II SA/Sz 407/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. M. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Sz 1057/22 o umorzeniu postępowania sądowego w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku węglowego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1057/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie umorzył postępowanie sądowe ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 24 października 2022 r. nr SKO/WT/431/3714/2022 w przedmiocie dodatku węglowego. Na mocy postanowienia Sądu z dnia 20 stycznia 2023 r. stwierdzono, że wskazane postanowienie z dnia 16 grudnia 2022 r. jest prawomocne od dnia 29 grudnia 2022 r. Pismem z dnia 22 lutego 2023 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie. Zarządzeniem z dnia 21 kwietnia 2023 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych jej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia poprzez dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie, tj. złożenia ww. zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania sądowego, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 28 kwietnia 2023 r. W zakreślonym terminie skarżąca nie uzupełniła braku formalnego jej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, tj. nie złożyła zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania sądowego, a jedynie nadesłała ponownie wniosek z dnia 22 lutego 2023 r. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie. Zarządzeniem z dnia 26 maja 2023 r. pozostawiono wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia bez rozpoznania. B. M. złożyła zażalenie na ww. zarządzenie, domagając się jego uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 261/23 oddalił wniesione zażalenie przez B. M.. W dniu 11 czerwca 2025 r. B. M. złożyła do Sądu skargę o wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 grudnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1057/22, powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "K.p.a."). Jednocześnie złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu skarżąca powołała się na nowe dowody i okoliczności (art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a.), które ujawniły się po wydaniu decyzji, które nie były znane organowi, a mają kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca wyjaśniła, że została wprowadzona w błąd przez pracownika Urzędu Miasta, który poinformował ją, że cofnięcie skargi z Sądu doprowadzi do przyznania świadczenia. W tej sytuacji skarżąca cofnęła skargę, jednak świadczenie nie zostało jej przyznane. Powołała się przy tym na znajdujące się w aktach sprawy dowody (opisaną w aktach rozmowę z kierowniczką oraz potwierdzenie cofnięcia skargi). Dodatkowo skarżąca wskazała na wadę w postaci nieważności orzeczenia, wynikającą z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że przypadki, w których można żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem zostały szczegółowo wymienione w Dziale VII ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 271 p.p.s.a. można żądać wznowienia z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W oparciu o art. 272 § 1 p.p.s.a można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Stosownie do art. 273 p.p.s.a. można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (§ 1). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3). Przed przystąpieniem do merytorycznego badania zarzutów skargi sąd - na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci. W rozpoznawanej sprawie skarżąca powołała się na dwie przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, z kolei w myśl art. 145 § 1 pkt 4 w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Chociaż w piśmie inicjującym niniejsze postępowanie skarżąca powołała się na przesłanki wznowienia postępowania określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, to niemniej należy przyjąć, że podaną przez skarżącą podstawą żądania wznowienia postępowania sądowego jest nieważność postępowania (art. 271 pkt 2 p.p.s.a.) oraz ujawnienie nowych okoliczności (art. 273 § 2 p.p.s.a.). W myśl art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. W świetle powyższych regulacji, badając dopuszczalność przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania sądowego, pod względem wskazanych wyżej przesłanek, Sąd stwierdził, że skarga została wniesiona z przekroczeniem terminu określonego w art. 277 p.p.s.a., tj. trzymiesięcznego terminu liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (ujawnienie nowych okoliczności), a gdy podstawą jest podnoszona w skardze kwestia nieważności postępowania - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Zdaniem Sądu, skarżąca nie zachowała trzymiesięcznego terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania, bowiem o okoliczności wprowadzenia w błąd przez pracownika organu w następstwie którego cofnęła złożoną uprzednio skargę wiedziała już na etapie złożenia wniosku z dnia 22 lutego 2023 r. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 16 grudnia 2022 r. o umorzeniu postępowania, co wynika z analizy treści tego wniosku. Z kolei o orzeczeniu Sądu z dnia 16 grudnia 2022 r. skarżąca dowiedziała się w dniu 21 grudnia 2022 r., w której to dacie odebrała skierowaną do niej korespondencję z Sądu. Nie ulega zatem wątpliwości, że rozpatrywana skarga złożona dnia 11 czerwca 2025 r., została wniesiona z naruszeniem ustawowego trzymiesięcznego terminu i jako spóźniona podlegała odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł na podstawie art. 280 § 1 w związku z art. 277 p.p.s.a., jak w postanowieniu.