II SA/Sz 409/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewody. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, w wyniku wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Starosta, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), wznowił, na wniosek T. M., postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wykonanie robot budowlanych polegających na przebudowie z rozbudową i nadbudową oraz zmianą sposobu użytkowania części obiektu Centrum Handlowo-Usługowego A., zlokalizowanego na działkach nr [...], [...] i [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...], na część z zakwaterowaniem turystycznym i rekreacyjnym. Następnie decyzją z dnia [...] r., nr [...], odmówił uchylenia wyżej opisanej własnej decyzji. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podał, że nie uznał T. M. za stronę w rozumieniu art. 28 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), ani w rozumieniu art. 28 K.p.a., ponieważ nie wykazał swojego indywidualnego interesu prawnego. Stroną w postępowaniu jest Wspólnota Lokalowa A., nie zaś poszczególni członkowie. Pismem z dnia [...] r. T. M., reprezentowany przez radcę prawnego, odwołał się od decyzji Starosty z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie wobec naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. W uzasadnieniu podniósł, że jest właścicielem lokali [...] i [...] w obiekcie C.H.U. A. oraz współużytkownikiem wieczystym działki nr [...] i z tego względu, podobnie jak inni współwłaściciele (współużytkownicy wieczyści) jest stroną w tym postępowaniu wprost z ustawy – art. 28 ust. 2 prawa budowlanego. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy, powołując się na treść przepisu art. 28 K.p.a., podał, że o przymiocie strony danego podmiotu decyduje to, czy może wskazać konkretny przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować jego interes jako interes prawny. Dalej organ odwoławczy podał, że właściciele lokali w Centrum Handlowo-Usługowym A. tworzą Wspólnotę Lokalową A. przy ul. [...] w [...], na podstawie ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903). Wspólnota A. uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. wyraziła zgodę na przebudowę i nadbudowę istniejącego centrum wg studium programowo – przestrzennego. Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia [...] r. oddalił powództwo jednego ze współwłaścicieli lokali usługowych w C.H.U. A. sprawę o uchylenie ww. uchwały. W sprawie o wydanie decyzji o pozwolenie na przebudowę z rozbudową i nadbudową oraz zmianą sposobu użytkowania części obiektu Centrum Handlowo-Usługowego A. zlokalizowanego na działkach nr [...], [...] i [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...] na część z zakwaterowaniem turystycznym i rekreacyjnym, nie zachodzi okoliczność uzasadniająca uznanie T. M. za stronę tego postępowania. W sprawie tej Wspólnota A. jest stroną postępowania i reprezentuje wszystkich swoich członków, którzy w formie uchwały Nr [...] wyrazili zgodę na ww. inwestycję. Reasumują Wojewoda stwierdził, że przeprowadzone w trybie wznowieniowym postępowanie w sprawie decyzji ostatecznej Starosty z dnia [...] r., znak: [...], wykazało, iż T. M. we wniosku o wznowienie postępowania nie wykazał interesu prawnego, którego naruszenie uzasadniałoby uznanie Go za stronę postępowania. Dokonanie takiego ustalenia po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania skutkuje umorzeniem wznowionego postępowania - na podstawie art. 105 K.p.a. W dniu [...] r. T. M., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Wojewody wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jako naruszającej prawo, gdyż przede wszystkim nie rozstrzygnięto o uznaniu bądź nieuznaniu T. M. za stronę w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 K.p.a. w formie decyzji administracyjnej – o co występował i tym samym pomijając go w tym postępowaniu, które w sposób podstawowy dotyczy tak jego praw własnościowych w C.H.U. A., jak i praw związanych ze współużytkowaniem. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że toczy się postępowanie w sprawie o zniesienie współwłasności części wspólnych nieruchomości budynkowej (C.H.U. A.) i podział nieruchomości gruntowej, co ma podstawowe znaczenie dla ważności (albo braki ważności) tytułu prawnego wymaganego prawem budowlanym dla wykonawcy. Nadto skarżący wskazał, że wykonywana rozbudowa i nadbudowa narusza jego indywidualny, własny interes prawny, gdyż zakłóci działalność gospodarczą prowadzoną w jego położonych na parterze lokalach usługowych, powodując ujemne skutki finansowe co jest bezsporne. Spowoduje także zmniejszenie wartości lokali, poprzez zmniejszenie wielkości udziałów w działce i obiekcie oraz niekorzystne, jak wstępnie ustalono, nowe usytuowanie lokali. Pismem z dnia [...] r. Wojewoda, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, ze względu na brak argumentów, które nie byłyby znane organowi przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek złożenia przez T. M., w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z dnia [...] r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wykonanie robot budowlanych polegających na przebudowie z rozbudową i nadbudową oraz zmianą sposobu użytkowania części obiektu Centrum Handlowo-Usługowego A., zlokalizowanego na działkach nr [...], [...] i [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...], na część z zakwaterowaniem turystycznym i rekreacyjnym. Podkreślić należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Celem tego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej merytorycznej decyzji. Prowadząc postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego organ ma ustawowy obowiązek w pierwszej kolejności zbadać dopuszczalność wznowienia postępowania, a więc istnienie przyczyn przedmiotowych i podmiotowych żądania oraz to, czy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania w terminie określonym w art. 148 § 1 i § 2 K.p.a. Zazwyczaj badania takiego organ dokonuje po wpłynięciu wniosku o wznowienie postępowania i w zależności od dokonanych ustaleń albo wydaje postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania (art. 149 § 1 K.p.a.), albo decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.). Jedynie w przypadku, gdy wnioskodawca powołuje się na określoną w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. przesłankę, iż jako strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wówczas organ badania takiego dokonuje po wznowieniu postępowania. Tak też prawidłowo postąpił Starosta wznawiając postępowanie po wpłynięciu wniosku T. M. i następnie przeprowadził postępowanie co do przyczyn wznowienia, tj. czy T. M. był stroną postępowania o udzielenie Spółce A., pozwolenia na budowę. W sposób prawidłowy też ocenił brak interesu prawnego skarżącego do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych. Zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zwrócić należy w tym miejscu uwagę, że interes prawny strony powinien wynikać z konkretnej i zindywidualizowanej normy prawa materialnego wpływającej na sytuację prawną wnoszącego dany wniosek, żądanie, czy skargę. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreślany jest w szczególności realny i aktualny charakter interesu prawnego wynikający z zastosowania konkretnej normy prawnej. Należy przy tym zaznaczyć także, iż interes prawny powinien mieć charakter obiektywny, a nie wynikać z subiektywnego przekonania podmiotu o jego naruszeniu, czy wreszcie jego woli prowadzenia określonego postępowania. Ponadto, od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. W przedmiotowej sprawie T. M. legitymuje się wyłącznie interesem faktycznym do zweryfikowania wymienionej wyżej ostatecznej decyzji Starosty. Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa podmiotem co do zasady uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest zarząd tej wspólnoty. Sytuacja tak ma miejsce, gdy liczba wyodrębnionych lokali przekracza siedem. Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Wprawdzie możliwe są odstępstwa od zasady, iż podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest zarząd tej wspólnoty. Podkreślenia jednakże wymaga, że wspomniane wyjątki mają miejsce w sytuacjach szczególnych, gdy z całokształtu okoliczności wynika bezspornie, iż określony członek wspólnoty - inaczej niż cała wspólnota - może mieć interes prawny wywiedziony z art. 28 K.p.a. do występowania jako strona. W rozstrzyganej sprawie takie szczególne okoliczności, wskazujące na interes prawny wyłącznie T. M. nie wystąpiły. Z analizy sprawy wynika bowiem całkowicie odmienny wniosek, a mianowicie, że kwestie związane z przebudową i nadbudową budynku dotyczą całej wspólnoty. W przypadku skarżącego można jedynie stwierdzić, że wykonanie robót budowlanych stanowić będzie przejściową uciążliwość, która będzie miała miejsce przez okres wykonywania prac, jednakże wykonanie tych prac nie wpłynie na późniejszy sposób wykonywania prawa własności skarżącego, ani współużytkowania wieczystego gruntu. Sąd stwierdzając zatem legalności zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.