II SA/Sz 404/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel /spr./ Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2006 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego o d d a l a skargę. Decyzją z dnia [...] Burmistrz odmówił H. W. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy w związku z opieką nad dzieckiem L. W.. Powodem odmowy przyznania świadczenia był fakt przebywania dziecka w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym, który zapewnia całodobową opiekę przez 5 dni w tygodniu. Od powyższej decyzji H. W. odwołała się podnosząc, iż decyzja jest krzywdząca, bowiem po zajęciach lekcyjnych w piątek zabiera dziecko do domu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] numer [...] utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Kolegium stwierdziło, iż zgodnie z art. 17 ust 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. Nr 228, poz.2255 z późn.zm.), świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością egzystencji oraz konieczności stałego współdziałania na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ustęp 5 artykułu 17 ustawy wymienia przesłanki negatywne przyznania świadczenia. Zgodnie z tym przepisem świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli: 1)osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty socjalnej, zasiłku stałego, zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia przedemerytalnego, 2) osoba wymagająca opieki: a) pozostaje w związku małżeńskim, b) została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej, 3) osoba w rodzinie ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury na to dziecko, 4) osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku rodzinnego, o którym mowa wart. 10, albo do świadczenia pielęgnacyjnego na to lub na inne dziecko w rodzinie. Jak wynika z zaświadczenia z dnia [...] wydanego przez Gimnazjum Specjalne Nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym, L. W., córka odwołującej się, jest wychowankiem internatu tej szkoły, który zapewnia wychowankom opiekę całodobową przez 5 dni w tygodniu. Przepisy regulujące prawo do świadczeń rodzinnych mają charakter wiążący, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie mogą mieć wpływu a prawo do świadczeń w sytuacji, gdy jakikolwiek z niezbędnych warunków uprawniających do świadczenia nie został spełniony. Powyższa decyzja została zaskarżona przez H. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu nie wzięcie pod uwagę przedłożonego zaświadczenia dotyczącego edukacji córki i stanowiącego podstawę, jej zdaniem, do otrzymywania przez nią świadczenia pielęgnacyjnego i doprowadzenia do wyrównania zaległości od [...]. Podniosła także, iż nie może podjąć zatrudnienia, tak ze względu na sprawowaną opiekę nad córką, jak i ze względu na stan swojego zdrowia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje. Zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn.zm. ) Sąd właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Tak więc uchylenie decyzji administracyjnych przez Sąd następuje w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd rozpoznając skargę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a także do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia ( art.134 § 1 i art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –Dz.U.Nr 153, poz.1270 z późn.zm. ). Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art.17 ust.1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. Nr 228, poz.2255 z późn.zm. ) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W oparciu jednak o art.17 ust.5 ww. ustawy świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli – między innymi - osoba wymagająca opieki w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, została umieszczona w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej. Niespornym jest, iż córka skarżącej przebywa w Specjalnym Ośrodku Szkolno – Wychowawczym Nr [...] w [...]. Z zaświadczenia tego Ośrodka z dnia [...] wynika, że zapewnia on swoim wychowankom opiekę całodobową przez 5 dni w tygodniu. Natomiast z zaświadczenia z dnia [...] wynika, że rodzic zabiera dziecko w czasie choroby i przerw w nauce, a także, iż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 7 marca 2005 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz.U. Nr 52, poz.467 z późn.zm.) Ośrodek stał się placówką feryjną dla dzieci, które z powodu niepełnosprawności nie mogą uczęszczać do szkoły w miejscu zamieszkania. W świetle przepisów powołanego wyżej rozporządzenia, specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy zapewnia wychowankom całodobową opiekę ( § 32 ) i prowadzi działalność przez cały rok szkolny jako placówka, w której są przewidziane ferie szkolne, z tym że, za zgodą organu prowadzącego, może również prowadzić działalność w okresie zimowej i wiosennej przerwy świątecznej oraz w okresie ferii szkolnych ( § 33 ). Prawidłowo więc w zaskarżonej decyzji organ uznał, iż w sytuacji gdy któryś z warunków uprawniających do świadczenia nie został spełniony, żadne szczególne okoliczności nie mogą powodować przyznania świadczenia ( przepis wyłącza przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobie umieszczonej w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu ). Dodać należy, że bez znaczenia jest okoliczność, że osoba sprawująca opiekę nad dzieckiem wymagającym stałej opieki nie wykorzystuje w pełni możliwości pobytu takiego dziecka w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, gdyż w myśl art.17 ust.5 pkt 2 lit.b ustawy z dnia 28 listopada o świadczeniach rodzinnych chodzi jedynie o zapewnienie dziecku możliwości opieki przez taki właśnie okres. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art.151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. ) orzekł, jak w sentencji.