II SA/Sz 406/22

WyrokWSA w Szczecinie2022-09-22

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Katarzyna Sokołowska, Krzysztof Szydłowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na usunięcie drzew może zostać wydane, gdy planowana inwestycja wymaga znaczącego podniesienia poziomu terenu, co może wpłynąć na warunki siedliskowe istniejących drzew?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, wydając zezwolenie na usunięcie drzew. Pomimo konieczności podniesienia terenu i osuszenia gruntu w związku z planowaną inwestycją mieszkaniową, co może wpłynąć na żywotność istniejących drzew, organy prawidłowo wyważyły interes wnioskodawcy z interesem społecznym i ochroną przyrody, nakładając obowiązek nasadzeń kompensacyjnych. Ochrona przyrody nie oznacza bezwzględnego zakazu wycinki, zwłaszcza gdy jej brak może prowadzić do zagrożenia zdrowia i życia ludzi.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie E. zaskarżyło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. zezwalającą na usunięcie 113 drzew w związku z planowaną inwestycją mieszkaniową. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o ochronie przyrody, w tym przekroczenie granic uznania administracyjnego oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego dotyczące planowanego podniesienia terenu. Organy administracji uznały, że podniesienie terenu jest konieczne ze względu na niekorzystne warunki hydrogeologiczne i ma na celu ochronę zdrowia mieszkańców, a istniejące drzewa, głównie wierzby, nie nadają się do utrzymania w zmienionych warunkach. Zezwolono na wycinkę pod warunkiem nasadzeń kompensacyjnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 września 2022 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew oddala skargę. Decyzją z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2021 r. poz. 1098 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia E. z siedzibą w W. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia 27 października 2021 r., wydanej na wniosek T. B. S. "P." Spółki z o.o. w S., zezwalającej na usunięcie 113 sztuk drzew różnych gatunków, rosnących na terenie działek ewidencyjnych nr [...] i [...] przy ul. [...] w obrębie [...] S. - Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium przytoczyło stan faktyczny sprawy, w tym wskazało, że wnioskiem z dnia 1 lutego 2021 r. T. B. S. "P." Spółka z o.o. zwróciła się z wnioskiem do Prezydenta Miasta S. o wydanie zezwolenia na usunięcie 113 drzew różnego gatunku, rosnących na terenie opisanej wyżej nieruchomości. Jako przyczynę usunięcia drzew wnioskodawczyni wskazała planowaną inwestycję polegającą na zabudowie mieszkaniowej wielorodzinnej. W dniu 4 lutego 2021 r. wniosek uzupełniono o opinię ornitologiczną, wykazującą obecność ptaków. Dnia 23 lipca 2022 r. Spółka przedłożyła zezwolenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. na odstępstwo od zakazów dotyczących gatunków chronionych. Postanowieniem z dnia 15 marca 2021r. Prezydent Miasta S. dopuścił do udziału w postępowaniu Stowarzyszenie E. z siedzibą w W. Dnia 30 sierpnia 2021 r. organ I instancji przeprowadził oględziny, w wyniku których ustalono, że inwentaryzacja zieleni jest zgodna ze stanem faktycznym. Drzewa w większości pochodzą z samosiewu, mniejsza część drzew pochodzi z nasadzeń przez użytkujących teren jako ogródki działkowe. Pozostały teren był nieużytkowany i niezagospodarowany, co doprowadziło do wzrostu drzew z sukcesji naturalnej. Z uwagi na podmokłe grunty, dominującym gatunkiem jest wierzba. W trakcie prowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził, że wskazane we wniosku drzewa kolidują zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio z planowaną inwestycją, polegającą na zabudowie mieszkaniowej. Odnosząc się do wątpliwości organu I instancji co do usunięcia 33 sztuk drzew projektant w piśmie z dnia 15 września 2021 r. wyjaśnił, że na działce ze względu na bardzo niekorzystne warunki hydrogeologiczne (grunty nasypowe na torfach, wysoki poziom wód gruntowych tuż pod istniejącym poziomem terenu, okresowe podtopienia terenu) projektowany poziom terenu został podniesiony o ok. 1 metra i istnieje konieczność posadowienia budynków na palach. W przypadku infrastruktury komunikacyjnej i sieci mediów wykonuje się wymianę gruntu do nośnego podłoża, tworząc zamierzone projektowo układy pokrywające działkę siatką rowów drenujących, osuszających warstwę podłoża torfowego. W wyniku podniesienia poziomu terenu i osuszenia gleby drastycznie zmienią się warunki siedliskowe, powodując zamieranie roślin. Decyzją z dnia 27 października 2021 r. Prezydent Miasta S.: 1. Zezwolił na usunięcie w formie wycinki z terenu nieruchomości przy ul. [...] wymienionych 113 sztuk drzew. 2. Ustalił opłatę dla T. B. S. Sp. z o.o. za usunięcie 94 sztuk drzew na kwotę 207.002,00zł, którą odroczył na okres 3 lat, tj. do 31 października 2026r. 3. Uzależnił wydanie zezwolenia od zastąpienia ww. drzew nowymi drzewami ozdobnymi w ilości 113 sztuk. Termin wykonania nasadzeń zastępczych określił do 31 października 2023 r. 4. Zobowiązał do powiadomienia organu o fakcie wykonania nasadzeń zastępczych w terminie 14 dni od wykonania i do zgłoszenia drzew do odbioru po upływie 3 lat od dnia wskazanego w pkt 3. 5. Ustalił termin usunięcia drzew do 31 grudnia 2022r., nie wcześniej niż po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Nie zgadzając się z przedmiotową decyzją Stowarzyszenie E. złożyło odwołanie, w którym zarzuciło: - naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., polegające na nieprzeprowadzeniu w sposób prawidłowy postępowania dowodowego oraz nieprawidłowe zebranie materiału dowodowego, - uwzględnienie w decyzji tylko interesu strony, - przyjęcie nieprawdziwej informacji o podniesieniu terenu o 1,0 m oraz założenie o zamieraniu roślin nie poparte analizą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze opisaną na wstępie decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło przepisy ustawy o ochronie przyrody (dalej: "u.o.p.") w tym wskazało, że ochrona terenów zieleni i zadrzewień zgodnie z rozdziałem 4 u.o.p., obejmującym swoim zakresem art. 83a ust. 1 u.o.p., jest realizowana m.in. przez nałożony na posiadacza danej nieruchomości obowiązek uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości wydanego przez uprawniony organ. Decyzja w tym przedmiocie zależy od uznania organu, którego obowiązkiem jest dbałość o przyrodę, ochrona składników przyrody, w tym zieleni w miastach i wsiach. Organ rozstrzygający wniosek o zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów powinien przede wszystkim kierować się przedstawionymi powyżej zasadami, obligującymi go do szczególnej roztropności w sprawach, w wyniku których może nastąpić nieodwracalne zniszczenie podlegających ochronie roślin. W przypadku postępowania inicjowanego wnioskiem strony organ obowiązany jest również zweryfikować twierdzenia wnioskodawcy. Organ odwoławczy wskazał, że przyczyną usunięcia drzew jest planowana inwestycja polegająca na zabudowie mieszkaniowej wielorodzinnej. Odwołując się do wyjaśnień projektanta z dnia 15 września 2021 r. podał, że na działce inwestycyjnej, z uwagi na bardzo niekorzystne warunki hydrogeologiczne - grunty nasypowe na torfach, wysoki poziom wód gruntowych tuż pod istniejących poziomem terenu (0,62 m n.p.m.), okresowe podtopienia terenu działki położonego w niecce (poza rejonem działki w sąsiedztwie ul. [...]) - projektowany poziom terenu zostanie podniesiony średnio o około 1,0 m (od 0,6 - 1,3 m). Dzięki temu teren projektowanego osiedla nie będzie narażony na okresowe podtopienia przez pozostawienie go w niecce (od strony zachodniej planowana jest trasa komunikacyjna). Podniesienie terenu ma jeszcze na celu jeden bardzo ważny aspekt, tj. stan zdrowia mieszkańców osiedla, którzy zamieszkają na terenie osuszonym, przewietrzanym o zdrowym klimacie i jest wynikiem świadomych decyzji projektowych. Z uwagi na warunki gruntowe dla wszystkich obiektów budowlanych oraz infrastruktury osiedla projektuje się posadowienie bezpośrednio na warstwie piasków zalegających pod niebudowlanymi gruntami nasypowymi i torfami o zróżnicowanej miąższości, średnio ok. 1,2 m (od 0,6-l,8m). Oznacza to konieczność posadowienia budynków na palach, a pod infrastrukturą komunikacyjną i sieciami mediów wykonuje się wymianę gruntu do nośnego podłoża. Tworzy się w ten sposób zamierzone projektowo układy pokrywające działkę siatką rowów drenujących, osuszających warstwę podłoża torfowego - teren inwestycji jest gęsto nasycony sieciami infrastruktury technicznej: sieć wodociągowa, sieć kanalizacji sanitarnej i deszczowej, ciepłociąg wysokich i niskich parametrów oraz c.w. wraz z węzłami cieplnymi, sieci elektroenergetyczne wraz z trafostacjami. Z kolei istniejące drzewa - w przeważającej mierze wierzby - z uwagi na opisane wyżej uwarunkowania nie są niestety możliwe do utrzymania. W wyniku podniesienia poziomu terenu i osuszenia gleby drastycznie zmienią się warunki siedliskowe, powodując zamieranie roślin, a tym samym potencjalne zagrożenie dla użytkowników terenu, zwłaszcza w przypadku wierzb. Usuwane drzewa zostaną zastąpione nasadzeniami kompensacyjnymi z różnorodnością gatunków i przystosowanymi do przetrwania w warunkach zurbanizowanych. Zaprojektowane drzewa są zalecane do sadzenia w terenach zieleni osiedlowej. W podsumowaniu Kolegium wyjaśniło, że aby uznanie administracyjne nie miało charakteru dowolnego, uznaniowość decyzji o zezwoleniu na usunięcie drzewa (lub krzewów) wymaga, by organ wydający decyzję ważył dwa, w istocie przeciwstawne interesy - ochronę przyrody i interes wnioskodawcy. Interes wnioskodawcy musi być oceniony zgodnie z zachowaniem ogólnych reguł wynikających z kodeksu postępowania administracyjnego. Analiza materiału dowodowego w tym protokołu z oględzin oraz dokumentacji zdjęciowej drzew, wyjaśnień wnioskodawcy i stanowiska Stowarzyszenia, doprowadziła Kolegium do uznania, że ocena przez organ I instancji nie została dokonana z naruszeniem art. 7 k.p.a., art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 k.p.a. W sprawie doszło do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Zdaniem organu Stowarzyszenie wybiórczo wzięło pod uwagę wyjaśnienia wnioskodawcy, skupiając się na podniesieniu grantu o 1 metr. Podczas gdy z wyjaśnień tych wynika, że taka wartość podniesienia terenu jest uśredniona i ma wynieść od 0,6 do 1,3 m. Stowarzyszenie wskazuje, że bezpieczne podniesienie terenu przy pniach wynosi 20 cm. Następnie wskazuje, że w niektórych miejscach teren może być podniesiony do niższej wartości niż 60 cm, podając przykład 40 cm i ewentualną próbę obniżenia terenu wokół pnia. Takie działanie nie daje jednak pewności zachowania żywotności drzew w połączeniu z wymianą gruntu. Jednocześnie organ odwoławczy podniósł, że w przypadku usunięcia drzew wnioskodawca będzie obowiązany do dokonania nasadzeń kompensacyjnych i zachowania ich żywotności. Nadto zauważył, że dokonanie wymiany gruntów na terenie inwestycji i tak zaburzałoby warunki środowiskowe dla rosnących drzew, ponieważ teren wokół drzew rosnących do tej pory na terenach podmokłych zostałby osuszony. W rezultacie biorąc pod uwagę nie tylko interes strony, lecz również kwestię utrzymania przyrody zasadne jest zdaniem organu usunięcie drzew w związku z inwestycją i zastąpienie ich drzewami przeznaczonymi do sadzenia na zmienionym gruncie w terenie zurbanizowanym. Nie zgadzając się z przedmiotową decyzją Stowarzyszenie E. z siedzibą w W. (dalej: "strona skarżąca", "Stowarzyszenie") złożyło od niej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego - art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody przez przekroczenie granic uznania administracyjnego polegające na uznaniu przez organ, iż interes publiczny, reprezentowany przez wartość przyrodniczą drzew koliduje z realizacją interesu, którego aksjologiczny ładunek w niniejszej sprawie jest wyższy. Jak też prawa procesowego: a) art. 64 § 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie; b) art. 8 k.p.a. przez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej; c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez zaniechanie pełnego wyjaśnienia okoliczności niniejszej sprawy oraz załatwienie sprawy nie mając na względzie interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli; d) art. 80 k.p.a. przez błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego i wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję; e) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, kiedy to w rzeczywistości uzasadnione było co najmniej uchylenie rozstrzygnięcia. Mając wskazane zarzuty na względzie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji w całości, jak też poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zwrot kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej N. M. nie była upoważniona do złożenia, w imieniu T. B. S. "P." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S., przedmiotowego wniosku o wycinkę drzew, bowiem upoważnienie do złożenia takiego wniosku nie wynika z pełnomocnictwa z dnia 4 września 2020 toku, na co organ II instancji winien zwrócić uwagę. Powyższe stanowi podstawę do uchylenia decyzji organów obu instancji. Nadto złożenie nieprawidłowego pełnomocnictwa stanowi podstawę do jego uzupełnienia przez organ na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. W ocenie Stowarzyszenia postępowania było prowadzone z naruszeniem art. 8 k.p.a., o czym świadczy okoliczność, że o wpłynięciu stanowiska stowarzyszenia wnioskodawca został poinformowany niemal natychmiast wiadomością elektroniczną, natomiast, o wpłynięciu stanowiska wnioskodawcy stowarzyszenie nie zostało poinformowane. Co prawda strona skarżąca miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji, ale wnioskodawca również, a mimo to dodatkowo został poinformowany przez organ o wpłynięciu stanowiska stowarzyszenia celem ustosunkowania się. Nadto w ocenie stowarzyszenia organ I, jak i II instancji nie rozpoznały istoty sprawy oraz poczyniły niezgodne z rzeczywistością ustalenia faktyczne. W sytuacji gdy wiele drzew stoi w miejscu, w którym nie planuje się aż tak dużego podniesienia terenu. Z załączonych map wynika, że podniesienie terenu przy drzewach to ok. 30, 40, ale i 20 cm (drzewa 215, 212, 214, 218 itd.), a nawet 10 cm (w przypadku drzewa nr 8). Informacja o podniesieniu o ok. 1 m nie jest prawdziwa (nawet uwzględniając dodatkowe uszczegółowienie — od 0.6 -1.3 m). W niniejszej sprawie nie ma potrzeby określania podniesienia terenu "na oko", co uczynił wnioskodawca i na czym skupił się organ II instancji, albowiem inwentaryzacja drzew jest naniesiona na projekt zagospodarowania terenu. W związku w powyższym wszystkie rzędne są konkretne i można je odnieść do każdego drzewa. Nadto strona wskazała konkretne przykłady, w których poziom terenu przy drzewach będzie podniesiony o mniej niż 60 cm, tymczasem SKO nadal pisze o tym, że podniesienie jest uśrednione od 0.6 do 1.3 metra. Odnosząc się do stwierdzenia organu jakoby inwentaryzacja nie musiała zawierać rzędnych potwierdza, że organ nie rozpoznał istoty sprawy, gdyż w niniejszej sprawie najpierw został wykonany podkład geodezyjny z rzędnymi, potem został wykonany projekt zagospodarowania terenu. W tych okolicznościach inwentaryzacja z racji wykonania jej na projekcie zagospodarowania, zawierała rzędne. W dalszej części skargi zwrócono uwagę na nieścisłości dotyczące lokalizacji konkretnych drzew oraz projektowanego podniesienia terenu w kontekście podanych rzędnych terenu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie oraz utrzymało swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. dalej: "p.p.s.a."). Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola legalności wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Przedmiotem kontroli Sądu jest ocena legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lutego 2022 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji zezwalającą T. B. S. "P." Spółce z o.o. w S. usunięcie 113 sztuk drzew rosnących na terenie działek nr [...] i [...] położonych przy ul. [...] w obrębie S.. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2021 r., poz. 1098 ze zm., dalej: "u.o.p."). W myśl art. 83 ust. 1 u.o.p., usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, co do zasady, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek: 1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości; 2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego - jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Istotne jest zarazem, że norma ta nie określa szczegółowych przesłanek, kryteriów określających przypadki, które uprawniają organ administracji do udzielenia takiego pozwolenia lub odmowy jego wydania. Decyzja w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew wydawana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że na organie administracji ciąży obowiązek uwzględnienia zarówno interesu społecznego, wynikającego z ustawowo chronionego dobra, jakim jest przyroda jak i słusznego interesu strony wynikającego chociażby z prawa własności. Organ administracji, działając w granicach uznania administracyjnego, powinien rozważyć, które spośród prawnie dopuszczalnych rozstrzygnięć jest w danym wypadku celowe. Należy dodać, że sądowa kontrola prawidłowości decyzji administracyjnych wydanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ przed wydaniem decyzji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, a także czy organ właściwie wykorzystał przysługujące mu uprawnienia i nie przekroczył granic swobodnego uznania administracyjnego, czy rozstrzygnięcia takie nie posiadają cech dowolności oraz czy w sposób należyty zostały wyważone interesy społeczne i uzasadnione interesy stron postępowania. W kontekście powyższych rozważań dotyczących uznaniowego charakteru decyzji zasadniczego znaczenia nabiera sprawa prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, występującego w każdym konkretnym przypadku. Organ administracji zatem ma obowiązek szczególnie wnikliwie dokonać ustalenia zarówno sytuacji w terenie, jak również przeanalizować przyczyny, które przywołał zainteresowany w celu uzyskania pozytywnego rozstrzygnięcia. Następnie konieczne jest wyjaśnienie stanowiska organu poprzez sporządzenie stosownego uzasadnienia, ze szczególnym uwzględnieniem wyważenia dwóch przeciwstawnych interesów - interesu wnioskodawcy oraz publicznego wynikającego z prawnego obowiązku ochrony elementów przyrody. Zdaniem Sądu, organy obu instancji podejmując decyzje, nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a decyzje te nie noszą cech dowolności. W rozpoznawanej sprawie dokładnie został ustalony stan faktyczny oraz rozważono wszystkie okoliczności sprawy, biorąc pod uwagę ww. cele i założenia ustawodawcy, jak również interes strony. Zarówno decyzja organu I instancji, jak i organu odwoławczego, zostały podjęte w oparciu o zebrany materiał dowodowy, w tym w szczególności o opinię ornitologiczną, zezwolenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia 20 lipca 2021 r. na odstępstwo od zakazów dotyczących gatunków chronionych oraz protokół z wizji lokalnej nieruchomości z dnia 30 sierpnia 2021 r. Organy orzekające zweryfikowały wniosek i zbadały sprawę zwracając szczególną uwagę na wykazanie zasadności i celowości rozstrzygnięcia. Z punktu widzenia rozważanej sprawy wyważenie interesów wnioskodawcy oraz okoliczności przemawiających za zachowaniem drzew pozwala przyjąć, że w tym przypadku właściwym było wydanie wnioskowanego zezwolenia. Ochrona przyrody nie oznacza bezwzględnego zakazu wycinki. Gdy kolizja interesów sprowadzać się będzie do sytuacji, że bezwzględna ochrona przyrody prowadzić będzie do zagrożenia zdrowia i życia ludzi należy dać prymat drugiemu z wskazanych dóbr. Jak wynika z ustaleń organów drzewa porastające nieruchomość w większości pochodzą z samosiewu. Teren objęty wnioskiem jest terenem podmokłym, zaś dominującym gatunkiem jest wierzba. Przyczyną wniosku o zezwolenie na wycięcie drzew jest planowana inwestycja polegająca na zabudowie mieszkaniowej wielorodzinnej. Stosownie do wyjaśnień projektanta wnioskodawcy zawartych w piśmie z dnia 15 września 2021 r. z uwagi na niekorzystne warunki hydrogeologiczne związane z wysokim poziomem wód gruntowych tuż pod istniejącym poziomem terenu, który częściowo położony jest w niecce, a co może stanowić o jego okresowym podtapianiu – zamiarem inwestora jest podniesienie poziomu terenu o około 1 metra. Powyższy zabieg spowoduje, że projektowane osiedle nie będzie narażone na okresowe podtopienia. Dodatkowo podniesienie terenu ma jeszcze na celu ochronę zdrowia mieszkańców osiedla, którzy docelowo mają zamieszkać na osuszonym terenie, o zdrowym klimacie. Z uwagi na warunki gruntowe konieczne będzie posadowienie budynków na palach, ponadto projektuje się wymianę gruntu do nośnego podłoża pod infrastrukturą komunikacyjną i siecią mediów. W tym celu zostanie stworzona siatka rowów drenujących, osuszających warstwę podłoża torfowego. Według projektanta istniejące drzewa z uwagi na opisane uwarunkowania nie są niestety możliwe do utrzymania. W wyniku podniesienia poziomu terenu i osuszenia gleby drastycznie zmienią się warunki siedliskowe, powodując zamieranie roślin, stanowiąc tym samym potencjalne zagrożenie dla użytkowników terenu. Jednocześnie podkreślono, że usuwane drzewa zostaną zastąpione nasadzeniami kompensacyjnymi, przystosowanymi do przetrwania w warunkach zurbanizowanych, które są zalecane do sadzenia w terenach zieleni osiedlowej. Są to odmiany, które w przyszłości nie będą stwarzały problemów związanych z bezpieczeństwem. Odnosząc się do zarzutów Stowarzyszenia dotyczących wadliwych ustaleń faktycznych polegających na tym, że wiele drzew zlokalizowanych jest w miejscu, w którym nie planuje się aż tak dużego podniesienia terenu o projektowany 1 metr, przy jednoczesnym postulacie prześledzenia w sposób indywidualny kwestii podniesienia terenu co do konkretnych drzew, przy uwzględnieniu bezpiecznego dla zachowania ich żywotności nieznacznego podniesienia terenu, zgodzić się należy z argumentami Kolegium, że samo działanie polegające na bezpiecznym podniesieniu terenu nawet przy ewentualnej próbie jego obniżenia wokół pnia nie daje pewności zachowania żywotności drzew przy jednoczesnej, zamierzonej wymianie gruntu na terenie działki inwestycyjnej oraz zabiegów zmierzających do jego osuszania (w tym położenia siatki rowów drenujących), które to czynności zmierzają do zmiany warunków środowiskowych na dotychczas podmokłym terenie, co niewątpliwie może mieć wpływ na ich żywotność. Zdaniem Sądu, z punktu widzenia rozważanej sprawy wyważenie interesów wnioskodawcy występującego o wydanie zezwolenia na wycinkę drzew oraz okoliczności przemawiających za zachowaniem drzew pozwala przyjąć, że w tym przypadku właściwym było wydanie wnioskowanego zezwolenia. Organy obu instancji dokładnie przeanalizowały charakter planowanej inwestycji, a w rezultacie zastosowały racjonalny kompromis polegający na tym, że planowana inwestycja zostanie zrealizowana, przy jednoczesnym dokonaniu nasadzeń zastępczych co spowoduje, że stan zadrzewienia okolicy zostanie wyrównany, a w rezultacie w sposób zrównoważony połączono racje inwestora przy jednoczesnym uwzględnieniu takich dóbr jak zdrowie ludzi z postulatami ekologicznymi. Za niezasadne należy uznać zarzuty Stowarzyszenia odnoszące się do wadliwych ustaleń w zakresie rzędnych terenu podanych w inwentaryzacji zieleni w sytuacji gdy podniesiona kwestia nie ma znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy, gdyż podlega badaniu w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy Prawo budowlane, przy ocenie prawidłowości projektu zagospodarowania terenu. Stosownie bowiem do art. 3 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta, winien obejmować: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Również przeprowadzone przez organy postępowanie dowodowe, jak i wyciągnięte na jego podstawie wnioski nie nasuwają wątpliwości co do tego, że organy należycie wyważyły interes publiczny, interes społeczny i interes wnioskodawcy uwzględniając z jednej strony potrzebę ochrony przyrody z drugiej zaś ochronę przyszłych mieszkańców nieruchomości. Analiza przebiegu postępowania wskazuje, że organ zachował standardy procedury. W postępowaniu zapewniono czynny udział stron, w tym dopuszczono do udziału występujące aktualnie w charakterze strony skarżącej Stowarzyszenie. Wbrew stanowisku strony skarżącej występująca w imieniu wnioskodawcy N. M. była upoważniona do złożenia wniosku inicjującego niniejsze postępowanie. Jak wynika z treści dołączonego do wniosku pełnomocnictwa z dnia 4 września 2020 r. upoważniało ono do składania i odbioru dokumentów decyzyjnych oraz do wykonywania czynności z niego wynikających w związku z opracowaniem projektu "Zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna – ETAP II przy ul. [...], ul. [...] odcinka ul. [...] w S.". Mając na względzie, że przedmiotowe postępowanie kończy się wydaniem decyzji w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew należało przyjąć, tak jak uczyniły to organy w niniejszej sprawie, że uprawniało ono N. M. do złożenia wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew. W tej sytuacji, wbrew przekonaniu Stowarzyszenia, brak było podstaw do zastosowania art. 64 § 2 k.p.a. i wzywania wnoszącego podanie do uzupełnienia jego braków, które faktycznie nie wystąpiły. Nie mogą również odnieść skutku zarzut dotyczący naruszenia art. 8 k.p.a. w którym wyrażono zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, które Stowarzyszenie wiąże z okolicznością braku powiadomienia go o wpłynięciu stanowiska wnioskodawcy, w sytuacji gdy ten ostatni został poinformowany o złożeniu pisma przez stronę skarżącą. Zauważyć bowiem należy, co zostało dostrzeżone również przez Stowarzyszenie, że miało ono jednak możliwość zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, co oznacza, że brak powiadomienia przez organ o wpłynięciu stanowiska innego uczestnika postępowania nie miało wpływu na wynik sprawy. Podsumowując zdaniem Sądu zebrany materiał dowodowy nie dawał żadnych podstaw do stwierdzenia, że organy uchybiły swym powinnościom w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, wynikającym z art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., bowiem ustalenia faktyczne organów nie budzą wątpliwości, a ocena materiału dowodowego jest prawidłowa. Wyciągniętych przez organy wniosków nie można uznać za dowolne, a uzasadnień wydanych decyzji za niespełniających wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Zezwolenie na wycięcie drzew znajdowało uzasadnienie w przywołanym powyżej art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Przedstawione wnioski prowadzą do uznania jako nietrafnego zarzutu naruszenia przez Kolegium art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i wydaniu rozstrzygnięcia utrzymującego w mocy decyzję organu I instancji. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło