II SA/Sz 400/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] o nr [...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Burmistrza Miasta [...] przyznał S. S. pomoc społeczną w postaci zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w okresie [...] w wysokości [...] miesięcznie. Następnie Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Burmistrza Miasta [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] postanowił zmienić opisaną wyżej decyzję z dnia [...] w punkcie dotyczącym wysokości świadczenia w ten sposób, że w okresie [...] ustalono zasiłek w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji ustalił, że w [...] zmianie uległa sytuacja ekonomiczna rodziny S. S., w związku z uzyskaniem przez stronę dochodu w postaci zasiłku celowego w wysokości [...] zł na pokrycie kosztów opłaty stałej w Przedszkolu [...] przyznanego na okres [...] oraz zwiększeniem wysokości dodatku mieszkaniowego do kwoty [...]. Organ wyjaśnił, że w [...] łączny dochód rodziny wyniósł [...] zł i był niższy od kryterium dochodowego określonego na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej tj. kwoty [...] zł. W tej sytuacji zdaniem organu została spełniona ustawowa przesłanka wyrażona w art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, stanowiąca o przyznaniu rodzinie S. S. pomocy w postaci zasiłku okresowego. Ponadto organ pierwszej instancji podał, że różnica między kryterium dochodowym rodziny a dochodem rodziny w [...] wyniosła [...] zatem [...] % z powyższej kwoty stanowi [...] zł, jednocześnie organ zwrócił uwagę na przepis art. 38 ust. 4 zgodnie z którym kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż [...] zł miesięcznie. Nie zgadzając się z powyższą decyzją S. S. złożyła odwołanie, wnosząc przy tym o uchylenie i umorzenie decyzji oraz wyrównanie zasiłku od miesiąca lutego. Decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy przytoczył przepis art. 38 ustawy o pomocy społecznej odnoszący się do zasiłku okresowego. Ponadto Kolegium podniosło, że decyzją z dnia [...] S. S. przyznano zasiłek okresowy [...] w wysokości [...] wobec ustalenia jej dochodu z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku (tj. [...]) w kwocie [...]. Jednocześnie organ wyjaśnił, że w związku ze zmianą sytuacji dochodowej strony w miesiącu [...] wynikającą z uzyskania zasiłku celowego w wysokości [...] na pokrycie opłaty stałej w przedszkolu, do którego uczęszcza córka strony oraz zwiększenia kwoty dodatku mieszkaniowego do wysokości [...] organ pierwszej instancji ponownie przeanalizował dochód rodziny, który wyniósł [...]. W dalszej części uzasadnienia organ drugiej instancji przytoczył treść art. 106 ust. 5, będący podstawą zmiany decyzji oraz wskazał na art. 106 ust. 3a zgodnie z którym zmiana dochodu osoby samotnie gospodarującej lub rodziny w okresie pobierania świadczenia pieniężnego nie wpływa na wysokość świadczenia pieniężnego, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10 % odpowiednio kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Organ ustalił przy tym na podstawie materiału dochodowego, że zmiana dochodu skarżącej przekroczyła wskazane 10 % kryterium dochodowego. Kwestionując powyższą decyzję S. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja jest bardzo krzywdząca, gdyż Kolegium nie wyjaśniło wszystkich okoliczności sprawy, mając na uwadze słuszny interes społeczny, działając zgodnie z zasadami współżycia społecznego, czym naruszył art. 7 oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca podniosła, że pominięte zostały dowody mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy w rozsądnym terminie. Skarżąca podniosła, że niezrozumiała jest dla niej ponowna weryfikacja "zasiłku celowego" tj. przyznanego w związku z trudną sytuacją życiową rodziny. Ponadto S. S. oświadczyła, że żąda podania należytego pouczenia, na jakiej podstawie prawnej przyznany zasiłek celowy podlega ponownej weryfikacji, na niekorzyść strony, bez jej zgody, bowiem o tym nie została prawidłowo pouczona. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonych decyzji prowadzona na podstawie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna. Podstawą prawną do regulacji zagadnień związanych z przedmiotową sprawą są przepisy ustawy z 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. Skarżącej przyznano na podstawie art. 38 ust.1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy ze względu na występującą przesłankę – bezrobocie. Następnie ten sam organ tj. Burmistrz [...] decyzją z [...] na podstawie art. 106 ust.1 i 5 ustawy o pomocy społecznej zmienił decyzję na niekorzyść strony, zmniejszając jej zasiłek okresowy do wysokości [...] zł. Organ skorzystał tu z trybu nadzwyczajnego uregulowanego w przepisach prawa materialnego tj. w ustawie o pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...]. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...]. W ocenie Sądu organ drugiej instancji dopuścił się poważnego błędu, gdyż rozpatrzył odwołanie i wydał decyzje nie uwzględniając zmiany stanu prawnego. Dnia [...] weszła w życie zmiana ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw uchwalona [...], z której wynika, że zmieniono brzmienie art. 8 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej w ten sposób, że do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się w pkt 2 zasiłku celowego. Jak wynika zaś z akt sprawy to właśnie przyznanie zasiłku celowego w kwocie [...] zł na pokrycie kosztów opłaty stałej w przedszkolu S. S. stało się podstawą do zmiany decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego. W myśl zasady dwuinstancyjności organ rozpatrując ponownie sprawę jest zobowiązany uwzględnić aktualny stan prawny i stan faktyczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] naruszyło zasadę dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ nie uwzględnił bowiem wspomnianej zmiany która jednoznacznie określiła, że zasiłek celowy nie zmienia sytuacji ekonomicznej rodziny, która miałaby wpływ na wysokość zasiłku okresowego. Skarżącej zwiększono też co prawda dodatek mieszkaniowy ale zwyżka była minimalna i nie miała wpływu na ogólny wzrost dochodu gdyż wzrost o to zwiększenie nie przekroczył 10%. W ocenie Sądu także decyzja organu pierwszej instancji została podjęta z naruszeniem prawa, gdyż w stanie prawnym obowiązującym w dniu 25 lutego 2010r. w art. 8 ust. 4 zaznaczono, że do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego. Zdaniem Sądu do kategorii jednorazowych świadczeń socjalnych należą wszelkie pieniężne świadczenia przyznawane przez organy administracji i w ocenie Sądu zasiłek celowy wypłacony na pokrycie kosztów opłaty stałej w przedszkolu też miał taki charakter. Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do tego aby w sprawie, w zaistniałym stanie faktycznym organy mogły stosować tryb nadzwyczajny opisany w art. 106 ustawy o pomocy społecznej. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił obie decyzje i orzekł o wykonalności decyzji na podstawie art. 152 tej ustawy.