II SA/Sz 396/25

WyrokWSA w Szczecinie2025-08-21

Skład orzekający: Joanna Wojciechowska, Wiesław Drabik, Joanna Świerzko-Bukowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Gmina może zostać obciążona karą pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez ważnego zezwolenia, pomimo złożenia wniosku o przedłużenie zezwolenia i uiszczenia opłaty, a także czy w takiej sytuacji zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zajęcie pasa drogowego bez ważnego zezwolenia zarządcy drogi, nawet jeśli nastąpiło po złożeniu wniosku o przedłużenie zezwolenia i uiszczeniu opłaty, stanowi podstawę do wymierzenia kary pieniężnej. Odpowiedzialność w tym zakresie ma charakter obiektywny. Sąd stwierdził również, że w okolicznościach sprawy nie zaszły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, ponieważ naruszenie prawa nie było znikome, a zaprzestanie naruszenia nastąpiło dopiero po wszczęciu postępowania.
Stan faktyczny
Gmina Resko zajęła pas drogowy w związku z umieszczoną kanalizacją sanitarną w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 15 lutego 2024 r. bez ważnego zezwolenia zarządcy drogi, gdyż poprzednia decyzja zezwalająca na zajęcie wygasła z dniem 31 grudnia 2023 r. Organ I instancji nałożył na Gminę karę pieniężną w wysokości 668 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 189f k.p.a. i brak podstaw do odstąpienia od nałożenia kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.), Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi Gminy Resko na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 16 kwietnia 2025 r. nr SKO.WD/472/3727/2024 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, działając na podstawie art. 20 pkt 8, art. 40 ust. 12 pkt 1 i 2 oraz ust. 13 w związku z art. 40 ust. 5 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 320, dalej: "u.d.p."), art. 107 ustawy z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a.") wydał w dniu 23 października 2024 r. decyzję nr ZZDW.KAR.19.2024, w której nałożył na Gminę R. (dalej: "skarżąca", "Gmina") karę pieniężną w wysokości 668 zł za zajęcie pasa drogowego w związku z umieszczoną kanalizacją sanitarną w drodze wojewódzkiej nr [...], dz. nr [...] w miejscowości R., ul. [...], w okresie od 01.01.2024 r. - 15.02.2024 r., bez zezwolenia zarządcy drogi. Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia została wymierzana przez zarządcę drogi w wysokości dziesięciokrotnej opłaty ustalonej zgodnie z art. 40 ust. 5, ust. 12 pkt 1 u.d.p., § 3 ust. 1 pkt 1, pkt 3 uchwały nr XXXIX/439/22 Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego z 7 grudnia 2022 r. w sprawie ustalenia stawek opłat za zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej (Dz. Urz. Woj. Zach. poz. 5946, dalej: "uchwała Sejmiku") według wyliczenia: - 8,39 m˛ zajętej łącznej powierzchni pasa drogowego rzutu poziomego w związku z umieszczonym liniowym urządzeniem obcym w postaci kanalizacji sanitarnej bez zezwolenia zarządcy drogi - przekroczenie terminu zajęcia pasa drogowego; a) za umieszczenie liniowego urządzenia obcego w jezdni wynosi: 2,24 m˛ x 100,00 zł/m˛ = 224,00 zł: 366 dni = 0,61 zł x 46 dni x 10 = 281,50 zł b) za umieszczenie liniowego urządzenia obcego w pozostałych elementach pasa drogowego wynosi: 6,15 m˛ x 50,00 zł/m˛ = 307,50 zł: 366 dni = 0,84 zł x 46 dni x 10 = 386,50 zł Razem: 668,00 zł. Organ I instancji podał, że w dniu 7 lutego 2024 r. wszczął postępowanie w związku ze stwierdzeniem braku w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 15 lutego 2024 r. zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...], dz. [...], w miejscowości R., ul. [...] dla umieszczonego liniowego urządzenia obcego w postaci kanalizacji sanitarnej. Zezwolenie na zajęcie pasa drogowego [...] nastąpiło na podstawie decyzji nr [...], [...] z 27 sierpnia 2013 r. na okres 10 lat. Powyższa decyzja wygasła z dniem 31 grudnia 2023 r. W dniu 16 lutego 2024 r., do Rejonu Dróg Wojewódzkich w G. wpłynął wniosek z 12 lutego 2024 r. Gminy o przedłużenie decyzji zezwalającej na umieszczenie liniowego urządzenia obcego w postaci kanalizacji sanitarnej w drodze wojewódzkiej nr [...]. Zezwolenie zostało wydane od dnia 16 lutego 2024 r., czyli od daty wpływu wniosku do dnia wskazanego we wniosku, tj. do 31 grudnia 2033 r. (decyzja z 6 marca 2024 r. nr [...] dopisek Sądu). W dniu 12 marca 2024 r. Gmina złożyła wniosek o odstąpienie od nałożenia na nią kary pieniężnej. W dniu 5 kwietnia 2024 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...], w której nałożył na Gminę karę za zajęcie pasa drogowego w związku z umieszczoną kanalizacją sanitarną w drodze wojewódzkiej nr [...] w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 15 lutego 2024 r., bez zezwolenia zarządcy drogi w kwocie 668 zł. Gmina złożyła odwołanie od ww. decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie wydało w dniu 13 sierpnia 2024 r. decyzję nr SKO.WD.472/1716/2024, którą uchyliło decyzję organu I instancji z 5 kwietnia 2024 r. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozstrzygnięcia. W dniu 10 października 2024 r., przedstawiciel Gminy zapoznał się z aktami sprawy zebranymi w trakcie postępowania administracyjnego i oświadczył, że jego zdaniem, brak było możliwości zapoznania się z oryginałami dokumentów, a ponadto w decyzji "pierwotnej" z 2013 r. brak jest informacji (zapisu) o konieczności przedłużenia zezwolenia dla umieszczonego urządzenia na następny okres użytkowania. Wniósł o zapis w decyzjach o bezterminowości umieszczonych urządzeń w przedmiotowym pasie drogowym. W notatce urzędowej z 10 października 2024 r. pracownik organu wskazał, że przedstawicielowi Gminy udostępniono oryginały dokumentów tj.: decyzji nr 226/2013 z 27 sierpnia 2013 r.; protokołu z 28 września 2013 r. o przekazaniu pasa drogowego w miejscowości R., ul. [...] na drodze wojewódzkiej nr [...] dla czasowego zajęcia pasa drogowego w celu umieszczenia urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w postaci kanalizacji sanitarnej; protokołu odbioru technicznego placu budowy znajdującego się na drodze wojewódzkiej nr [...] w celu umieszczenia urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w postaci kanalizacji sanitarnej, który był zajęty przez Gminę R. w dniu 28 września 2013 r.; decyzji nr [...] z 6 marca 2024 r. na nowy okres zajęcia pasa drogowego oraz notatki służbowej z 16 września 2024 r., potwierdzającej umieszczenie urządzenia w postaci kanalizacji sanitarnej w pasie [...], na które zostało wydane w dniu 27 sierpnia 2013 r. zezwolenie - decyzja nr [...]. Reszta akt sprawy była udostępniona w systemie elektronicznego obieg dokumentów. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji wydał decyzję, opisaną powyżej i wskazał, że nie ma obowiązku informowania strony o konieczności ponownego składania wniosku. Decyzja jednoznacznie określa okres zezwolenia na umieszczenie urządzenia w pasie drogowym. Ponadto strona jest jednostką samorządu terytorialnego, która w zakresie swojej działalności również wydaje decyzje o zajęciu pasa drogowego. Według organu I instancji, Gminie znany jest zakres obowiązków podmiotu, który chce korzystać z pasa drogowego w celach niezawiązanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego oraz przepisy u.d.p. Organ I instancji wskazał, że brak jest podstaw prawnych do ujęcia w decyzji o zajęciu pasa drogowego zapisu o bezterminowości umieszczonych tam urządzeń. Organ I instancji wskazał, że w okresie objętym decyzją w pasie drogowym drogi wojewódzkiej nr [...], znajdowało się przyłącze wodociągowe, którego właścicielem jest Gmina. Przedmiotowe przyłącze wodociągowe stanowi liniowe urządzenie obce niezwiązane z potrzebami zarządzania drogami i potrzebami ruchu drogowego. Dalej organ I instancji podał, że decyzja z 27 sierpnia 2013 r., zezwalająca na zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] dla umieszczonej kanalizacji sanitarnej wygasła z dniem 31 grudnia 2023 r. Organ I instancji stwierdził, że odcinek kanalizacji sanitarnej wybudowany na podstawie stosownej decyzji pozostaje dalej w pasie drogowym [...] oraz iż w miejscu tym nie było prowadzonej przebudowy ww. drogi, nie mogła zatem ulec zmianie powierzchnia zajęta na umieszczenie ww. przyłącza w drodze. Organ I instancji podkreślił, że we wniosku o zajęcie pasa drogowego Gmina wskazała powierzchnię i okres zajęcia pasa drogowego. Decyzją z 6 marca 2024 r., nr [...] Gmina otrzymała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego do 31 grudnia 2033 r. za roczną opłatą. W ocenie organu I instancji, z zebranego materiału dowodowego wynika, że Gmina w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 15 lutego 2024 r. nie posiadała zezwolenia na zajęcie przedmiotowego pasa drogowego w związku z czym prawidłowe było nałożenie na nią kary. Organ I instancji wskazał, że w ww. okresie Gmina nie wystąpiła z wnioskiem o zezwolenie na zajęcie przedmiotowego pasa drogowego, choć w dniu 11 stycznia 2024 r. dokonała wpłaty w kwocie 531,50 zł w związku z wygasłą decyzją z 27 sierpnia 2013 r. Według organu I instancji, bez znaczenia dla rozpoznania sprawy pozostają wyjaśnienia Gminy o błędzie spowodowanym dużą ilością tożsamych decyzji oraz fakt dokonania opłaty rocznej za kolejny rok zajęcia pasa drogowego, w sytuacji gdy zaniechano obowiązku wystąpienia do właściwego organu o stosowne zezwolenie na zajęcie tego pasa drogowego. Przesłanką niezbędną do wymierzenia kary pieniężnej jest ustalenie, że w pasie drogowym umieszczone zostało określone urządzenie i nastąpiło to bez zgodny zarządcy drogi. Odpowiedzialność administracyjna za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny. Jest niezależna od winy sprawcy. Podnoszony przez Gminę fakt przeoczenia upływu terminu wydanego zezwolenia, organ I instancji ocenił jako brak należytej staranności prowadzenia własnych spraw. Organ I instancji podniósł, że przepisy u.d.p. nie przewidują instytucji "przedłużenia zezwolenia na zajęcie pasa drogowego", a tym samym strona zamierzająca zajmować pas drogowy przez okres dłuższy, niż wynikający z wcześniej uzyskanego zezwolenia, zobowiązana jest wystąpić o wydanie nowej decyzji. Jak wskazał organ I instancji, karę pieniężną wymierza się w wysokości 10-krotności opłaty podstawowej, przyjmując stawkę podstawową określoną w § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 uchwały Sejmiku. Organ I instancji przeanalizował przesłanki wynikające z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. i uznał, że brak było podstaw do zastosowania ww. przepisu. Podał, że waga naruszenia prawa nie była znikoma. Okoliczności, że nie powstało żadne zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi, ani mienia oraz że urządzenia przesyłowe nie są widoczne i nie zagrażają ruchowi drogowemu, a także wniesienie opłaty - nie miały znaczenia dla rozpoznania sprawy. Według organu I instancji, Gmina miała świadomość, że wydane zezwolenie na zajęcia pasa drogowego jest czasowe, winna zatem przed upływem jego ważności wystąpić z kolejnym wnioskiem. Zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia nie miało charakteru incydentalnego, lecz charakteryzowało się trwałością. Organ I instancji podał, że choć Gmina zaprzestała naruszenia prawa to nastąpiło to dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie przez złożenie wniosku o zajęcie przedmiotowego pasa drogowego. Ponadto dla możliwości zastosowania instytucji odstąpienia od ukarania muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki: znikomość naruszenia prawa i zaprzestanie naruszenia prawa. Gmina złożyła odwołanie od ww. decyzji, zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie (dalej: "organ II instancji") wydało w dniu 16 kwietnia 2025 r. decyzję nr SKO.WD/472/3727/2024, w której utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z 23 października 2024 r. Organ II instancji przedstawił stan faktyczny w sprawie i przytoczył treść art. 40 ust. 1- 3, ust. 5, ust.11 i 12 u.d.p. Organ odwoławczy podał, że ww. przepisy narzucają ramy koniecznych ustaleń w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczania w pasie drogowym urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Jak wskazał organ II instancji, przesłankami wymierzenia kary administracyjnej są zajęcie pasa drogowego i brak zezwolenia właściwego zarządcy drogi na zajęcie lub przekroczenie terminu zajęcie pasa drogowego. Organ II instancji podał, że kanalizacja sanitarna umieszczona w pasie drogowym drogi wojewódzkiej nr [...] w dniu 28 września 2013 r., niezmiennie pozostawała w granicach pasa drogowego, przy czym w okresie od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 15 lutego 2024 r. nastąpiło to bez zezwolenia zarządcy drogi (nielegalnie). Gmina nie kwestionowała powyższych ustaleń faktycznych. Zarzuty odwołania koncentrują się na wykazaniu naruszenia przez organ I instancji gwarancji procesowych strony, w szczególności uniemożliwienie zapoznania się z oryginałami dokumentów zgromadzonych w toku postępowania, oraz na nieuwzględnieniu podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. W ocenie organu II instancji, nie ma podstaw do uwzględnienia zarzutu niezapewnienia Gminie możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, przy braku wykazania skutków tego naruszenia dla skarżącej. Organ II instancji wskazał, że Gminie zapewniono możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do jego treści. Przedstawiciel Gminy, zapoznając się z materiałem dowodowym wskazał na brak oryginalnych dokumentów. Organ II instancji podał, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty, wymienione jako dowody w sprawie, zaś skarżąca nie wskazała jakich to dokumentów oryginalnych w aktach nie było i jakie w związku z tym wywodzi skutki dla podjętych przez organ I instancji ustaleń faktycznych i zakwestionowania orzeczenia co do istoty sprawy. Dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw, i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. To do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Organ II instancji wskazał, że brak odstąpienia od nałożenia kary z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. został należycie uzasadniony. Przy ocenie skutków naruszenia prawa nie ma podstaw do uwzględnienia okoliczności w postaci uiszczenia przez Gminę opłaty za okres zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, braku wpływu nielegalnego zajęcia pasa drogowego na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w kwestii braku znikomości naruszenia prawa - w aspekcie podmiotowym - uwzględniając w szczególności fakt, iż Gmina jest podmiotem publicznoprawnym - jako jednostka samorządu terytorialnego, a jej organ, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi na podstawie art. 19 ust. 1 u.d.p. Organ wykonawczy Gminy, jakim jest burmistrz, pełniąc funkcję zarządcy drogi ma pełną świadomość praw i obowiązków związanych z zajęciem pasa drogowego, i jak słusznie wskazał organ I instancji, nie może zasłaniać się brakiem zapisu w decyzji udzielającej zezwolenia na zajęcie pasa drogowego o konieczności wystąpienia z kolejnym wnioskiem, w razie potrzeby przedłużenia okresu zezwolenia. Organy Gminy, realizujące zadania samorządu terytorialnego, w tym także w zakresie przedmiotu objętego niniejszym aktem, zobligowane są do najwyższej staranności w prowadzeniu swoich spraw i nade wszystko świadomości obowiązujących przepisów prawa. W ocenie organu II instancji, usprawiedliwienie przez Gminę braku wystąpienia ze stosownym wnioskiem w odpowiednim czasie niedopatrzeniem, jak też niepoinformowaniem przez organ wydający zezwolenie o takiej powinności, jawi się jako wysoce niestaranne wykonanie powierzonego zadania. W sprawie nie zaistniała okoliczność obiektywnie uniemożliwiająca zachowanie się zgodnie z przepisem. Zdaniem organu II instancji, Gmina nie przedstawiła powodów uzasadniających realny, niezawiniony brak możliwości dopełnienia ustawowego obowiązku, co ewentualnie mogłoby usprawiedliwić zaniechanie w kontekście znikomości wagi naruszenia prawa. Gmina złożyła skargę na ww. decyzję organu II instancji z 16 kwietnia 2025 r. i wniosła o uchylenie decyzji wydanych przez organy administracyjne obu instancji oraz o umorzenie postępowania, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła organowi naruszenie: 1. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 189f k.p.a., przez bezpodstawne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji przez organ I instancji, podczas gdy postępowanie w pierwszej instancji winno zostać umorzone albowiem waga naruszenia prawa jest znikoma, a skarżąca zaprzestała naruszeń, co przemawia za okolicznością uzasadniającą zasadność odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej w przedmiotowym zakresie; 2. art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., przez niedokonanie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a mianowicie nie uwzględnienie okoliczności, iż skarżąca przesłała do organu wniosek o przedłużenie zezwolenia na dalsze zajmowanie pasa drogowego, w tym uiszczenia przez skarżącą opłaty za zajmowanie pasa drogowego po przekroczeniu terminu wskazanego w decyzji zezwalającej, w konsekwencji czego doszło do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, mimo iż w następstwie złożonego wniosku skarżącej zostało wydane zezwolenie na dalsze zajmowanie przedmiotowego pasa drogowego, tj. do 31 grudnia 2033 r.; 3. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a., przez uznanie, że skarżąca zapoznała się z aktami sprawy zebranymi w trakcie postępowania administracyjnego oraz wypowiedziała się co do zebranych dowodów, przy czym skarżąca została pozbawiona możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym, nie ze swojej winy, nawet mimo przedłużenia przez organ w dniu 2 października terminu do załatwienia sprawy, a wypowiedź co do zebranych dowodów sprowadziła się do adnotacji dotyczącej w szczególności wskazującej na "brak możliwości zapoznania się z oryginałami dokumentów postępowania nakładającego karę na Gminę R. ", co stanowi wewnętrzną sprzeczność decyzji; 4. art. 189f k.p.a., przez błędną wykładnię i nieprawidłowe dokonanie ustaleń dotyczących braku przesłanek pozwalających na odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej wobec skarżącej, mimo iż w przedmiotowym stanie faktycznym owe przesłanki zostały spełnione. W uzasadnieniu skargi zarzuty zostały uszczegółowione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania w trybie uproszczonym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje: Spór dotyczy wymierzenia skarżącej kary za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Zgodnie z art. 40 ust. 1 u.d.p., zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Stosownie do art. 40 ust. 2 u.d.p., zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy: 1) prowadzenia robót w pasie drogowym; 2) umieszczania w pasie drogowym liniowych urządzeń obcych; 3) umieszczania w pasie drogowym urządzeń obcych innych niż wymienione w pkt 2 oraz reklam; 4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3. Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę (art. 40 ust. 3 u.d.p.). Szczegółowy sposób ustalenia opłaty, uzależniony od celu zajęcia, regulują przepisy art. 40 ust. 4-6 u.d.p. Na podstawie art. 40 ust. 12 u.d.p., za zajęcie pasa drogowego: 1) bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, 2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2,2a lub 2c, 3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. W sprawie bezsporne jest, że skarżąca nie posiadała zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 15 lutego 2024 r. Zgodzić należy się z organem, że okoliczność złożenia wniosku o zajęcie pasa drogowego w dniu 16 lutego 2024 r. oraz dokonanie opłaty na podstawie decyzji z 27 sierpnia 2013 r., która wygasła w dniu 31 grudnia 2023 r., a także wydanie decyzji z 16 lutego 2025 r. zezwalającej na dalsze zajmowanie pasa drogowego nie miały wpływu na rozpoznanie sprawy. Również fakt, że nie powstało żadne zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi, ani mienia oraz że urządzenia przesyłowe nie są widoczne i nie zagrażają ruchowi drogowemu pozostawał bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Przesłanką niezbędną do wymierzenia kary pieniężnej jest ustalenie, że podmiot dokonał zajęcia pasa drogowego bez zgody zarządcy drogi. Odpowiedzialność administracyjna za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny. Jest niezależna od winy sprawcy. Podnoszony przez Gminę fakt przeoczenia upływu terminu wydanego zezwolenia, organ prawidłowo ocenił jako brak należytej staranności prowadzenia własnych spraw. Z akt wynika, że organ rozważył możliwość zastosowania w sprawie odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodzić należy się z organem, że waga naruszenia prawa przez skarżącą nie była znikoma. Skarżąca miała świadomość, że wydane zezwolenie na zajęcia pasa drogowego jest czasowe, winna zatem przed upływem jego ważności wystąpić z kolejnym wnioskiem. Słusznie również organ podkreślił, że skarżąca zna przepisy u.d.p., gdyż organ Gminy sam wydaje orzeczenia na podstawie tych przepisów. Zdaniem Sądu, zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia nie miało charakteru incydentalnego, lecz charakteryzowało się trwałością. Zaprzestanie naruszenia prawa przez Gminę nastąpiło dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie przez złożenie wniosku o zajęcie przedmiotowego pasa drogowego. Sąd podkreśla, że dla możliwości zastosowania instytucji odstąpienia od ukarania muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki: znikomość naruszenia prawa i zaprzestanie naruszenia prawa. Brak jednej z nich wyłącza możliwość zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Zdaniem Sądu, organ nie naruszył przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania. Organ zebrał materiał dowodowy i dokonał jego oceny. Zaskarżona decyzja posiada uzasadnienie faktyczne i prawne. Skarżącej umożliwiono w postępowaniu administracyjnym zapoznanie się z materiałem dowodowym i złożenie wyjaśnień. Skarżąca wskazała, że nie mogła zapoznać się z oryginałami dokumentów, lecz nie podała o jakie dokumenty chodzi, ani w jaki sposób uniemożliwiło to jej ochronę jej praw. Po wydaniu decyzji przez organ I instancji oraz złożeniu odwołania, skarżąca mogła ponownie zapoznać się z dokumentacją w sprawie. Słusznie również organ wskazał, że dane służące do wyliczenia kary zostały podane przez samą skarżącą we wniosku o zajęcie pasa drogowego. Z akt wynikało, że zajęcie pasa drogowego przez kanalizację sanitarną nie zmieniło się od wydania decyzji z 27 sierpnia 2013 r. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło