownik budowy zezwolił na dach czarny. Kierownik potwierdził też, że dach ma kolor czarny i ten budynek został tak wybudowany. Nie pamiętał natomiast dlaczego nie wykazał w oświadczeniu kierownika budowy, iż dach został wykonany w kolorze czarnym. W aktualnie toczącym się postępowaniu, pismem z dnia [...] lipca 2021 r., PINB zawiadomił Skarżących o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zrealizowanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, polegających na wykonaniu pokrycia dachowego w kolorze niezgodnym z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz jednocześnie zawiadomił, na podstawie art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Następnie PINB wydał w dniu [...] września 2021 r. decyzję, którą nałożył na Skarżących obowiązek wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w postaci doprowadzenia kolorystyki poszycia dachu budynku do stanu zgodnego z prawem tj. z poszycia dachowego koloru czarnego na pokrycie dachowe w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej (czerwonej lub ceglasto - czerwonej) zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący wnieśli odwołanie od powyższej decyzji zarzucając: a) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, art. 75 § 1, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, przez co naruszono zasadę prawdy obiektywnej, a także dopuszczono się przekroczenia granic swobodnej oceny materiału dowodowego, b) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i właściwego załatwienia sprawy. Jak wskazywali też odwołujący, w ich ocenie organ I instancji nieprecyzyjnie, a co za tym idzie niewłaściwie, wskazał inwestorom jakie czynności faktyczne mają wykonać na podstawie skarżonej decyzji. Powołany przez organ przepis przewiduje nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności, które mają doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem, natomiast skarżony akt tego nie precyzuje. Skarżący wskazywali też na ich zdaniem zbyt krótki termin na wykonanie prac tj. do dnia [...] maja 2022 r. oraz nie uwzględnione okresu, w jakim prace mają zostać wykonane, tj. tzw. okresu jesienno - zimowego, który jest specyficznym okresem przez wzgląd na panujące warunki atmosferyczne, mogące trwać od października aż do kwietnia. Przeprowadzenie prac w tymże okresie może okazać się znacznie utrudnione, a nawet niemożliwe. Po rozpatrzeniu odwołania ZWINB uchylił skarżoną decyzję w części dotyczącej terminu i określającej termin wykonania obowiązku i określił ów termin na [...] września 2022 r. Natomiast w pozostałej części utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając zapadłe rozstrzygniecie, organ powołał się na art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.). Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, iż w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowalne w brzmieniu dotychczasowym, z wyjątkiem przepisów art. 36a ust. 5, które należy zastosować w nowym brzmieniu. Nadmienił, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, obowiązującym w dacie zgłoszenia inwestycji, przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie zmiany planów zagospodarowania przestrzennego osiedla "G. ’’ w B. (Dz. Urz. Woj. Z. nr [...], poz. [...] z [...] stycznia 2004 r.), działka gruntu nr [...] w obr. [...] B. położona była na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem [...], dla którego to terenu elementarnego, w § 6 ust. 3 pkt 3 lit. c ww. planu zagospodarowania przestrzennego, ustalono "pokrycie dachowe w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej". Wprawdzie w § 6 pkt 4 ww. planu przewidziano, iż "w zespołach zabudowy położonych we wnętrzu kwartału, wydzielonego liniami rozgraniczenia ulic, dopuszcza się inną kolorystykę połaci dachowych niż ustalona uprzednio: brunatną, grafitową, lub ciemnozieloną w odcieniach zharmonizowanych z kolorem dachówki ceramicznej niebarwionej, pod warunkiem wprowadzenia zieleni przesłaniającej zimozielonej", jednakże