II SA/Sz 417/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka- Kuligowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 lipca 2015r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Szczecinie sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Orzeczeniem z dnia 17 grudnia 2014 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Z. w S., nr [...] postanowił zaliczyć A.P. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, które zostało jej doręczone w dniu 12 stycznia 2015 r. Pismem z dnia 11 lutego 2015 r. A.P. zwróciła się do Przewodniczącej Składu Orzekającego z prośbą o ponowne przeanalizowanie jej decyzji, wskazując, iż w dniu odebrania korespondencji nie było jej w domu ze względu na konieczność sprawowania opieki na schorowaną matką, w związku z czym nie zdążyła zwrócić się w terminie do Zespołu o wydanie zgody na korzystanie z miejsc parkingowych dla osób niepełnosprawnych i otrzymanie karty parkingowej. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności traktując pismo A.P. z dnia 11 lutego 2015 r, jako odwołanie od orzeczenia z dnia 17 grudnia 2014 r. przekazał je do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Z. w S. wskazując jednocześnie, iż nie zostało ono wniesione w terminie. Postanowieniem z dnia 27 lutego 2015 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j.t. Dz.U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721, z późn.zm.) oraz art. 59 § 2 w zw. z art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 267, zwanej dalej k.p.a.) i § 19 ust. 3 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. Nr 139, poz. 1328, ze zm.) odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 17 grudnia 2014 r., podnosząc w uzasadnieniu iż termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 26 stycznia 2015 r., a nadto, iż wniosek A.P. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie spełniał przesłanek opisanych w art. 58 k.p.a. tj. wskazany przez A.P. powód w uchybieniu terminu nie spełniał warunku "braku winy" oraz nie wskazała ona, kiedy ustała przyczyna uniemożliwiająca jej wniesienie odwołania. Ww. postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżyła A.P., wnosząc o wydanie orzeczenia umożliwiającego wydanie jej karty parkingowej. W uzasadnieniu zwróciła uwagę, iż z jej pisma - prośby z dnia 11 lutego 2015 r. jednoznacznie wynikało, iż domagała się wydania karty parkingowej, a jej intencją nie było złożenie odwołania od orzeczenia z dnia 17 grudnia 2014 r. Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, iż skarżąca pismem z dnia 11 lutego 2015 r. zwróciła się do organu odwoławczego o ponowne przeanalizowanie decyzji Powiatowego Zespołu z dnia 17 grudnia 2014 r., wskazując, z którymi zapisami się nie zgadza oraz odniosła się do kwestii uchybienia terminu do jego wniesienia, uzasadniając tą okoliczność nieobecnością w domu, w związku z czym organ II instancji zakwalifikował podanie jako odwołanie od decyzji Powiatowego Zespołu w S. Pismem z dnia 2 lipca 2015 r. na podstawie art. 8 § 1 oraz art. 92 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) swój udział w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w ww. sprawie zgłosił Prokurator Prokuratury Apelacyjnej. Na rozprawie w dniu 29 lipca 2015 r. stawił się Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia z uwagi na wątpliwości co do charakteru pisma z dnia 12 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna lub postanowienie jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej lub postanowienia względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd następuje na podstawie art. 145 p.p.s.a. tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, bądź zachodzenia przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia wymienione w art. 156 k.p.a. W niniejszej sprawie takie wady w zakresie naruszenia przepisów procesowych występują. Skarga zasługiwała zatem na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, że organy administracji publicznej obowiązuje zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 k.p.a. Przepis ten nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz jej załatwienia, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Ponadto organy administracyjne załatwiające sprawy administracyjne w rozumieniu art. 1 k.p.a. zobowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 k.p.a.). Nie ulega przy tym wątpliwości, że reguły wynikające z przywołanych przepisów w pierwszej kolejności nakładają na organ prowadzący postępowanie obowiązek dokładnego wyjaśnienia treści żądania strony. Odnosząc te uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie bez uwzględnienia wszystkich okoliczności wskazanych w piśmie skarżącej z dnia 11 lutego 2015r., naruszył wymienione wyżej przepisy. Treść pisma skarżącej nie była jednoznaczna. W piśmie tym strona wnosiła o ponowne przeanalizowanie decyzji, wskazywała przyczyny, dla których nie złożyła w terminie pisma, a jednocześnie wskazywała, iż pismo, którego nie złożyła w terminie, dotyczyło wniosku o wydanie zgody na korzystanie z miejsc parkingowych dla osób niepełnosprawnych i o wydanie karty parkingowej. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, iż zachodzą wątpliwości, czy pismo skarżącej zawierało w swojej treści prośbę o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i treść odwołania, czy stanowiło wniosek o wydanie karty parkingowej. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw z dnia 23 października 2013 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 1446) osobom zaliczonym do znacznego stopnia niepełnosprawności, posiadającym ważne orzeczenie wydane przez powiatowy zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności i mającej przyczynę niepełnosprawności oznaczoną symbolem 04-O (choroby narządu wzroku), 05-R (upośledzenie narządu ruchu) lub 10-N (choroba neurologiczna), zawierające wskazanie o spełnieniu przesłanek uprawniających do uzyskania karty parkingowej na podstawie przepisów dotychczasowych - kartę parkingową wydaje się na podstawie tego orzeczenia. W świetle § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie wzoru oraz trybu wydawania i zwrotu kart parkingowych (Dz.U. z 2014 r. poz. 870) w przypadku niespełnienia warunków do otrzymania karty parkingowej przewodniczący zespołu, w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku spełniającego wymogi formalne, informuje w formie pisemnej osobę niepełnosprawną lub placówkę o odmowie przyznania karty wraz z uzasadnieniem. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego przepisu w przypadku spełnienia warunków do otrzymania karty parkingowej przewodniczący zespołu w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku spełniającego wymogi formalne informuje osobę niepełnosprawną lub placówkę o terminie i miejscu odbioru karty. W świetle powyższych regulacji należy wskazać, że skierowane do organu żądanie wydania karty parkingowej jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego w oparciu o art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, wątpliwości co do rzeczywistej intencji pisma skarżącej z dnia 11 lutego 2015 r. są tym bardziej uzasadnione, iż skarżąca adresatem pisma z dnia 11 lutego 2015 r. uczyniła przewodniczącą zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, która rozpatruje wnioski o wydanie kart parkingowych, co by świadczyło wbrew przyjęciu organu odwoławczego, iż pismo skarżącej z dnia 11 lutego 2015 r. stanowiło wniosek o wydanie karty parkingowej, a nie odwołanie od orzeczenia z dnia 17 grudnia 2015 r. Podsumowując, należy wskazać, iż organ II instancji winien wezwać skarżącą do sprecyzowania, czy w związku z zaistniałą sytuacją osobistą i popełnionym błędem domaga się ona przywrócenia terminu do wniesienia odwołania czy też jej pismo z dnia 11 lutego 2015 r. stanowi wniosek o wydanie karty parkingowej. Stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu, bez jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania strony, stanowi przede wszystkim naruszenie zasady postępowania administracyjnego, określonej w art. 9 k.p.a. Skoro na podstawie pisma skarżącej nie można było jednoznacznie określić treści żądania, to rzeczą organu administracji było wyjaśnienie rzeczywistej woli strony i treści jej żądania. W zasługującym na pełną aprobatę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2002 roku sygn. akt I SA 2188/00 zawarto tezę, "że zasadą postępowania administracyjnego, wyrażoną między innymi w art. 63, art. 65, art. 128 i art. 140 k.p.a., jest jego odformalizowanie, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony właśnie bez zbędnego formalizmu". Oczywiście jeżeli żądanie (prośba ) jest zredagowane niezręcznie i mało zrozumiale, to organ administracji publicznej nie jest uprawniony do sprecyzowania treści żądania. Jest to niedopuszczalne chociażby dlatego, że mogłoby to doprowadzić do niedopuszczalnej zmiany żądania, wbrew intencji wnoszącego podanie. W innym wyroku z dnia 11 czerwca 1990 roku (I SA 367/90) Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował pogląd, iż "stosownie do treści art. 61 § 1 k.p.a. żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji". Nie oznacza to jednak, że tego typu niesprecyzowane prośby mogą zostać przez organy administracji nie zauważone. Wniosek strony, w przypadku wątpliwości co do jego treści, stanowi podstawę do wszczęcia postępowania wyjaśniającego mającego ustalić, czy domniemana jego treść zgodna jest z wolą osoby, od której pochodzi. Postępowaniu temu musi towarzyszyć należyte i wyczerpujące poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. W przeciwnym razie mamy do czynienia z naruszeniem art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na istotę rozstrzygnięcia. Podkreślić również należy, że w sprawach, w których strona nie sprecyzuje przepisów prawa, w ramach których żąda by jej sprawę rozpatrzono, organy administracji mają obowiązek rozpatrzenia sprawy na tle wszystkich przepisów, jakie w danym wypadku mogłyby mieć zastosowanie. Obowiązkiem organu odwoławczego w niniejszej sprawie, było zatem przeprowadzenie stosownego postępowania wyjaśniającego mającego ustalić, czy zamiarem skarżącej jest złożenie odwołania od decyzji organu I instancji i wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia, czy też może jej wniosek dotyczył wydania karty parkingowej. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł tak jak w sentencji wyroku.