ustalenia te nie znajdują zastosowania do przedmiotowej działki, która nie jest usytuowana we wnętrzu kwartału, tylko położona jest przy ulicy oznaczonej na planie symbolem [...] jako teren ulic lokalnych stanowiących drogi gminne. Jak stwierdził organ odwoławczy, organ I instancji słusznie stwierdził, że na etapie adaptacji projektu typowego projektant dostosował projekt architektoniczno-budowlany do zgodności z obowiązującym na dzień opracowania projektu miejscowym planem zagospodarowania terenu zmieniając zaprojektowaną dachówkę koloru grafitowego na dachówkę ceramiczną niebarwioną. Natomiast zastosowana na dachu przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego dachówka ceramiczna barwiona jest na kolor czarny - zgodnie z ustaleniami protokolarnymi organu powiatowego, uzupełnionymi o dokumentację fotograficzną. Taki zaś kolor pokrycia dachowego stanowi istotne odstąpienie, o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, które jest niezgodne z zatwierdzonym projektem - w którym projektant zaprojektował dachówkę ceramiczna niebarwioną, oraz - przede wszystkim - jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie zmiany planów zagospodarowania przestrzennego osiedla "G. " w B. (Dz. Urz. Woj. Z. Nr [...], poz. [...] z [...] stycznia 2004 r.), obowiązującym w dacie dokonania zgłoszenia ww. inwestycji w Starostwie Powiatowym w M., który ustalał dla tego terenu dachy z pokryciem dachowym w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej. Jak wynika przy tym z wyjaśnień do tego planu udzielonych przez Burmistrza B. - a zawartych w piśmie z dnia [...] maja 2021 r. - plan ten narzucał kolorystykę pokrycia dachowego odzwierciedlającą dachówkę ceramiczna niebarwiona, a więc kolor: czerwony, ceglasto-czerwony z dopuszczeniem innej kolorystyki w zespołach zabudowy położonych we wnętrzu kwartału. Wobec braku definicji pojęcia "ceglasty" w ww. planie, organ wyjaśnił, iż zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN słowo "ceglasty" oznacza «czerwony z pomarańczowym odcieniem». Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż obecnie obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Osiedla G. w B., przyjęty Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] października 2015 r., zawiera zbliżone ustalenia do Uchwały nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. Wobec powyższych ustaleń ZWINB przyjął przy orzekaniu, iż kolor wykonanego pokrycia dachowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego będącego przedmiotem postępowania, nie jest zgodny z kolorystyką ustaloną planie miejscowym. Wynika z powyższego, że inwestor dokonał istotnego odstępstwa od projektu budowlanego, który polegał na zmianie kolorystyki pokrycia dachowego. Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej - zgodnie z art. 36a ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] września 2020 r. Natomiast inwestor w rozpatrywanej sprawie nie uzyskał takiej decyzji, dlatego PINB zasadnie prowadził postępowanie naprawcze w trybie przepisów art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Odnosząc się do argumentów Skarżących podniesionych w odwołaniu, iż organ I instancji nieprecyzyjnie, a co za tym idzie - niewłaściwie, wskazał inwestorom, jakie czynności faktyczne mają wykonać, wyjaśniono, iż w rozpatrywanym przypadku doprowadzenie kolorystyki poszycia dachu budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem - z pokrycia dachowego koloru czarnego - na pokrycie dachowe w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej (czerwonej lub ceglasto-czerwonej) w zasadzie prowadzi do dokonania rozbiórki istniejącej dachówki i położenia dachówki we właściwym kolorze tj. zgodnym z planem miejscowym. Jednakże organy nadzoru budowlanego nie mogą wykluczyć, że istnieje inny sposób doprowadzenia koloru dachu przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dlatego też nie nakazano wykonania rozbiórki obecnego pokrycia dachowego i wykonania nowego w kolorze czerwonym lub ceglastym. Pismem z [...] marca 2022 r. pełnomocnik Skarżących wniósł skargę na powyższą decyzję zarzucając jej: I. Naruszenie przepisów postępowania, mających istotne wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 k.p.a. poprzez brak zapewnienia przez organ Skarżącym czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności brak umożliwienia wypowiedzenia się Skarżącym co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, II. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, art. 75 § 1, art. 76 § 1, art.77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, przez co naruszono zasadę prawdy obiektywnej, a także dopuszczono się przekroczenia granic swobodnej oceny materiału dowodowego, b) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art 7, art 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i właściwego załatwienia sprawy; a w konsekwencji: - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, że wykonane na budynku należącym do Skarżących poszycie dachowe, jest niezgodne z obowiązującym w tym miejscu planem zagospodarowania terenu, a w szczególności z § 6 ust. 3 pkt 3 lit c uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 roku w sprawie zmiany planów zagospodarowania przestrzennego osiedla "G. " w B., który to błąd wynika z nieprawidłowego przyjęcia przez organ administracyjny I jak i II instancji, że pojęcie użyte w powyższej uchwale "kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej" oznacza konieczność wykonania poszycia w kolorze czerwonym lub ceglasto-czerwonym, podczas gdy dachówka ceramiczna niebarwiona może mieć również inne kolory. Wskazując na powyższe pełnomocnik Skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości z jednoczesnym wskazaniem zakresu postępowania dowodowego, które należy uzupełnić w zakresie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu ceramiki lub biegłego z zakresu geologii celem wykazania faktu, że dachówki ceramiczne niebarwione mogą przybierać różną kolorystykę, w zależności od zawartości naturalnie występujących w glinie minerałów nadających ich charakterystyczny kolor, a w konsekwencji, iż dachówki użyty na budynku należących do Skarżących w postaci dachówek C. spełniają warunki przewidziane w planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym na dzień zgłoszenia zakończenia budowy, ewentualnie o: dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ceramiki lub biegłego z zakresu geologii przez sąd na okoliczność jak wyżej. Pełnomocnik Skarżących zawnioskował też o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma C. sp. z o.o. - spółki tworzącej C. , zatytułowanego jako "Odpowiedź na pytanie dot. specyfikacji technicznej dachówki C. " z dnia [...] września 2021 r. na okoliczność tego, że ceramiczna dachówka C. nie jest barwiona w masie. W uzasadnianiu powyższego stanowiska pełnomocnik Skarżących wskazał w szczególności, że plan miejscowy mający zastosowanie w sprawie wprost stanowi o "pokryciu dachowym w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej". Rzeczona uchwała reguluje przedmiotową kolorystykę dachówek nie poprzez wskazanie nazwy koloru, ale poprzez wskazanie, że dachówka nie powinna być barwiona, co oznacza, że powinna mieć kolor naturalny - pozbawiony w tym względzie ingerencji podczas procesu produkcyjnego. Oświadczył, iż rozróżnia się dachówki ceramiczne oraz cementowe (tzw. betonowe). Natomiast zgodnie z omawianym zapisem pokrycie dachowe powinno być w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej. Oznacza to, że dachówka powinna być ceramiczna oraz - jednocześnie – niebarwiona i obie te cechy muszą zaistnieć kumulatywnie. W ocenie pełnomocnika Skarżących dla rozstrzygnięcia powyższej kwestii konieczne mogło się okazać sięgnięcie do wiadomości specjalnych a organ przed wydaniem decyzji powinien był zasięgnąć opinii biegłego. Tymczasem organ w sposób autorytarny, bez powołania się na naukowe fakty przyjął, że dachówka niebarwiona równoznaczna jest z kolorem czerwonym. Podkreślenia też wymaga, że uchwała stanowiąca podstawę ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi bowiem o narzuceniu pokrycia dachowego w kolorze czerwonym, ale pokrycia dachowego w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej, tj. dachówki ceramicznej i naturalnej, pozbawionej różnego rodzaju barwników. W ocenie pełnomocnika Skarżących organy obydwu błędnie uznały, że użyta przez Skarżących dachówka C. nosiła przymiot dachówki barwionej. Tymczasem zgodnie ze specyfikacją techniczną tejże dachówki wykorzystany przez Skarżących produkt nie jest barwiony w masie. Oznacza to, że dachówka nosi przymiot zarówno dachówki ceramicznej, jak i niebarwionej, a zatem odpowiada dyspozycji § 6 ust. 3 pkt 3 lit c uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 r. Kolorystyka tejże dachówki w istocie jest nieco ciemniejsza niż kolor czerwony czy ceglasto-czerwony, nad którym tak szeroko w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pochyla się organ, uznając, że dachówka skarżących niezgodna jest z planem zagospodarowania przestrzennego. Nie zmienia to jednak faktu, iż pokrycie dachowe nosi przymiot pokrycia ceramicznego oraz niebarwionego. Opisując wywodzone skutki uniemożliwienia stronom czynnego udziału w postępowaniu, pełnomocnik wskazał, że stanęło to na przeszkodzie dokonania konkretnych czynności procesowych, w szczególności w postaci złożenia wniosków dowodowych o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego czy też przesłuchania przedstawiciela spółki C. sp. z o.o. - spółki tworzącej C. , które to dowody zmierzałyby do wykazania, że dachówki C. wykorzystane przez Skarżących są ceramicznymi dachówkami niebarwionymi w masie, a także do wykazania, że dachówki ceramiczne mogą przybierać różną kolorystykę, a nie jedynie czerwoną lub ceglasto-czerwoną (z uwagi na swoiste właściwości gliny ujawniane w procesie wypalania). W odpowiedzi na skargę ZWINB wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasową argumentację. Nadto w dniu [...] kwietnia 2022 r. wydał postanowienie, na mocy którego wstrzymał wykonanie własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja organu nadzoru budowalnego nakładająca na Skarżących obowiązek doprowadzenia kolorystyki poszycia dachu budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem tj. z koloru czarnego na pokrycie dachowe w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej, czyli czerwonej lub ceglasto-czerwonej. W sprawie jest bezsporne, iż budynek Skarżących został wzniesiony na podstawie zgłoszenia z dnia [...] września 2015 r. a do zawiadomienia o zakończeniu budowy organ nadzoru budowalnego nie wniósł sprzeciwu, co potwierdził pismem z [...] marca 2019 r. Nie jest także sporne, iż na etapie akceptacji projektu budynku, projektant dostosował projekt architektoniczno-budowlany do zgodności z obowiązującym planem miejscowym zmieniając przewidzianą w pierwotnym projekcie dachówkę koloru "grafitowego" na "dachówkę ceramiczną niebarwioną". Zostało także ustalone w sposób niebudzący wątpliwości, iż w powyższym okresie nieruchomość znajdowała się na obszarze, na którym obowiązywała uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zmiany planów zagospodarowania przestrzennego osiedla "G. " w B.. Na terenie elementarnym oznaczonym na rysunku planu symbolem [...] - na którym jest położona nieruchomość Skarżących - w § 6 ust. 3 pkt 3 lit. c planu miejscowego, ustalono obowiązek stosowania "pokrycia dachowego w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej". Ponieważ będąca przedmiotem postępowania nieruchomość jest położona przy ulicy stanowiącej drogę gminną, nie miał dla niej zastosowania wyjątek przewidziany w § 6 pkt 4 ww. planu miejscowego dopuszczający w zespołach zabudowy położonych we wnętrzu kwartału, wydzielonego liniami rozgraniczenia ulic, inną kolorystykę połaci dachowych niż kolorystyka dachówki ceramicznej niebarwionej tj. kolorystyki: brunatnej, grafitowej, lub ciemnozielonej w odcieniach zharmonizowanych z kolorem dachówki ceramicznej niebarwionej, pod warunkiem wprowadzenia zieleni przesłaniającej zimozielonej. Warto też dostrzegać, iż dniem [...] grudnia 2015 r. weszła w życie uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] października 2015 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w obszarze osiedla G. w B., w której przewiduje się stosowanie dla obszaru, na którym znajduje się badana nieruchomość obowiązek pokrycia dachów spadzistych w kolorze ceglastym i czerwonym, dopuszczając również nie mający zastosowania w sprawie wyjątek w postaci wykorzystania dla niektórych nieruchomości koloru brunatnego, grafitowego lub czarnego. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż dach budynku Skarżących ma kolor czarny. Dowodzi tego zarówno wyraźne oświadczenie kierownika budowy, ustalenia protokolarne jak i zgormadzona w sprawie dokumentacja fotograficzna. Stąd jako chybione jawi się twierdzenie pełnomocnika Skarżących zawarte w skardze, iż kolor dachówki jest w istocie nieco ciemniejszy niż kolor czerwony czy ceglasto-czerwony. Istotą sporu pomiędzy organami nadzoru budowalnego a Skarżącymi jest to czy dopuszczalne było wykonanie dachu ich budynku w kolorze czarnym, przy czym w ocenie pełnomocnika Skarżących, skoro zastosowana dachówka jest ceramiczna, rozstrzygnięcie czy użyta dachówka jest niebarwiona wymaga w istocie wiedzy specjalnej i powinno być ocenione przez biegłego. W skardze wywodzony jest też brak możliwości zgłoszenia stosownego wniosku dowodowego mającego służyć weryfikacji kolorystyki dachówek ceramicznych, w czym Skarżący upatrują naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu mającego skutkować wydaniem wadliwej decyzji. W tym miejscu warto dostrzec, iż na etapie postępowania administracyjnego Skarżący biorąc udział w czynnościach prowadzonych przez organ I instancji w ogóle nie podnosili zarzutu co do zastosowania dachówki niebarwionej i pojawia się on dopiero na etapie skargi. Warto odnotować, iż także w odwołaniu z [...] września 2021 r. Skarżący nie zgłaszali zarzutów w powyższym zakresie ograniczając się w istocie do kwestionowania sposobu określenia czynności jakie mają wykonać na podstawie nakazu oraz ich terminu. Z akt administracyjnych wynika przy tym, iż organ odwoławczy pismem z [...] grudnia 2021 r. informował Skarżących o planowanym terminie rozpatrzenia sprawy, przy czym termin ten został ponownie przesunięty pismem z [...] stycznia 2021 r. Stąd nie sposób uznać, iżby faktycznie miało dojść do naruszenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu. Skarżący mieli wiedzę o toku postępowania i o planowanej dacie jago zakończenia. Nie sposób uznać tym samym, iż zostali pozbawieni możliwości czynnego udziału w jego toku. Do czasu zakończenia postępowania mogli zgłosić wnioski dowodowe czego jednak nie uczynili. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. w badanej sprawie jawi się jako nieuzasadniony. Przechodząc natomiast do oceny stanowiska pełnomocnika Skarżących co do przewidzianej projektem budowalnym oraz planem miejscowym kolorystyki dachu należy w dostrzec, iż chybione jest twierdzenie jakoby z obowiązujących dla nieruchomości Skarżących regulacji planistycznych wynikało, że uchwała określała wymóg zastosowania dachówki ceramicznej. Skoro z przepisów uchwały wynikało, iż pokrycie dachowe ma być utrzymane "w kolorystyce dachówki ceramicznej niebarwionej", stąd możliwe było zastosowanie dowolnego pokrycia dachowego, także np. opisywanej w skardze dachówki cementowej, o ile jej kolor mieścił się w zakresie pojęcia "niebarwiona". Uchwała odnosiła się bowiem do kolorystyki pokrycia dachowego nie zaś do materiału jakiego ma być ono wykonane, czy też jego parametrów technicznych. Przechodząc do twierdzeń pełnomocnika Skarżących, że zastosowana przez Skarżących dachówka ceramiczna "C. " nie jest barwiona albowiem wykorzystany przez Skarżących produkt nie jest barwiony w masie, należy dostrzec, iż nie wymaga wiedzy specjalnej stwierdzenie, że istnieją różne techniki barwienia dachówek np.: w masie (tj. za pomocą dodania odpowiednich pigmentów), poprzez angobowanie (tj. pokrywanie naturalną lub zabarwioną gliną lepszej jakości) czy glazurowane (tj. nanoszenie cienkiej powłoki na wyrobie ceramicznym o oczekiwanym kolorze). Skoro w dołączonym do skargi piśmie z [...] września 2021 r. odpowiadając na bliżej nieznane pytanie, podmiot powiązany z producentem dachówek wyjaśnił, co do "sposobu barwienia dachówki ceramicznej C. ", iż "produkt ten nie jest barwiony w masie i dotyczy to wszystkich znajdujących się w ofercie firmy wersji kolorystycznych tego modelu dachówki", przyjęcie takiego stanowiska daje co najwyżej podstawy do stwierdzenia, iż w procesie produkcji dachówek użytych na budynku Skarżących nie zastosowano jednej z możliwych metod barwienia dachówki. Co więcej, skoro autor odpowiedzi odnosi się do sposobu "barwienia danego typu dachówki", treść przedłożonego pisma wskazuje, iż w istocie dachówka wykorzystana na budynku przez Skarżących uzyskała kolor czarny wskutek barwienia, choć inną techniką niż barwienie w masie. We wniosku tym utwierdza zresztą okoliczność, iż jak wynika ze strony www producenta: [...], dachówka ceramiczna [...] występuje aktualnie jako angobowana lub glazurowana. Wobec powyższego Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania ustalenia organów administracji, iż kolor zastosowanej dachówki nie był zgodny z projektem budowanym oraz nie był zgodny z obowiązującym planem miejscowym i stanowił tym samym istotne odstąpienie, o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Nie sposób nie dostrzegać, iż projekt budowalny powtarzał zapisy planu miejscowego natomiast, ów plan oprócz opisu wymaganego koloru pokrycia dachowego opisywanego jako "kolorystyka dachówki ceramicznej niebarwionej" w kolejnym przepisie (tj. 6 pkt 4 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2003 r.) dopuszczał dla niektórych budynków możność zastosowania innej kolorystykę połaci dachowych tj.: brunatną, grafitową lub ciemnozieloną w odcieniach zharmonizowanych z kolorem dachówki ceramicznej niebarwionej, pod warunkiem wprowadzenia zieleni przesłaniającej zimozielonej. Tym samym należy przyjąć, iż za dachówkę w kolorze naturalnym można uznać dachówkę nie w jakimkolwiek kolorze jaki można uzyskać w toku wypalania ceramiki, lecz w typowym, powszechnie występującym kolorze niebarwionej ceramiki tj. odcieniach czerwieni. W realiach badanej sprawy nie sposób też nie dostrzegać, iż kwestia wymaganej prawem miejscowym kolorystyki pokryć dachowych jako czerwonych lub ceglasto – czerwonych, została doprecyzowana w planie miejscowym przed "przejęciem" budowy przez Skarżących. W takim kształcie obowiązywała na dzień orzekania przez organy nadzoru budowalnego w postępowaniu naprawczym. Tym samym trafnie organy ustaliły, iż skoro efektem wykonania nałożonych obowiązków ma być doprowadzenie kolorystyki dachu do stanu zgodnego z obowiązującym prawem, ów kolor winien być określony w nakazie jako: czerwony lub ceglasto-czerwony. W ocenie Sądu, ponieważ plan reguluje jedynie kolorystykę dachu nie ingerując z materiał z jakiego jest ów dach jest wykonany a także jaką techniką kolor jest uzyskany, uzasadnionym było także sformułowanie nakazu poprzez określenie docelowej kolorystyki poszycia dachu budynku. Owa kolorystyka może być bowiem osiągnięta różnymi sposobami. Jak wskazał organ powyższe możliwe jest zarówno poprzez wymianę całego pokrycia dachowego jak i np. poprzez malowanie przy użyciu specjalistycznych farb. Stąd nie sposób uznać za niegodne z prawem umożliwienie podmiotom na które decyzję nałożono obowiązek doprowadzenia dachu do odpowiedniej kolorystyki możliwości wyboru odpowiedniej techniki realizacji prac. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi. Przywołane w uzasadnieniu wyroki dostępne są na stronie www.nsa.orzeczenia.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło